Celem opracowania było przedstawienie rynku żywności funkcjonalnej na Dolnym Śląsku oraz przegląd produktów funkcjonalnych i ich producentów w aspekcie podstawowej definicji żywności funkcjonalnej. Charakterystyki dokonano, kładąc nacisk na najpopularniejszą z reprezentowanych w tym rejonie branż, tj. przemysł piekarski, starając się uwzględniać podział żywności ze względu na spełniane funkcje zdrowotne. Przedstawiono również przewidywaną strategię rozwoju tej branży do roku 2030, co wynikało z wymogów projektu, w ramach którego badania te prowadzono (Identyfikacja potencjału i zasobów Dolnego Śląska w obszarze nauka i technologia na rzecz poprawy jakości życia Quality of Life), oraz wytycznych przyszłych kierunków rozwoju.(abstrakt oryginalny)
EN
The aim of this study is to present the Lower Silesian functional food market and to conduct a survey of functional products and their producers, bearing in mind functional food's definition, according to which: "Food might be considered functional if it beneficially affects one or more target functions in the body beyond adequate nutritional effects in a way that is relevant to either an improved state of health and well-being and/or reduction of risk of disease. It is consumed as part of a normal food pattern. It is not a pill, a capsule or any form of dietary supplement" [ftp://ftp.cordis.europa.eu...]. The characteristic has been prepared in accordance to the most popular branch among those represented in the region, i.e. the bakery industry, with acknowledgment of its division into particular health functions fulfilled: cholesterol-reducing ford, low-fat ford, low-carbohydrate ford, low-salt ford, vitaminenriched ford, fibre-enriched ford, 'light' food and high-protein food. The study includes also a prediction of the development strategy of this branch until the year 2030.(original abstract)
2
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W pracy wyjaśniono pojęcie żywności funkcjonalnej oraz opisano walory żywieniowe i zdrowotne lodów. Omówiono propozycje nowoczesnych technologii w produkcji lodów probiotycznych. Badając kontekst sezonowości spożycia tego wyrobu, przeprowadzono badania ankietowe, na podstawie których wnioskowano o przesłankach decyzji zakupowych przez konsumentów lodów, stanie wiedzy nabywców dotyczącej ich wartości odżywczej i zdrowotnej oraz stopniu zainteresowania nową generacją tego artykułu spożywczego, tj. lodów probiotycznych zaliczanych do żywności funkcjonalnej.(abstrakt oryginalny)
EN
The concept of functional foods and the nutritional and health properties of ice cream were described. The proposals of modern technology in the production of probiotic ice cream were discussed. By examining the context of seasonality of ice cream consumption the questionnaire survey was carried out on the basis of which was to conclude the purchasing decisions of ice cream consumers, the buyers knowledge on its nutritional and health value and extent of interest in the new generation of this product i.e. probiotic ice cream included to functional food.(original abstract)
W skład mikroflory układu pokarmowego wchodzi wiele gatunków bakterii. Pełnią one różne ważne funkcje, które umożliwiają zachowanie homeostazy organizmowi ludzkiemu. Wprowadzenie dodatkowych, korzystnych dla gospodarza szczepów bakteryjnych może uzupełnić ewentualne niedobory mikroflory oraz zapobiegać chorobom przewodu pokarmowego. Lactobacillus, Bifidobacterium, Escherichia, Enterococcus, Bacillus, Streptococcus oraz niektóre szczepy Saccharomyces stanowią grupę najczęściej używanych probiotyków. Możliwości manipulowania i oddziaływania na mikroflorę gospodarza stanowią ważny środek prewencyjny niektórych schorzeń. Celem pracy jest przedstawienie nowych faktów dotyczących zastosowania probiotyków w stanie zdrowia i choroby organizmu ludzkiego. (abstrakt oryginalny)
EN
The intestinal microbiota involves a wide diversity of bacterial species and many of them cannot yet be cultured. They play different roles that are important for the host and have been associated with improving homeostasis. The introduction of beneficial bacterial species to the gastro intestinal tract of the host may be a very attractive option to re-establish the microbial equilibrium and prevent diseases. The species which are most commonly used in probiotic preparations are: Lactobacillus, Bifidobacterium, Escherichia, Enterococcus, Bacillus, Streptococcus and some Saccharomyces fungal strains. The manipulation of the host microflora may represent a new possibility in the prevention or management of many disorders. The aim of this paper is to review the new facts about the use of probiotics in healthy and pathological state of human organism. (original abstract)
Odkrycie mikroRNA stanowiło przełom w rozwoju biologii molekularnej. MiRNA pełnią regulacyjną rolę wielu ważnych procesów biologicznych takich jak cykl komórkowy, różnicowanie, proliferacja komórek, procesy metaboliczne. Przykładami są cząsteczki MiR-33a i miR-33b, które regulują metabolizm cholesterolu i lipidów lub miR-103 oraz miR-107 regulujące metabolizm glukozy i insuliny. W ostatnich latach odkryto wiele cząsteczek miRNA. Są one obecne zarówno w komórkach organizmu ludzkiego, jak również w surowicy i osoczu. MiRNA reguluj ą funkcje genów odpowiedzialnych za karcynogenezę, mogą pełnić rolę przekaźników międzykomórkowych oraz markerów niektórych chorób. Wyniki najnowszych badań potwierdzają fakt, iż miRNA spożywanych roślin jest bezpośrednio wchłaniane do krwiobiegu przez nabłonek jelitowy. Odkrycie to sugeruje, iż miRNA może stanowić funkcjonalny składnik żywności. Celem pracy jest przedstawienie nowych faktów dotyczących miRNA oraz jego funkcji. (abstrakt oryginalny)
