Dokonano oceny ryzyka zawodowego związanego z narażeniem inhalacyjnym i dermalnym oraz z możliwością wystąpienia wypadku wynikającego z obecności niebezpiecznych substancji chemicznych. Analizie poddano typowe kwasy organiczne (octowy, mlekowy, askorbinowy, cytrynowy, adypinowy, jabłkowy) i kwasy nieorganiczne (solny, siarkowy, fosforowy) stosowane w przemyśle spożywczym. Do oceny ryzyka zawodowego zastosowano metodę wg polskiej normy), metodę risk score i uproszczoną metodę oceny ryzyka zawodowego z wykorzystaniem informacji uzyskanych z kart charakterystyki substancji niebezpiecznych. Analizowane kwasy organiczne i nieorganiczne nie stanowiły dużego zagrożenia dla pracowników. Bez względu na zastosowaną metodę poziom ryzyka zawodowego określono jako mały lub akceptowalny.
EN
Risks of inhalation, dermal exposure and accidents related to the presence of 6 org. and 3 inorg. acids on the workplace were assessed in accordance with the applicable stds. The methods based on the possibilities of occurrence of the threats as well as on the information contained in the safety data sheets of the tested acids were used to compare the results. Regardless of the method used, the risk of the acids threat was detd. as small or acceptable.
This article reviews the Phosphorus Solubilizing Bacteria, discusses the types of organic acids produced by them, as well as the impact on economy with non-renewable sources, such as phosphate rocks. In addition, the phosphorus solubilization mechanism is discussed.
PL
W niniejszym artykule dokonano przeglądu bakterii solubilizujących fosfor, omówiono rodzaje produkowanych przez nie kwasów organicznych, a także ich wpływ na gospodarkę źródłem nieodnawialnym, jakim są złoża fosforytowe. Ponadto skomentowano mechanizm solubilizacji fosforu.
Akceptacja ziemniaków znajdujących się w sprzedaży przez konsumenta odbywa się nie tylko przez odczucie wrażeń smakowych, ale także barwy i skłonności do ciemnienia miąższu bulw. W odmianach komercyjnych bulwy mają najczęściej barwę od białej do żółtej, na co bezpośrednio wpływają czynniki genetyczne i uwarunkowania środowiska. Celem badań było określenie wpływu wprowadzenia biostymulator w technologii uprawy oraz warunków przechowywania ziemniaków o różnym wykorzystaniu na skłonność do ciemnienia enzymatycznego miąższu bulw. Odmianą ziemniaka najmniej podatną na ciemnienie enzymatyczne bulw okazała się Gala, która jest odmianą konsumpcyjną. Stosowanie biostymulatora istotnie wpływa na zawartość kwasów organicznych oraz ogranicza skłonność do ciemnienia enzymatycznego bulw. Długotrwały okres przechowywania istotnie obniża zawartość kwasu askorbinowego i zwiększa zawartość kwasu chlorogenowego, w wyniku czego wzmaga się skłonność do ciemnienia miąższu bulw surowych.
EN
Acceptance of potatoes present on the market by the consumers is based not only on estimation of their taste value, but also on their colour and susceptibility to darkening. The flesh of tubers in commercial varieties is usually white to yellow, which is directly affected by genetic and environmental factors. The aim of the study was to determine the influence of biostimulator and storage in potato production technology with different directions of use on the tendency to enzymatic discoloration potential of tubers flesh. The least susceptible cultivar of potato to the tendency to discoloration potential was the‚ Gala’, intended for direct consumption. The us of biostimulator significantly influences the content of organic acids and reduces the tendency to enzymatic darkening of tubers irrespective the direction of potato use. Long-term storage significantly reduces ascorbic acid and increase chlorogenic acid, thereby increasing the tendency to discoloration potential of tubers flesh.
