Właściwości polimerów znacznie różnią się od cech innych, klasycznych materiałów; szczególnie istotne są ich odrębne mechanizmy pękania-tzw.peknięcia srebrzyste, którym często towarzyszą zjawiska relaksacyjne. Różne są odporności cieplne, chemiczne, elektryczne. Budowa strukturalna i jej wpływ na wytrzymałości mechanicznie zdecydowanie różni się np. od struktur metali. Istotną trudność w badaniach tych materiałów stanowi ogromna różnorodność typów, odmian, rodzajów oraz szerokie możliwości ich modyfikowania chemicznego i fizycznego. Materiałami tymi są polimery, polikondensaty, kopolimery, poliaddukty, elastomery, komopozyty polimerowe o różnorodnych "matrycach" i napełniaczach w postaci proszków, cząstek i włókien. W referacie przedstawiono próbę ustalenia wpływu starzenia PMMA w warunkach śląskiego, przemysłowego, a zatem w znacznej mierze zanieczyszczonego środowiska. Próbki kompaktowe do badań pękania i do prób rozciągania wg normy ASTM wycinane były promieniem laserowym i starzone w sposób przyspieszony oraz naturalny na stelarzu ustawionym na granicy miast Gliwic i Zabrza. Celem bardzo dokładnego zaostrzania karbu na próbkach kompaktowych zbudowano specjalne urządzenie. Próbki wiosełkowe przed i po starzeniu były poddawane próbie rozciągania. Próbki kompaktowe mocowano w specjalnie zbudowanych uchwytach w maszynie wytrzymałościowej, podświetlano przez szkiełko polaryzacyjne i filmowano szybko działającą kamerą. W celu obserwacji procesu pękania z możliwością zatrzymywania obrazu zbudowano stanowisko komputerowe. Opracowano program komputerowy do ustalania procesu pękania. Wstępne badania przeprowadzono po jednorocznej ekspozycji próbek. Próbki te nadal od pięciu lat są poddawane wpływowi starzenia środowiska.
EN
The properties of polymers substantially differ from properties of other materials. Especially, different cracking mechanism should be emphassied. Research on polymer cracking is relatively complicated due to hugh varierty of types, inds and chemicaland physical modifications of polymers. The paper presents research performed with polymethylmethacrylate (PMMA) that has been exposed on the natural and hasten ageing in highly air polluted environmet, i.e. the material was put on a stand in the area between. Gliwice and Zabrze. Then, tension test were applied to the ASTM compactum type and dumbbell typespecimens cut with laser beam. A unique device for notch tip sharpening and specific clamping device for the tension test machine were used in this case. In order to observe the cracking process, the measuring set-up containing polarizers, digital video camera. PC computer with accessories and monitor was built. Also, a program for determining the changes of cracking velocity and fracture observation was developed.
2
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W pracy przedstawiono wyniki badań zmiany barwy i połysku po procesie starzenia promieniowaniem UV i w niskiej temperaturze wybranych polimerów termoplastycznych. Badania przeprowadzono na próbkach wytworzonych metodą wtryskiwania przy optymalnych parametrach przetwórczych. Jako materiał do badań wybrano polimery różniące się strukturą i właściwościami: kompozyt poliamidu 6,6 z włóknem szklanym - materiał polimerowy konstrukcyjny, charakteryzujący się dobrymi właściwościami mechanicznymi, polipropylen o gorszych właściwościach mechanicznych ale małej chłonności wody oraz amorficzny ABS. Uzyskano wzrost wartości jasności po procesach starzenia akrylonitryl-butadien-styrenu, polipropylenu i kompozytu poliamidu 6,6 z włóknem szklanym zarówno dla próbek bez, jak i dodatkiem barwnika. Określono charakter zmian wartości współrzędnych a i b badanych materiałów po procesach starzenia, który wskazuje na istotny wpływ promieniowania UV i niskiej temperatury na zmianę barwy.
EN
In this work the results of investigation of the change in colour and gloss after ageing process by: 1) UV radiation, 2) in the low temperature for some selected thermoplastic polymers were presented. The samples used for investigation have been prepared by injection moulding with optimum processing parameters. The polymers differing in structure and properties were used in the investigation (composite of polyamide 6.6, polypropylene, acrylonitrile-butadiene-styrene). Composite of polyamide 6.6 filled with glass fibre is characterized by quite good mechanical properties but its drawback is high absorptivity of water. Polypropylene is characterized by lower mechanical properties in comparison to polyamide, but it hardly absorbs the water. The increase in the lightness value after ageing processes of acrylonitrile-butadiene-styrene, polypropylene and composite of polyamide 6.6 filled with glass fibre both for samples without as and with dye addition was obtained. The character of changes of a and b coordinates' value for examined materials after ageing processes was evaluated what evidences the essential influence of UV radiation and low temperature on the colour change.
W planowaniu operacji wojskowych konieczna jest znajomość gotowości technicznej i bojowej pojazdów. Przy organizowaniu między innymi operacji transportowych istotnego znaczenia nabiera znajomość potencjału przebiegowego poszczególnych pojazdów. Dotychczas, w sytuacji, gdy elementy decydujące o zdatności pojazdu były wykonywane z metalu, potencjał taki szacowano na podstawie róSnicy pomiędzy resursem pojazdu a wskazaniami licznika przebiegu (pracy). W niniejszym opracowaniu wykazano niewłaściwość takiego podejścia w odniesieniu do elementów wykonanych z polimerów. Na przykładzie przegubu gumowo – metalowego gąsienicy podano uproszczony sposób (na podstawie pomiarów symptomów pracy) oceny utraty potencjału przebiegowego. Między innymi stwierdzono, Se w ciągu 8 lat magazynowania tych elementów utrata ich potencjału uSytkowego dochodzi do 40% potencjału początkowego.