EN
The discovery of microRNAs has been branded one of the top discoveries in developmental molecular biology. MiRNAs are involved in the regulation of almost all important biological processes including development, differentiation, cell proliferation, cell cycle regulation and energy metabolism. In the recent years a large number of miRNAs have been identified. They are present in all human cells, and they are also detected in serum or plasma. Recent studies show that miRNAs are key regulators of metabolism. For example, miR-33a and miR-33b have a crucial role in controlling cholesterol and lipid metabolism, miR-103 and miR-107, regulate insulin and glucose homeostasis. MiRNAs play important roles in the regulation of gene functions and in the process of carcinogenesis in humans.The discovery of circulating miRNAs has highlighted their potential as both endocrine signaling molecules and disease markers. One of the last findings that plant miRNA can be absorbed via intestinal epithelia and may serve as a novel functional component of food will undoubtedly give rise to many new, revolutionizing research. (original abstract)
5
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Wstęp: Opakowanie pełni istotną rolę w ochronie produktu końcowego. Zastosowanie aktywnego systemu pakowania odgrywa coraz istotniejszą rolę poprzez oferowanie licznych i nowatorskich rozwiązań w celu przedłużenia okresu ważności produktu, czy też poprzez poprawę jego jakości i bezpieczeństwa. Metody: Na podstawie szerokiego przeglądu aktualnego stanu badań w literaturze światowej, omówiono systemy pakowania żywności probiotycznej. Rezultaty: W pracy zaprezentowano prowadzone badania w zakresie systemów pakowania dla żywności probiotycznej, szczególnie przy zastosowaniu odpowiednich połączeń materiałów pasywnych z materiałami aktywnymi. Wnioski: Aktywne opakowania połączone z materiałami o określonej barierowości czy foliami o określonej przenikalności, mają potencjalne zastosowanie w pakowaniu żywności probiotycznej i stanowią szerokie pole do badań zarówno dla naukowców jak i przemysłu. (abstrakt oryginalny)
EN
Background: The packaging of the product has an important role in the protection of the stability of the final product. The use of active packaging system is due to play an increasingly important role by offering numerous and innovative solutions for extending the shelf-life or improve food quality and safety. Methods: On the basis of broad review of the current state of the art in world literature, application of packaging systems in probiotics foods was discussed. Results: In this study presented research and development in packaging systems for probiotics foods, using suitable materials with combine passive with active packaging solutions. Conclusion: Active packages with incorporated oxygen barrier materials or films with selective permeability properties also have potential applications in the packaging of probiotic food products. This is a broad field of research for scientists and industry. (original abstract)
6
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Celem pracy było określenie warunków powstawania żeli inulinowych oraz zbadanie ich właściwości, na przykładzie preparatu FRUTAFIT TEX. Zbadano żelotwórcze właściwości inuliny w zależności od: jej stężenia w roztworach wodnych, temperatury (40-90°C) wody stosowanej do rozpuszczania preparatu inulinowego, pH roztworów w zakresie 3-8 oraz stężeń NaCl w zakresie 1-3%. W pracy wyznaczono stopień wytwarzania żelu za pomocą indeksu żelowania VGI, zbadano twardość uzyskanych żeli oraz określono stopień ich odwracalności i temperaturę topnienia. Stwierdzono, że zdolność żelowania była statystycznie istotnie uzależniona od temperatury rozpuszczania oraz stężenia inuliny. Z roztworów o niskich stężeniach preparatu (poniżej 15%) nie wytwarzały się struktury żelowe. Z kolei podwyższenie temp. rozpuszczania do 80°C, przy 15% stężeniu inuliny w roztworze, skutkowało wyraźnym zmniejszeniem zdolności żelotwórczych (VGI = 93,2%), a rozpuszczanie preparatu w temp. 90°C całkowicie uniemożliwiało powstanie żelu (VGI = 0%) po ostudzeniu zolu. Statystycznie istotny był wpływ pH rozpuszczalnika na proces formowania żeli inulinowych. Najsłabiej żele tworzyły się w środowisku kwaśnym (pH 3-4). W tych warunkach, do wytworzenia żelu konieczne było stężenie powyżej 20% preparatu. Również dodatek NaCl istotnie wpłynął na właściwości żelotwórcze inuliny. Twardość żeli inulinowych zależała od stężenia użytej inuliny Nie stwierdzono natomiast istotnego wpływu dodatku NaCl na twardość uzyskanych żeli. Na podstawie otrzymanych wyników stwierdzono ponadto, że inulina może być stosowana jako zamiennik tłuszczu w nieklarownych produktach spożywczych o pH powyżej 5. (abstrakt oryginalny)
EN
