W artykule przedstawiono wyniki badań nad rozwojem demograficznym Polski w latach 1950-2013, z wykorzystaniem procedur przystosowanych do analizy wielowymiarowych szeregów czasowych. Na podstawie trzech zestawów cech diagnostycznych skonstruowano względny wskaźnik rozwoju oraz podjęto próbę wyodrębnienia jednorodnych faz rozwojowych, w których wartości są do siebie maksymalnie podobne w sensie ustalonej a priori wielocechowej metryki odległości.
EN
The paper presents results of research on demographic development of Poland between 1950 and 2013 with the use of procedures adapted for the analysis of multidimensional time series. On the basis of three sets of diagnostic features a relative development index is constructed and an attempt is made to identify uniform development stages in which values are most similar to each other in terms of multi-quality distance metrics determined a priori.
Celem badania jest analiza tendencji rozwojowych wybranych charakterystyk demograficznych w krajach Europy Centralnej i Wschodniej, które mają istotny wpływ na proces reprodukcji ludności i rozwój demograficzny. Badanie przeprowadzono z wykorzystaniem danych Eurostatu za okres 2000-2013 dla dziesięciu krajów, tj. Bułgarii, Czech, Estonii, Litwy, Łotwy, Polski, Rumunii, Słowacji, Słowenii i Węgier. Na podstawie wykresu W. Webba prześledzono także proces przemian typologicznych w zakresie kształtowania się relacji między przyrostem naturalnym ludności a saldem migracji.
EN
The goal of the study is to analyse development trends in selected demographic characteristics in the countries of Central and Eastern Europe that have significant impact on the process of reproduction of population and demographic development. The study was performed on the basis of Eurostat data for the period between 2000 and 2013 for ten countries including Bulgaria, Czech Republic, Estonia, Lithuania, Latvia, Poland, Romania, Slovakia, Slovenia and Hungary. Based on Webb’s diagram the process of typological changes in the sphere of shaping the relationships between population growth and migration balance was also monitored.
W opracowaniu przedstawiono zmiany w stanie liczebnym oraz strukturze demograficznej ludności województwa śląskiego ogółem, jak i w poszczególnych jego podregionach w latach 2013-2050. W perspektywie 2050 r. demograficzny regres w województwie śląskim będzie się pogłębiał, o czym świadczy ujemny przyrost naturalny łącznie z ubytkiem migracyjnym ludności. Zmianie ulegnie typ zaludnienia w podregionach bielskim i tyskim, w którym ujemny przyrost naturalny nie będzie rekompensowany przez dodatnie saldo migracji. Malejąca liczba ludności, malejąca liczba osób w wieku produkcyjnym oraz rosnąca liczba osób w wieku poprodukcyjnym oznacza dla całego województwa śląskiego znaczne osłabienie potencjału ludzkiego.
EN
The paper describes changes in the number of people and in demographic structure of the population in the entire silesian voivodeship, and also in its particular subregions in the years 2013-2050. In the perspective of 2050 demographic decline in silesian voivodeship is going to progress, which is proved by negative population growth and migration loss. The settlement type, in which negative population growth will not be compensated for by positive migration balance, will change in Bielskie and Tyskie subregions. Declining number of people, as well as decreasing working age population and growing number of post working age population indicate significant decrease in human potential in the entire silesian voivodeship.
The research paper is focused on the assessment of the usefulness of adaptive methods in forecasting demographic variables. The goal of the paper is to conduct the retro and prospective analysis of selected demographic values in the sphere of changes in time, and also to indicate an efficient method for the forecasting of the studied values in subsequent periods. The time series for Poland for the period between 2000 and 2013 are the basis for the development of the forecast. Mean squared errors of ex post forecasts are used as forecast quality measures. The results of the study show that among the applied methods of forecasting, the method of creeping trend with harmonic weights is the most suitable as it gives the smallest forecast errors.
