Artykuł zawiera próbę częściowych odpowiedzi na następujące pytania: jaki wpływ na koniunkturę gospodarczą we współczesnej Polsce wywiera (lub może wywierać) pogarszająca się koniunktura gospodarcza za granicą, na głównych rynkach zbytu polskiego eksportu; jakie kierunki polityki makroekonomicznej mogą być w takiej sytuacji przedmiotem wyboru na najbliższy krótki okres; jakie są (lub byłyby) ich przypuszczalne skutki; od czego zależałaby ich ocena porównawcza; jakie byłyby warunki skuteczności podejmowanych działań?
Asian foreign exchange reserves, accumulated since the late 90s as an expression of defensive regionalism, experienced an evolution determined by crisis imperatives and development strategy of the region. Undoubtedly, massive accumulation of liquidity has become a tool for strategic policy of Asian countries, going far beyond the agenda of financial integration project. Nearly USD 5 trillion accumulated by Asian economies in the form of foreign exchange reserves can be used, among others, for the implementation of ambitious infrastructure modernization plan, supply of investment funds and the development of loan guarantees for companies. Ironically, the policy of risk aversion in the late 90s, associated with the policy of trade surpluses and accumulation of foreign exchange reserves, has become a source of new prospects for global economic recovery.
Celem artykułu jest pokazanie ekologicznego wymiaru tych niedoskonałości, zwłaszcza występowania efektów zewnętrznych, oraz krótkie przedstawienie działań państwa, które poprzez politykę ekologiczną i polityki makroekonomiczne może uzupełniać i korygować działania mechanizmu rynkowego w obszarze racjonalnego gospodarowania zasobami przyrodniczymi i ochrony środowiska.(fragment artykułu)
EN
Market economy in action is characterized by many market imperfections that possess economic, social and ecological scope. Their occurrence forces and rationalizes government intervention into market mechanism. The aim of this paper is to show the ecological scope of market imperfections, especially the occurrence of externalities and a brief introduction into government actions that through environmental policy and macroeconomic policies supplement and correct market mechanism in the area of rational governance of ecological assets and environmental protection. The fulfillment of environmental goals is a domain of environmental policy, however its effectiveness depends on respecting ecological aims within basic macroeconomic policies, mainly fiscal policy, trade policy and sector policies - industrial policy, energetic policy, transport policy, agricultural policy etc. (original abstract)
Problemy pieniądza i budżetu - polityki monetarnej i budżetowej - oraz wzajemne związki między nimi często w ostatnich latach były uznawane za fundamentalne problemy polityki gospodarczej. Nie było to tylko doświadczenie polskie. Kraje Europy Środkowowschodniej, transformując swój ustrój polityczny i gospodarczy, musiały uporządkować relacje między obiema politykami, tak aby być zdolnymi do realizacji makroekonomicznych kryteriów konwergencji.
EN
The experience of central and eastern European countries at the turn of the last two centuries shows that the political transformation from a centrally administered economy to a market economy has not been completed. Those countries have to conquer the existing turmoil in the economy in the sphere of public finance, around an increase in production and a very high level of unemployment. Such unprofitable occurrences keep Poland away from the next step of economical integration which is the membership in the Eurozone. Therefore, the important assignment standing before economical politics in Poland is a way of working out effective mechanisms limiting negative consequences in the economy. The more efficient these mechanisms are the less expensive will be the cost of participation of the Polish economy in the Eurozone. The rebuilding of a stabilizing function of fiscal politics, as well as lowering the level of regulations in the Polish employment market, are the two main mechanisms that will help conquer these tendencies. (original abstract)
6
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Celem opracowania jest przedstawienie wybranych zjawisk podważających koncepcję neutralności pieniądza, dotyczących złożoności strukturalnej i dynamicznego charakteru gospodarki oraz niedoskonałości i nieodwracalności procesów ekonomicznych, związanych z asymetrycznym przepływem informacji przez gospodarkę. Strukturalne aspekty nieneutralności pieniądza objawiają się przede wszystkim w zmianach struktury cen względnych oraz proporcji podziału dochodu w gospodarce, natomiast aspekty informacyjne - głównie w niepewności i jej wpływie na aktywność gospodarczą (fragment tekstu)
EN
In this article we present chosen phenomena undermining the concept of neutrality of money, regarding structural complexity and dynamic character of an economy, as well as imperfectness and irreversibility of economic processes, related to the asymmetric flow of information through the economy). Structural aspects of non-neutrality of money manifest themselves in the changes of the structure of relative prices and the proportions of division of income in the economy, while the informational aspects - in uncertainty and its impact on the economic activity.(original abstract)
Wzrost gospodarczy w Polsce jest silnie uwarunkowany przede wszystkim rozmiarami popytu krajowego. Wobec niskiej wciąż jeszcze konkurencyjności i elastyczności znacznej części produkcji krajowej przyrost popytu wewnętrznego jest w dużym stopniu zaspokajany importem. Pozwala to utrzymać równowagę na rynku i działa stabilizująco na poziom cen, ale jednocześnie przyczynia się do pogorszenia salda obrotów bieżących i wzrostu zagranicznego zadłużenia.