The objective of this study was to investigate conditions under which inulin gels were formed, as well as to determine their properties using an example of a FRUTAFIT TEX formulation. The gel-forming properties of inulin were studied with regard to: its concentration in water solutions, temperature (40-90°C) of water used to dissolve the inulin preparation, pH value (3 to 8), and NaCl concentrations (from 0 to 3%). The study comprised the determination of the following parameters: degree of gel formation using a VGI index of gelation, hardness of gels formed, degree of their reversibility, and melting temperature. It was stated that the gelation potential depended statistically significantly on the solution temperature and the inulin concentration. No gel structures were formed using solvents of low concentrations (below 15%). However, when the solution temperature was increased to 80°C, and the inulin concentration in the solvent was 15%, the gel-forming properties of the preparation were evidently decreased (VGI = 93.2%). Next, when the preparation was dissolved at 90°C, no gel could be formed (VGI = 0%) after the sol was cooled down. The pH value had a statistically significant effect on the gel forming process. This gel forming process was the weakest in the acidic environment (ph from 3 to 4), and under such conditions, a concentration exceeding 20% was necessary to enable gels to be formed. If NaCl was added, the gel-forming properties of inulin were significantly enhanced. The hardness of inulin gels depended on the concentration of inulin applied. However, it was stated that the addition of NaCl did not significantly impact the hardness of gels formed. Basing on the results obtained, it was also confirmed that inulin could be applied as a fat substitute in non-limpid food products with pH below 5. (original abstract)
Konkurencyjność polskich producentów żywności na nasyconym rynku związana jest ściśle z wprowadzaniem innowacji. Wśród innowacyjnych technologii wymienić można produkcje, żywności funkcjonalnej, której przypisuje się korzystny wpływ na zdrowie człowieka, a nawet ograniczanie i zapobieganie występowaniu chorób cywilizacyjnych. Celem pracy była charakterystyka żywności funkcjonalnej jako innowacyjnych produktów o nowych cechach jakościowych. W Europie nie ma usankcjonowanej prawnie definicji żywności funkcjonalnej. Najczęściej tę nazwę przypisuje się produktom spożywczym i napojom wykazującym udokumentowany, korzystny wpływ na zdrowie człowieka ponad ten, który wynika z obecności w nich składników odżywczych uznawanych za niezbędne. W Japonii uznawana jest ona za żywność ze specjalnymi żywieniowymi deklaracjami. Do grupy żywności funkcjonalnej zalicza się wiele produktów, w związku z tym jej podział jest różny ze względu na istnienie szeregu kryteriów. Najczęściej klasyfikuje sieją uwzględniając jej specyficzny skład, zaspokajanie określonych potrzeb organizmu, czy sposób działania na organizm. Produkty funkcjonalne swoje właściwości zawdzięczają obecności składników bioaktywnych, m.in. takich jak: błonnik, oligosacharydy, glikozydy, poliole, flawonoidy, niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe, witaminy, bakterie fermentacji mlekowej, substancje; mineralne. Składniki te mogą występować naturalnie w produktach lub żywność może być nimi wzbogacana. W ostatnich latach nastąpił bardzo dynamiczny rozwój rynku żywności funkcjonalnej. Jej produkcja jest obecnie najważniejszym kierunkiem rozwoju przemysłu spożywczego. Daje ona ogromne możliwości zwiększenia atrakcyjności wielu produktów. (abstrakt oryginalny)
EN
Competitiveness of the Polish food manufacturers on the saturated market is closely related to the introduction of innovations. When discussing innovative technologies, the manufacture of functional food should be mentioned since this food is regarded to beneficially impact human health, and, even, to reduce and prevent the occurrence of civilization diseases. The objective of this study was to characterize functional food as innovative products embodying new quality features. In Europe, no legally legitimized definition of functional food exists. Most frequently, this name is ascribed to those food products and drinks, which have a documented advantageous impact on human health beyond their usual effect exerted by nutritients contained therein and deemed as indispensable. In Japan, only food products with special health claims can be approved and labelled as functional food. There are many food products classified as functional food, therefore, the functional food products can be very differently divided according to various division criteria. Most commonly, functional food is classified based on its specific composition, or according to the way of how it impacts human organisms, or using a criterion of whether or not it meets specific needs of human organisms. Functional products owe their properties to the fact that they contain bio-active components, among other things: dietary fibre, oligosaccharides, glycosides, polyols, flavonoids, indispensable unsaturated fatty acids, vitamins, lactic acid bacteria, and mineral substances. Those substances can either naturally occur in food products or be added to enrich them. Recently, the functional food market has been dynamically developing. Presently, the production of functional food is the most important direction for food industry to develop. This production offers an immense potential for increasing the attractiveness of many food products. (original abstract)
Szeroki asortyment zbożowych produktów śniadaniowych dostępnych na naszym rynku, dynamicznie rosnąca ich produkcja i sprzedaż (a co za tym idzie zwiększające się ich spożycie) to główne powody podjęcia badań, których celem było poznanie preferencji konsumenckich w grupie studentów krakowskich wyższych uczelni. Studenci zaliczani są bowiem do grupy konsumentów o stosunkowo wysokiej świadomości żywieniowej. Ponadto duże znaczenie ma dla nich szybkość i łatwość przygotowania posiłku.
