We wszystkich zapewne państwach Unii Europejskiej odpowiednie ustawy lub regulacje wewnętrzne rozmaitych instytucji zakazują posiadanie noża w specyficznych miejscach i/lub okolicznościach. Niezależnie od tego, niektóre z tych państw w celu przeciwdziałania aktom przemocy dokonywanym z użyciem noża wprowadziły zakaz sprzedaży i posiadania lub posiadania w miejscach publicznych noży o określonej charakterystyce technicznej. W rozmaitych krajach obowiązują też - zamiast lub obok takiego zakazu - ograniczenia "miękkie", polegające na zakazywaniu noszenia w miejscach publicznych wszelkich noży, jeśli okoliczności każą domniemywać, że mają one służyć celom przestępczym. Nie ma dowodów, że twardy zakaz posiadania określonych noży jest skuteczniejszy w przeciwdziałaniu przestępczości niż zakaz ich posiadania w specyficznych miejscach i okolicznościach połączony ewentualnie z ograniczeniami "miękkimi". (abstrakt oryginalny)
EN
This article provides an overview of knife legislation in selected member states of the European Union. Virtually in all these countries there are laws or regulations forbidding carrying knives in some places or in particular circumstances. However, in order to prevent criminal acts perpetrated with the use of a knife, some of these countries imposed general bans on the sale and possession of knives of certain technical characteristics or bans on the possession of such knives in public places. Instead of such a ban, or beside it, in various countries there are "soft" restrictions on carrying a knife in public places if, in the existing circumstances, one can assume that the knife is to be used for criminal purposes. (original abstract)
Finansowanie eksportu uzbrojenia jest jednym z najbardziej dochodowych przedsięwzięć bankowych. Oprócz zwykłego oprocentowania, można liczyć na zyski z wymiany walut i innych elementów obsługi transakcji zagranicznych. W przypadku handlu bronią stosuje się akredytywy oraz krótkoterminowe kredyty kupieckie.
3
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Problemy transparentności na międzynarodowym rynku uzbrojenia wywołują ogromne kontrowersje. Z jednej strony jest coraz większa świadomość znaczenia przejrzystości dla wyeliminowania wielu negatywnych zjawisk (nielegalny handel bronią, niedozwolony lobbing, korupcja). Z drugiej strony badacze zajmujący się tą tematyką wiedzą, jak wiele problemów związanych jest z dotarciem do aktualnych i wiarygodnych danych dotyczących handlu bronią. Celem artykułu jest przedstawienie wybranych problemów związanych z transparentnością na rynku uzbrojenia. Dotyczą one kwestii rejestracji transakcji zawieranych na tym rynku oraz problemów organizacji handlu bronią. Wiele miejsca poświęcono pracom nad Traktatem o handlu bronią, który w założeniach ma zapewnić większą transparentność oraz jednocześnie pełnić rolę kontrolną. (abstrakt oryginalny)
EN
The issues of transparency of the international arms market induce large controversy. On the one hand, there is the increasing awareness of the importance of transparency to eliminate many negative phenomena (illegal arms sales and lobbying, corruption, etc.). On the other hand, researchers dealing with this subject know how difficult it is to collect actual and reliable data on the arms trade. The aim of this paper is to present selected issues related to transparency of the international arms market. It refers to the problems associated with registration of market transactions and its organization. Special attention was paid to the preparation of Arms Trade Treaty, which, in theory, is expected to ensure greater transparency while serving as a control mechanism.(original abstract)
W pierwszej części artykułu przedstawiono historię międzynarodowej kontroli zbrojeń i regulacji dotyczących międzynarodowego handlu bronią prowadzonej przez organizacje międzynarodowe w tym przez Radę Bezpieczeństwa ONZ oraz Stockholm Peace Research Institute (SIPRI). Następnie omówiono regulacje prawa wewnętrznego RP w tym regulacje obrotu specjalnego z zagranicą, świadectwo końcowego użytkownika i kontrolę obrotu specjalnego z zagranicą oraz dostosowywanie zasad kontroli obrotu specjalnego z zagranicą do wymagań prawa międzynarodowego.
