Po wejściu Polski do struktur Unii Europejskiej i przystosowaniu prawa polskiego do unijnego problem zagospodarowania komunalnych osadów ściekowych stał się jednym z podstawowych problemów oczyszczalni ścieków. Do tej pory końcowym etapem przeróbki osadów ściekowych na oczyszczalniach było ich mechaniczne odwadnianie i najczęściej dalsze ich składowanie. Obecnie problem powstających osadów powinien być rozwiązany do końca, poprzez pełne zagospodarowanie bądź do uzyskania zbywalnego produktu. Zgodnie z Aktualizacją Krajowego Programu Oczyszczania Ścieków Komunalnych (AKPOŚK 2009) w Polsce są realizowane poważne inwestycje z zakresu zagospodarowania komunalnych osadów ściekowych, przeważnie dla średnich i dużych oczyszczalni. Część inwestycji została już zrealizowana, część jest w trakcie realizacji. Polska posiada już pierwsze doświadczenia w tym zakresie, które powinny być wskazówkami dla następnych Inwestorów.
2
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Taking into consideration the acid pH soil, high content of potassium in relation to nitrogen and phosphorus and the insignificant quantity of heavy metals in the potato pulp and the slight alkaline pH soil as well, high amount of nitrogen and phosphorus in relation to potassium in the municipal sewage sludge, the experiment was carried out in order to define the effect of composts from these waste on uptaking macroelements by the grain and the straw of the Wanad variety spring triticale.The vegetative - pot experiment was carried out on the brown incomplete soil of the slight acid pH (pHKCl 6,1), of the granulometric composition of slight loam (V complex), an average content of available forms of phosphorus and potassium and a high content of magnesium.The obtained results show that the grain and the straw of spring trticale took distinctly more macroelements under the influence the fertilization of the composts with the municipal sewage sludge (30%) and the potato pulp (30%) in comparison with the composts with the 60% participation of the potato pulp. The supplementary mineral fertilization which was used against in comparison to composts, increased uptaking the macroelements by the tested plant. The double dose of composts and mineral fertilizers visibly increased nitrogen, phosphorus, potassium, cooper, magnesium and sulphur absorbance by the grain and the straw of spring trticale in comparison with the series with a single dose of composts and a supplementary mineral fertilization.
3
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The field and laboratory experiment was carried on the brown incomplete soil of the complex of rye good. The obtained results in the yield experiment show that the composts with the participation of municipal sewage sludge increased essentially the yield of the seeds of spring rape in comparison with the control variant. Doubling of the doses of mineral nitric - potassium fertilization against the background of the composts did not have a significant influence on increasing the yield of the seeds of spring rape in comparison with the single doses. The composts with the participation of municipal sewage sludge in the field and laboratory experiment caused a significant increase of the content of the available forms of phosphorus in the soil. As time went by the distribution of the composts in the soil, the content of the available forms of phosphorus increased.
W roku 2008 wytworzono w Polsce 567,3 tyś. ton s.m. komunalnych osadów ściekowych 11]. Co więcej, szacuje się, iż ilość ta w roku 2018 wyniesie aż 706,6 tyś. ton s.m., zaś w roku 2020 już niemal milion ton s.m. [2]. Polskie oczyszczalnie ścieków obsługują w Polsce 63% społeczeństwa. Wskaźnik ten w krajach Europy Zachodniej wynosi 78% [3]. Dodatkowo, w Polsce wskaźnik produkcji osadów ściekowych w odniesieniu do 1 mieszkańca jest wyższy niż średnia dla krajów z tzw. "nowej" Unii (12UE) (tabela 1) [4], Analizując dane przedstawione w tabeli widać, iż wartość ta zmierza ku wartości średniej dla krajów tzw. "starej" Unii (15UE). Pozwala to na tej podstawie wnioskować, iż w miarę wzrostu poziomu życia społeczeństwa ilość produkowanych osadów ściekowych w kraju wzrasta.
5
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The objective of our study was to assess the residual effect of sewage sludge on the growth and yield of Prairie cordgrass and the content of crude ash, macroelements and heavy metals in the plant biomass. Field trials conducted in the years 2011 to 2013 focused on the assessment of the impact of municipal sewage sludge applied from 2008 to 2010on the growth and yield of Prairie cordgrass. The experiments followed the split-plot design with two variables: the rate of sewage sludge (DM-dry matter) at 0, 1.4, 2.8 and 4.2 t ha-1, corresponding to nitrogen fertilization with: 0, 50, 100, 150 kg ha-1, and the harvest time - fall and winter. The total dose of sewage sludge applied in 2008−2010 was 0, 4.2, 8.4 and 12.6 t DM ha-1, which corresponded to the total dose of nitrogen fertilization: 0, 150, 300 and 450 kg ha-1, respectively. The municipal sewage sludge at a rate of 8.4 t DM ha-1, compared to the Control, significantly increased the number of leaves per plant, the leaf and culm matter, the number of shoots per 1 m2, the dry matter yield, crude ash deposition and uptake of macroelements and heavy metals.