EN
Breakfast cereals, being one of the products at the basis of the rational feeding pyramid, are a great meal for the beginning of every day. They are light, rich in carbohydrates and valuable proteins and poor in fat at the same time. The paper presents the results of a questionnaire survey conducted among students of Cracow universities to investigate consumer preferences regarding breakfast cereals. The survey was conducted in 2004 and 2005. The results show that a majority of the respondents include such products in their diet. Compared to the year 2004 the frequency of breakfast cereals consumption has increased. The most popular cereals are still com flakes, but at the same time we can observe a 50% increase in muesli consumption. Nestle company remains the market leader of breakfast cereals production but also increased interest in private label products can be noted (original abstract).
9
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Bezpieczeństwo żywności związane jest ze stosowaniem w niej substancji dodatkowych. Omówiono rodzaje żywności bogate w takie substancje. Przedstawiono podział substancji dodatkowych ze względu na funkcje technologiczne oraz sposoby ich oznaczania na etykiecie. Przeanalizowano aktualne unormowania prawne obowiązujące w Polsce i w Unii Europejskiej dotyczące stosowania dodatków do żywności. Wykazano korzyści i zagrożenia wynikające z nadmiernego stosowania takich substancji w żywności. (abstrakt oryginalny)
EN
Food safety is connected with usage of additional substances. The kinds of food rich in such substances are presented. A classification of food additives from the point of view of their technological function and labelling is discussed. The current legal regulations in Poland and in the European Union have been analyzed. The advantages and risks resulting from using such substances in excess in food have been shown. (original abstract)
Dynamiczny rozwój sektora żywności o właściwościach prozdrowotnych (żywności funkcjonalnej) wymaga szczegółowej oceny czynników warunkujących jej wybór przez konsumentów. Do najbardziej istotnych należy zaliczyć oświadczenia zdrowotne zamieszczane na opakowaniach żywności funkcjonalnej w celu zachęcenia konsumentów do jej zakupu i przekazania informacji o skutkach jej spożywania. Do niedawna ustawodawstwo w tym zakresie było bardzo ograniczone, co często sprzyjało stosowaniu nieuczciwych praktyk przez producentów żywności zamieszczających na opakowaniach deklaracje, np. o zawartości składników funkcjonalnych odbiegającej od gwarantowanej. Po wprowadzeniu w życie Rozporządzenia (WE) nr 1924/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych dotyczących żywności, nadal prowadzone są prace nad treścią oświadczeń. Dlatego też, celem pracy było określenie wpływu sposobu przekazu informacji o oświadczeniu zdrowotnym na wybór żywności funkcjonalnej przez konsumentów. Narzędziem badawczym była ankieta, którą przeprowadzono na terenie większych sklepów spożywczych w Olsztynie. Osobami badanymi były głównie osoby zaopatrujące gospodarstwa domowe w produkty żywnościowe, łącznie 200 osób. Ankieta zawierała 24 pytania wraz z metryczką. Z przeprowadzonych badań wynika, że konsumenci potrzebują dodatkowych, prawdziwych informacji, które wyjaśnią im sposób działania dodatków funkcjonalnych stosowanych w żywności. Konsumenci narzekają na złe oznakowanie żywności funkcjonalnej. Na podstawie uzyskanych odpowiedzi można sformułować ogólny wniosek, że konsumenci preferują oświadczenia o charakterze działania profilaktycznego, wolą zapobiegać chorobom aniżeli leczyć stany chorobowe, co prawdopodobnie wiąże się z rosnącą wiedzą na temat związku między stosowaną dietą a stanem organizmu (większość badanych wierzy w to, że odpowiednio dobrana żywność może wpłynąć korzystnie na stan organizmu). (abstrakt oryginalny)
EN
Nowadays, there is a problem with product labelling on the functional food market. It results from the fact that this kind of food has been relatively not long on the Polish market and therefore a legal situation is not entirely normalised. Inappropriate labelling, lack of the correct explanation as for the ingredients contents and their influence on the organism, advertising slogans, which can misinform the customers - all that causes that customers do not buy such products. Lack of honest information affects the low sale and low popularity of this type of food. The aim of this study was to determine an influence of health statements character on choice of functional food by consumers. A questionnaire, carried out in the bigger shops in Olsztyn, was used in the study. The examined group were mainly persons supplying their households with food products, in total 200 people. The questionnaire form contained of 24 questions. Based on the results of this study, one can claim that there is a need among the consumers for additional and reliable information, which can explain the role of functional ingredients in food. The consumers often complain about wrong or insufficient labelling of functional food products. There is a main outcome coming out of this paper that the consumers prefer the health statement with prophylactic character; they prefer preventing the diseases than cure them, which very likely results from rising awareness on the relation between the diet and body health status. (original abstract)
