Opracowanie zawiera wyniki badań obrabialności skał węglanowych, które stanowią surowiec do produkcji kamiennych elementów budowlanych. Badania cięcia wapieni zbitych, marmuru, trawertynu i dolomitu przeprowaczono na frezarce kamieniarskiej Unitor M i Mini Super przy użyciu diamentowych pił tarczowych. W ramach badań określono także podstawowe własnopści fizyczne i mechaniczne badanych skał. Uzyskane wyniki badań pozwoliły na określenie zależności wydajności cięcia od poboru mocy oraz wykazały, że zależności te są zróżnicowane. Uzyskane wyniki mogą posłużyć do określenia wskaźników obrabialności badanych skał i doboru właściwego rodzaju narzędzia i parametrów pracy.
EN
Results of sawability tests carries out on carbonate rocks, being a material for the production of construction rock elements, have been discussed in the paper. Limestones, marble, travertine and dolomite underwent sawability tests with use of diamond circular saws on stone cutting machenes Unitor M and Mini Super. Basic physical and mechanical rock properties have been determined. Relations between sawability could also be used for deternining the rocks sawability and for selecting the appropriate tool and parameters of work to be employed.
Status prawny mas ziemnych i skalnych z punktu widzenia gospodarki odpadami określa art. 2 ust. 1 i 2 pkt 1 oraz 2 ustawy z 2001 r. o odpadach. Nie są one odpadem, ale w pewnych okolicznościach znajdują wobec nich zastosowanie przepisy ustawy o odpadach.
3
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The paper presents the dynamic characterization in tension of three rocks under medium and high strain-rates. The tests have been carried out by means of the JRC-Split Hopkinson Tension Bar and an Hydro-Pneumatic Machine, installed in the DynaMat Laboratory of the University of Applied Sciences of Southern Switzerland. The dynamic direct tension tests have been performed at 3 different strain rates (0.1, 10, 100 strain/second) on an orthogneiss, for loading directions 0, 45and 90 respect to the schistosity, and two different types of marble. Results of the tests show a significantly strain-rate sensitive behaviour, exhibiting dynamic tensile strength increasing with strain-rate. In order to describe the strain rate behaviour of these rocks, the dynamic increase factors in function of the strain rates for tensile strength have been used.
Zaprezentowano wyniki badań zachowania skał ze złoża ZG RUDNA, które przeprowadzone zostały w Instytucie Mechaniki Górotworu PAN w Krakowie. Celem badań było poznanie wpływu prędkości obciążania próbek skalnych w próbie jednoosiowego ściskania na pełną charakterystykę odkształcenie-naprężenie. Badania przeprowadzono na czterech seriach skał. Zbadano dwie serie piaskowca o różnym spoiwie oraz dwie serie dolomitu. Prędkość obciążenia zmieniano w zakresie od 10 do -6 l/s do 2,5 x 10 do -3 l/s. Stwierdzono istotny wpływ warunków obciążania na zachowanie badanych skał. W przypadku jednej serii dolomitu stwierdzono zmianę klasy zachowania skał ze wzrostem prędkości obciążenia.
EN
Behaviour of the rocks from the Rudna mine deposit has been investigated at the Strata Mechanics Research Institute of The Polish Academy of Sciences in Cracow. Investigation was carried out to determine an effect of a loading rate of rock samples during uniaxial compression test on a full strain-stress characteristics. Four batches of rock samples were used in this investigation, including two batches of a sandstone with different binders and two batches of a dolomite. The loading rate ranged from 10 to -6 l/s to 2.5 x 10 to -3 l/s. It was found that loading conditions had significant effect on the behaviour of the rocks examined. In the case of a single batch of dolomite an increase of a loading rate appeared to result in a change of a class of rock behaviour.
5
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
This paper presents a coupled model for anisotropic damage and permeability evolution by using a micro-macro approach. The damage state is represented by a space distribution of microcrack density. The evolution of damage is directly linked to the propagation condition of microcracks. The macroscopic free enthalpy function of cracked material is obtained by using micromechanical considerations. It is assumed that the microcracks exhibit normal aperture which is associated with the crack growth due to the asperity of crack faces. By using Darcy's law for macroscopic fluid flow and assuming laminar flow in microcracks, the overall permeability of the representative volume element is obtained by an averaging procedure taking into account the contribution of crack aperture in each orientation.
PL
Przedstawiono sprzężony model anizotropowego uszkodzenia i zmiany przepuszczalności, stosując podejście mikro-makro. Stan uszkodzenia jest odwzorowany przez rozkład przestrzenny gęstości mikropęknięcia. Ewolucja uszkodzenia wiąże się bezpośrednio z warunkiem rozprzestrzeniania się gęstości mikrouszkodzeń. Makroskopową funkcję entalpii swobodnej spękanego materiału otrzymuje się na podstawie rozważań mikromechanicznych. Zakłada się, że mikrouszkodzenia mają zwykłą szczelinę, co jest związane z powiększaniem się pęknięcia wskutek chropowatości powierzchni czołowej pęknięć. Używając prawa Darcy'ego do opisu makroskopowego przepływu cieczy i zakładając, że jest on laminarny w mikrouszkodzeniach, otrzymano całkowitą przepuszczalność reprezentatywnego elementu trójwymiarowego za pomocą uśredniającej procedury, w której uwzględnia się udział szczeliny pęknięcia w każdym kierunku.