In this study oxalic, citric, and glycolic acids were used in order to reduce Fe and Ti (colored impurities) from the slimes (-75 μm) feldspar samples using organic acids. The results showed that removal ratios of the colored impurities from the feldspar samples were 67.9% for Fe and 43.75% for Ti using oxalic acid and the agitated leaching (AL) method. The influence of main parameters (temperature, pulp density, leaching time, and acid concentration) were examined by using full the factorial design (24) ANOVA-Yates test technique. Next, the removal ratios of Fe% and Ti% in the tests were determined to be 80.44% and 45.39%, respectively. Additionally, the main parameters which were obtained from the best results of AL were optimized for the -500+75 μm feldspar sample. Finally, the microwave-assisted pressure leaching (MAPL) method was apply to determine the effect of pressure on leaching. The obtained results indicated that the optimum removal ratios obtained were 95.74% for Fe and 70.88% for Ti by using the MAPL tests with oxalic acid. Furthermore, the measured whiteness (L) values were observed to be over 90%. This is a suitable purification ratio for the ceramic and glass industry.
The quantity and quality of organic carbon were studied in bottom sediments of two small, shallow, polymictic dam reservoirs located in SE Poland: Zalew Zemborzycki (ZZ) and Brody Iłżeckie (BI). Total content of organic carbon (Corg), and its fractions have been determined. The maps of Corg spatial distribution have been compiled. Wide ranges of sedimentary Corg were noted as well as differences between two reservoirs in respect of its content and spatial distribution. The Corg content in the sediments showed a longitudinal zonation pattern in the ZZ and a transverse one in the BI. The composition of sedimentary Corg showed the highest percentage of the insoluble fraction followed by humus acid fraction and the lowest – hemicelluloses fraction. In the humus acid fraction, fulvic acids overbalanced humic acids.
6
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
In this work, quantitative structure-retention relationship (QSRR) approaches were applied for modeling and prediction of the gas chromatographic retention indices of some amino acids (AAs) and carboxylic acids (CAs). The genetic algorithm (GA) method was used to select the most relevant descriptors, which are responsible for the retention of these compounds. Then, multiple linear regression (MLR), artificial neural network (ANN) and support vector machine (SVM) were utilized to construct the nonlinear and linear quantitative structure-retention relationship models. The obtained results revealed that the GA-ANN developed model was better than other models. This model has the average absolute relative errors of 0.043, 0.052 and 0.045 for training, internal and external test set. Applying the 10-fold cross-validation procedure on GAAAN model obtained the statistics of Q2 = 0.941 which revealed the reliability of this model.
7
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Powszechnie stosowaną techniką stymulacji wydajności odwiertów gazowych i ropnych jest kwasowanie matrycowe złóż. Zabiegi te wykonuje się w celu usunięcia uszkodzenia formacji złożowej, a tym samym zwiększenia przepuszczalności skał w rejonie otaczającym otwór wiertniczy. W artykule przedstawiono rodzaje uszkodzeń formacji złożowych i przyczyny ich występowania, a także możliwości stosowania kwasów organicznych do ich usuwania. Zaprezentowano wyniki badań laboratoryjnych usuwania uszkodzenia spowodowanego filtratem płuczki wiertniczej cieczami kwasującymi na bazie kwasów organicznych. Wszystkie ciecze kwasujące zastosowane w badaniach wykazały skuteczność w usuwaniu uszkodzenia wywołanego filtratem płuczki. Niemniej jednak można stwierdzić, że płyny kwasujące na bazie czystych kwasów organicznych powodowały bardziej równomierne usuwanie uszkodzenia niż mieszanina kwasu octowego z kwasem solnym.
