Confini e frontiere nel cinema di Agnieszka Holland. Vie di fuga e direzioni contrarie

• Authors: Massimo Tria

Title variants

EN

Borders and frontiers in the cinema of Agnieszka Holland. Escape routes and contrary directions

Abstracts

EN

This essay analyses several films by the Polish director Agnieszka Holland that are set in border areas or thematize the question of borders, their overcoming or shift in the context of Poland’s complex history. Taking into account what Simon Lewis calls “Border Trouble”, I will also examine the possibilities of responding, through the filmic reflection of the director, to certain tendencies of “border praise”, especially through her latest work, Green Border, which overturns certain dominant assumptions and evaluations in Polish cinema.

Keywords

EN

Agnieszka Holland; Border Trouble; Frontiers; Border Praise; Cosmopolitanism

• Publisher: Associazione Italiana Polonisti (AIP)
• Journal: pl.it / rassegna italiana di argomenti polacchi
• Year: 2024
• Volume: 15
• Pages: 118-133

Dates

published

2024

Contributors

author

Massimo Tria

• University of Cagliari

• https://orcid.org/0000000257866564

References

• Applebaum A. (2021), <https://www.theatlantic.com/ideas/archive/2021/11/belarus-eu-poland-migrants-refugees-border/620700/> [ultimo accesso: 16.03.24].
• Bobowski S. (2001), W poszukiwaniu siebie. Twórczość filmowa Agnieszki Holland, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław.
• Borodziej W., Hajnicz A. (1998) (a cura di), Kompleks wypędzenia, Znak, Kraków.
• Brückner A. (1927), Słownik etymologyczny języka polskiego, Krakowska Spółka Wydawnicza, Kraków.
• Cihelková B. (2020), <https://www.novinky.cz/clanek/kultura-agnieszka-hollandova-nejhezci-je-pro-me-tocit-v-cesku-40336167> [ultimo accesso: 30.06.24].
• Dabert D. (2004), Kino moralnego niepokoju. Wokół wybranych zagadnień z poetyki i etyki, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza, Poznań.
• Debray R. (2012), Elogio delle frontiere, add editore, Torino.
• Foucher M. (2018), Frontières: rejet, attachement, obsession, “Pouvoirs”, 165: 5-14.
• Foucher M. (2020), Le retour des frontières, CNRS, Paris.
• Graziano M. (2017), Frontiere, il Mulino, Bologna.
• Haltof M. (2012), Polish Film and the Holocaust Politics and Memory, Berghahn, New York–Oxford.
• Havránek B. (1971) (a cura di), Slovník spisovného jazyka českého I. A-M, Academia, Praha.
• Holland A. (2023), Dichiarazione della regista Agnieszka Holland, in: Green Border. Un film di Agnieszka Holland, US Ufficio Stampa, Roma: 6-11.
• Jankun-Dopartowa M. (2000), Gorzkie kino Agnieszki Holland, słowo/obraz terytoria, Gdańsk.
• Jaźwińska E., Okolski M. (2001) (a cura di), Ludzie na huśtawce. Migracje między peryferiami Polski i Zachodu, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa.
• Jeggle U. (2021), Confine, identità, differenza, in: Quaresima L. (a cura di), Identità, confine. Geografie, modelli, rappresentazioni, Mimesis Edizioni, Milano – Udine: 51-70.
• Lewis S. (2019), Border Trouble. Ethnopolitics and Cosmopolitan Memory in Recent Polish Cinema, in: “East European Politics and Societies and Cultures”, 2: 522-549.
• Lubelski T. (2009), Historia kina polskiego: twórcy, filmy, konteksty, Videograf II, Katowice.
• Mąka-Malatyńska K. (2009), Ludzie polskiego kina. Agnieszka Holland, Więź, Warszawa.
• Mroz M. (2016), Displacement, Suffering and Mourning: Post-war Landscapes in Contemporary Polish Cinema, in: Brouwer S. (a cura di), Contested Interpretations of the Past in Polish, Russian, and Ukrainian Film. Screen as Battlefield, Brill-Rodopi, Leiden-Boston: 59-76.
