W budżetowaniu zarówno operacyjnym jak i kapitałowym występują założenia początkowe, dotyczące zarówno sytuacji wewnętrznej przedsiębiorstwa jak i warunków stworzonych przez otoczenie i koniunkturę gospodarczą. Ustalenia te dotyczą przykładowo przyjętych wielkości sprzedaży bazującej na zdolności produkcyjnej, chłonności rynku, cen produktów, kursów walut jeżeli dokonuje się transakcji kupna-sprzedaży za granicę, stopy procentowej, stopy podatkowej, przewidywanych nakładów inwestycyjnych i innych wydatków kapitałowych, przyrostu kapitału pracującego netto, kosztów operacyjnych i finansowych i innych. W momencie ustalania budżetu wyjściowego przyjmuje się określone wielkości tych parametrów. W trakcie prac nad budżetem występuje potrzeba zmiany tychże parametrów i opracowania nowych wersji budżetu. Pomocnym może być tutaj Excel dostarczający takich narzędzi jak opcja Analiza symulacji a w niej scenariusze i szukaj wyniku a także Solver.(abstrakt oryginalny)
EN
Talking about both operational and capital budgeting, we encounter initial assumptions which refer to the specific Corporation situation and to economic conditions. These suppositions can apply to amount of sales, based on production capabilities, market demand, prices, exchange rates in case of import-export transactions, interest rate, tax rate, investment goals as well as other capital expenditure, increase of net working capital, operational and financial costs and others. While deciding on the initial budget, all those parameters are assigned determined values. During the process of budget structuring those parameters need to be changed and contribute to new versions of the budget. One of the tools which may tum out to be useful in this case is Excel and its simulation analysis option, with the outcome related functions, as well as Solver.(original abstract)
Celem artykułu jest przegląd literatury dotyczącej zagadnień związanych z tworzeniem scenariuszy przyszłości, zdefiniowanie pojęcia i obszarów zastosowania, a także przedstawienie genezy metod planowania scenariuszowego i stosowania tych narzędzi w praktyce. Wyodrębniono trzy wiodące szkoły tworzenia scenariuszy: logikę intuicyjną, probabilistyczną modyfikację trendów (modele TIA i CIA) oraz La Prospective, a główny nacisk został położony na przedstawienie najważniejszych różnic w procesie tworzenia oraz obszary zastosowania w praktyce biznesu. Należy zauważyć rosnące zainteresowanie metodami scenariuszowymi zarówno w teorii, jak i praktyce oraz dyfuzję ich zastosowania: od spraw globalnych, publicznych i futurystycznych do praktyki gospodarczej, jako narzędzie dostosowywania się przedsiębiorstw do turbulentnego otoczenia. (abstrakt oryginalny)
EN
The purpose of this paper is the literature overview on issues regarding scenarios, defining the concept and fields of implementation, as well as presenting the origins of scenario planning methods and its application in practice. Three leading schools of scenario planning has been identified: intuitive logics, Probabilistic Modified Trends (models TIA and CIA) and La Prospective. Particular emphasis was placed on the main difference in the scenario process and fields of implementation in the business practice. It is worth to notice that interest in scenario planning is growing and there is shift from global, public and futuristic issues to business implementation as a tool of adapting the companies to turbulent environment. (original abstract)
Autor poświęca artykuł jednej z metod planowania strategicznego - metodzie scenariuszy (zwanej inaczej planowaniem kreatywnym, alternatywnym). Metoda ta stanowi narzędzie, które umożliwia przewidywanie różnego rodzaju zjawisk mogących zaistnieć w otoczeniu oraz zbadanie ich wpływu na efektywność funkcjonowania przedsiębiorstwa. Autor objaśnia różnice między pojęciami: strategia, scenariusz, prognoza, przedstawia metodykę budowy scenariuszy. Artykuł kończą uwagi autora na temat problemów związanych z tego typu planowaniem.