EN
In the process of planning military operations, it is necessary to know technical and combat readiness of vehicles. Knowledge of the pass mode potential of individual vehicles is very important while organizing transport operations. So far, in a situation where the elements determining the suitability of a vehicle were made of metal, such potential has been estimated on the basis of the difference between the service life of a vehicle and meter readings. The following study demonstrates the inappropriateness of such an approach in relation to elements made of polymers. A simplified way of assessing loss of the pass mode potential (based on measurements of the labor symptoms) has been presented based on an example of a rubber and metal joint of a caterpillar. It was found that during 8 years the storage of these elements, their utility potential loss is up to 40% of the initial potential.
The modification of processing and functional properties of polymeric materials is widely used in polymer processing. The current progress in this field involves the introduction of new ways of modifying polymers, often by changing their structure from homogeneous to porous. As a result, these polymers have lower density, and thus modified processing and functional properties. The paper presents the results of a study on the selected properties of the injection-molded specimens of polylactide (PLA) modified with blowing agents, before and after thermal ageing. Blowing agents with exothermic (Hydrocerol 530) and endothermic decomposition (Hydrocerol ITP-810, Expancel 951 MB 120 and LyCell F-017) were used. The mass content of the blowing agents was changed in the range from 0.5% to 3%. The study involved examination of the changes in properties such as Young’s modulus, tensile strength, tensile stress, strain at maximum tensile stress, Vicat softening temperature and impact strength depending on the mass content and type of blowing agent before and after the ageing process.
5
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W artykule przedstawiono wpływ procesu starzenia LDPE po wielokrotnym wytłaczaniu na jego właściwości fizykochemiczne. Procesowi starzenia poddano materiał wytłoczony na dwóch typach wytłaczarek: klasycznej i ślimakowo-tarczowej. Wpływ procesu starzenia na zmianę właściwości badanego tworzywa określono na podstawie badań DSC. Uzyskane wyniki porównano z badaniami materiału przed procesem starzenia.
EN
The article is presenting the influence of LDPE aging after multiple extrusion on its physicochemical properties. The aging process was been down for the material processed in the two types of extruders: classical and screw - disc. Effects of aging on changing the properties of the tested material have been determined on the basis of DSC. The results obtained for aged material have been compared with the measurements made for material prior to aging.
6
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W poniższym artykule zostały omówione ogólne zagadnienia związane ze starzeniem polimerów ze szczególnym uwzględnieniem wpływu różnego rodzaju dodatków na powyższy proces. Informacje te stanowią przegląd literatury i danych udostępnionych przez producentów krajowych i zagranicznych, w zakresie tworzyw sztucznych stosowanych do wyrobu przedmiotów użytkowych obejmujących przemysł kablowy. Celem pracy jest przedstawienie sposobu modyfikacji tworzyw stosowanych w produkcji kabli w celu polepszenia ich właściwości ze szczególnym uwzględnieniem odporności na starzenie.
7
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W artykule przedstawiono wpływ procesu starzenia polietylenu małej gęstości (PE-LD) po wielokrotnej recyrkulacji na jego właściwości przetwórcze. Wpływ procesu starzenia na zmianę właściwości badanego tworzywa określono na podstawie badań masowego wskaźnika szybkości płynięcia MFR [g/10min]. Uzyskane wyniki porównano z badaniami materiału przed procesem starzenia.
EN
The article is presenting the influence of low density polyethylen (PE-LD) aging after multiple extrusion on its processing properties. The aging process was been down for the material processed in the two types of extruders: classical and screw - disk. Effects of aging on changing the properties of the tested material have been determined on the basis of the melt mass-flow rate MFR [g/10min]. The results obtained for aged material have been compared with the measurements made for material prior to aging.
8
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Przedstawiono podstawowe informacje dotyczące procesu starzenia tworzyw wielkocząsteczkowych, podano kryteria klasyfikacyjne podziału i odpowiadające im rodzaje starzenia, omówiono kryteria starzenia tworzyw. Scharakteryzowano metodę badawczą wykorzystującą model matematyczny oparty na prawie Arrheniusa pozwalającą na określanie wybranych właściwości mechanicznych tworzyw wielkocząsteczkowych, m. in. wytrzymałości długotrwałej. Przedstawiono podstawowe informacje o metodzie SEAM, umożliwiającej określanie wytrzymałości długoterminowej rur z tworzyw sztucznych do transportu cieczy. Omówiono stosowane w tej metodzie modele regresji liniowej.
EN
General information about polymer ageing process has been showed. Classification's criterion of ageing division has been presented. Kinds of ageing have been showed. Criterion of ageing has been discussed. Method of examination based on Arrhenius law, allowed to determine a selected mechanical properties of polymer has been characterised. Basic information about standard extrapolation method, which is enabled to determine long-term strength of polymer's pipe to liquid transport has been showed. Models of linear regression, used in this methods have been discussed.
9
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Po przeanalizowaniu danych stwierdzono występowanie wielu czynników działających i przyspieszających procesy starzeniowe tworzyw polimerowych. Stwierdzono także, że na podatność starzeniową polimeru ma wpływ jego pierwotna budowa. W celu przedłużenia okresu użytkowania tworzyw polimerowych często modyfikuje się je za pomocą dodatków zwanych również środkami pomocniczymi lub modyfikatorami polimerów (np. stabilizatory cieplne, świetlne, antyutleniacze oraz mikrobiocydy). Środki te dodawane w procesie przetwarzania nie powodują zmiany struktury polimeru, a wpływają na zmiany fizykochemiczne produktu wyjściowego.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.