Rehydratacja to proces, którego celem jest przywrócenie odwodnionemu materiałowi, poprzez jego kontakt z wodą, właściwości jakie miał przed poddaniem go suszeniu. Ponowne uwodnienie drożdży jest kluczowe, aby mogły one odzyskać aktywność metaboliczną i przeprowadzić fermentację. Aktywne suszone drożdże, które poddawane są uwodnieniu, otrzymuje się w procesie suszenia. W niniejszej pracy zostały omówione trzy metody – suszenie z zastosowaniem złoża fluidalnego, rozpyłowe oraz liofilizacja. Na uzyskanie mikroorganizmów charakteryzujących się wysokim poziomem aktywności po rehydratacji ma wpływ wiele innych, poprzedzających ponowne uwodnienie zabiegów, które umożliwiają otrzymanie drożdży o zwiększonej trwałości i przechowywanie ich bez utraty jakości w dłuższym okresie czasu.
EN
Rehydration is a process aim of which is to restore the properties of a dehydrated material, through its contact with water, it had before it was subjected to drying. Rehydration of yeasts is crucial to regain metabolic activity and to guide the fermentation. Active dried yeasts, which are subjected to rehydration, are obtained in the drying process. In this study three methods were discussed – fluidized-bed drying, spray drying and freeze drying. Obtaining microorganisms characterized by a high level of activity after rehydration is influenced by many other treatments preceding the rehydration that allow obtaining yeasts with increased durability and storing them without losing quality over a longer period of time.
W artykule przedstawiono wyniki badań procesu rehydratacji suszonych plasterków korzenia pietruszki. Grubość plasterków wynosiła 6 mm, temperatura suszenia 60°C. Proces prowadzono w wodzie destylowanej (objętości 100, 200, 300, 400 i 500 cm3) o temperaturach 20, 40, 60, 80 i 100°C. Wyznaczano krotności przyrostu masy (stosunek masy rehydratowanego suszu do masy początkowej suszu). Do opisu procesu rehydratacji wykorzystano model empiryczny Singh-Kulshrestha (SK). Współczynniki modelu uzależniono od parametrów procesu rehydratacji.
EN
The rehydration of dried parsley root slices was studied. Samples were cut into 6 mm slices. Temperature of drying air equaled 60°C. The effect of initial distilled water volume (100, 200, 300, 400 and 500 cm3) and rehydration temperature (20, 40, 60, 80 and 100°C) on the rehydration characteristics of dried parsley root slices was investigated. The ratio of the mass of rehydrated dried slices to initial mass of dried slices was determined. The empirical Singh-Kulshrestha (SK) model was used to describe the rehydration process. The coefficients of the SK model were conditioned to the parameters of rehydration.
Celem pracy była analiza wpływu parametrów suszenia na ubytek masy suchej substancji suszonych jabłek odmiany Ligol podczas ich rehydratacji. Jabłka krojone w plastry o grubości 3 i 10 mm i kostki o boku 10 mm suszono następującymi metodami: konwekcja naturalna (temperatura suszenia 60ºC), konwekcja wymuszona (suszarka tunelowa, parametry powietrza suszącego: 50, 60, 70ºC oraz 0,5, 2 m·s-1), suszenie fluidalne (60ºC). Susz rehydratowano w wodzie destylowanej o temperaturze 20ºC. Badania wykazały statystycznie istotny wpływ rozdrobnienia suszonych cząstek na ubytek ich masy suchej substancji podczas rehydratacji. Badania nie wykazały natomiast statystycznego istotnego wpływu temperatury suszenia na ubytek masy suchej substancji oraz wpływ zastosowanych metody suszenia na końcową wartość ubytku masy suchej substancji suszonych jabłek w wyniku ich rehydratacji.
