Autonomia prawa wobec problemów bioetycznych

• Authors: Martyna Łaszewska-Hellriegel

Title variants

EN

Autonomy of Law in the Face of Bioethical Problems

Abstracts

EN

The article deals with the issue of the autonomy of law in bioethics. The first part of the text briefly presents the concepts of the autonomy of law developed by the doctrine, which are then juxtaposed with the specifics of bioethics. In epistemological terms, bioethics is a kind of hybrid, which will consist of both scientific claims and ethical arguments. The article asks whether we can speak at all about the concept of autonomy of law in bioethical issues? Or will legal arguments always depend on ethical principals? Finally, in which cases of bioethical argumentation can autonomy of law be seen? In this context, first of all, it draws the attention to the main task of bioethics, namely, the search for pragmatic solutions.

PL

Artykuł dotyczy zagadnienia autonomii prawa w bioetyce. W pierwszej części tekstu pokrótce zostały przedstawione wypracowane przez doktrynę koncepcje autonomii prawa, które następnie zestawiono ze specyfiką bioetyki. W sensie epistemologicznym bioetyka jest pewnego rodzaju hybrydą, na którą będą składały się zarówno twierdzenia naukowe, jak i argumenty etyczne. Artykuł zadaje pytanie, czy możemy mówić w ogóle o koncepcji autonomii prawa w bioetycznych zagadnieniach? Czy też zawsze argumentacje prawnicze będą zależne od etycznych pryncypiów? Wreszcie, w których przypadkach argumentacji bioetycznej widać autonomię prawa? W tym kontekście przede wszystkim zwraca uwagę na główne zadanie bioetyki, czyli na poszukiwanie pragmatycznych rozwiązań.

Keywords

PL

Autonomia prawa; bioetyka; specyfika bioetyki; postulat autonomii moralnej prawa; neutralność prawa.

EN

Autonomy of law; bioethics; specificity of bioethics; postulate of moral autonomy of law; neutrality of law.

• Publisher: Stowarzyszenie Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej – Sekcja Polska IVR
• Journal: Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej
• Year: 2024
• Volume: 41
• Issue: 4
• Pages: 81-90

Dates

published

2024

Contributors

author

Martyna Łaszewska-Hellriegel

• Uniwersytet Zielonogórski

• https://orcid.org/000000022212371X

References

• Banisiuk J., Stępkowski A. (2017). Obywatelski projekt „Stop Aborcji” – prawne i doktrynalne uzasadnienie inicjatywy oraz ocena jej przebiegu, Teologia i Moralność 2, 179-19.
• Beauchamp T.L.,. Childres J.F. (2019). Principles of Biomedical Ethics, Oxford University Press.
• Błachut, M. (2005). Postulat neutralności moralnej prawa a konstytucyjna zasada równości, Wrocław: Acta Universitatis Wratislaviensi.
• Castañada, J. (2019). Granice ingerencji. Filozofuj! 5, 12-14.
• Chodorowska, A., Łaszewska-Hellriegel, M. (2022). Ugruntowanie prawa do aborcji w konstytucyjnych zasadach prywatności, równości i wolności w Stanach Zjednoczonych Ameryki a argumentacja Trybunału Konstytucyjnego z 22 października 2020 r. Przegląd Prawa Konstytucyjnego 5, 267-278.
• Chryniweicz, B. (2014). Metodologia bioetyki. Diametros 42, 1-28.
• Ciszewski, W. (2014). W stronę „miękkiej” neutralności światopoglądowej państwa. Państwo i Prawo, z. 6, 3-18.
• Ciszewski, W. (2016). Neutralność, Demokracja, Uspołecznienie. Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny 4, 81-92.
• Dudek, M. (2014). Autonomia, neutralność i indyferentność moralna prawa a jego uspołecznienie. Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny 4, 69-81.
• Drane J.F. (2020). What is Bioethics A History. W. F.C. Lolas, L.C. Agar (red.) Interfaces Between Bioethics and the Empirical Social Sciences, Regional Program on Bioethics OPS/OMS Publication Series, 15-33.
• Garcia, J.L.A. (2020). Virtues and Principles in Biomedical Ethics. Journal of Medicine and Philosophy 45, 471-503.
• Griffiths, J., Bood, A., Weyers, H. (1989). Euthanasia and Law in the Netherlands, Amsterdam University Press.
• Gromski, W. (2000). Autonomia i instrumentalny charakter prawa. Wrocław: Kolonia Limited.
• Hart, H.L.A. (1958), Positivism and the Separation of Law and Morals, Harvard Law Review 4 71: 593-629.
• Hartman, J. (2002). Czym jest bioetyka dzisiaj. Archeus. Studia Z Bioetyki i Antropologii Filozoficznej 3: 5-15.
• Hartman, J. (2021). Wybrane spory bioetyczne w polskiej przestrzeni publicznej. Analiza logiczno retoryczna. Etyka 60 1, 91-110.
• Łaszewska-Hellriegel, M., Hellriegel, Ch. (2020). Trudne wybory – kto może liczyć na odpowiednią opiekę zdrowotną podczas pandemii COVID-19 w 2020 r.? Krytyka Prawa 4, 105-123.
• Nowacki, J. (2003). Studia z teorii prawa. Kraków: Zakamycze.
• Pietrzykowski, T. (2005). Etyczne problemy prawa. Zarys wykładu, Katowice: Naukowa Oficyna Wydawnicza.
• Pietrzykowski, T. (2011). Etyczne problemy prawa, Warszawa: Lexis Nexis.
• Pietrzykowski, T., Tobor, Z. (2008). Postulat neutralności w porządku prawnym. W: O. Bogucki, S. Czepita (red.), System prawny a porządek prawny, Szczecin: Wydawnictwo Naukowe.
• Radbruch, G. (2001). Gesamtausgabe Band 2 Rechtsphilosophie II, Heidelberg, F. C. Müller Verlag.
• Reich, W., (1993). How Bioethics Got Its Name. „Hastings Center Report 23/6, (Special Supplement).
• Sadurski, W. (1990). Neutralność moralna prawa (Przyczynek do teorii prawa liberalnego). Państwo i Prawo 7, 28-41.
• Sieckemann, J.R. (2012). The Idea of Autonomy. W. G. Pavlakos (red.), The Logic of Autonomy: Law, Morality and Autonomous Reasoning (Law and Practical Reason). London: Hart Publishing, 1-21.
• Stelmach, J. (2009). Czego nie wiemy o bioetyce prawniczej? W: E. Kremer, Z. Truszkiewicz (red.), Rozprawy i studia. Księga pamiątkowa dedykowana Profesorowi Aleksandrowi Lichorowiczowi. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
• Stelmach, J., Brożek, B., Soniewicka, M., Załuski, W. (2010). Paradoksy Bioetyki Prawniczej, Warszawa: Oficyna a Wolters Kluwer business.
• Ślęczek-Czakon, D. (2004). Problem wartości i jakości życia w sporach bioetycznych, Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
• Van Rensselaer Potter. (1971). Bioethics: Bridge to the Future. New Jersey: Prentice-Hall.
• Van der Burg, W. (2009). Law and Bioethics. W: K Kuhse. P. Singer (red.) A Companion to Bioethics. West Sussex: Wiley-Blackwell.
• Veatch, R. M. (2016). Defining Death, Georgetown: University Press.
• Sut, P. (2017). Autonomia prawa. W: J. Zajadło, (red.), Leksykon współczesnej teorii i filozofii prawa. 100 podstawowych pojęć. Warszawa: C.H. Beck.

Identifiers

DOI

10.36280/AFPiFS.2024.4.81

Biblioteka Nauki

57257396