Na całym świecie wzrasta zainteresowanie produktami o małym stopniu przetworzenia i wysokiej jakości. W związku z tym poszukuje się technologii pozwalających na otrzymanie produktów funkcjonalnych o zachowanej wysokiej wartości odżywczej. Utrwalanie wysokim ciśnieniem hydrostatycznym (UHP) produktów owocowych pozwala na zminimalizowanie strat składników bioaktywnych w stosunku do tradycyjnej metody utrwalania (pasteryzacji). Celem pracy było zbadanie wpływu działania wysokiego ciśnienia hydrostatycznego na poziom polifenoli ogółem oraz barwę soków i nektarów truskawkowych. Utrwalanie metodą ciśnieniową prowadzono pod ciśnieniem 300 oraz 500 MPa, w czasie 5, 10 i 15 min oraz temperaturze 50°C w opakowaniach PE-LD. Równolegle soki i nektary truskawkowe utrwalono metodą tradycyjnej pasteryzacji (15 min, 85°C) w opakowaniach szklanych. Ekstrakt soku i nektaru (odpowiednio 7 i 10%) oraz kwasowość (5 g/l) i zawartość soku w nektarze (40%) ustalono zgodnie z Kodeksem Praktyki AIJN. Wszystkie próbki przechowywano w temperaturze chłodniczej (4-6°C) bez dostępu światła. Analizy wykonano przed utrwalaniem, po utrwaleniu oraz po 30 i 60 dniach przechowywania. Wysokie ciśnienie nie wpłynęło w znaczący sposób na ogólną zawartość polifenoli w sokach i nektarach. Straty składników fenolowych w trakcie przechowywania były istotne, ale zarówno wysokość stosowanego ciśnienia, jak i czas jego działania miały niewielki wpływ na końcową zawartość polifenoli. Soki i nektary utrwalone metodą UHP odznaczały się lepszymi cechami sensorycznymi, w tym barwą, w porównaniu z próbami pasteryzowanymi. Barwa produktów utrwalonych tą metodą była zbliżona do produktów niepoddanych utrwaleniu, podczas gdy barwa soków i nektarów pasteryzowanych tradycyjnie znacznie odbiegała od próby kontrolnej. (abstrakt oryginalny)
EN
Around the world there is a growing interest in high quality products with a low degree of processing. Therefore, a technology allowing a functional product with high nutritional value is being searched for. Fixation with high hydrostatic pressure (UHP) of fruit products minimizes the loss of bioactive components in relation to traditional methods of preservation (pasteurization). The aim of this study was to examine the influence of high hydrostatic pressure on the level of total polyphenols and color of strawberry juices and nectars. Fixation by pressure proceeded under the pressure of 300 and 500 MPa at 5, 10 and 15 min and at 50°C in polyethylene containers resistant to high pressure. In parallel with the experiment, juices and nectars were fixed by the traditional method of pasteurization (15 min, 85°C) in glass containers. Juice and nectar extract (7 and 10%), respectively, as well as acidity (5 g/l) and juice content (40%) in the nectar were determined in accordance with the Code of Practice AIJN. All samples were stored at refrigerating temperature with no light. Analyses were performed before fixation, after fixation and after one month and two months of storage. The use of high pressure did not influence significantly the total content of polyphenols in fruit juices and nectars, immediately after the process of treatment. The losses in phenolic compounds during storage were significant but differences between the methods employed were small. Fixation by the UHP allowed to retain a much better sensory attributes. The color of the products fixed by this method was similar to products not subject to preservation, while the color of pasteurized fruit juices and nectars have traditionally differed significantly from the control sample. (original abstract)
Wzrost produkcji i konsumpcji mlecznych produktów funkcjonalnych wynika z rozwoju, badań naukowych, postępu technicznego, wzrostu popytu na żywność minimalnie przetworzoną, wygodną i ekologiczną. Projektowanie mlecznych produktów funkcjonalnych ma na celu wzbogacenie istniejącej na rynku żywności o aspekty zdrowotne. W niniejszym opracowaniu przedstawiono informacje dotyczące składników mleka o wysokiej aktywności biologicznej, a także probiotyków i prebiotyków możliwych do wykorzystania w produkcji żywności funkcjonalnej, której spożywanie pozwoli ograniczyć występowanie najczęstszych schorzeń cywilizacyjnych XXI wieku. (abstrakt oryginalny)
