W artykule rozważa się dominujące narażenia eksploatacyjne, takie jak: media agresywne, czynniki klimatyczne (promieniowanie ultrafioletowe), czynniki biologiczne oraz erozyjne. Opisano wpływ promieniowania ultrafioletowego, mikroorganizmów (grzybów) oraz cząstek erozyjnych na zużycie powłok polimerowych. Ponadto scharakteryzowano procesy, towarzyszące erozyjnemu oddziaływaniu na powłoki polimerowe twardych cząstek, powodujących: mikroskrawanie, ścieranie (zarysowanie) odkształcenie plastyczne, bądź zmęczeniowe wykruszanie fragmentów powłok.
EN
The paper concerns dominating operational hazards like aggressive media as well climatic (UV radiation,) biological and erosive factors. Influence of UV radiation, microorganisms (fungi) and erosive particles on polymer coating wear is described. Moreover, processes are characterised which run together with erosive action of hard particles on polymer coating which induces microcutting, plastic deformation or fatigue chip ping of the coating.
3
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Szkodliwe czynniki biologiczne (SCB) stanowią bardzo istotny problem zarówno medycyny pracy, jak i zdrowia publicznego. Narażenie na czynniki biologiczne w środowisku zawodowym i pozazawodowym jest powszechne i często prowadzi do wystąpienia wielu niekorzystnych skutków zdrowotnych. Jednym z miejsc, gdzie narażenie na szkodliwe czynniki biologiczne jest szczególnie duże to praca w zakładach gospodarki odpadami. Największe narażenie na działanie SCB występuje podczas kontaktu z odpadami: przy opróżnianiu pojemników i worków, zrzucaniu odpadów z ciężarówek, ręcznym sortowaniu odpadów oraz podczas kompostowania.
EN
Biohazards pose an important problem both in industrial medicine and environmental health. An exposure to biological agents in and outside work environment is widespread and often causes many health problems. A place where exposure to biological hazards is particularly high is work in west management companies. The highest risk of exposure to biohazards occurs during direct contact with wastes: while empting waste bins and bags, dumping waste from the garbage trucks, manual waste sorting and waste composting.
The aim of the project was to determine the usefulness of entomopathogenic nematodes in biological methods of pest control. Ecological studies were conducted in selected green areas in Szczecin. A total of 14 town greens, characterized by differentiated anthropopressure (away from or along urban traffic routes) and vegetation, were examined and the soil was sampled for the presence of entomopathogenic nematodes (Steinernematidae, Heterorhabditidae). The infection degree of bait insects was used to assess the density of nematodes in the soil. Nematodes were observed in 70 % of he collected samples where nematodes of the family Heterorhabditidae predominated, with Heterorhabditis megidis recorded in 60 % samples containing nematodes.
PL
Nicienie owadobójcze (Steinernematidae, Heterorhabditidae) stanowią szczególną grupę pożytecznych organizmów,' które nie tylko mogą skutecznie ograniczać populacje szkodliwych owadów, ale również zachowują trwałość w środowisku, dzięki możliwości aktywnego poszukiwania żywiciela oraz doskonałym przystosowaniom larw inwazyjnych do zmieniających się warunków środowiska glebowego. Przeprowadzone badania ekologiczne, w wybranych zieleńcach Szczecina, miały na celu określenie możliwości wykorzystania nicieni owadobójczych do biologicznego zwalczania szkodników zieleni miejskiej. Badaniami objęto 14 skwerów, o zróżnicowanym stopniu antropopresji (poza lub wzdłuż ciągów komunikacji miejskiej) i roślinności, z których pobierano próbki glebowe do analizy na obecność nicieni owadobójczych (Steinernematidae, Heterorhabditidae). Na podstawie stopnia porażenia "owadów pułapkowych" oceniano zagęszczenie nicieni w badanej glebie. Obecność nicieni stwierdzono w 70 % ogółu pobranych próbek, gdzie dominowały nicienie z rodziny Heterorhabditidae - Heterorhabditis megidis, stwierdzony w 60 % próbek z nicieniami.
Emotionally labile personality of borderline type (borderline personality) occurs in 1-2% of individuals from general population; 75% of this group are women. Similarly to most of the other mental disorders, the borderline personality results from a combination of biological, social and psychological factors. The subject of this study is a survey of the current knowledge on biological factors of borderline personality. Most researchers are of the opinion that these personality disorders are determined genetically, with such inherited temperamental traits as: dysregulation, impulsivity, and hypersensitivity. Perhaps hereditary is also a defect within the serotonergic system, endogenous opioid system and/or dopaminergic system related to the reward system. Many researchers have recently perceived the dysfunction of endogenous opioid system as an integral component of borderline personality. There is now a lot of evidence showing that this dysfunction as well as that of the reward system may account for most of the borderline personality symptoms which constitute an involuntary attempt of stimulating the inefficient systems. This is how e.g. the presence of reckless sexual behaviours, unstable interpersonal relationships and inability to delay the reward in borderline personality is accounted for. Such observations may in the future constitute an important indication for seeking a more effective pharmacotherapy for patients with borderline personality. It is possible that in some patients the described dysfunctions may be alleviated with time. This is implied by the results of comprehensive prospective studies which show a significant regression of symptoms and improvement in functioning of most patients with borderline personality after at least several years.
PL
Osobowość chwiejna emocjonalnie, typ borderline (osobowość borderline) występuje u 1-2% osób z populacji ogólnej, przy czym 75% tej grupy stanowią kobiety. Podobnie jak większość innych zaburzeń psychicznych, osobowość borderline jest wynikiem działania kombinacji czynników biologicznych, społecznych i psychologicznych. Przedmiotem tej pracy jest jedynie przegląd aktualnej wiedzy na temat biologicznych uwarunkowań osobowości borderline. Większość badaczy uważa, że te zaburzenia osobowości mają uwarunkowania genetyczne, a przedmiotem dziedziczenia są pewne cechy temperamentu: dysregulacja, impulsywność oraz hipersensytywność. Być może dziedziczny jest także defekt w zakresie układu serotoninergicznego, endogennego układu opioidowego i/lub układu dopaminergicznego związanego z układem nagrody. Dysfunkcja endogennego układu opioidowego postrzegana jest ostatnio przez wielu badaczy jako integralna składowa osobowości borderline. Istnieje obecnie wiele dowodów, że dysfunkcja endogennego układu opioidowego oraz układu nagrody może wyjaśniać większość objawów osobowości borderline, które są nieświadomą próbą stymulacji niewydolnych układów. W ten sposób u osób z osobowością borderline tłumaczy się obecność np. ryzykownych zachowań seksualnych, niestabilnych relacji interpersonalnych, niezdolności do odroczenia nagrody. Spostrzeżenia te mogą w przyszłości stanowić istotną wskazówkę do poszukiwania bardziej skutecznej farmakoterapii pacjentów z osobowością borderline. Niewykluczone, że opisane dysfunkcje mogą zmniejszać się u niektórych pacjentów wraz z upływem czasu. Wskazują na to wyniki dużych badań prospektywnych, wykazujących istotne ustąpienie objawów i poprawę funkcjonowania większości pacjentów z osobowością borderline po co najmniej kilku latach.