EN
A commonly used technique for stimulating production from oil and gas wells is matrix acidizing. These treatments are performed to remove reservoir formation damage, thereby increasing the permeability of rocks in the area surrounding the borehole. Hydrochloric acid is most commonly used for this purpose. Organic acids are an alternative to HCl for certain remaining types of damages in carbonate reservoirs. The article presents the types of reservoir formation damage and cause of their occurrence, and the possibility of using organic acids to remove these damages. The results of laboratory tests to remove damage caused by drilling mud filtrate by acidizing liquids is based on organic acids. All acidizing liquids used in those studies have shown efficiency in the removal of damage caused by mud filtrate. However, it can be stated that acidizing fluids based on pure organic acids remove damage in a more uniform manner than a mixture of acetic acid and hydrochloric acid.
8
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Nowadays the great stress is put on environment protection and the activities to minimize the effect of chemical analyses on the environment are discussed. When environmentally friendly methodologies of analytes determination are applied the term “green analytical chemistry” is used. In general, the determination of organic compounds in complex matrices, which is a frequent analytical task, requires separation of sample components and often analytes enrichment. The latter has often been regarded as responsible for environment damaging effects to a higher degree, and this aspect of analysis was emphasized and characteristics of particular techniques reviewed. Methodologies to determine low molecular organic acids in a variety of sample compositions are comprehensively described and compared with respect to environmental impact and results quality. The trends to make the sample treatment as well as separation increasingly green have been inferred and supported by personal experience and literature evidence.
PL
Obecnie społeczeństwa kładą duży nacisk na ochronę środowiska. Działania w tym kierunku są prowadzone także w zakresie chemii analitycznej, co określa się terminem „zielona chemia analityczna (GAC)”. W artykule przeanalizowano wprowadzanie nowych metod i technik analitycznych oraz modyfikację już opracowanych metodyk oznaczania w kierunku bardziej przyjaznych środowisku. Konkretne procedury oznaczania krótkołańcuchowych kwasów karboksylowych zostały ocenione pod kątem ich ewentualnego wpływu na środowisko.
9
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Artykuł stanowi przegląd literaturowy dotyczący substancji dodawanych do folii wytworzonych z biodegradowalnych polimerów naturalnych, przeznaczonych do pakowania żywności, w celu nadania im właściwości przeciwdrobnoustrojowych. Omówiono czynniki przeciwdrobnoustrojowe będące składnikami folii z naturalnych polimerów, takie jak: kwasy organiczne, enzymy i bakteriobiocyny a także, dodawane do opakowań otrzymywanych z polimerów syntetycznych, biobójcze srebro w postaci nanocząstek lub koloidu. Scharakteryzowano też, wykazujący działanie przeciwdrobnoustrojowe, naturalny polisacharyd chitozan wykorzystywany do produkcji opakowań żywności.
EN
This paper constitutes a review of the literature on compounds added to the films made from naturally occurring biodegradable polymers in order to obtain antimicrobial properties in applications as food packaging materials. The activity in packaging materials of antimicrobial agents such as organic acids, enzymes and bacteriocins as components of films from naturally occurring polymers as well as of antimicrobial silver added to synthetic polymers in the form of nanoparticles and colloids has been discussed. Characteristic of the activity of the natural polysaccharide chitosan used in the packaging of foodstuff was also presented.
Wykorzystano metodę wysokosprawnej chromatografii cieczowej dla jednoczesnego jakościowego i ilościowego oznaczania kwasów karboksylowych (octowy, mlekowy, mrówkowy, bursztynowy, cytrynowy, winowy, jabłkowy), cukrów (sacharoza, glukoza, fruktoza) oraz alkoholu etylowego w płynach fermentacyjnych. Analizę wykonano na kolumnie Aminex HPX-87H (BioRad), w temperaturze 30 stopni Celsjusza, przy przepływie eluentu (5mM H2SO4) 0,6ml/min. Detekcji oznaczanych substancji dokonano przy użyciu dwóch detektorów pracujących w układzie szeregowym: detektora refraktometrycznego i detektora z matrycą diodową. Wyznaczono granice wykrywalności, granice oznaczalności oraz zakres liniowy oznaczanych substancji, jak również poprawność i powtarzalność proponowanej metody. Przedstawiono także potencjalne możliwości wykorzystania tej metody w praktyce przemysłowej.