5
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Procesy zachodzące we współczesnej gospodarce są nieliniowe i chimeryczne i jako takie powodują, że wszelkie próby prognozowania i projektowania przyszłości nie mają sensu. Jak pisze K. Obłój, "...w świecie zupełnej przypadkowości, chaosu, braku powtarzalności, nie sposób przewidzieć niczego, o czym warto wiedzieć" (1, s. 46). Te cechy są rzadko uwzględniane przez kadry kierownicze w procesie zarządzania, co w praktyce objawia się wieloma dysfunkcjami strategicznymi. Celem niniejszego opracowania jest skatalogowanie głównych błędów i deformacji praktyki zarządzania strategicznego i wskazanie najistotniejszych wyznaczników skutecznego myślenia strategicznego, odpowiadającego na wyzwania współczesnego biznesu. (abstrakt oryginalny)
EN
In an era of chaos and rapid cyclical changes in the global economy, strategic management is the most serious and most difficult challenge for top managers. The processes taking place in the modern economy are non-linear and chimeric and, as such, they create the situation, that any attempt to predict and design the future does not make sense. As, K. Obłój writes, "... in a world of utter randomness, chaos, lack of repeatability, it is impossible to predict anything, what you need to know" (1). Unfortunately, the above mentioned features are rarely taken into account by managers in the process of strategic management. Business practice around the world is still dominated by the belief that every organization must use its own business strategy, which is a set of key principles that define the scope, objectives and results of its operations. Those fairly traditional approach to business strategy, set by planning mainstream from early 70ties, today contrasts with the realities of the modern business and the era of rapid change and even total unpredictability. The conventional understanding of strategy as a plan of action calls the phenomenon of strategic degeneration of enterprises and in practice reveals the many dysfunctions of strategic management. The aim of this study is to catalog the major faults and the deformation of strategic management practices and to identify the most important determinants of effective strategic thinking, responding to the challenges of modern business. Presented in this paper the main directory of defects and anomalies of strategic management is likely to be incomplete, but it certainly shows the most common and pressing issues. (original abstract)
Autorzy przedstawili procedury wyboru scenariuszy rozwoju obszarów wiejskich na przykładzie Wielkopolski. Zaproponowane podejście przebiegało według trzech głównych etapów: klasyfikacji powiatów województwa wielkopolskiego ze względu na strukturę funkcjonalną obszarów wiejskich, identyfikacji typów funkcjonalnych obszarów wiejskich i planowania scenariuszowego. Przyjęcie tych założeń pozwoliło na wyodrębnienie subregionów różniących się pod względem funkcjonalnym i wybranie dla każdego z nich najwłaściwszego scenariusza rozwoju.
EN
The paper is a trial of application some of taxonometrical method and decision-making to work out scenarios of development of rural areas in the province of Wielkopolska. The proposed procedure includes the following stages: selection characteristics describing functional structure, calculation of fuzzy classification series by Dunn-Bezdek algorithm, identification of classification results by indexes: Xie-Beni, Kosko, F&H, identification of types, selection the best of scenarios by analytic hierarchic process. (original abstract)
Planowanie scenariuszowe jest jednym z powszechnie stosowanych narzędzi zarządzania w krajach wysoko rozwiniętych. W artykule omówiono powstanie i rozwój koncepcji scenariuszy. Przybliżono pojęcie scenariuszy i przedstawiono proces ich budowy. Zwrócono uwagę na korzyści i pułapki planowania scenariuszowego.
Autorka przedstawiła planowanie scenariuszowe, w charakterze metody planowania stosowanej w przedsiębiorstwach, jako sposób na uelastycznienie krótkoterminowych planów finansowych.
