W ostatnich latach wśród technologii oczyszczania gleb z metali duże zainteresowanie budzi fitoekstrakcja. Jest to metoda wykorzystująca zdolności roślin do biokumulacji znacznych ilości metali w tkankach. W celu intensyfikacji procesu do gleby wprowadzane są związki chelatyzujące. Ocenie ich wpływu na biomasę roślin oraz wybrane mikroorganizmy glebowe poświęcona jest niniejsza praca.
EN
Phytoextraction is a method that uses properties of plants for soil-extracted metal accumulation in their tissues, on the purpose of soil cleaning. In case of so called "induced phytoextraction", chelating agents are added to the soil. The goal of the described experiment is to estimate the influence of the amendment added to the soil on biomass produced and growth of soil microorganisms.
Celem pracy było określenie przydatności paciorecznika ogrodowego (Canna x generalis) w technologii fitoekstrakcji na terenach zurbanizowanych. Przeprowadzone analizy wykazały, że Canna x generalis jest rośliną nie tylko tolerującą wysokie stężenia ołowiu, ale także akumulującą wysokie zawartości tego metalu zarówno w korzeniach, jak i kłączach. Wyniki te pozwalają sądzić, że roślina ta doskonale nadawać się będzie do fitoekstrakcji.
EN
The aim of our work was the determination if Canna x generalis is a plant useful for phytoextraction in urbanized area. Performed experiments show that Canna x generalis is not only very tolerant on high lead doses but also the accumulation of that metal is very high both in roots and rhizomes. Our results suggest that we found a very good plant for phytoextraction technology.
Celem pracy było przebadanie możliwości wykorzystania w procesie fitoekstrakcji roślin ze stanowisk naturalnych. Do badań szczegółowych wzięto perz właściwy (Agropyron repens L.). Uprawę prowadzono w kontrolowanych warunkach szklarniowych na glebie sztucznie skażonej ołowiem. Dla sprawdzenia fitoekstrakcji indukowanej, na tydzień przed zbiorem do części pojemników dodano EDTA. Perz gromadził znaczne ilości ołowiu w korzeniach oraz w rozłogach. W kombinacjach z dodatkiem EDTA stwierdzono zwiększony transport tego pierwiastka zarówno do rozłogów, jak i części nadziemnej.
EN
The aim of work was to investigate possibilities of utilization of wild plants species in the process of phytoextraction. To researches passed in greenhouse quack-grass rhizomes (Agropyron repens L.). Were taken as the material researched in greenhouse conditions. The tillage was grown on soil artificially contaminated with lead. EDTA was given to some pans of pots a week before harvest. Quack-grass gathered considerable quantities of lead in roots and in rhizomes. EDTA enlarged lead transportation to rhizomes and above-ground parts was observed.
Na podstawie zgromadzonych w Instytucie Ekologii Terenów Uprzemysłowionych danych o zanieczyszczeniu gleb w województwie śląskim wybrano obszar zlokalizowany w strefie bezpośredniego oddziaływania dawnej huty cynku i ołowiu, na którym przeprowadzono badania polowe nad zastosowaniem metody fitoekstrakcji do usuwania metali ciężkich z gleb. W oparciu o wyniki eksperymentów laboratoryjnych dokonano wyboru gatunków roślin rodzimych i obcych, charakteryzujących się dużą skutecznością w procesie oczyszczania gleb z ołowiu i kadmu. Zwrócono również uwagę na możliwość ułatwienia procesu fitoekstrakcji poprzez dodanie do gleby substancji zwiększających biokumulację metali w częściach nadziemnych roślin. Skuteczność procesu fitoekstrakcji oceniano w optymalnych warunkach agrotechnicznych. Obok zasadniczych działań w projekcie, koncentrujących się na pracach związanych z oczyszczeniem gleb z metali, oceniano ryzyko towarzyszące procesowi fitoekstrakcji, stres u roślin wywołany nadmierną biokumulacją metali oraz określono sposób bezpiecznej dla środowiska utylizacji zanieczyszczonego plonu roślin. Równolegle prowadzono ocenę możliwości wykorzystania typowych maszyn rolniczych w procesie fitoekstrakcji, a także dokonano szacunkowej oceny kosztów oczyszczania gleb tą metodą.
EN
The problems resulting from soil contamination are described and the general approach to the soil cleaning is presented. More attention was paid to the issue of phytoextraction, a novel method of environmental friendly biological soil cleaning, using special species of plants. In the process, metals are removed from the soil with contaminated crops. Methods of contaminated crop disposal and estimation of process cost is also described.