6
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The total and soluble content of microelements in the soil was described in the laboratory experiment. The soil was incubated with three doses of composts with a participation of municipal sewage sludge and potato pulp. The obtained results of the experiment pointed that all the composts increased an average total content and the forms soluble in 1 M HCl of microelements in the soil in comparison with the control. In the majority of the variants, the composts made with the 70% participation of municipal sewage sludge and 30% addition of straw or sawdust caused an increase of the content of the analyzed elements in the soil than the composts with the 70% participation of potato pulp and 30% addition of straw or sawdust. The differences are connected with a higher content of microelements, which were put in the soil, with the composts with the 70% participation of municipal sewage sludge and 30% addition of straw or sawdust. There are no differences in the formation of the content of microelements in the soil, which were depended on the type of the structural - formative component during the production of composts. The quantity of the composts' dose had an influence on the formation of the participation of the soluble form of microelements in the total content in the soil. The participation of the soluble form of cadmium, cooper, manganese and nickel in the total content in the soil increased along with increasing the dose of composts. The content of the total forms in the soil incubated with the composts included in the standard for the light soils.
7
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
A single-factor field experiment was carried out at the Cultivar Evaluation Station in Szczecin-Dąbie in 2008-2010. In the experiment, the compost produced with municipal sewage sludge by the GWDA method was used and high-calcium brown coal ash at a dose corresponding. A test plant was Virginia fanpetals (Sida hermaphodrita Rusby). The obtained results show that Virginia fanpetals biomass contained on average the most nitrogen (3.72 g·kg-1 d.m.), calcium (6.03 g·kg-1 d.m.) and sulphur (1.24 g·kg-1 d.m.) in 2008, while the most potassium (4.39 g·kg-1 d.m.) in 2010. Significantly more phosphorus, magnesium and sulphur was contained by Virginia fanpetals biomass from the objects where municipal sewage sludge compost had been applied without and with addition of high-calcium brown coal ash when compared to calcium carbonate or high-calcium brown coal ash being introduced into soil at the beginning of study. Differences in average nitrogen, potassium and calcium contents in the test plant biomass from particular fertilisation objects were not significant. The macroelements uptake by Virginia fanpetals biomass depended on the yield size and the content of chemical elements under discussion in it.
Na dzień dzisiejszy niewiele jest przykładów kompleksowego sposobu zagospodarowania komunalnych osadów ściekowych z krajowych oczyszczalni ścieków. Niezależnie od zastosowanej technologii, ostatecznie osady w przetworzonej formie trafiają do gleby (komposty, susz osadowy, preparaty wapniowe), chociaż najczęściej jako nieprzetworzone "ustabilizowane", bezpośrednio po procesie mechanicznego odwodnienia. Nadal podstawowe, niezbędne wyposażenie do prowadzenia gospodarki osadami stanowią: ładowarka, samochód skrzyniowy, rozrzutnik obornika i ciągnik z pługiem.
9
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Pot experiment was conducted in the hall of vegetation at University of Agriculture in Szczecin over the years 2001 - 2003 on the soil of IVa complex of agriculture usefulness (very good rye) numbered among loamy sand as regards to the granulometric composition. The composts used in the experiment were after 8 months of decomposition. There was more nitrogen and phosphorus in the composts in comparison with potassium. In the pattern of the research the doses of composts, corresponding with 100, 200 and 300 kg N·ha-1, i.e. 0.63; 0.99 and 0.126 g N pot were used. The experiment was conducted in four repetitions. In 2001 spring rape Licomos variety was the test plant, in 2002 it was the spring triticale Wanad variety and in 2003 oats Polar variety. In the second and third year of the research of the soil there was 0.475 g N, 0.137 g P and 0.315 g K applied into every pot. It corresponded with the doses of 150 kg N·ha-1, 43.6 P·ha-1 and 100 kg K·ha-1. Mineral fertilizers were used in the form of urea, double superphosphate, 60% potassium salt.The obtained results of the research indicate that the content of the total forms of copper, manganese and zinc in the composts, with the participation of sewage sludge fulfilled the norms concerning the organic fertilizers.Over the years, since the time of an application into the soil the composts with the participation of municipal sewage sludge, the content of the total forms of copper, manganese and zinc has decreased. It was caused by the uptake of these micronutrients by plants.