W dobie gospodarki globalnej wzrasta wpływ otoczenia międzynarodowego na prowadzenie działalności biznesowej. Dotyczy to praktycznie wszystkich obszarów aktywności, nawet tak specyficznych jak handel bronią. W przypadku międzynarodowego rynku uzbrojenia zarówno struktura otoczenia, jak i wpływ jego elementów jest jednak inny niż na rynkach cywilnych. Jest to związane z charakterystyką tej branży. Za najbardziej istotne należy uznać uwarunkowania polityczno-prawne oraz technologiczne. Jednak także pozostałe elementy: ekonomiczne, militarne, naturalne i kulturowe, mają wpływ na tworzenie warunków działania i nie powinny być pomijane. Jest to istotne z tego względu, że poznanie otoczenia międzynarodowego stwarza możliwości przygotowania skutecznych działań, w tym marketingowych. (abstrakt oryginalny)
EN
The influence of international environment increases in the global economy. This is visible in every branch of business activity, including arms trade. However, on the international weapons market, both the structure of environment and the impact of its elements are different from civil sectors. In arms trade the most important are political, legal and technological factors. The other elements creating international environment – economic, military, natural and cultural factors – also influence the situation and cannot be ignored. The analysis of environment and understanding of its impact on the activity on weapons market is one of the most important successful factors. (original abstract)
Polska nigdy nie była zaliczana do dużych eksporterów broni (jest to tzw. eksport specjalny), niemniej jednak na niektórych rynkach potrafiliśmy z powodzeniem konkurować z innymi dostawcami, zwłaszcza gdy klientom zależało na sprzęcie nieskomplikowanym pod względem technicznym, prostym w obsłudze oraz tanim.
Analiza omówionych kodeksów postępowania w eksporcie broni umożliwia wskazanie pewnych często stosowanych standardów, takich jak zakaz sprzedaży broni reżimom, które z dużym prawdopodobieństwem posłużą się nią do poważnych naruszeń praw człowieka; zakaz sprzedaży broni w sytuacjach, w których przyczyni się to do zaognienia konfliktów; uznanie, że zakupy broni nie powinny być dokonywane kosztem rozwoju gospodarczego ani pogorszenia sytuacji ekonomicznej społeczeństwa. Jednak mimo szerokiej akceptacji tych zasad ich realizacja napotyka trudności wynikające m.in. z różnych standardów traktowania stosowanych w poszczególnych kodeksach postępowania, różnic w interpretacji zasad czy małej precyzji prawniczej stosownych sformułowań. (fragment tekstu)
Przedstawiono w skrócie zmiany na międzynarodowym rynku broni w ostatnich latach, a także udział Polski na tym rynku. Autor postuluje zmiany organizacyjne sektora zbrojeniowego w Polsce i eksportu broni na wzór francuski, co jego zdaniem powinno poprawić racjonalne wykorzystanie możliwości tego sektora.
EN
Since the political and economic changes in 1989, the Polish weapon industry has changed dramatically. Poland has lost its traditional markets in the Soviet Union/Russia, Syria, India and Afghanistan. The government was not able to support the military factories or to protect them from the loss of these markets. Bad organisation and lack of strategy have also contributed to the demise of the Polish military industry. The process of restructuring of the Polish military industry should follow that of the French experience. The French weapon industry is highly developed and organised. (original abstract)
Globalne wydatki na zbrojenia zbliżają się do trudno wyobrażalnego poziomu, 1 bln USD rocznie. Stanowi to ponad 2,5 procent światowego produktu brutto. W krajach najbogatszych wskaźnik nakładów w tej dziedzinie na 1 mieszkańca przekracza poziom 1000 USD rocznie.
Ceny czołgów na współczesnych rynkach światowych są obecnie bardzo wysokie i sięgają od 1 do 2 mln USD na sztukę. Wymóg stosowania urządzeń elektronicznych wysokiej klasy powoduje, iż wiele krajów nie stać na taką kosztowną produkcję. Dar Bundeswehry dla polskiej armii w postaci starszych typów "Leopardów", pomimo dobrych intencji spowodować może ograniczenie produkcji nowocześniejszych polskich czołgów PT91 "Twardy".
Pomimo wielu zmian na geopolitycznej mapie świata, sprawa obronności Polski nadal jest aktualna. Powstały nowe zagrożenia, jak choćby groźba ataku terrorystycznego, czy wybuchu lokalnych konfliktów zbrojnych. Pomimo integracji polskich sił zbrojnych w strukturach NATO, sprawa przemysłu obronnego w kraju nie została rozwiązana w sosób właściwy, głównie z powodów finansowych.
W latach 1998-2001 przychody polskiego przemysłu obronnego spadły z 3,9 mld do 2,8 mld zł. Podstawowe kłopoty tego sektora to spadek zamównień, spóźniona restrukturyzacja, utrata płynności finansowej i groźba bankructwa. Szansą dla przemysłu obronnego jest możliwość uczestnictwa w przetargach organizowanych przez NATO oraz realizacja programów offsetowych.