EN
Increased production and consumption of functional dairy products is related to food science, technical progress, increased demand for minimal processed, convenient and ecological food. Designing of functional dairy products is aimed at enrichment of food, which is on market, in healthy aspects. In the present study Information about milk components with high biological activity are presented. Moreover, potential probiotics and prebiotics to be used in functional food production, which consumption allows to minimize the most frequent civilization illnesses of the XXI century are discussed. (original abstract)
Celem badania było określenie akceptacji konsumenckiej pieczywa jasnego wzbogaconego w błonnik i jej uwarunkowań. W 2011 roku zrealizowano badanie ankietowe na próbie reprezentatywnej dla ogółu populacji Polski, obejmującej 1000 dorosłych osób. Ponad 2/5 badanych znało i spożywało pieczywo jasne wzbogacone w błonnik. Około 1/5 badanych nie wykazywała zainteresowania spożywaniem pieczywa jasnego wzbogaconego w błonnik. Zainteresowanie badanych osób pieczywem jasnym wzbogacanym w błonnik było warunkowane przede wszystkim akceptacją błonnika jako dodatku do żywności, znajomością pieczywa jasnego wzbogaconego w błonnik, poglądami na temat korzyści i ryzyka związanego z taką zmianą w produkcie. Wzrost spożycia produktu wymaga zatem dostarczenia informacji konsumentowi o produkcie i jego wpływie na zdrowie. (abstrakt oryginalny)
EN
An aim of the study was to define consumer acceptance of white bread fortified with dietary fibre and its determinants. A survey was carried out in 2011 on a nationwide representative sample of 1000 adult Poles. More than two-fifths of them were familiar and consumed white bread enriched with dietary fibre. Approximately one-fifth of respondents did not show an interest in its consumption. More positive opinions confirming the greater acceptance of food fortified with dietary fibre, perception of benefits and being familiar and experienced with product were accompanied by a greater acceptance of white bread fortified with fibre. Consumers' interest in white bread enriched with dietary fibre was determined by acceptance of fibre as the ingredient added to food, familiarity and experiences with product, opinions on benefits and risks associated with such a change in white bread. The increase of consumption of the product might be achieved by delivering to the consumer information on the product and its impact on health. (original abstract)
14
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Od kilku lat można zauważyć wzrost tendencji do spożywania napojów funkcjonalnych, w szczególności energetyzujących i izotonicznych. Światowe statystyki w tej kwestii są co najmniej niepokojące, gdyż w samych Stanach Zjednoczonych z roku na rok przybywa zwolenników tego typu produktów - nawet do 5% w skali roku, a w Polsce jest to już co trzecia osoba. Głównymi konsumentami tych napojów są przede wszystkim młodzi ludzie - core-consumers (15-25 lat - uczniowie i studenci) oraz metro consumers (25-35 lat - osoby młode, intensywnie pracujące) [Kopacz 2012]. Niniejsze badania zostały przeprowadzone w celu sprawdzenia stanu wiedzy młodych sportowców w zakresie spożywania tych napojów, z równoczesnym wskazaniem przez nich właściwości prozdrowotnych i zagrożeń, oraz określenie ich predyspozycji konsumpcyjnych w najbliższych latach.(abstrakt oryginalny)
EN
Consumption the functional drinks has been growing for past several years, especially energy and isotonic drinks. The world's statistic is staggering, because only in the United States there are more supporters to buy this product every year - even up to 5%. In Poland, actually every third person buys this product. Main consumers of this beverages are the young people - "core consumers" (15-25 years - teenagers and students) and "metro consumers" (25-35 years - young, hardworking people). This research was taken to get some information about knowledge of functional drinks (especially energy ana isotonic drinks) among young sportspeople, showing their health benefits and threats and checking their predisposition to consume that drinks in the future.(original abstract)
W artykule zaprezentowano istotę jakości żywności w aspekcie jej zdrowotności i sposobów jej zwiększania na przykładzie żywności funkcjonalnej. Produkcja tego rodzaju żywności jest obecnie najważniejszym ogólnoświatowym kierunkiem rozwoju przemysłu spożywczego. Rynek żywności funkcjonalnej rozwija się bardzo dynamicznie.