EN
The objective of the paper was to analyse the impact of drying parameters on the loss of dry substance mass of dried apples of Ligol cultivar during their rehydration. Apples cut into 3 and 10 mm slices and 10 mm cubes were dried with the following methods: natural convection (temperature of drying°C), forced convection (a tunnel drier, parameters of drying air: 50, 60, 70°C and 0,5, 2 m·s-1), fluid drying (60°C). Dried fruit were rehydrated in the distilled water of 20°C temperature. Research proved statistically significant impact of fragmentation of dried fractions on the loss of their dry substance mass during rehydration. Whereas research did not prove statistically significant impact of drying temperature on the loss of dry substance mass and impact of the applied methods of drying on the final value of loss of dry substance mass of dried apples as a result of rehydration.
W zaprezentowanych w artykule badaniach pokazano możliwość wykorzystania sztucznych sieci neuronowych do określania przebiegu zmiany objętości suszu warzywnego podczas jego nawilżania.
EN
The posibility of using of artificial neural networks for determination of volume change during vegetable rehydration was discussed. The empirical data of parsley root particles were used.
W pracy zostały sformułowane modele transportu ciepła i masy dla procesu uwadniania suszu cebulowego podczas "gotowania". Założono, że transport ciepła i masy odbywa się tylko za pomocą dyfuzji, dlatego modele transportu wody i suchej substancji sformułowano na podstawie drugiego prawa Ficka, a transportu ciepła - prawa Fouriera. Do rozwiązania równań modelowych przyjęto warunki początkowe jako funkcje stałe, a warunki brzegowe opisano warunkami Dirichletta, zakładając, że na początku procesu na brzegu próbki ustala się stan równowagi związany ze stężeniem składników i temperaturą, a ciało ma kształt płyty nieskończonej. W celu zweryfikowania modeli wykonano badania uwadniania suszu cebulowego w kształcie krążków we wrzącej wodzie, oznaczając zawartość wody i suchej substancji co 5 min. Proces trwał 30 min. Na podstawie weryfikacji logicznej i empirycznej stwierdzono, że sformułowane modele poprawnie opisują zmiany zawartości wody i suchej substancji w materiale oraz zmiany jego temperatury. Błąd względny pomiędzy wartościami pomierzonymi a obliczonymi za pomocą modelu wahał się pomiędzy 1 a 9% dla suchej substancji i zawartości wody.
EN
The paper presents formulated models for heat and mass transport for the process involving dried onion hydration during "boiling". It has been assumed that heat and mass transport is carried out through diffusion only, therefore water and dry matter transport models have been formulated on the basis of Fick's second law, and heat transport models - of Fourier's Law. In order to solve model equations, the researchers took initial conditions as constant functions, and described boundary conditions using Dirichlett conditions. It has been assumed that at the beginning of the process, an equilibrium state is being established at the sample boundary, which is connected with concentration of components and temperature, and the body has an infinite plate shape. Tests involving dried onion hydration were performed to verify the models. Disk-shaped dried onions were put in hot water, and their water and dry matter content was determined every 5 min. The process took 30 min. Logical and empirical verification allows to state that the formulated models correctly describe changes in water and dry matter content in the material and change in its temperature. Relative error between measured values and values computed using the model ranged from 1 to 9% for dry matter and water content.
Analizowano wpływ parametrów suszenia pod obniżonym ciśnieniem na szybkość osiągania przez rehydratowany susz z korzenia pietruszki stanu równowagi. Do analizy wykorzystano formuły empiryczne, którymi aproksymowano uzyskane wyniki trzech powtórzeń krotności wzrostu masy rehydratowanego suszu w czasie. Z uzyskanych rezultatów wynika, że takie parametry suszenia pod obniżonym ciśnieniem, jak temperatura i ciśnienie wpływają na szybkość osiągania przez rehydratowany susz z korzenia pietruszki stanu równowagi.
EN
The influence of parameters of parsley root vacuum dryling on the rate of getting equilibrium state of rehydrated dried product were examined. Empirical formulas for approximation of the obtained results of three repetitions of multiplication factor for an increase in rehydrated dried product mass in time were used in the analysis. Obtained results showed that temperature and pressure influence on the rate of getting equilibrium state of rehydrated dried parsley root.