• Marshall R. (1990), In the Sewers of Lvov. The Last Sanctuary from the Holocaust, William Collins Sons & Co., Glasgow.
• Mazur D. (2015), Kobieta samotna– o sferach doświadczania alienacji w filmie Agnieszki Holland, in: Posłuszna J. (a cura di), Siła samotności. Zjawisko kobiecej samotności w kulturze i edukacji, Wydawnictwo Aureus, Kraków: 149-161.
• Michałek B. (1981), Il cinema polacco del decennio 1970-1980: autori e tendenze, in: Polonia, Manoscritti veneziani n. 4, la Biennale, Venezia: 17-31.
• Mizerkiewicz T. (2022), Olga Tokarczuk i przekraczanie granic. Lektura hillmanowska, “Ruch literacki”, LXIII, 3: 389-407.
• Nowak-McNeice K. (2021), Madness, Femininity, Vegetarianism: Postanthropocentric Representations in Olga Tokarczuk’s Drive Your Plow Over the Bones of the Dead and Agnieszka Holland’s Spoor, in: Maiti K. (a cura di), Posthumanist Perspectives on Literary and Cultural Animals, Springer, Cham: 167-177.
• Ostrowska E. (2015), “I will wash it out”: Holocaust Reconciliation in Agnieszka Holland’s 2011 Film In Darkness, “Holocaust and Genocide Studies”, XXIX, 1: 57–75.
• Pasternak K. (2022), Holland. Biografia od nowa, Znak, Kraków.
• Perel S. (1992), Ich war Hitlerjunge Salomon, Nicolai, Berlin.
• Preizner J. (2012), Kamienie na macewie. Holokaust w polskim kinie, Wydawnictwo Austeria, Kraków–Budapeszt.
• Pronkevych O., Rumyantsev O., Schirò C.M. (2020) (a cura di), Borders, Identity and Memory in Media Studies, Palermo University Press, Palermo.
• Quaresima L. (2021) (a cura di), Identità, confine. Geografie, modelli, rappresentazioni, Mimesis Edizioni, Milano–Udine.
• Rumford C. (2008), Cosmopolitan Spaces: Europe, Globalization, Theory, Routledge, London.
• Sajewicz N. (2021), Europa Europa - Agnieszka Holland <https://culture.pl/en/work/europa-europa-agnieszka-holland> [ultimo accesso: 16.03.24].
• Siewior K. (2023), Regained Landscapes: The Transfer of Power and Tradition in Polish Discourse of the Regained Territories, in: Huigen S., Kołodziejczyk D. (a cura di), East Central Europe Between the Colonial and the Postcolonial in the Twentieth Century, Palgrave Macmillan, Cham: 183-206.
• Stola D. (2020), Kraj bez wyjścia? Migracje z Polski 1949-1989, Instytut Pamięci Narodowej, Warszawa.
• Strazzari F. (2022), Frontiera ucraina. Guerra, geopolitiche e ordine internazionale, il Mulino, Bologna.
• Ther P. (1998), Deutsche und polnische Vertriebene Gesellschaft und Vertriebenenpolitik in der SBZ/DDR und in Polen 1945-1956, Vandenhoeck und Ruprecht Verlag, Gottingen.
• Ther P., Siljak A. (2001) (a cura di), Redrawing Nations: Ethnic Cleansing in East-Central Europe, 1944-1948, Rowman & Littlefield, Lanham.
• Tokarczuk O. (2020), Guida il tuo carro sulle ossa dei morti, Giunti Editore / Bompiani, Firenze–Milano.
• Tria M. (2021), Sconfinamenti e identità fluide nel cinema mitteleuropeo, in: Quaresima L. (a cura di), Identità, confine. Geografie, modelli, rappresentazioni, Mimesis Edizioni, Milano–Udine: 327-354.
• Vidaud A. (2023), Ciné-Ukraine. Histoire(s) d’indépendance, WARM, Luçon.
• Weber O. (2016), Frontières, Édition Paulsen, Paris.
• Zduniak-Wiktorowicz M., Filipowicz-Tokarska K. (2016), “Możliwy jest zupełnie inny świat”. Rozmowa z Olgą Tokarczuk, in: Ead., Rozmowy na granicy 2. Rozmawiają M. Zduniak-Wiktorowicz i K. Filipowicz-Tokarska, Polsko-Niemiecki Instytut Badawczy, Słubice.
• Zola M. (2022), I confini ucraini sono artificiali?, in: Id. Ucraina. Alle radici della guerra, Paesi Edizioni, Roma: 136-146.
• Żukowski T. (2012), Fantazmat „Sprawiedliwych” i film W ciemności Agnieszki Holland, “Studia Litteraria et Historica”, 1: 1-10.

Identifiers

DOI

10.57616/PLIT_2024_07

Biblioteka Nauki

59193017