Otwarcie zasobów wiedzy, określane angielskim terminem Open Access, jest nową metodą rozpowszechniania wyników badań naukowych, zasadniczo odmienną od panujących do tej pory metod ich dystrybucji za pomocą drukowanych czasopism naukowych, które są kosztowne i przez to nie zawsze dostępne dla wszystkich potrzebujących tej wiedzy. Open Access jest także przeciwieństwem metod utajniania wiedzy poprzez chronienie określonych wyników badań naukowych za pomocą patentów. Otwarcie zasobów wiedzy ma zarówno swoich zwolenników jak i przeciwników. Obie strony mają sporo rzeczowych argumentów i dlatego spór jest długi i zajadły. Przedstawiany artykuł nie ma na celu polemiki z przeciwnikami modelu otwartego dostępu do wiedzy, ale dostarcza argumentów popierających stanowisko zwolenników takiego rozwiązania. Te argumenty zostały zaczerpnięte z dwóch obszarów. Po pierwsze przytoczono argument ekonomiczny. Większość badań naukowych jest obecnie finansowana z pieniędzy publicznych, zatem społeczeństwo ma prawo do wyników tych badań. A skoro dostęp do wyników badań należy się całemu społeczeństwu, to jedynym sposobem praktycznej realizacji tego prawa jest udostępnianie wyników badań w modelu Open Access. Drugi argument wiąże się z tytułem pracy. Rozwój cywilizacji warunkowany jest rozwojem badań naukowych, a rozwój badań zależy od sprawności komunikacji wewnątrz społeczności uczonych. Każdy wynik naukowy dopiero wtedy jest wartościowy, gdy zostanie opublikowany i będzie zweryfikowany przez innych badaczy. Open Access przyspiesza obieg informacji naukowej i sprzyja rozwojowi cywilizacji, dlatego może być oceniany pozytywnie.
XX
Open Access is new method of scientific results distribution, based on free access to newest and most valuables papers. Thanks to such method of “scientific broadcasting” newest and most valuable scientific results become available for everybody. This new idea, definitely different from previously used model considering very limited papers distribution by expensive journals or even hiding of information and building “wall of patents” preventing unauthorized use, has enthusiastic supporters, but also declared opponents. Paper presents some arguments of both sides, but main goal is related to arguments given by supporters. Such arguments are connected with three two of evaluations. First field is economic one. Scientific research are very cost-consuming and expensive. Somebody must pay for it. Up-to-day in most countries around the world financing of scientific research is based on public funds. It means, that whole society, all taxpayers are “sponsors” of scientific discoveries. Taking into account general rule “who pay for something become owner of it” we must admit that most scientific results are property of the society. The only method for making scientific discoveries available to the whole society today is publishing it on the Open Access base. Next argument is related to title of the paper. Civilization development is based on the permanent and mutual interactions between scientists. Every scientific result can be accepted and used if and only if it is published and proved by other researchers. Open Access is the best method for acceleration of such process of scientific results exchange and scientific community internal communication. Therefore, if progress in science and development of civilization can be assessed as good thing, we must also evaluate Open Access as a good thing.
Zadania, jakie współczesne życie gospodarcze stawia przed kierownictwem firm i przedsiębiorstw są coraz trudniejsze. Na szczeblu zarządzania operacyjnego i taktycznego zadania te są obecnie ułatwia-ne przez technikę komputerową. Cyfrowe gromadzenie danych i ich przetwarzanie zdecydowanie ułatwia pracę kierowników poszczególnych zespołów pracowników albo całych działów. Dostępne są hurtownie danych oraz oprogramowanie typu DSS i OLAP, służące do bieżącego wspomagania proce-sów podejmowania decyzji. Dziś nikt sobie nie wyobraża, że mogłoby ich nie być! Jednak te wygodne i przydatne narzędzia informatyczne przestają wystarczać na wyższych szczeblach zarządzania. Dyrektorom i prezesom realizującym określoną politykę ekonomiczną poprzez zarządzanie firmą na poziomie strategicznym potrzebne są narzędzia dostarczające wie-dzy, a nie danych czy informacji. Na tym etapie samo gromadzenie faktów ekonomicznych i ich analiza nie wystarczają. Niewystarczające są też oferowane przez współczesne komputery typowe narzędzia analityczne, pozwalające śledzić związki między danymi i obserwować trendy. W artykule jest mowa o nowych generacjach systemów informatyki gospodarczej, w których komputer może nie tylko badać i analizować formę informacji (na przykład konkretne wartości wskaźników, ich wzajemne relacje i zmiany), ale potrafi także zrozumieć znaczenie tych informa-cji. Podstawą do budowy tej nowej generacji systemów wspomagających zarządzanie musi być jednak nie tradycyjna informatyka, ale kognitywistyka. W pracach autora i współpracowników systemy te nazwano UBMSS (Understanding Based Managing Support Systems) dla odróżnienia ich od innych klas systemów przetwarzania i analizy danych. W treści opracowania pokazano, jak takie systemy mogą być budowane i jak mogą działać.