The aim of the article is both to measure and assess the degree of correlation between the migration size and geographical distance. The subject of the research is migration inflow and outflow in the years 1990—2015 in Śląskie voivodship. The Pareto function was used to assess the influence of distance on migration. The obtained results indicate decreased attractiveness of Śląskie voivodship. Starting from the end of the 1990s the outflow of the local population increased, and thus the influence of distance on the decision to leave this voivodship decreased. The inhabitants more and more frequently decided to migrate to distant regions of Poland.
The purpose of the article is to compare the changes in the population structure by age, and changes in fundamental demographic processes (fertility, number of children born per woman, mortality) in selected countries of the European Union. The study included countries situated in the Baltic Sea region, that is, Denmark, Finland, Germany and Sweden that were a part of the so-called “old” Union, and also Estonia, Lithuania, Latvia and Poland – the new member states of the Community. In the course of the demographic processes, a special attention has been drawn to the problem of excess mortality among men and changes in the patterns of mortality and fertility. Taxonomic methods have been applied to study the similarity between the structures of population and similarities between the countries with respect to analysed demographic processes.
Niniejsze opracowanie poświęcone jest ocenie przydatności metod adaptacyjnych do prognozowania zmiennych demograficznych. Celem artykułu jest analiza retro- i prospektywna w zakresie zmian w czasie wybranych wielkości demograficznych oraz wskazanie skutecznej metody prognozowania badanych wielkości na kolejne okresy. Podstawą sporządzenia prognozy były szeregi czasowe dla Polski z okresu 2000- 2013. Jako miary jakości prognoz wykorzystano błędy średniokwadratowe prognoz wygasłych. Rezultaty badań wskazują, że spośród zastosowanych metod prognozowania za najlepszą, tzn. dającą najmniejsze błędy prognoz, należy uznać metodę trendu pełzającego z wagami harmonicznymi.
EN
The research paper is focused on the assessment of usefulness of adaptive methods in forecasting demographic variables. The goal of the paper is to conduct the retro and prospective analysis of selected demographic values in the sphere of changes in time, and also to indicate an efficient method for forecasting of studied values in subsequent periods. Time series for Poland for the period between 2000 and 2013 are the basis for the development of the forecast. Mean squared errors of ex post forecasts are used as forecast quality measures. The results of the study show that among applied methods of forecasting, the method of creeping trend with harmonic weights is the most suitable as it gives the smallest forecast errors.
Wzrost gospodarczy jest jednym z warunków kształtujących rynek pracy. Dodatnia zależność obu tych kategorii co do zasady nie budzi wątpliwości, ale bardziej skomplikowana jest kwestia ilościowych relacji zachodzących między nimi. W opracowaniu podjęto próbę analizy zależności między stopami wzrostu PKB i liczby pracujących w Polsce w latach 1995–2014 oraz próbę ustalenia charakteru wzrostu gospodarczego w badanym okresie. Starano się uzyskać odpowiedź na kilka pytań badawczych, tj.: Jaka była dynamika zmian PKB i liczby pracujących w latach 1995–2014? Jak kształtował się współczynnik absorbcji zatrudnienia w różnych okresach rozwoju polskiej gospodarki oraz w wybranych sekcjach gospodarki? Jaka jest granica bezzatrudnieniowego wzrostu gospodarczego w Polsce? Z przeprowadzonych badań wynika, że rynek pracy stosunkowo późno reagował na wzrost gospodarczy, zatrudnienie wzrastało dopiero wtedy, gdy stopa wzrostu gospodarczego kształtowała się na poziomie ok. 4,5%.
EN
Economic growth is one of the determinants shaping the labour market. Generally, there is no doubt that there is a positive relationship between these two categories, however the issue of quantitative relationships observed between them is more complicated. The paper attempts to analyse the relationship between GDP growth rates and the number of working people in Poland between 1995 and 2014, as well as to determine the nature of economic growth over the studied period. The paper also seeks to answer several research questions, i.e. What was the dynamics of GDP changes and the number of working people between 1995 and 2014? What was the employment absorption rate in different periods of Polish economy development and in selected economy sectors? What is the limit of jobless economic growth in Poland? Results of conducted research show that the labour market relatively slowly reacted to economic growth, and employment was increasing only when economic growth rate reached the level of about 4.5%.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.