Zgoda pacjenta na udzielanie świadczeń zdrowotnych. Część I. W poszukiwaniu ogólnej definicji zgody pacjenta na udzielanie świadczeń zdrowotnych

• Authors: Przemysław Charzewski

Title variants

EN

Patient consent to the provision of health services. Part I. In search of a general definition of patient consent to the provision of health services

Abstracts

EN

The patient's consent to the provision of health services is one of the fundamental rights referred to in the Act on Patient’s Rights and Patients' Rights Advocate, among others. Its implementation, however, is fraught with practical difficulties, particularly in life-threatening situations or when immediate medical intervention is required. The age of the patient, as well as the legal and factual capacity of the patient to consciously express his or her will on the subject, are also relevant. The author's aim in this article is not only to contribute to the current scientific discourse, but also to attempt to clarify the issue and its limits pro bono. For the purpose of systematisation, this publication has been divided into several parts. The first part is devoted to the constitutional foundations and the search for a general definition of the patient's consent to the provision of health care services, which is done on the basis of available national legislation (the focus is on an intra-state perspective) as well as case law and doctrine.

PL

Zgoda pacjenta na udzielenie mu świadczeń zdrowotnych należy do jego podstawowych praw, o których mowa m.in. w ustawie o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Jego realizacja obfituje jednak w trudności natury praktycznej, w szczególności w sytuacji zagrożenia życia czy konieczności przeprowadzenia natychmiastowej interwencji medycznej. Nie bez znaczenia jest zresztą również wiek pacjenta oraz jego zdolność zarówno prawna, jak i faktyczna do świadomego wyrażania swojej woli w niniejszym przedmiocie. Autor artykułu stawia sobie zatem za cel nie tylko dołożenie przysłowiowej cegiełki w ramach dyskursu naukowego już obecnego, ale także pro publico bono – poczynienie własnych prób wyjaśnienia tego zagadnienia i związanych z nim granic. Celem usystematyzowania niniejsza publikacja została podzielona na części. Część pierwsza została poświęcona konstytucyjnym podstawom oraz poszukiwaniu ogólnej definicji dotyczącej wyrażania przez pacjenta zgody na udzielanie świadczeń zdrowotnych, co poczyniono na podstawie dostępnych aktów prawa krajowego (koncentruję się bowiem na perspektywie wewnątrzpaństwowej), jak również judykatury i głosów doktryny.

Keywords

PL

ochrona zdrowia; publiczne prawa podmiotowe; prawa pacjenta; pacjent; zgoda pacjenta

EN

health care; public subjective rights; patient’s rights; patient; patient consent

• Publisher: Collegium Witelona Uczelnia Państwowa
• Journal: Zeszyty Naukowe Collegium Witelona
• Year: 2024
• Volume: 2
• Issue: 51
• Pages: 21-35

Dates

published

2024

Contributors

author

Przemysław Charzewski

• Collegium Witelona Uczelnia Państwowa, Wydział Nauk Społecznych i Humanistycznych

References

• Blicharz J., Lisowski P. (red.), Prawo administracyjne. Zagadnienia ogólne i ustrojowe, Wrocław 2022.
• Borysiak W., Bosek L., Gałązka M., Status pacjenta [w:] System Prawa Medycznego. Tom I. Instytucje prawa medycznego, red. M. Safjan, L. Bosek, Warszawa 2018.
• Grzejczak A., Geneza i pojęcie prawa do podmiotowości prawnej, „Przegląd Prawa i Administracji” 1997, tom XXXVII.
• Guzowska M., Prawo pacjenta do informacji o stanie zdrowia jako jedno z praw przysługujących w procesie leczenia, „Przegląd Sądowy” 2009, nr 9.
• Jonca K., Zmienne interpretacje prawa natury, „Przegląd Prawa i Administracji” 1997, tom XXXIX.
• Karkowska D., Prawa pacjenta, Warszawa 2009.
• Klimas K., Zdolność do wyrażenia zgody na zabieg przez pacjenta a zdolność do czynności prawnych, „Studenckie Prace Prawnicze, Administratywistyczne i Ekonomiczne” 2017, nr 22.
• Kozak A., Prawo natury (jusnaturalizm) [w:] Wprowadzenie do nauk prawnych. Leksykon tematyczny, red. A. Bator, Warszawa 2016.
• Michalska-Badziak R., Rabiega-Przyłęcka A., Pacjent i jego prawa [w:] Prawo administracyjne materialne, red. Z. Duniewska, B. Jaworska-Dębska, P. Korzeniowski, E. Olejniczak-Szałowska, Warszawa 2022.
• Longchamps F., Z rodowodu prawa podmiotowego, „Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Wrocławskiego” 1961. Prawo VIII.
• Rek T., Prawa i obowiązki pacjenta i świadczeniobiorcy [w:] Prawo publiczne ochrony zdrowia, red. M. Dercz, Warszawa 2013.
• Sobol E. (red.), Mały słownik języka polskiego, Warszawa 1993.
• Sobolewski P., Zgoda jako emanacja wolności prawnie chronionej. Krytyka koncepcji „prawa do zgody” [w:] System Prawa Medycznego. Tom I. Instytucje prawa medycznego, red. M. Safjan, L. Bosek, Warszawa 2018.
• Sygit B., Wąsik D., Leksykon prawa medycznego, Warszawa 2016.
• Tokarczyk R., Medycyna a normy, Warszawa 2011.

Identifiers

DOI

10.5604/01.3001.0054.9585

Biblioteka Nauki

57463937