EN
Tasks, which have to be faced by the managers of companies, become more challenging. At the operational level, these tasks become easier because of computer technologies. Digital collec-tion and processing data have facilitated the work of managers of various employee’s groups and departments. Available data Warehouses, DSS and OLAP software are aimed at supporting deci-sion process within a company. It is hard to imagine managerial life without them. However, these convenient and helpful IT tools are insufficient on the highest management levels. Managers and CEOs, responsible for a given economic policy through management of company at a strategic level, need tools that provide knowledge, not only the data and information. At this level, collection and analysis of economic facts are not enough. Moreover, the typical analytical solutions provided by the modern hardware that monitor the relations between data and observable trends, are inadequate. The lecture proposes the new generation of economic computer technologies, in which the computer can not only investigate the form of information (for instance: specific indicator values, their relations and changes), but understand the meaning of this information as well. The starting point in developing of these new generation of management supporting systems has to be the cognitivism instead of traditional computer science. In the authors’ papers his associates, these systems have been called the UBMSS (Understanding Based Managing Support Systems), to be distinguished from other classes of data processing and analyzing systems. The lecture highlights how these systems can be constructed and operated.
Jednym z poważnych problemów związanych z dydaktyką informatyki jest fakt, że system, w którym próbowano ograniczać się do kształcenia wyłącznie profesjonalnych informatyków oraz zwykłych użytkowników technik informacyjnych osiągnął kres swojej wydolności. W pracy dokonamy oceny modelu społeczeństwa informacyjnego, w którym występują wyłącznie dwie wymienione warstwy specjalistów i wskażemy na jego niewydolność. Dla harmonijnego rozwoju tego społeczeństwa konieczne jest, aby obok wspomnianych dwóch warstw (profesjonalnych informatyków oraz użytkowników informatyki) pojawiła się także warstwa pośrednia: ludzi, którzy znają informatykę znacznie lepiej, niż typowi użytkownicy, ale jednocześnie orientują się w obszarach zastosowań znacznie lepiej, niż typowi informatycy. Artykuł opisuje jak należy ich kształcić, bazując na ponad pięcioletnim doświadczeniu w kształceniu w zakresie informatyki stosowanej na AGH.
EN
The main idea of the paper is conclusion, that we must educate more specialists in new (in Poland) branch of education, named Applied Computer Science. Society need specialist who can serve as social interface between computer science professionals, discovering, developing and producing new hardware and software computer tools, and users, who adopt such products for many important practical proposes. The problem how to educate Applied Computer Science specialists is not easy and many aspects of these education are not clear enough yet. Nevertheless over five years of Applied Computer Science teaching at AGH USC, give us possibilities present some advices and recommendation. This is main purpose of this paper.
Naszym celem jest modelowanie języka. Model językowy odgrywa ważną rolę w systemach automatycznego rozpoznawania mowy dużego słownika. W wielu do tej pory stosowanych modelach kolejność słów jest istotna. Jednakże w przypadku języków słowiańskich często kolejność słów nie ma dużego znaczenia. To jest przyczyną tego, że zastosowane modele są niedokładne dla języków słowiańskich.Naszym zdaniem lepszym rozwiązaniem jest zastosowanie gramatyki struktur frazowych. Przedstawiamy tutaj prostą gramatykę oraz nasze podejście do automatycznej ekstrakcji reguł za pomocą sieci neuronowej. Reguły te obejmują zależności między słowami według ich kategorii gramatycznych i zostaną użyte do generowania leksykonu gramatyki, który opisuje także zależności specyficzne dla poszczególnych słów.
5
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The paper presents a new technique for cognitive analysis and recognition of pathological wrist bone lesions. This method uses AI techniques and mathematical linguistics allowing us to automatically evaluate the structure of the said bones, based on palm radiological images. Possibilities of computer interpretation of selected images, based on the methodology of automatic medical image understanding, as introduced by the authors, were created owing to the introduction of an original relational description of individual palm bones. This description was built with the use of graph linguistic formalisms already applied in artificial intelligence. The research described in this paper demonstrates that for the needs of palm bone diagnostics, specialist linguistic tools such as expansive graph grammars and EDT-label graphs are particularly well suited. Defining a graph image language adjusted to the specific features of the scientific problem described here permitted a semantic description of correct palm bone structures. It also enabled the interpretation of images showing some in-born lesions, such as additional bones or acquired lesions such as their incorrect junctions resulting from injuries and synostoses.