EN
In the economic theory and market economy practice there are numerous types and varieties of economic policies. They are characterised by the structure of economic objectives, their hierarchy, and the related instruments to control the course of economic processes. (short original abstract)
W artykule przedstawiono matematyczne aspekty makroekonomicznego modelu gospodarki rynkowej, a w szczególności zaś - dwa rodzaje decyzji podejmowanych na podstawie tego modelu. Przedstawiono dwa warianty stabilizacyjnej polityki finansowej.
W artykule wskazano kontrowersyjne aspekty polityki sterowania rachunkiem obrotów bieżących w gospodarce transformowanej, wynikające zarówno z ujęć modelowych, jak i z zewnętrznych i wewnętrznych przesłanek polityki makroekonomicznej. Konkluzja dotyczy wyboru dostępnych strategii - w celu uniknięcia kryzysów związanych z okresowo głębokim deficytem obrotów bieżących.
W artykule omówiono makroekonomiczne uwarunkowania sprzężeń rolnictwa z gospodarką narodową, monetaryzm i aktywną politykę fiskalną jako niealternatywne opcje w strategii gospodarowania oraz kształtowanie warunków ekonomicznych produkcji rolnej w świetle polityki monetarnej i fiskalnej.
EN
The author points out basic macroeconomic conditions which characterise the links of agriculture with the national economy. The principle of "pendulum" in the economic policy is exposed. The analysis of creating economic conditions for agricultural production in the light of monetary and fiscal policy refers to this principle. (short original abstract)
W opracowaniu podjęto próbę dokonania przeglądu zagadnień związanych z niepewnością w polityce gospodarczej, głównie monetarnej. Pierwszą część poświęcono różnym aspektom niepewności oraz sposobom jej omawiania w literaturze. Sięgnięto po typowy model polityki gospodarczej, składający się z ekstremizowanej funkcji kryterium oraz modelu gospodarki.
EN
The paper discusses the theory and practice of optimal decision-making, i.e. the choice of a macroeconomic policy in the circumstances of uncertainty. The first part of the text contains an overview of literature. The characteristic feature of all the quoted cases is the integration of two aspects: the macroeconomic (model of economy) and the theory-based decision-making one. The classical model of economic policy is reviewed, where the components of the model of economy (distortion, parameters, data) are considered to be uncertain (random) and optimal decisions are taken in accordance with the principle of equivalence, Brainard's principle of conservatism, etc. Doubts about the model components lead to questioning of the whole economy model. Therefore, different ways to deal with the model uncertainty are presented: the principles of robustness by Levin, Williams and Wieland and a comprehensively Bayesian approach to the process of decision-making. Where uncertainty cannot be quantified by the probability distribution (as, in Knight's understanding, it is an uncertainty, not a risk), techniques based on the minimax function of the goal are proposed. In this group of cases, the robust control theory by Hansen and Sargent is described in more detail. The second part presents methods applied in practice. The author draws from academic research, opinions of practitioners and decision-makers, as well as unofficial information from analysts of central banks. It may be observed that where theoreticians suggest refined, one-stage techniques referring to the uniform model of economic policy, practitioners prefer multi-stage procedures based on intuition and expertise. Simultaneous operation of multiple models, development of variant projections, designing pie charts to describe subjective risk and defining ranges of policy objectives have become virtually standard procedures. Thus a gap between the theory and practice is clearly visible. However, the size
Zwrócono uwagę na ograniczoność źródeł dostarczających informacje na temat praktyki podejmowania decyzji. Instytucje prowadzące politykę makroekonomiczną oszczędnie informują o stosowanych technikach, metodach, modelach. Przedstawiono kilka uwag dotyczących praktyki przygotowywania decyzji dotyczących polityki makroekonomicznej oraz sposobów uwzględniania niepewności.