W pracy omówiono zanieczyszczenie gleby metalami ciężkimi w wyniku długotrwałej, intensywnej działalności przemysłowej i oceniono na podstawie poziomu zanieczyszczenia i jego rozkładu w profilu glebowym możliwość zastosowania fitoekstrakcji jako metody oczyszczania tych gleb.
EN
The contamination of soil by heavy metals, resulted from long-term industrial activity is presented in this paper. Based on level of contamination and the distribution of heavy metals in soil profile the possibility of application of phytoextraction to soil purification was evaluated.
The induction of phytoremediation by addition of complex substrates, such as sewage sludge (e.g. from the food industry), allows for better conditions of plant growth, however, it also increases the risk of chemical compounds leaching to the soil solution. Biogenic compounds occurring in sludge such as nitrogen, organic carbon and phosphorus when migrating with soil solution down the soil profile can lead to underground water contamination. The paper assesses the effect of sewage sludge inducted phytoextraction of Zn, Cd and Pb with the use of Sinapis alba L. (White mustard), Medicago sativa L. (Alfalfa) and Trifolium resupinatum L. (Persian clover) as well as the migration of biogenic compounds (nitrogen, organic carbon and phosporus) in soil solution. Research was conducted in controlled conditions of a phytotronic chamber in which the lysimetric experiment was carried out in order to monitor the changes of total nitrogen, ammonia, phosphates, organic carbon and pH every 3 weeks during the 112 days of the entire experiment. Based on the obtained results it was found that there is no risk of underground water contamination by investigated substances present in sewage sludge, because there was no indication of increased ammonia and carbon migration to the deeper parts of the soil profile.The only exception was the migration of nitrogen compounds other than ammonia (possibly nitrates and nitrites). Due to sewage sludge application the highest concentrations of ammonium nitrogen (211 mgN-NH4 l-1), total nitrogen (299 mg N l-1) and organic carbon (200 mg TOC l-1) were noted at a layer of 30 cm (from top of the column/lysimeter) after 3 weeks of the conducted process. With time a decrease of ammonium nitrogen as well as organic carbon concentration in all columns was noted. There was no indication of phosphates in the soil solution during the entire experiment, which was due to the high cation exchange capacity of the soil matrix.
PL
Wspomaganie procesu fitoekstrakcji wprowadzeniem do gleb substratów złożonych takich jak osady s´ciekowe (z przetwórstwa spożywczego), niesie ze soba. nie tylko stworzenie warunków do poprawy wzrostu ros´lin, lecz takz˙e ryzyko zwie.kszenia wymywania zwia.zków chemicznych do roztworu glebowego. Zwia.zki biogenne pochodza.ce z osadów, tj. azot, we.giel i fosfor, przemieszczaja.c sie. z roztworem glebowym w gła.b profilu, moga. przyczynić sie. do zanieczyszczenia wód podziemnych. W pracy oceniono wpływ indukcji osadami ściekowymi procesu fitoekstrakcji Zn, Cd i Pb w uprawach gorczycy, lucerny i koniczyny na zmiany pH oraz migracje. zwia.zków biogennych (azotu, we.gla i fosforu) w roztworze glebowym. Badania prowadzono w kontrolowanych warunkach komory fitotronowej, w której założono doświadczenie lizymetryczyne, monitorując zmiany azotu całkowitego, amoniaku, fosforanów, węgla organicznego i pH co 3 tygodnie w ciągu 112 dni trwania całego procesu. Na podstawie przeprowadzonych badań stwierdzono, iz˙ w przypadku większości badanych związków pochodzących z osadów ściekowych nie istnieje ryzyko zanieczyszczenia wód podziemnych, poniewaz˙ nie zaobserwowano wzmoz˙onej migracji amoniaku i we.gla do głe.bszych warstw profilu glebowego. Odstępstwem od tej zależności jest migracja związków azotu innych niż amoniak (przypuszczalnie azotany i azotyny). Aplikacja osadów s´ciekowych spowodowała, iz˙ po 3 tygodniach prowadzenia procesu odnotowano najwyz˙sze ste.z˙ enie azotu amonowego (211 mg N-NH4 l-1), azotu całkowitego (299 mg N l-1) oraz we.gla organicznego (200 mg TOC l-1) na poziomie pomiarowym 30 cm (od początku kolumny). W miare. upływu czasu we wszystkich kombinacjach obniżyła się zawartość zarówno azotu amonowego, jak i we.gla organicznego. Natomiast w przypadku fosforanów nie stwierdzono ich obecnos´ci w roztworze glebowym w cia.gu całego procesu w zwia.zku z silna. sorpcja. zachodzącą w glebie.
