In spite of widespread support from the population of most member countries for European Union policy, including support for sustainable development, in many EU countries, the levels of acceptance of new environmental protection programmes have been and, in particular in new member states, still are considerably low. The experience of the countries which were the first to implement union directives show that they cannot be effectively applied without widespread public participation. The goal of this study was, using the example of Poland, to assess public acceptance of the expansion of nature conservation in the context of sustainable development principles and to discover whether existing nature governance should be modified when establishing new protected areas. The increase in protected areas in Poland has become a hotbed of numerous conflicts. In spite of the generally favourable attitudes to Nature that Polish people have, Nature 2000 is perceived as an unnecessary additional conservation tool. Both local authorities and communities residing in the Natura areas think that the programme is a hindrance, rather than a help in the economic development of municipalities or regions, as was initially supposed. This lack of acceptance results from many factors, mainly social, historic and economic. The implications of these findings for current approach to Nature governance in Poland are discussed.
The article describes the fundamental issues of limiting property rights in connection with introducing the form of the conservation of nature on the given area Nature 2000. Regulations of environment protection laws and the act on the conservation of nature which appropriate claims will grant property owners were shown. Also existing legal conflicts were described in this area. The choice about the manner of the compensation for implemented restrictions to a large extent is hampering by the economical functioning of farmers in areas Nature 2000. What is more, a foreign aid budget coming from European Funds seems insufficient.
Ekologiczna sieć obszarów Natura 2000 uzyskała w naszym kraju rangę obszarów nietykalnych. Jest to pogląd niezgodny tak z prawem krajowym (ustawa o ochronie przyrody), jak i unijnym (dyrektywa siedliskowa), w którym stosowne zapisy mówią o możliwości podejmowania działań na obszarach Natura 2000, pod pewnymi oczywiście warunkami. Spełniając te warunki, Hiszpanie wybudowali na obszarze naturowym zbiornik retencyjny o wysokości piętrzenia 119 m.
EN
In our country, the ecological network of Nature 2000 areas has acquired an untouchable status. This view is incompatible with the national law (environment protecion act) as well as the European one (habitats directive), where the appropriate clauses give the possibility to undertake actions in the Natura 2000 zones under some conditions. These conditions were fulfilled by Spaniards when building a retention reservoir of the retention level of 119 m. in one of the Natura 2000 areas.
The EU Nature 2000 network is generally not a network of strictly protected areas in which no economic activities should take place. Therefore, in most Nature 2000 sites, a strict wilderness approach will not be the most appropriate form of management. This guidance document should therefore not be interpreted as the Commission aiming to turn all Nature 2000 sites into wilderness areas. However, in specific cases, a wilderness approach can be the most appropriate or even necessary management approach for specific Nature 2000 sites hosting habitat types and species of Community interest, the maintenance or restoration to a favourable conservation status of which is dependent on some degree of wilderness qualities and natural processes. Moreover, there will be sites for which a wilderness approach can be useful but not necessarily the only way to restore or maintain the species and habitats at a favourable conservation status. This guidance document is applicable to those specific Nature 2000 sites.
Prawnie aleje historyczne mogą być chronione jako obiekty wpisane do rejestru zabytków, pomniki przyrody, miejsca (siedliska) występowania chronionego gatunku oraz jako specjalne obszary ochrony siedlisk (SOO) w programie Natura 2000 W praktyce ciągle giną!
6
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W referacie przedstawiono najważniejsze bariery i uwarunkowania środowiskowe w rozwoju dróg samochodowych i kolejowych w Polsce. W ramach tej części wskazano na coraz większą rolę ochrony środowiska w przebudowie dróg po 1990 roku. Przedstawiono główne bariery środowiskowe; tj. prawne, ekonomiczne i metodologiczne oraz etapy i działania dla ich przełamywania. Szczególną uwagę zwrócono na: obszary Natura 2000, fragmentację obszarów życia fauny i flory, zanieczyszczenia wód, a zwłaszcza na hałas i ekranowanie akustyczne – przedstawiając aktualne problemy dotyczące ochrony przed hałasem. Wskazano na uwarunkowania prowadzące do nieefektywnych i niezwykle kosztownych rozwiązań jakim jest zbyt powszechne stosowanie wyłącznie ekranów akustycznych.
EN
The paper presents the most important environmental barriers and conditions in development of roads and railways in Poland. The first part presents the increasing role of protection of environment in development and reconstruction of roads after 1990. Then presented are main environmental barriers, i.e. legal, economical and methodological as well as stages and ways of their overcoming. Special attention is paid to Nature 2000 program, to fragmentation of fauna and flora living areas and to water pollution. Particular attention was paid to traffic noise and its screening, particularly with use of noise barriers only. Last part presents conditions leading to non-efficient and uneconomical common use of noise barriers only for traffic noise screening.