6
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
This paper presents two innovative evolutionary-neural systems based on feed-forward and recurrent neural networks used for quantitative analysis. These systems have been applied for approximation of phenol concentration. Their performance was compared against the conventional methods of artificial intelligence (artificial neural networks, fuzzy logic and genetic algorithms). The proposed systems are a combination of data preprocessing methods, genetic algorithms and the Levenberg-Marquardt (LM) algorithm used for learning feed forward and recurrent neural networks. The initial weights and biases of neural networks chosen by the use of a genetic algorithm are then tuned with an LM algorithm. The evaluation is made on the basis of accuracy and complexity criteria. The main advantage of proposed systems is the elimination of random selection of the network weights and biases, resulting in increased efficiency of the systems.
In the paper, the problem of extraction of complex decision rules in simple decision systems over ontological graphs is considered. The extracted rules are consistent with the dominance principle similar to that applied in the dominancebased rough set approach (DRSA). In our study, we propose to use a heuristic algorithm, utilizing the ant-based clustering approach, searching the semantic spaces of concepts presented by means of ontological graphs. Concepts included in the semantic spaces are values of attributes describing objects in simple decision systems.
8
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The main paradigm of image understanding and a concept for its practical machine realisation are presented. The crucial elements of the presented approach are the formalisation of human knowledge about the class of images that are to be automatically interpreted, a linguistic description and the realization of cognitive resonance.
W artykule przedstawiono udokumentowaną opinię o stanie systemu edukacji w Polsce. Oceniono pozycję Polski na tle innych krajów w oparciu o analizę indeksów narodowego potencjału intelektualnego. Wykazano stan niedofinansowania systemu kształcenia i skutki chronicznego niedofinansowania obszaru nauki. Pokazano ocenę stanu kadry nauczycieli akademickich, wpływ przeciążenia obowiązkami akademickimi na jakość kształcenia, brak jakiejkolwiek polityki rekrutacyjnej. W podsumowaniu zwrócono uwagę na konieczność podjęcia działań naprawczych.
EN
This paper presents an opinion on the state of the education system in Poland, which is based on the analysis of diverse indexes of national intellectual potential. It is shown that the education system is not financed enough and the area of science suffers from the chronic effects of underfunding. The paper presents an assessment of the state of academic staff, of the influence of an overload with academic responsibilities on the quality of education and of the lack of any recruitment policy. The summary emphasises the need to take corrective actions.
10
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The analysis of prostate images is one of the most complex tasks in medical images interpretation. It is sometimes very difficult to detect early prostate cancer using currently available diagnostic methods. But the examination based on perfusion computed tomography (p-CT) may avoid such problems even in particularly difficult cases. However, the lack of computational methods useful in the interpretation of perfusion prostate images makes it unreliable because the diagnosis depends mainly on the doctor's individual opinion and experience. In this paper some methods of automatic analysis of prostate perfusion tomographic images are presented and discussed. Some of the presented methods are adopted from papers of other researchers, and some are elaborated by the authors. This presentation of the method and algorithms is important, but it is not the master scope of the paper. The main purpose of this study is computational (deterministic and independent) verification of the usefulness of the p-CT technique in a specific case. It shows that it is possible to find computationally attainable properties of p-CT images which allow pointing out the cancerous lesion and can be used in computer aided medical diagnosis.
Automatic detection of voice pathologies enables non-invasive, low cost and objective assessments of the presence of disorders, as well as accelerating and improving the process of diagnosis and clinical treatment given to patients. In this work, a vector made up of 28 acoustic parameters is evaluated using principal component analysis (PCA), kernel principal component analysis (kPCA) and an auto-associative neural network (NLPCA) in four kinds of pathology detection (hyperfunctional dysphonia, functional dysphonia, laryngitis, vocal cord paralysis) using the a, i and u vowels, spoken at a high, low and normal pitch. The results indicate that the kPCA and NLPCA methods can be considered a step towards pathology detection of the vocal folds. The results show that such an approach provides acceptable results for this purpose, with the best efficiency levels of around 100%. The study brings the most commonly used approaches to speech signal processing together and leads to a comparison of the machine learning methods determining the health status of the patient.