10
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
In the pot experiment the effect of increasing doses of Ni (the control, 25, 50, 75, 150, 300 mg · dm-3 substrate) on the content of this metal in individual organs of aboveground parts was investigated in three selected species of ornamental plants: Aztec marigold (Tagetes erecta L.), sunflower (Helianthus annus L.) and love-lies-bleeding (Amaranthus caudatus L.). A significant effect of increasing Ni doses on the content of this metal was found in individual organs of selected species. In Tagetes erecta L. and Amaranthus caudatus L. the highest amounts of nickel were accumulated in leaves, while in sunflower growing in the substrate, to which nickel was introduced at 25, 50, 75 and 150 mg·dm-3, the highest amounts of this metal were accumulated in inflorescences. Among the analyzed species of ornamental plants growing in the substrate with no addition of this metal and in the substrate with an addition of 25 and 50 mg Ni · dm-3 the highest nickel uptake was observed in Tagetes erecta L. plants. For the substrate with an addition of 75, 150 and 300 mg Ni · dm-3 the biggest nickel accumulation was recorded in Amaranthus caudatus L.
PL
W doświadczeniu wazonowym badano wpływ rosnących dawek Ni (kontrola, 25, 50, 75, 150, 300 mg · dm-3 podłoża) na zawartość tego metalu w poszczególnych organach części nadziemnych trzech wybranych gatunków roślin ozdobnych: aksamitka wyniosła (Tagetes erecta L.), słonecznik ogrodowy (Helianthus annus L.), szarłat zwisły (Amaranthus caudatus L.). Stwierdzono istotny wpływ rosnących dawek Ni na zawartości tego metalu w poszczególnych organach wybranych gatunków. Tagetes erecta L. i Amaranthus caudatus L. najwięcej niklu akumulowały w liściach, natomiast słonecznik ogrodowy rosnący w podłożu, do którego wprowadzono nikiel w ilości 25, 50, 75 i 150 mg·dm-3, najwięcej tego metalu akumulował w kwiatostanach. Spośród badanych gatunków roślin ozdobnych rosnących w podłożu bez dodatku metalu oraz w podłożu z dodatkiem 25 i 50 mg Ni · dm-3 największym pobraniem niklu charakteryzowały się rośliny Tagetes erecta L. W podłożu z dodatkiem 75, 150 i 300 mg Ni · dm-3 największe pobranie niklu stwierdzono u Amaranthus caudatus L.
11
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
In the pot experiment the effect of increasing doses of Ni (the control, 25, 50, 75, 150, 300 mg ź dm–3 substrate) on the content of this metal in individual organs of aboveground parts was investigated in three selected species of ornamental plants: Aztec marigold (Tagetes erecta L.), sunflower (Helianthus annus L.) and love-lies-bleeding (Amaranthus caudatus L.). A significant effect of increasing Ni doses on the content of this metal was found in individual organs of selected species. In Tagetes erecta L. and Amaranthus caudatus L. the highest amounts of nickel were accumulated in leaves, while in sunflower growing in the substrate, to which nickel was introduced at 25, 50, 75 and 150 mgźdm–3, the highest amounts of this metal were accumulated in inflorescences. Among the analyzed species of ornamental plants growing in the substrate with no addition of this metal and in the substrate with an addition of 25 and 50 mg Ni ź dm–3 the highest nickel uptake was observed in Tagetes erecta L. plants. For the substrate with an addition of 75, 150 and 300 mg Ni ź dm–3 the biggest nickel accumulation was recorded in Amaranthus caudatus L.
PL
W doświadczeniu wazonowym badano wpływ rosnących dawek Ni (kontrola, 25, 50, 75, 150, 300 mg ź dm–3 podłoża) na zawartość tego metalu w poszczególnych organach części nadziemnych trzech wybranych gatunków roślin ozdobnych: aksamitka wyniosła (Tagetes erecta L.), słonecznik ogrodowy (Helianthus annus L.), szarłat zwisły (Amaranthus caudatus L.). Stwierdzono istotny wpływ rosnących dawek Ni na zawartości tego metalu w poszczególnych organach wybranych gatunków. Tagetes erecta L. i Amaranthus caudatus L. najwięcej niklu akumulowały w liściach, natomiast słonecznik ogrodowy rosnący w podłożu, do którego wprowadzono nikiel w ilości 25, 50, 75 i 150 mgźdm–3, najwięcej tego metalu akumulował w kwiatostanach. Spośród badanych gatunków roślin ozdobnych rosnących w podłożu bez dodatku metalu oraz w podłożu z dodatkiem 25 i 50 mg Ni ź dm–3 największym pobraniem niklu charakteryzowały się rośliny Tagetes erecta L. W podłożu z dodatkiem 75, 150 i 300 mg Ni ź dm–3 największe pobranie niklu stwierdzono u Amaranthus caudatus L.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.