EN
In the work the HPLC technique was used for simultaneous qualification and quantification of carboxylic acids (acetic, lactic, fumaric, succinic, citric, tartaric, malic acids), carbohydrates (sucrose, glucose, fructose) and ethyl alcohol in fermentation fluids. The experimental conditions were as follows: Aminex HPX-87H (BioRad) column; mobile phase consisting of 5mM H2SO4 at the flow rate 0,6ml/min; temperature 30 degrees of Celsius; two detector s (refractive index detector and diode array detector) connected in series. Limit of detection, limit of quantification, linearity, accuracy and precision were determined. Industrial applications of this technique were performed.
Stosowanie w oczyszczaniu wody zarówno dwutlenkiem chloru, jak i chlorem powoduje powstawanie łatwo biodegradowalnych związków, w tym krótkołańcuchowych kwasów organicznych. Najczęściej stosowaną metodą usuwania biodegradowalnych substancji organicznych z wody jest proces biofiltracji, często poprzedzony ozonowaniem. Dezynfekcja końcowa wody po procesie ozonowania-biofiltracji powoduje powstanie dodatkowych ilości biodegradowalnych substancji organicznych, z czego wynika, że filtracja biologiczna nie usuwa w pełni ich prekursorów. W badaniach modelowych wykazano wpływ biofiltracji wody poprzedzonej ozonowaniem oraz bez ozonowania na usuwanie prekursorów biodegradowalnych substancji organicznych. Wodę po biofiltracji poddano działaniu dwutlenku chloru lub chloru, a następnie oznaczono zawartość biodegradowalnego rozpuszczonego węgla organicznego (BRWO) oraz powstających w tym procesie kwasów organicznych. Badania wykazały, że chlorowanie wody po ozonowaniu i biofiltracji z krótszymi czasami kontaktu z węglem aktywnym powodowało powstanie większych ilości kwasów organicznych. Wydłużenie czasu kontaktu wody ze złożem do 30 min wyraźnie zmniejszyło zawartość BRWO w wodzie i obniżyło ilość prekursorów organicznych, co spowodowało powstanie niewielkich ilości organicznych produktów utleniania. Stwierdzono, że zastosowanie dwutlenku chloru po ozonowaniu-biofiltracji powoduje powstanie większych ilości kwasów organicznych w porównaniu z chlorowaniem wody.
EN
The use of chlorine dioxide or chlorine as disinfectants in water treatment induces the formation of easily biodegradable compounds, and these include short-chain organic acids. Of the available methods for the removal of biodegradable organic substances from water bodies, biofiltration (frequently combined with ozonation as a prior step) has gained widespread acceptance. Final disinfection which follows the ozonation-biofiltration process produces additional quantities of biodegradable organic species, and thus makes it clear that biological filtration fails to provide complete removal of their precursors. The model investigations reported in this paper address the problem of how the biofiltration process (with and without ozonation as a prior stage) influences the removal of the precursors of biodegradable organic substances. Following biofiltration, the water samples were exposed to chlorine dioxide or chlorine. Then the concentration of biodegradable dissolved organic carbon (BDOC), as well as the concentrations of the organic acids that form in the course of the process, was determined. The results of the study have revealed the following findings. Chlorination of the water after ozonation and biofiltration involving shorter times of contact with active carbon accounted for the formation of larger organic acid quantities. The extension of the water-biofilter contact time to 30 min visibly reduced the BDOC content in the water and the quantity of organic precursors, thus generating insignificant amounts of organic oxidation products. The application of chlorine dioxide after ozonation-biofiltration produced larger quantities of organic acids as compared to the application of chlorine.