EN
Due to the growing dynamic of external environment higher enterprises' flexibility is required. In result it causes the need for more flexible approach to financial planning. The paper presents scenario planning as an approach that can be applied to short term financial planning to make this process more flexible. (original abstract)
Metody scenariuszowe są narzędziem zarządzania strategicznego przedsiębiorstw, i służą analizie planowania w warunkach niepewnego otoczenia. Opierają się na założeniu, że w każdej sytuacji istnieje niedająca się zmniejszyć niepewność i niejednoznaczność, oraz, że efektywne strategie można opracować jedynie będąc tego w pełni świadomym. Artykuł zawiera wyniki i analizę badań na temat stosowania tych metod wśród polskich przedsiębiorstw. (abstrakt oryginalny)
EN
Scenario methods constitute a tool of strategic management of companies and are used for the purpose of planning in the context of uncertainty. They are based on the premise that in every situation there is certain unpredictability and ambiguity and that effective strategies may only be worked out if one is fully aware of this fact. The article contains the results and research analysis on the application of scenario planning in the case of Polish companies. (original abstract)
Według autorki kluczową kwestią pozwalającą zmaksymalizować szansę na udaną konferencję prasową jest zrozumienie, że taką imprezę organizuje się przede wszystkim dla dziennikarzy, a dla klienta dopiero w drugiej kolejności. Autorka zastrzega, że trzeba mieć świadomość, że robi się konferencję po to, by przekazać istotne dla klienta treści, jednak niepotrzebna lub zbyt marketingowa konferencja może jej zdaniem bardzo zaszkodzić wizerunkowi firmy, dlatego warto wyznaczyć sobie jasny cel, by przyświecał konferencji. W artykule zamieszczono szereg porad dotyczących organizacji tego rodzaju wydarzenia.
Małe i średnie przedsiębiorstwa napotykają na różnego rodzaju zagrożenia, szczególnie związane z globalizacją. W artykule przedstawiono ogólną sytuację małych i średnich przedsiębiorstw meksykańskich. Zaprezentowano także model tworzenia przewagi konkurencyjnej oparty na koncentracji na wybranym rynku. (abstrakt oryginalny)
EN
SMEs are facing important challenges in the markets due to globalization and its consequences. An analysis of Mexican SMEs general situation is presented as well as a model how to create competitive advantage through market focus. (original abstract)
Omówiono klasyczne kryteria oceny strategii oraz zarysowano metodę scenariuszy. Przedstawiono scenariusze jako instrument oceny strategii.
EN
The paper examines the process of strategy evaluation with the help of scenario method. A traditional strategy evaluation involves several criteria, such as internal consistency and social responsibility. However, in turbulent times a strategy's validity is hard to determine because our ability to predict the future is strongly limited. One solution is to apply scenario methodology. Scenarios provide an additional dimension in the evaluation process. Apart from the set of criteria traditionally used in evaluation, we can test strategy validity in each scenario. The article begins with an outline of classical strategy evaluation. A brief description of scenario method is next presented, followed by the concept of evaluation under a set of scenarios (two to five). Testing strategy against scenarios is very useful for developing scanning and early warning systems and enables the preparation of contingency plans. It also forms the basis for a better understanding of currently realized strategy as well. (original abstract)
Efektywne planowanie rozwoju przedsiębiorstwa jest uwarunkowane diagnozą otoczenia. Diagnozę otoczenia przedsiębiorstwa można osiągnąć z pomocą scenariuszy. W artykule przedstawiono klasyfikacje scenariuszy i metod scenariuszowych oraz procedurę metody scenariuszowej.
EN
Effective planning of enterprise development is conditioned by diagnosis of its environment. Such diagnosis can be carried out with the help of scenarios methods. The article presents classification of scenarios and procedures for implementing them. (A.P.)