Praca zawiera opis najważniejszych metod badań laboratoryjnych próbek skalnych i betonowych, poddawanych obciążeniom uderzeniowym, niszczącym. Zwrócono uwagę na występujące niejednoznaczności kryteriów i warunków badań próbek, co sprawia trudności w obiektywnej analizie i porównywaniu zmierzonych rezultatów w postaci parametrów wytrzymałościowych badanych materiałów. W przytoczonych wykresach zmian parametrów wytrzymałościowych i odkształceniowych pokazano zależności tych parametrów od prędkości wymuszanych dynamicznie odkształceń badanych próbek. Na podstawie badań, wykonanych w różnych laboratoriach, stwierdza się bardzo wyraźną różnicę pomiędzy parametrami wytrzymałościowymi, uzyskanymi w warunkach obciążeń statycznych i w warunkach obciążeń uderzeniowych. Badania próbek skalnych poddanych obciążeniom uderzeniowym, poszerzają wiedzę na temat zachowania się górotworu w warunkach występowania zjawisk dynamicznych.
EN
The work contains description of most important methods of laboratory testing of rock and concrete samples subjected to destructive impact load. Particular attention was paid for vagueness of criterions and conditions of samples' testing; what effects in difficulties in objective analysis and comparisons measured results in form of strain parameters of tested materials. On cited charts of strain and deformation parameters' changes we present dependencies between these parameters and dynamically forced velocities of samples' deformations. Basing on the research performed in various laboratories one may find a very clear difference between the strain parameters obtained under static load and obtained under dynamic impact load. Testing of rock samples subjected to impact load enrich the knowledge of rockmass behaviour in conditions of dynamic phenomena.
8
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Celem opracowania było określenie zależności pomiędzy wartościami wymiaru fraktalnego (pudełkowego) badanych prób piaskowców czerwonego spągowca a ich właściwościami zbiornikowymi. Badane próbki pochodziły z 3 rejonów (Czarna Wieś-Parzęczewo, Środa Wielkopolska-Kromolice oraz Siekierki-Miłosław), które - jak potwierdziły badania - znacznie różniły się pomiędzy sobą właściwościami zbiornikowymi. Prezentowane wyniki obejmują między innymi współczynniki porowatości, otrzymane dla badanych próbek trzema metodami: porozymetrii helowej, rtęciowej oraz poprzez analizę przestrzennego obrazu struktury porowej uzyskanego z mikrotomografii komputerowej. W pracy przedstawiono analizę statystyczną wartości porowatości oraz przepuszczalności. Obrazy struktury porowej próbek, uzyskane metodą rentgenowskiej mikrotomografii komputerowej, poddano analizie ilościowej obejmującej: wyliczenie wymiaru pudełkowego, klasyfikację objętościową systemów porów, badanie niejednorodności rozkładu struktury porowej oraz określenie krętości kanalików porowych. Dla otrzymanych wyników przeprowadzono badanie występowania korelacji.
EN
The aim of this study was to determine the relation between values of fractal dimension (box counting dimension) of pore structure and reservoir properties of tested Rotliegend sandstone samples. The samples represent three regions (Czarna Wieś-Parzęczewo, Środa Wielkopolska-Kromolice and Siekierki-Miłosław), which, as confirmed by tests, differed significantly between each other in reservoir properties. This study shows results of samples. porosity measurements using three different methods: helium porosimetry, mercury injection porosimetry (MIP), and analysis of pore structure spatial images obtained from computer microtomography (micro-CT). Statistical analyses of the acquired porosity and permeability results were performed. Images of the pore structure of investigated samples, achieved by micro-CT, were subjected to quantitative analysis comprising: calculating the box counting dimension, classification of pores volume, the study of heterogeneity distribution of the pore structure and pore throats tortuosity analyses. The correlation study was conducted on the obtained results.
9
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W artykule przedstawiono wyniki laboratoryjnych pomiarów prędkości rozchodzenia się fal podłużnych Vp i poprzecznych Vs w próbkach skał, przy różnym współczynniku nasycenia Sw. Próbki piaskowców pogrupowano w 5 klas o podobnej porowatości, zmieniającej się w przedziale 0-25%. Współczynnik Sw monitorowany był co 5%, w zakresie 0-100%. Badania przeprowadzono metodą desaturacji próbek w 100% nasyconych solanką. Wyznaczono związki korelacyjne pomiędzy prędkością propagacji fal a innymi właściwościami zbiornikowymi, uzyskując najlepsze zależności dla Vp i Vs ze współczynnikiem porowatości i zawartością minerałów ilastych. Określono parametry sprężyste skał i stwierdzono zróżnicowanie modułów sprężystości dla próbek suchych i nasyconych oraz w poszczególnych przedziałach porowatości. W wyniku prac eksperymentalnych wyznaczono współczynniki niezbędne do rozwiązania równania Gassmanna.
EN
This paper shows laboratory researches results for P- and S-wave velocities propagation in rock samples versus water saturation coefficient. Sandstone samples were grouped in 5 classes of similar porosity, varying in interval 0-25%. Sw coefficient was monitored at every 5% in 0-100% interval. Researches were made by samples desaturation method starting at 100% brine saturation. Correlations between wave velocities propagation and other reservoir properties obtaining the best dependences for Vp and Vs with porosity factor and clay minerals content were determined. Rock elastic parameters were defined and the differences of modulus of elasticity for dry and saturated samples as well as for different porosity intervals were identified. As a result from experiments, the necessary coefficients to solve Gassmann’s equation were determined.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.