10
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
In a two-factor pot experiment the impact of applied diverse doses of municipal sewage sludge and equal dose of wheaten straw, with and without supplemental mineral N and NPK fertilization, on some fertility properties of soil was assessed. The soil used in the experiment was acid brown incomplete soil (good rye complex). The grass - Festulolium - was the test plant, harvested four times and in the second year - common sunflower and blue phacelia. After the harvest of phacelia, the pH (in 1 M KCl), the content of total nitrogen, total carbon and the available forms of P, K and Mg were analyzed.Fertilization with sewage sludge and straw failed to have a significant influence on the change of the soil pH. However, all doses of sewage sludge + straw, in comparison with the control, significantly increased the content of total carbon (from 31.8 to 37.8%) and total nitrogen (from 34.3 to 52.2%) in the soil. There was significantly more phosphorus available in the soil from all the objects with sewage sludge and straw than in the soil from the control object (from 8.2 to 21.6%), while the content of potassium was higher only in the soil from the object with 1.5% of sewage sludge + straw and magnesium at the highest dose of sewage sludge. The mineral N and NPK fertilization, used against the background of sewage sludge and straw, did not have asignificant impact on the shaping of the analyzed soil fertility indicators.
W pracy przedstawiono metodę pomiaru przewodności w wyciągach wodnych kompostów z komunalnego osadu tlenowego ze słomą pszenną i komunalnego osadu ściekowego z obornikiem. Ponieważ oznaczone w tych samych wyciągach wodnych pierwiastki: sód, potas, wapń i magnez występowały w formie jonowej, dlatego dla określenia zmian w ilości rozpuszczonych pierwiastków, a przez to zmian ilościowych rozpuszczalnych substancji, przeprowadzono pomiary przewodnictwa. Wyciągi wodne z kompostów można zatem traktować, jako wodne roztwory elektrolitów stanowiących specyficzny rodzaj przewodników.
EN
Conductivity measurement method in water extracts from compost of aerobic municipal sewage sludge has been described. The experiment comprised of 2 variants of compost: aerobic municipal sewage sludge with straw and second variant with manure. The elements K+, Na+, Ca+2 and Mg+2 measured in the same water extracts were in ionic form therefore for estimation quantity changes of dissolved elements which results in quantity changes in dissolved substances, the conductivity measurement was applied in the studies. It means that water extracts from composts can be treated as water solutions of electrolytes which makes a specific kind of conductors.
W pracy przedstawiono metodę pomiaru aktywności dehydrogenaz w kompostach i porównano otrzymane wartości z danymi uzyskanymi z oznaczenia ogólnej liczby mikroorganizmów (bakterii mezofilnych i termofilnych, pleśni i drożdży) metodą posiewu zalewowego. Zbadano korelację pomiędzy dwiema metodami zastosowanymi w celu sprawdzenia aktywności i stanu fizjologicznego mikroorganizmów zasiedlających kompost. Na podstawie przeprowadzonej analizy statystycznej wykazano brak jakiejkolwiek zależności pomiędzy oznaczeniem ogólnej liczby mikroorganizmów metodą tradycyjną - płytkową a pomiarem aktywności dehydrogenaz. Oznaczenie ogólnej liczby mikroorganizmów nie daje pełnej odpowiedzi na temat stanu fizjologicznego mikroorganizmów prowadzących proces kompostowania.
EN
The study presents a measurement method of dehydrogenase activity in composts. The results of measurements were later compared with the data obtained from assays of the total numbers of microorganisms (mesophyllic and thermophilic bacteria, moulds and yeasts) using the method of flood culture. The authors examined the correlation between the two methods employed to assess the activity and the physiological status of compost settling microorganisms. The performed statistical analysis failed to show any correlations between the total number of microorganisms determined by the traditional and plate methods and the measurement of dehydrogenase activity. The determination of the total number of microorganisms does not provide a full answer to the question of the physiological status of microorganisms carrying out the composting process.