Metoda rozmrażania sublimacyjno-próżniowo-parowego jest dwuetapowa. W pierwszym, wstępnym etapie sublimacji w rozmrażanym mięsie wytworzona zostaje struktura porowata. Drugi etap procesu to rozmrażania próżniowo-parowe. W etapie tym para wodna poprzez wytworzoną strukturę porowatą wnika w głąb mięsa i kondensując tam rozmraża produkt od wewnątrz. W artykule przedstawione zostały badania mające na celu określenie niezbędnego, rzeczywistego stopnia odwodnienia sublimacyjnego So gwarantującego wytworzenie struktury porowatej o takiej pojemności, aby w drugim etapie procesu w czasie, w którym nastąpi pełna rehydratacja wytworzonej struktury porowatej próbka mięsa uległa całkowitemu rozmrożeniu. Strukturę porowatą o takiej pojemności uzyskano przy stopniu odwodnienia sublimacyjnego So=12%.
EN
Sublimation-vacuum-steam defrosting method is two-stage method. At the first, preliminary sublimation stage in the defrosted meat porous structure is produced. The second stage is vacuum-steam defrosting. At this stage steam penetrates the meat through the produced porous structure and while condensing it defrosts the product from the inside. The paper presents tests performed in order to determine the actual necessary degree of sublimation dehydration So ensuring generation of porous structure with such capacity, that at the second stage of the process, during which complete rehydration of the porous structure takes place, the meat sample becomes completely defrosted. Porous structure with such capacity was achieved with a degree of sublimation dehydration So=12%.
Na podstawie przeprowadzonych własnych badań kinetyki suszenia oraz danych literaturowych można stwierdzić, że suszenie owoców i warzyw metodą mikrofalowo-podciśnieniową znacznie skraca czas suszenia w porównaniu do konwekcyjnego oraz poprawia jakość suszu. Stwierdzono, że występują znacznie mniejsze zmiany w strukturze wewnętrznej, zawartości witaminy C, beta karotenu w produkcie oraz charakteryzuje się on lepszą podatnością na rehydratację, a także barwą w porównaniu z produktem suszenia konwekcyjnego. Przekroczenie pewnej granicznej mocy przypadającej na jednostkę masy suszonego materiału powoduje jego spalenie. Poza tym jest to metoda bardziej energochłonna w porównaniu do metody konwekcyjnego suszenia. Dokładne poznanie procesów zachodzących w materiale i zmian jego właściwości oraz wpływu parametrów na te zmiany podczas suszenia pozwoli na jego optymalizację pod względem cech jakościowych i zużycia energii. Taką możliwość dają modele matematyczne procesu. Sformułowany w pracy model procesu suszenia mikrofalowo-podciśnieniowego umożliwia określenie rozkładu zawartości wody w czasie i przestrzeni wewnątrz materiału, a także równoczesną ocenę jakości poprzez kinetykę zmian zawartości cukrów ogółem, witaminy C, współczynnika skurczu suszarniczego oraz analizę kinetyki uwadniania suszu. Równania zmian zawartości wody, temperatury i ciśnienia zostały utworzone na bazie teorii Łykowa opisującej transport ciepła i masy w ciałach kapilarno-porowatych. Teoria ta zakłada, że transport odbywa się w wyniku działania trzech gradientów: stężenia, temperatury i ciśnienia. Dodatkowo w strukturze modelu uwzględniono równanie opisujące proces ponownego uwadniania próbki (na podstawie II prawa Ficka). Model ten umożliwił jednoczesną analizę wpływu zmiany mocy mikrofal oraz podciśnienia na szybkość zmian zawartości wody oraz zawartości cukrów ogółem, witaminy C, współczynnika skurczu w materiale, ponadto kinetykę rehydratacji. Struktura tego modelu została wyprowadzona głównie na podstawie praw nauki oraz hipotez. Jedynie współczynnik skurczu został opisany równaniem semiempirycznym. Uwzględnienie zmienności współczynników dyfuzji ciepła i masy w zależności od zmian zawartości wody pozwoliło na dokładniejszy opis przebiegu transportu ciepła i masy w materiale w czasie. W modelu nie zostały uwzględnione cechy sensoryczne takie jak barwa, smak, zapach oraz kinetyka zmian zawartości enzymów i olejków eterycznych. Można jednak próbować znaleźć związek pomiędzy barwą a zawartością cukrów, czy smakiem a zawartością cukrów i witaminy. W modelu nie ma też równań opisujących zmiany zawartości innych witamin poza witaminą C czy innych składników odżywczych, ale struktura modelu pozwala na jego rozszerzenie. Można zatem uznać, że model charakteryzuje się uniwersalnością. Zaproponowany model umożliwia zatem pełniejszą analizę procesu i ocenę wpływu kilku parametrów termodynamicznych na procesy zachodzące wewnątrz materiału. Jednocześnie umożliwia ocenę zmian pod względem zawartości składników odżywczych, odkształceń i kinetyki ponownego uwodnienia.
