Organogenic soils transformed by moorsh-forming process, occurring in these soils after their drainge, have been classified according to the organic matter content into three types. Different organic matter content is reflected in porosity and, consequently, in the air content in the soil. There is a relationship in organic soils between nitrification (a potential source of water eutrophication) and soil porosity.
PL
W glebach organogenicznych objętych procesem murszenia występuje związek między wielkością nitryfikacji stanowiącej potencjalne źródło eutrofizacji wód a porowatością gleb określającą ich stan napowietrzenia skorelowany z wielkością nitryfikacji. Szczególnie podatne na nitryfikację są odznaczające się dużą porowatością gleby torfowo-murszowe, w których optymalna dla tego procesu zawartość powietrza występuje już przy wysokiej wilgotności rzędu 65-70 % objętości. Gleby murszowate i murszaste, o mniejszej porowatości, osiągają stan napowietrzenia stymulujący nitryfikację w wilgotności bliskiej dolnej granicy wody łatwo dostępnej dla roślin (pF 2,7) czyli w warunkach uwilgotnienia mniej intensywnego z punktu widzenia rozwoju roślin. Gleby torfowo-murszowe z utworów silnie zamulonych oraz mineralno-murszowe charakteryzują się warunkami pośrednimi w porównaniu z glebami omówionych grup skrajnych. Utrzymywanie w glebach murszowatych i murszastych, a także w pewnym stopniu mineralno-murszowych stanu uwilgotnienia optymalnego dla rozwoju roślin ogranicza ich napowietrzenie, a tym samym nitryfikację i w efekcie przeciwdziała potencjalnej eutrofizacji wód przez azotany. Optymalne dla rozwoju traw uwilgotnienie gleb torfowo-murszowych intensyfikuje mineralizację jak również nitryfikację i może przyczynić się do eutrofizacji wód. Zapobiegać temu zjawisku może ograniczanie porowatości gleb (przez ich wałowanie) oraz zwiększone pobieranie azotanów przez intensyfikowany odpowiednimi zabiegami pratotechnicznymi rozwój runi łąkowej. Utrzymywanie w glebach murszowych użytkowanych rolniczo wysokiego uwilgotnienia, zbliżonego do tego jakie występuje w nich przy zawartości powietrza około 10% obj., jest warunkiem niezbędnym w warunkach racjonalnego z gospodarczego i sozologicznego punktu widzenia ich użytkowania.
4
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Poland is located in the zone of low-moor mires e.g. fens. Soils originating from fen-peat are labile in their properties, as a result of the susceptibility of their rich in amorphous humus organic matter to transformation. In description of the fen-peat soil the following factors are taken into consideration: soil process, type of peat in the soil profile according to the degree of decomposition, organisation of types of peat layers in forming soil profile 1.3 m deep. The information from three diagnostic layers of soil profile are coded to form record describing soil type. The coded notation gives a full description of the type of fen-peat soils facilitating the interpretation of properties, usefulness for agriculture as well as measures of protection.
PL
Na terenie Europy zaznaczona jest wyraźnie strefowość w rozmieszczeniu mokradeł, w tym torfowisk, powiązana z warunkami klimatycznymi. Polska znajduje się w strefie dominacji torfowisk niskich. Gleby powstające z torfów niskich charakteryzują się dużą podatnością na przeobrażenia zachodzące w nich po odwodnieniu torfowiska. Jest to związane z eutroficznym ich charakterem oraz dużą zawartością amorficznego humusu. Przeobrażenia zachodzące w odwodnionych glebach traktuje się jako proces glebowy nazywany murszowym. Uwzględnianie procesu murszowego jest istotnym elementem klasyfikacji gleb powstających z torfów niskich. Klasyfikacja ta oparta jest na charakterystyce trzech warstw diagnostycznych w profilu glebowym, bazującej na stopniu zaawansowania procesu murszenia oraz stopniu rozkładu torfu, podaną w formie kodowej. Zakodowane informacje umożliwiają parametryzacją właściwości glebowych oraz oparte na tych parametrach projektowanie odpowiednich sposobów użytkowania gleb, a szczególnie regulowania w nich warunków wodnych. Ze względu na dużą ilość jednostek glebowych, wyodrębnionych na podstawie zróżnicowań występujących w profilu glebowym, wprowadzono ich łączenie w grupy o zbliżonych właściwościach, określane jako prognostyczne kompleksy wilgotnościowo-glebowe (PKWG) Wyróżnia się pięć PKWG reprezentujących gleby wytworzone z torfów niskich o właściwościach zbliżonych z punktu widzenia sposobu prowadzenia gospodarki wodnej, zarówno przy rolniczym ich użytkowaniu jak też ochronie przed degradacją.