EN
The concept of food quality is well-known and ubiquitous but it still lacks an unambiguous definition. The aim of this paper is to present the essence of the food quality concept from the point of view of its health benefits and the ways of enhancing them. For this purpose functional foods are used as an example. In this paper the concept of food as well as its quality and health benefits are analyzed. What is more, some kinds of healthy food and the ways of obtaining them are outlined. To this end functional foods and possibilities of their development are analyzed. However, it is emphasized that, if possible, functional foods should be complementary to a balanced and varied diet as one of the elements of the so called "healthy lifestyle" because, as in the case of any undertaking, using such foods carries some risk with it. (original abstract)
Sformułowana przed wiekami teoria, iż jakość życia i zdrowia człowieka zależy w znacznej mierze od jakości spożywanej żywności, znalazła i nadal znajduje naukowe potwierdzenia. Stosowanie określonych produktów w celu eliminacji bądź też złagodzenia pewnych zaburzeń zdrowotnych znane było już naszym przodkom. Wybór danego "leku", aplikowanego pod postacią produktu żywnościowego, dyktowała wówczas intuicja, a w dalszym etapie, na wyższym szczeblu ewolucji ludzkości, istotną rolę odgrywała wiedza wąskiego grona "specjalistów od żywienia" ówczesnej populacji. Obecnie wybór ten jest pochodną postępu naukowego i technicznego w dziedzinie żywienia oraz wzrastającej świadomości zdrowotnej współczesnego konsumenta. (fragment tekstu)
EN
In recent years, scientists, the food industry and consumers have expressed a growing interest in bioactive food ingredients. These bioactive food components, as constituents of functional foods, play an essential role in preventing and treating diseases as well as in improving both physical and psychological condition. At the same time, however, concerns about the safety of some products containing biologically active components have been raised. The efficiency issue, "dose problem" and perspectives of functional food products have also been emphasized. (original abstract)
Podaż i popyt na żywność bioaktywną dynamicznie wzrasta. Największe rynki żywności funkcjonalnej to: Japonia, USA i Wielka Brytania. W Polsce rynek ten stopniowo się rozwija. Dla konsumentów produktów bioaktywnych ważne są: rzetelna informacja, przystępna cena, wysoka jakość i dostępność w sklepach z żywnością konwencjonalną. Oprócz tego na konkurencyjność silny wpływ może mieć skuteczna komunikacja marketingowa (m.in. traceability, niestandardowe narzędzia komunikowania, edukacja konsumentów). (abstrakt oryginalny)
EN
The supply and demand for functional food is growing dynamically. The greatest markets of the functional food are: Japan, the U.S.A. and Great Britain. In Poland this market is gradually developing. For consumers of bioactive products of great importance are: reliable information, reasonable price, high quality and availability. Moreover, the marketing communication (among other things traceability, non-standard tools, education of consumers) may strongly influence competitiveness. (original abstract)
Współcześnie naukowcy podkreślają związek pomiędzy spożywaną żywnością a stanem zdrowia jednostek. Rośnie także świadomość żywieniowa konsumentów, a ich wybory żywieniowe są skoncentrowane na zdrowiu. Niniejszy artykuł o charakterze przeglądowym miał na celu omówienie prozdrowotnych zachowań konsumentów i czynników je kształtujących na podstawie wtórnych źródeł informacji. W toku analiz ustalono, że konsumenci wybierają różne sposoby postępowania w celu osiągnięcia dobrego stanu zdrowia. Jedni decydują się na wybrany model żywieniowy, inni nabywają żywność organiczną lub funkcjonalną, wierząc, że zawarte w nich składniki odżywcze mogą być odpowiednią alternatywą dla leków farmaceutycznych. Zauważono także istotne różnice w nastawieniu i zachowaniu w stosunku do żywności prozdrowotnej pomiędzy przedstawicielami różnych pokoleń.
EN
Nowadays, scientists put emphasize on link between kind of food which human consumes and his health condition. We observe the increasing of consumers’ nutritional awareness. Therefore their food choices are focused on health. The aim of this article is to identify the pro-healthy behaviors of consumers and their determinants based on secondary sources of information published over the period of 2001-2015. Across the studies covered by this paper it was found that consumers choose a diffrent ways to achieve good health. Some of them decide to be on diet, other just purchase organic or functional food, believing that they contain nutrients, which may be an appropriate alternative to pharmaceutical drugs. Significant differences in attitudes and behaviors towards healthy foods between representatives of different generations were also noted.