EN
The paper presents generalised mathematical model of the microwave-vacuum dryling process for fruit and vegetables, which characterises heat and mass transport and changes in selected qualitative characteristics including: content of vitamin C and saccharides, and deformations defined by dehydration shrinkage coefficient. A rehydration kinetics model has been proposed because it is also possible to evaluate dried material by its rehydration capacity. The Lykov model was employed to characterise heat and mass transport. The model was formulated for transient drying process of capillary-porous substances, which takes into account the effects of concentration, temperature and pressure gradient on water transport to the material surface. The analysis of microwave-vacuum drying process shows that it is necessary to take into account these gradients in order to obtain complete specification of this process. Qualitative characteristics were presented by equations defining kinetics of changes for saccharides and vitamin C, and an algebraic equation defining changes of dehydration shrinkage coefficient in relation to water content. Empirical verification for the material of parsley, garlic and apple, carried out by comparing experimental results to computations made using the models, confirmed their correctness and sensitivity to parameter changes. On the grounds of example simulation computations, carried out using the drying and rehydration models for the analysed materials, it was proved that the increase of microwave energy stream at constant underpressure results in higher rate of water content changes. Similar effects are observed in the case of increasing underpressure at constant microwave energy stream. The impact of microwaves gives higher drying effect than the changes of underpressure within assumed variability ranges. Moreover, it was found that the lower water content in dried material, the higher saccharides content and higher shrinkage, but lower vitamin C content and lower susceptibility to rehydration.
Badano wpływ parametrów suszenia pod obniżonym ciśnieniem na właściwości rehydratacyjne suszu z korzenia pietruszki i cechy organoleptyczne (tekstura, barwa, zapach) rehydratowanego suszu. Uzyskane wyniki wykazały, że takie parametry suszenia pod obniżonym ciśnieniem jak temperatura i ciśnienie wpływają na badane właściwości.
EN
The influence of parameters of parsley root vacuum drying on rehydration properties of dried product and organoleptic properties (texture, colour, odour) of rehydrated product were examined. Obtained results showed that temperature and pressure influence on the examined properties.
Badano wpływ parametrów suszenia pod obniżonym ciśnieniem na kinetykę rehydratacji suszu z korzenia pietruszki. Kinetykę procesu badano w zakresie 0-5 godzin wyznaczając względny przyrost masy rehydratowanego suszu. Aproksymacja danych doświadczalnych zaproponowanym równaniem kinetycznym dała dobre wyniki. Analiza przebiegu procesu rehydratacji wykazała, że takie parametry suszenia pod obniżonym ciśnieniem jak temperatura i ciśnienie wpływają na kinetykę rehydratacji suszu z korzenia pietruszki.
EN
The influence of parameters of parsley root vacuum drying on the kinetics of dried product rehydration were examined. Kinetics of the process was tested within the range of 0 - 5 hours. Relative increase in mass of dried parsley root was determined. The approximation of experimental data with assumed kinetic equation gave good results. Analysis of the rehydration course showed that temperature and pressure influence on the kinetics of dried parsley root rehydration.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.