13
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Przypisywanie komunalnym osadom ściekowych cech biomasy bywa często dyskusyjne. Zgodnie z krajowym prawem, a konkretnie katalogiem odpadów, komunalne osady ściekowe pozostają odpadem, stąd ich wszelkie procesy przeróbki, a szczególnie proces termicznego przekształcania, muszą być prowadzone zgodnie z obowiązującym w tym zakresie prawem. Niemniej w sensie przepisów Dyrektywy 2001/77/WE w sprawie wspierania produkcji na rynku wewnętrznym energii elektrycznej wytwarzanej ze zródeł odnawialnych można osady ściekowe potraktować jako biomasę, a odzyskaną energię podczas ich termicznego przekształcania w spalarniach lub współspalarniach w postaci ciepła lub elektryczności jako energię ze zródła odnawialnego, co udowadniają praktyki wielu krajow UE. Jednocześnie komunalne osady ściekowe, szczególnie osady mechanicznie odwodnione, nie sq znaczącym nośnikiem energii. Mogą się nim stać dopiero wówczas, gdy w procesie suszenia wyeliminujemy znaczną zawartość wody, a przez to istotnie podniesiemy wartość opałową osadów. Suszenie jednak wymaga istotnego nakładu energii, czesto dostarczanej do procesu suszenia w postaci konwencjonalnych nośników energii, i bardzo często równego ilości energii potencjalnie możliwej do odzyskania w procesie spalania badź współspalania tych osadow. Rozważania w tym zakresie, dotyczące bilansu energii w procesie suszenia i spalania/współspalania osadów, traktowania odzyskanej energii jako energii ze źrodła odnawialnego oraz kwestia neutralności emisji CO2, stanowią zasadniczy temat niniejszej pracy.
EN
The idea of treating municipal sewage sludge as biomass is often controversial. According to domestic law and, specifically to catalog of waste, municipal sewage sludge is waste material. Therefore, any treatment processes, and thermal treatment in particular, must be carried out according to legally binding principles. However, as far as the directive 2001/77/WE on the promotion of the electricity produced from renewable energy sources in the internal electricity market is concerned, municipal sewage sludge can be treated as biomass. Thus, recovery energy obtained from burning in incineration or co-combustion plants can be considered the energy from a renewable source, as many EU countries experience shows. At the same time municipal sewage sludge, especially mechanically dewatered sludge, is not a significant energy carrier. It can become one only when a great amount of water is eliminated in the drying process, radically increasing the calorific value of the sewage sludge. But drying requires a lot of energy, often from conventional carriers, and the quantity of the potential energy to be obtained from burning is equal to the quantity used in the process. Analysis of energy balance in the drying and combustion processes, treating obtained energy as renewable energy, as well as CO2 neutral energy generation are basic problems of the paper.
14
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Mechanizmy immobilizacji metali ciężkich w gruncie. Ocena mobilności metali ciężkich w wybranym osadzie ściekowym. Średnia zawartość i udział procentowy frakcji metali ciężkich w osadach ściekowych z oczyszczalni ścieków w Skarżysku-Kamiennej.
EN
Immobilization mechanisms for heavy metals in the ground. Evaluation of heavy metals' mobility in a selected sewage sludge. Average contents and percentage of heavy metals fractions in sewage sludge from a sewage treatment plant in Skarżysko-Kamienna.
The research aimed to identify the influence of different quantities of ash-sludge and ash-peat mixtures addition to the soil on microelement contents in maize. The studies were conducted in 2003-2005 as a pot experiment on mineral soil to which sludge-ash and peat-ash mixtures were supplemented in the quantity of 1-30% of the total mass of substratum. The experimental design considered also the objects comprising only individual components of the mixtures. It was found Chat under the influence of the increasing percentage of ash-sludge and ash-peat mixtures in soil the content of Fe, Al and Si in maize was systematically growing, whereas Mn and Co contents were diminished. Iron content in maize aboveground parts was on the optimal level, whereas manganese content was over the norm and cobalt deficiency was registered.
PL
Badania miały na celu poznanie wpływu różnych ilości mieszanin popiołowo-osadowych i popiołowo-torfowych dodanych do podłoża na zawartość mikroelementów w kukurydzy. Badania przeprowadzono w latach 2003-2005 w warunkach doświadczenia wazonowego na glebie mineralnej, do której dodawano mieszaniny osadowo-popiołowe i torfowo-popiołowe w ilości 1-30% w stosunku do ogólnej masy utworu glebowego. W schemacie doświadczenia uwzględniono też obiekty obejmujące jedynie komponenty wchodzące w skład mieszanin. Stwierdzono, że pod wpływem wzrastającego udziału mieszanin popiołowo-osadowych i popiołowo-torfowych w podłożu systematycznie wzrasta zawartość Fe, Al i Si w kukurydzy, natomiast maleje zawartość Mn i Co. Zawartość żelaza w częściach nadziemnych kukurydzy kształtowała się na poziomie optymalnym w paszach dobrej jakości, natomiast zawartość manganu była nadmierna, a kobaltu niedostateczna.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.