Produkty z rodzaju żywności funkcjonalnej stają się obecnie poszukiwanymi artykułami spożywczymi. Szczególnym zainteresowaniem autorki niniejszego artykułu cieszy się żywność wzbogacona funkcjonalnym włóknem roślinnym - żywność wysokobłonnikowa. Źródła literaturowe podają, że surowce bogatobłonnikowe o dużej zawartości aktywnych frakcji mogą być wykorzystywane do wzbogacania składu i profilowania żywności funkcjonalnej. Celem badań była towaroznawcza charakterystyka preparatu wytłokowego z czarnych porzeczek i aronii oraz ocena możliwości ewentualnego wykorzystania pozyskanych preparatów w praktyce do profilowania żywności funkcjonalnej. Przeprowadzone badania dowodzą, że preparaty wytłokowe z aronii i czarnych porzeczek są podobne fizykochemicznie i w pełni zasługują na kwalifikację jako surowce błonnikowe przydatne do profilowania żywności funkcjonalnej. (abstrakt oryginalny)
EN
The functional food products have become much sought after. The author of this paper is particularly interested in foods enriched in the functional fiber of plant origin - high-fiber food. The literature data inform that raw materials rich in fiber and of high active fraction contents, can be used to enrich the composition of functional foods and to "modify" them. The aim of the research was to characterize black currant and aronia pomace preparations from the point of view of the science of commodities and assess a possibility of using the obtained preparations in practice for functional food modification. The carried out research proves that aronia and black currant pomace preparations are similar in respect of their physical and chemical properties and can be classified as fiber raw-materials useful for functional food modification. (original abstract)
W ostatnich latach coraz więcej uwagi poświęca się produkcji żywności korzystnie wpływającej na zdrowie człowieka. Wynika to z rosnącej świadomości i wiedzy społeczeństwa na temat związku między odżywianiem a zdrowiem. Większe wymagania konsumentów wobec żywności oraz przywiązywanie dużej wagi do zdrowego odżywiania doprowadziły do pojawienia się na rynku spożywczym nowych segmentów żywności, m.in. żywności genetycznie zmodyfikowanej i funkcjonalnej. Na rynku żywności genetycznie zmodyfikowanej występują przede wszystkim produkty pochodzenia roślinnego. Techniki inżynierii genetycznej umożliwiają wprowadzenie do roślin ściśle określonych genów odpowiedzialnych za wystąpienie pożądanych cech. Zasadniczym celem jest poprawa cech jakościowych i sensorycznych oraz właściwości technologicznych. Wzrost wymagań jakościowych stawianych żywności przyczynił się do rozwoju badań nad potencjałem genetycznym drobnoustrojów przemysłowych. W procesach przetwarzania surowców spożywczych wykorzystuje się żywe mikroorganizmy oraz enzymy. Coraz częściej są to mikroorganizmy powstałe na drodze transgenezy, pozwalające na wytworzenie żywności funkcjonalnej. Produkty spożywcze uzyskiwane z zastosowaniem genetycznie zmodyfikowanych drobnoustrojów mogą być postrzegane jako ważne źródło różnych substancji odżywczych, np. nutraceutyków. W ostatnim czasie rośnie zainteresowanie żywnością funkcjonalną, która jest powszechnie dostępna na polskim rynku. Konsumenci coraz częściej mają większe zaufanie do żywności w tradycyjnej postaci niż do środków farmaceutycznych, co w znacznym stopniu przyczynia się do dynamicznego rozwoju prac nad produktami prozdrowotnymi. Żywność funkcjonalną otrzymuje się zazwyczaj przez wzbogacanie konwencjonalnych produktów spożywczych w substancje aktywne fizjologicznie bądź też całe ich kompozycje, eliminację lub stosowanie zamienników niepożądanych składników oraz poprawę dostępności i przyswajalności substancji odżywczych. (abstrakt autora)
EN
In recent years more and more attention has been devoted to food production favourably affecting human health. This may be attributed to the increasing public awareness and knowledge of the relationship between nutrition and health. Increased consumer demand for food and the importance attached to healthy eating have led to the emergence of new segments of the food market, including genetically modified and functional foods. It is plant-based products that excel on the market for genetically modified food products. Genetic engineering allows for the introduction of specific plant genes responsible for the occurrence of desirable traits, such as improving quality characteristics and sensory and technological properties. Increasing quality requirements on food have contributed to the development of research on the genetic potential of industrial microorganisms. Food processing of raw materials use live microorganisms and enzymes. Increasingly, microorganisms are formed by transgenesis, allowing the generation of functional foods. Food products obtained using genetically modified micro-organisms can be seen as an important source of various nutrients, including nutraceuticals. There has been growing interest in functional foods, which are widely available on the Polish market. Consumers increasingly have more confidence in traditional forms of food than pharmaceuticals, a fact which has significantly contributed to the rapid development of health products. Functional foods are usually maintained by conventional enrichment of food products in various physiologically active substances or their entire composition, the use of alternatives to eliminate undesirable constituents and improve the availability and absorption of nutrients. (original abstract)
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.