EN
The paper discusses the theory and practice of optimal decision-making, i.e. the choice of a macroeconomic policy in the circumstances of uncertainty. The first part of the text contains an overview of literature. The characteristic feature of all the quoted cases is the integration of two aspects: the macroeconomic (model of economy) and the theory-based decision-making one. The classical model of economic policy is reviewed, where the components of the model of economy (distortion, parameters, data) are considered to be uncertain (random) and optimal decisions are taken in accordance with the principle of equivalence, Brainard's principle of conservatism, etc. Doubts about the model components lead to questioning of the whole economy model. Therefore, different ways to deal with the model uncertainty are presented: the principles of robustness by Levin, Williams and Wieland and a comprehensively Bayesian approach to the process of decision-making. Where uncertainty cannot be quantified by the probability distribution (as, in Knight's understanding, it is an uncertainty, not a risk), techniques based on the minimax function of the goal are proposed. In this group of cases, the robust control theory by Hansen and Sargent is described in more detail. The second part presents methods applied in practice. The author draws from academic research, opinions of practitioners and decision-makers, as well as unofficial information from analysts of central banks. It may be observed that where theoreticians suggest refined, one-stage techniques referring to the uniform model of economic policy, practitioners prefer multi-stage procedures based on intuition and expertise. Simultaneous operation of multiple models, development of variant projections, designing pie charts to describe subjective risk and defining ranges of policy objectives have become virtually standard procedures. Thus a gap between the theory and practice is clearly visible. However, the size
Artykuł przedstawia krótką analizę polskiego handlu zagranicznego w okresie od 1995 do I połowy 1997 roku w kontekście ogólnej polityki makroekonomicznej. Analizę uzupełnia krótkookresowa prognoza handlu na II półrocze '97.
EN
The paper presents a brief analysis of foreign trade patter in 1995 - first half of 1997 in the broader macroeconomic context. The analysis is supplemented by the short-term forecast of trade based on custom and payment statistics.
Celem artykułu jest wskazanie najważniejszych cech dwóch dużych grup systemów gospodarczych: mikroekonomicznego (przedsiębiorstwa) i makroekonomicznego (gospodarka narodowa). Systemy ekonomiczne nie mogą występować jako systemy celowe z samej swej natury, ponieważ ich elementami są ludzkie indywidua mające własne osobiste cele. Omówiono przedsiębiorstwo oraz gospodarkę narodową jako system ekonomiczny.
EN
The purpose of this article is to point out the most important characteristics of the two large groups of economic systems: the microeconomic (the firms) and the macroeconomic systems. It is easily to state that the microeconomic systems are showing contradictory features: they are thought out as aim directed systems but having in their structures the personal factor they cannot often act this way. To remove this contradiction is a task to be solved. The same problem but in a much greater dimension appears when it is desired for the national economy to behave as an aim-directed system. Therefore there is a wide spread opinion, especially at present, that this endeavour has little sense. An opposite alternative is to allow the economy to function like an aimless ecological system i.e. a system of random associated elements. This is the free market alternative. (original abstract)
Celem autora, było przedstawienie znaczenia działań banku centralnego na rzecz tworzenia i wspomagania takich warunków, w których następuje rozwój gospodarki krajowej. Jest to bowiem niezbędny czynnik dla poprawy oraz utrzymania wysokiej konkurencyjności makroekonomicznej państwa.