Przed wprowadzeniem do sieci dystrybucyjnej woda oczyszczona poddawana jest dezynfekcji. Stosowanie wszystkich podstawowych środków dezynfekcyjnych (O3, ClO2, Cl2) zmienia strukturę substancji organicznych naturalnie występujących w wodzie. Wielkocząsteczkowe składniki substancji organicznych (zwłaszcza aromatyczne) reagują z utleniaczami, co doprowadza do powstania produktów o niższych ciężarach cząsteczkowych (między innymi kwasów organicznych), które są łatwiej dostępne biologicznie. W pracy wykazano, że nie tylko ozon, ale również dwutlenek chloru i chlor tworzą w reakcji z substancjami organicznymi łatwo biodegradowalne kwasy organiczne, takie jak kwas mrówkowy, octowy i szczawiowy. Stwierdzono, że kwasy organiczne stanowią tylko niewielką część biodegradowalnego węgla organicznego (1÷20%). Ilość kwasów organicznych, powstających pod wpływem ozonu i dwutlenku chloru, wskazuje na wzrost biodostępności rozpuszczonego węgla organicznego, co w konsekwencji może być wskaźnikiem niestabilności biologicznej wody. Zawartość kwasów karboksylowych w wodzie przeznaczonej do spożycia przez ludzi nie jest normowana, bowiem nie stanowią one bezpośredniego zagrożenia dla zdrowia człowieka, jednak są one związkami łatwo biodegradowalnymi, stanowią część biodegradowalnego węgla organicznego (BRWO) i tym samym mogą być jedną z przyczyn zachwiania biostabilności wody i powstawania biofilmu w sieci wodociągowej.
EN
Before being sent to the distribution system, treated water is disinfected with various oxidants, i.e. O3, ClO2, and Cl2. The application of conventional disinfectants changes the molecular structure of aquatic natural organic matter (NOM). The oxidation of the NOM components with oxidants mainly brings about the break-up of the molecules into smaller fragments and a decrease in aromaticity. Ozonation, as well as oxidation, of NOM with chlorine dioxide and chlorine stimulates the formation of significant amounts of biodegradable oxidation by-products such as carboxylic acids (i.e. acetic, formic and oxalic acids). Carboxylic acids account for only 1 to 20% of the biodegradable dissolved organic carbon (BDOC) content. The increase of their concentration in treated water indicates a rise in the amount of the total BDOC formed in the oxidation reaction. The concentration of carboxylic acids in potable water has not been normalized since there is no direct threat for human health connected with their presence in water. However, the high propensity of carboxylic acids to biodegradation may have serious consequences for the biological stability of the water in the distribution network. As carboxylic acids are part of BDOC, their presence in the distributed water may stimulate the regrowth of microorganisms and the development of biofilms on the walls of the distribution pipes.
13
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The paper presents the results of determination of selected heavy metals (Cu, Cd, Cr and Ni) and selected organic acids (formic, lactic, acetic and propionic) in sewage sludge from the Waste Water Treatment Plant (WWTP) in Toruń, and in compost prepared from that sludge. The conditions of the organic acid extraction (the time and the temperature) and wet digestion method for the heavy metals determination were optimised. The results for the heavy metals obtained from isotachophoresis (ITP) were compared with those provided by atomic absorption spectroscopy. The classical acidimetric titration was used as the reference method for the determination of organic acid. The determination of selected inorganic anions, i.e. chlorides, sulfates and nitrates in aqueous compost extracts has been also investigated with the capillary zone electrophoresis (CZE) as the reference method.
PL
W pracy przedstawiono wyniki oznaczania wybranych metali cienkich (Cu, Cd, Cr, Ni) oraz wybranych kwasów organicznych (kwas mrówkowy, octowy, propionowy, mlekowy) w osadach ściekowych pochodzących z Miejskiej Oczyszczalni Ścieków w Toruniu oraz w serii kompostów otrzymanych z tych osadów. Szczegółowo przedstawiono optymalizację ekstrakcji kwasów organicznych (czas ekstrakcji oraz temperaturę ekstrakcji) z matrycy. Dane uzyskane za pomocą izotachoforezy (ITP) porównano z wynikami oznaczania metali ciężkich metodą atomowej spektroskopii absorpcyjnej. Klasyczne miareczkowanie acy-dymetryczne zastosowano jako referencyjną metodę oznaczania kwasów organicznych. W pracy oznaczano także zawartość wybranych anionów nieorganicznych (chlorki, siar-czany(VI) i azotany(V)) w ekstraktach wodnych kompostów, w tym przypadku jako metodę referencyjną zastosowano strefową elektroforezę kapilarną (CZE).