Głównym celem artykułu jest wskazanie możliwości doskonalenia tworzenia strategii w przedsiębiorstwach przez wykorzystanie specyfiki badań foresight'owych, głównie w odniesieniu do foresight'u korporacyjnego. Wykorzystanie badań foresight'owych w zarządzaniu strategicznym umożliwia demokratyzację (uspołecznienie) tego procesu, zapewnia ciągłość badań, czy zmniejsza nieprzewidywalność otoczenia. W artykule wykorzystano wiele metod badawczych, wśród nich krytyczną analizę piśmiennictwa, analizę dokumentów źródłowych oraz analizę i konstrukcję logiczną. (abstrakt oryginalny)
EN
The aim of the article is to present the possibilities of strategy building enhancement via the application to strategic management the specificity of foresight studies, especially in the aspect of context-oriented corporate foresight. The use of foresight studies for strategic management allows for the increase of works democratisation, the ensuring research continuity as well as those methods application which take the unpredictability of environment for granted. In the article, there have been used critical literature review, document analysis and the method of logical analysis. (original abstract)
W pracy opisano propozycję nowego podejścia, które można wykorzystać w wielokryterialnym podejmowaniu decyzji w przypadku poszukiwania optymalnej strategii czystej w warunkach niepewności (decydent nie zna bądź nie zamierza skorzystać z informacji o prawdopodobieństwie wystąpienia poszczególnych stanów natury). Prezentowana reguła decyzyjna poprzedzona jest etapem prognostycznym, w ramach którego brane jest pod uwagę nastawienie decydenta do ryzyka (rozumianego jako możliwość uzyskania niekorzystnej wypłaty) mierzone współczynnikiem optymizmu. Etap ten służy do wyłonienia najbardziej „prawdopodobnego” (tj. odzwierciedlającego naturę decydenta) scenariusza bądź zbioru najbardziej „prawdopodobnych” scenariuszy i ma na celu zawężenie pierwotnej macierzy wypłat, na podstawie której wybierana jest najlepsza decyzja. Procedura odwołuje się do planowania scenariuszowego i do metody SF+AS (ang. Scenario Forecasting + Alternative Selection Method) przedstawionej w innym artykule i znajdującej zastosowanie w jednokryterialnych problemach decyzyjnych.
EN
The author describes a new approach which may be used in uncertain multicriteria decision making with scenario planning to searching an optimal pure strategy. The decision maker does not know the likelihood of particular scenarios. The decision rule is supported by a forecasting stage within which scenarios reflecting the decision maker’s attitude towards risk (understood as a possibility that some bad circumstances might happen) are selected. The nature of the decision maker is measured by the coefficient of optimism. Hence, the final strategy is chosen on the basis of a reduced aggregated payoff matrix. The procedure refers to SAW (Simple Additive Weighting Method) and to SF+AS method (Scenario Forecasting + Alternative Selection Method), presented in an other paper and devoted to one-criterion decision problems.
W artykule podjęto problematykę wykorzystania kapitału relacyjnego organizacji i kooperacji jako narzędzi zapobiegania skutkom kryzysu i przezwyciężaniu ich. Autor przyjmując, że jednym z podstawowych źródeł sytuacji kryzysowych jest niedobór zasobów uznaje, że kluczowym czynnikiem walki z kryzysem jest zapewnienie sobie przez firmę ciągłości ich dostaw od połączonych z nią więziami społecznymi innych podmiotów rynkowych. Te powiązania są elementem składowym kapitału relacyjnego organizacji. Ze względu na różnorodne podejścia do tematyki relacji występujących wewnątrz organizacji i między nią a otoczeniem, w kolejnej części publikacji przedstawiono wybrane definicje tego pojęcia oraz jego lokowanie na tle innych zasobów niematerialnych organizacji. Następnie dokonano opisu podstawowych rodzajów sieci społecznych występujących wewnątrz przedsiębiorstwa i łączących go z otoczeniem. Ze względu na wielowątkowość i wysoki stopień dopasowania planowania scenariuszowego do zmiennych i zróżnicowanych warunków, w ostatniej części zaproponowano tą technikę jako narzędzie rozwijania kapitału relacyjnego organizacji. (abstrakt oryginalny)
EN
In the article, the author would like to be concerned with the problems of usage of the relationship capital of organization and corporation as the instrument of the prevention of the consequences of the recession and its overcoming. The lack of the resources is treated as the one of the basic sources of the recession. Providing of the resources continuity from the market subjects connecting with the enterprise by the social chains is the key factor of the recession control. These connections are elements of the relationship capital of the organization. In the next part of the paper, the selected definitions of the concept of relation are presented. There are also characterized the basic types of the social networks appearing inside the enterprise connecting the organization with its environment. At the end of the article, the method of the script planning as the tool of the development of the relationship capital of the organization is presented. (original abstract)
W artykule przedstawiono zagadnienie dywersyfikacji w produkcji rolnej. Podzielono produkty rolne na trzy grupy: rośliny uprawne i inwentarz żywy, uprawy przemysłowe oraz drobna produkcja rolna. Ostatnia część artykułu zawiera scenariusze rozwoju rynku rolnego i pomysły dotyczące działań w przyszłości. (MP)
EN
After presenting the need for differentiation, agricultural products were divided into three groups: traditional crops and livestock products, industrial crops and agricultural products with small markets. The latter part of the study deals with possible development scenarios and presents concepts for future actions. (original abstract)
Celem autora było określenie zróżnicowania opłacalności bezpośredniej produkcji mleka w gospodarstwach wyspecjalizowanych oraz próba ustalenia czynników determinujących poziom tej opłacalności. Autor przedstawił założenia możliwych scenariuszy zmian na rynku mleka w UE po roku 2008 oraz zaprezentował przewidywane skutki finansowe tych zmian dla polskich gospodarstw mlecznych w roku 2015.
