Praca omawia metodę przeciągania pasków materiałów obuwniczych na stalowym pierścieniu w celu określenia współczynnika tarcia. Metoda ta odzwierciedla zjawiska tribologiczne zachodzące podczas produkcji obuwia. Tarcie w produkcji obuwia odgrywa istotną rolę. W pracy przytoczono wyniki badań eksperymentalnych na przykładzie materiałów skóropodobnych stosowanych na elementy obuwia.
EN
Broaching method of shoes material strips on a steel ring in order to define the friction factor is described in this paper. The method shows tribology phenomenons occuring during manufacturing process of shoes. Friction plays an important role in manufacturing of shoes. Results from experimental researches are quoted on the basis of the leather-like materials used on the shoes-elements.
Przemysł obuwniczy tworzy około 10 000 Mg odpadów technologicznych w ciągu roku. Są to odpady skór naturalnych, tworzyw sztucznych, materiałów włókienniczych, gum, tektur. W pracy podjęto próbę zastosowania wybranych materiałów obuwniczych jak: skóry naturalne, tworzywa skóropodobne (styrogum) i tworzywa sztuczne (poliuretan) jako wypełniaczy smarów technologicznych stosowanych w procesach przeróbki plastycznej metali. W pracy przedstawiono wyniki badań własnych autora potwierdzające tezę, że w procesach przeróbki plastycznej metali na zimno można stosować środki smarne na bazie olejów mineralnych z dodatkiem wypełniaczy w postaci sproszkowanych odpadów przemysłu obuwniczego. Na wykresach pokazano zależność współczynnika tarcia od procentowej zawartości wypełniacza w stosunku do oleju bazowego i od nacisków jednostkowych. Określono dopuszczalne wartości dodatku wypełniaczy polepszających parametry oleju bazowego.
EN
Annually, shoe industry generates about 10 000 Mg of technological wastes. They consist mainly of natural leather, plastics, textile materials, rubbers and cardboards. The presented study was an attempt to utilise some selected shoe materials such as natural leather, synthetic leader (styrorubber) and plastics (polyurethane) as filling material of technological greases used in mechanical working of metals. Data from the study conducted by the author have been presented which proved the thesis that mineral oil-based grease materials with addition of fillers composed of pulverised shoe industry wastes way successfully find application in cold working of metals. The diagrams present the correlation between friction coefficient and percentage of filler addition in basic oil and unit pressure. Permissible values of filler addition to improve the parameters of the basic oil were determined.