14
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Extraction of acetic acid from acetic acid solutions of various concentrations (1 - 50 g/dm exp.3 ) with CyanexŽ 923 dissolved in toluene or in Exxsol D 220/230 (50% v/v) was studied. Cyanex® 923 can be considered as an effective extractant of organic and inorganic acids. Extraction occurs quickly and the equilibrium is achieved after 2-3 minutes of phases contact. Water can be used for the stripping of acetic acid.
W pracy przedstawiono wyniki eksperymentów prowadzonych w układzie z idealnym wymieszaniem, których celem było wyznaczenie izoterm sorpcji kwasu cytrynowego i mlekowego dla wybranych żywic jonowymiennych w różnych temperaturach oraz współczynników dyfuzji w ziarnie sorbentu. Uzyskane rezultaty są konieczne przy formułowaniu modelu matematycznego pracy złoża w kolumnie jonowymiennej, w procesie wyodrębniania kwasów organicznych z płynów pohodowlanych.
EN
This paper presents results of investigations performed in ideal mixing conditions whose aims were to determine properties of selected ion-exchange resins for citric and lactic acids separation from fermentation liquid, to define sorption isotherms for citric and lactic acid at different temperatures and to determine diffusion coefficient inside sorbent particle during downstream processing of organic acids by chromatographic method.
W pracy przedstawiono model matematyczny wymiany masy w kolumnie ze złożem jonowymiennym, sposób jego rozwiązania oraz wyniki weryfikacji doświadczalnej. Model ten zastosowano do identyfikacji parametrów pracy złoża żywicy jonowymiennej IRA67 w procesie wyodrębniania kwasu cytrynowego z roztworu pohodowlanego. na podstawie uzyskanych doświadczalnie krzywych przebicia. Uzyskano bardzo dobrą zgodność danych doświadczalnych i obliczonych.
EN
A mathematical model of the ion-exchange process in the chromatographic column is proposed in this study. The model includes mass transfer in the liquid phase, adsorbate diffusion in sorbent pores and phase equilibrium on the sorbent pore surface. The model was applied to identify bed operation parameters in the experimental column. A very good agreement between experimental and calculated data was obtained.
Przemiany związków organicznych zawartych w szczątkach roślinnych i zwierzęcych prowadzą do powstania humusu, będącego mieszaniną związków wielkocząsteczkowych tzw. substancji humusowych (SH). Substancje te, ze względu na rodzaj obecnych w nich grup funkcyjnych wykazują charakter kwasów organicznych. Związki te uczestniczą w wielu procesach zachodzących w środowisku wodno-gruntowym. Są jedną z przyczyn niszczenia materiałów konstrukcyjnych. Ze względu na zdolności kompleksotwórcze uczestniczą w obiegu pierwiastków - w tym także metali toksycznych - w przyrodzie. Substancje humusowe znajdują zastosowanie w rolnictwie i przemyśle.
EN
Conversion of organic compounds which are contained in plant and animal fragments leads to formation of humus, which is a mixture of high-molecular compounds, called humus substances (SH). These substances, considering the sort of functional groups inside them, have a character of organic acids. Moreover, the humus substances take part in many processes in water and ground medium. They are also one of the causes of decay of construction materials. Considering their complexing power the humus substances participate in the circulation of elements in environment, among them also toxic metals. Additionaly, they are used in agriculture and industry.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.