EN
Monetary policy assumes a key part of macroeconomic conditions for development of competitiveness of economy. In the short run, expansionary monetary policy would stimulate output and employment growth. However, in the long run it results in higher inflation that would considerably contribute to an overall fall in competitiveness of economy. So, in the longer run, monetary policy should not affect enterprises directly but it should be directed at keeping inflation low in order to provide optimal conditions fór development of the enterprises. In addition, central bank should care about stability of financial system protecting it against financial sectors crises. (original abstract)
Interakcje między władzą fiskalną i monetarną mogą przyjmować różne formy. Jedną z nich jest uzgadnianie średniookresowych strategii lub operacyjnych przedsięwzięć, zanim otrzymają one postać decyzji. Skuteczność koordynacji decyzji zależy m.in. od tego, czy rząd i bank centralny są równorzędnymi podmiotami, czy przeciwnie - jeden z nich dominuje. Rozsrzygnięcie tej kwestii plasuje się zarówno w płaszczyźnie ekonomicznej, jak i politycznej. W artykule przedstawiono powyższą relację rząd - bank centralny po ostatnich wyborach parlamentarnych.
Autor powołuje się na badania, z których wynika, że utrzymujący się deficyt finansów publicznych w Polsce wynika w znikomym stopniu z przyczyn koniunkturalnych, natomiast w głównej mierze odzwierciedla działanie czynników strukturalnych. Oznacza to, że nie jest on jedynie zjawiskiem powstającym w sposób automatyczny w czasie recesji, lecz jest świadomie wywoływany w procesie kształtowania polityki fiskalnej. Dlatego pytania zarówno o jego przyczynę, jak i o środki zaradcze powinny zdaniem autora odnosić się do mechanizmów podejmowania decyzji dotyczących polityki gospodarczej. Przy analizie wykorzystano model Perssona i Tabelliniego.
EN
The article examines mechanisms governing public finance and budget deficits in democratic countries as well as tendencies toward an increase in the overall level of public spending. The study points to the existence of two important mechanisms behind an excessive public finance deficit and the consequent accumulation of debt in democratic countries. The first mechanism is based on a situation in which decisions are made by many independent entities in a decentralized budgetary process. These entities are not fully responsible for the consequences of their decisions. The second mechanism involves the problem of proper representation of the people under the information asymmetry between voters and fiscal policy makers.
W tym roku mija 30 lat, od kiedy Chiny otworzyły się na świat i rozpoczęły reformy gospodarcze. Gospodarka chińska przypomina Titanica. Zachwyca wskaźnikami ekonomicznymi, dynamicznymi zmianami, możliwościami oraz kapitałem, ale ma jedną wadę konstrukcyjną – jest słabo sterowalna i brak jej warstwy instytucjonalnej, charakterystycznej dla typowej gospodarki rynkowej. Widać już gołym okiem, że obowiązującego stanu rzeczy dłużej się nie da utrzymać, a prognozy ekonomiczne, choć nadal są zapierające dech w piersiach, to dokonuje się korekty ich po cichu, bez szczególnego rozgłosu. (abstrakt oryginalny)
Autor omówił warunki wpływające na możliwości i skuteczność polityki makroekonomicznej państwa. Zmiany warunków powiązał z transformacją i integracją Polski z UE, co wpływa szczególnie na ograniczenia autonomii polityki pieniężnej i fiskalnej. Zwrócił także uwagę na znaczenie niepewności w polityce stabilizacji gospodarczej.
EN
Changes in political systems carried out in Poland and other post-communist countries were accompanied by numerous disorders in realisation of macroeconomic policy. Those changes are dual in character: institutional (transitions of all kind of institutions that compose frames of political and economic life) and structural (e.g. changes in a way of behavior and reactions of business). The process of changing conditions that we observe from the beginning of the transition period will continue with a progress of integration process with EU and euro zone, leading to a substantial narrowing of a scope of the national economic policy and - in other dimension - limitation of its effectiveness. I submit a thesis that advantages of the active macroeconomic policy are diminishing in a situation of high variability of conditions of the policy realization and permanent character of the changes. There is no possibility then to use economic information and experiences acquired by politicians in the past. Their process of learning cannot be discounted because their knowledge is becoming stale what brings again an increase of uncertainty. Information about the past is not useful for designing current and future policy as it refers to another structure of economic model. From the above we can work out two conclusions: first, in coming years -despite the common opinion - we have to be prepared for a continuation of instability of the conditions for carrying out the economic policy, and second, a scope of manoeuvre for an active stabilization policy will be seriously narrowing, leading to its ineffectiveness. Activities aiming at "depreciation" of possible unfavorable consequences of these limitations can tend towards attempts to retain (extend) the scope of manoeuvre for the macroeconomic policy or to give elasticity to a process of microeconomic adaptations. The latter is more promising to me. (original abstract)
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.