EN
From 70 empirical and simulation models result that from economic point of view of these searching farms it would be the best not to introduce any of the analyzed in the European Commission scenario of the changes in milk production organization in 2008 - 2008, because each of them could make the situation of income worse in these farms. In the situation when the milk sale after average prices of the purchase which where in the EU in 2001 the searching farms would have at that time higher agricultural income average about 39,9% than real achieved In situation when the I scenario would be introduced and remain in force in 2008 - 20015 status quo Agenda 2000 the agricultural income in final result would increase average about 31,6% compare to income which was achieved in 2001 in Polish market price condition. When the II scenario will be introduced, which the main matter is to further increasing the amount and to reduce the prices after 2008, the agricultural income in 20015 would be higher about 19,5%. It is also important the HI scenario, referring to A amount, which could cause in searching farms, after the condition when they could produce in scheme this amount, the increasing of agricultural income about 21,3%. The worst could be HI scenario for export C amount, which could reduce in 2015 agricultural income to average 71,3%. The IV scenario could be also unprofitable, consisting in eliminating milk amount, the agricultural income would increase in 2015 average to 89,5% income which were achieved in Polish market condition in 2001. (original abstract)
Autorzy przedstawili koszty i dochodowość produkcji pszenicy ozimej w sześciu gospodarstwach na Pomorzu Zachodnim w 2001 roku. Podjęli próbę oszacowania opłacalności produkcji pszenicy ozimej w 2004 roku. Zbudowali trze scenariusze rozwoju polityki rolnej, z których dwa zakładały integrację z UE, a jeden był kontynuacją obecnej polityki rolnej. Po analizie, scenariuszem pozwalającym na osiągnięcie najwyższych dochodów w przeliczeniu na 1 ha uprawy pszenicy ozimej, okazał się scenariusz nie zakładający zmian w obecnej polityce rolnej kraju.
EN
In the article the costs and profitability of winter wheat production in six crop farms are shown. The research results present of the influence of different policy scenarios on the profitability of wheat production in the year 2004 are presented. The continuation scenario of current policy in Poland has turned out to be the best. (original abstract)
20
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W artykule omówiono zmiany, jakie zachodzą w zarządzaniu przedsiębiorstwem (w tym w obrębie funkcji planowania) na skutek wzrastającej nieprzewidywalności otoczenia. Opierając się na nowych propozycjach teoretycznych, odnoszących się do procesu strategicznego, oraz wynikach badań empirycznych dotyczących planowania w przedsiębiorstwach, wykazano, że planowanie pozostaje ważną funkcją zarządzania także w otoczeniu turbulentnym. Wskazano jednak na konieczność stosowania metod planowania, które pozytywnie wpływają na elastyczność przedsiębiorstwa (planowanie scenariuszowe oraz analogie Gordona). Zaproponowano ponadto kierunki dalszych badań planowania jako specyficznego procesu uczenia się organizacji. (abstrakt oryginalny)
EN
This paper discusses changes in management (including the planning function) that result from a growing unpredictability of the environment. Based on new theoretical suggestions concerning strategic processes as well as the results of empirical studies, planning is argued to maintain an important management function also in a turbulent environment. However, planning methods that increase the flexibility of a company are recommended (i.e. scenario planning and Gordon analogies). Moreover, future research directions in the field of planning, perceived as the organizational learning process, are suggested.(original abstract)
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.