7
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Od miesięcy jesteśmy świadkami konfliktu dotyczącego budowy obwodnicy miasta Augustów, przebiegającej przez zielone tereny Doliny Rospudy, czyli obszaru włączonego do europejskiego programu ochrony przyrody Natura 2000. Sprawa obwodnicy podzieliła początkowo mieszkańców Podlasia, później władze krajowe, a z czasem również całą Polskę i autorytety europejskie.
EN
For months we have witnessed the conflict regarding the construction of bypass road for the city of Augustów. Its designed track passes through the lands surrounding Rospuda River - an area included in the European environmental protection programme Nature 2000. The issue has caused arguments among the local authorities, members of government and, as media have publicized it, eventually the whole nation. As it turned out, we could not solve the matter within our own means and ultimately the problem will be tried in front of the Court of Justice of the European Communities. It seems very disappointing that Polish authorities cannot effectively make use of the funds that European Union offers us, but instead waste time and money on futile arguments. Now we have to wait for another six or maybe even twenty months before either of the projects conctepts can be put in realisation.
W artykule podjęto próbę przybliżenia problematyki społeczno-gospodarczego rozwoju gmin położonych na terenach chronionych.Aby pogodzić wymogi ochrony przyrody i zapewnić możliwości eksploatacji jej zasobów, niezbędne jest stosowanie zasad zrównoważonego rozwoju i zapewnienie przychylności społeczeństwa dla rozwoju systemów obszarów chronionych. Obszarem bezpośredniego zainteresowania prowadzonych w pracy badań, były dwa województwa Polski północno-wschodniej: województwo podlaskie i województwo warmińsko-mazurskie. Do badania wybrano 83 gminy Polski północno-wschodniej, na terenie których występuje park narodowy lub park krajobrazowy lub obszar gminy w co najmniej 50% został objęty programem Natura 2000. Na obszarach chronionych badanych gmin Polski północno-wschodniej, szczególnie pożądanym, z uwagi na dostosowanie do wymogów ochrony środowiska, jest rolnictwo ekologiczne. Pozwala ono na pełniejsze wykorzystanie istniejącego potencjału wytwórczego oraz stanowi praktyczne rozwinięcie zasad zrównoważonego rozwoju. Gospodarstwa ekologiczne chociaż są tworzone w gminach, gdzie występują relatywnie duże zasoby naturalne środowiska przyrodniczego, to jak wykazało badanie, rozwój rolnictwa ekologicznego w tym regionie jest determinowany w większym zakresie przez czynniki ekonomiczno-organizacyjne, niż warunki przyrodnicze.
EN
This article attempts to approximate the issue of the socio-economic development of the municipalities located in protected areas. In order to reconcile the requirements of environmental protection and to provide facilities for exploitation of its resources necessary to apply the principles of sustainable development and financial support of farms and enabled them to be maintained society for the development of systems of protected areas. In the protected areas examined municipalities of Northeast Poland,particularly desirable because of the adjustment to the requirements of environmental protection,is organic farming. It allows for more complete use of the existing productive potential and is apractical extension of the principles of sustainable development. Research has shown, the development of organic farming in the region is determined to a greater extent by economic and organizational factors thannatural conditions. Organic farms although created in communities where there are relatively large natural resources of the natural environment, as demonstrated by this study, the development of organic farming in the region is determined to a greater extent by economic and organizational factors than natural conditions. Changesin the Community agricultural policy followed towards the promotion and financial support farms and maintained in good ecological condition. When the impact of agriculture on the environment is negative oftenmay be takenadaptation actions, to minimize this impact without reducing production.
RU
В статье была проведена попытка рассмотрения вопроса касающегося социально-экономического развития гмин расположенных на охраняемых территориях. Чтобы совместить законы по охране природы и обеспечить возможность эксплуатации её ресурсов, необходимо применение основ уравновешенного развития и обеспечение расположение общества к развитию систем охраняемых территорий. Областью непосредственной заинтересованности проводимых в работе исследований были два воеводства северо-восточной Польши: подляское и варминьско-мазурское воеводства. Для исследования были выбраны 83 гмины северо-восточной Польши , на местности которых имеется национальный или ландшафтный парк или территория гмины, в которой примерно 50% было охвачено программой «Природа 2000». На охраняемых территориях исследуемых гмин северо-восточной Польши , особенно желательным, с точки зрения соразмерности с законами охраны окружающей среды, является экологическое сельское хозяйство. Позволит оно полнее использовать существующий производственный потенциала, а также практически реализовать принципы уравновешенного развития. Экологические хозяйства, хотя и создаются в гминах, где существуют относительно большие природные ресурсы окружающей среды, но как показали исследования, развитие экологического сельского хозяйства в таких регионах детерминировано в большей степени экономическо-организационными факторами, чем природными условиями.