Uwarunkowania i skutki spektrum poalkoholowych zaburzeń rozwojowych płodu w kontekście inkluzji (ekskluzji) społecznej

• Authors: Marek Banach

Title variants

EN

Determinants and effects of the Fetal Alcohol Spectrum Develop-mental Disorders in the context of social inclusion (exclusion)

Abstracts

EN

The occurrence of alcohol consumption has been part of the specificity of human functioning in many different societies for centuries. Its socially undesirable effects have been analysed by many researchers. Alcohol consumption by women, especially those who are pregnant is a significant problem. It has consequences in the form of prenatal exposure of the fetus to alcohol and in the postnatal perspective – it contributes to the development of a number of alcohol-related disorders in children. The article focuses on presenting the emerging spectrum of fetal alcohol-related disorders in the context of the processes of social inclusion and exclusion of people affected by this problem.

PL

Zjawisko spożywania alkoholu wpisane jest od wieków w specyfikę funkcjonowania człowieka w wielu różnych społecznościach. Jego niepożądane społecznie skutki analizowane były przez wielu badaczy. Znaczącym problemem jest zjawisko jego spożywania przez kobiety, a w szczególności przez kobiety w ciąży. Fakt ten niesie ze sobą skutki w postaci prenatalnej ekspozycji płodu na alkohol i w perspektywie postnatalnej przyczynia się do powstania szeregu poalkoholowych zaburzeń u dzieci. W artykule skoncentrowano się na przedstawieniu pojawiającego się spektrum poalkoholowych zaburzeń płodu w kontekście procesów inkluzji – ekskluzji społecznej osób dotkniętych tym problemem.

Keywords

EN

social inclusion; social exclusion; developmental disorders; drinking during pregnancy; fetal alcohol spectrum disorders; prevention

PL

inkluzja społeczna; ekskluzja społeczna; zaburzenia rozwojowe; picie w ciąży; spektrum poalkoholowych zaburzeń płodu; profilaktyka

• Publisher: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach
• Journal: Student niepełnosprawny. Szkice i rozprawy
• Year: 2024
• Issue: 24(17)
• Pages: 25-38

Dates

published

2024

Contributors

author

Marek Banach

• Uniwersytet Pedagogiczny w Krakowie

• https://orcid.org/000000016973350X

References

• Frąckiewicz L. (red.), Zapobieganie wykluczeniu społecznemu, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej im. K. Adamieckiego w Katowicach, Katowice 2005.
• Frąckiewicz L., Wykluczenie społeczne w skali makro i mikroregionalne [w:] L. Frąckiewicz (red.), Wykluczenie społeczne, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej im. K. Adamieckiego w Katowicach, Katowice 2005.
• Golinowska S., Broda-Wysocki P., Kategorie ubóstwa i wykluczenia społecznego. Przegląd ujęć [w:] S. Golinowska, E. Tarkowska, I. Topińska, Ubóstwo i wykluczenie społeczne. Badania. Metody. Wyniki, IPiSS, Warszawa 2005.
• https://www.ciazabezalkoholu.pl/images/file/8122020/Rozpoznawanie%20FASD_Pediatria_2020_FASD.pdf, dostęp z dn. 20.11.2023.
• https://www.parpa.pl/images/wzorykonsumpcji_2020.pdf, (dostęp z dnia 17.07.2023).
• Krajowy program przeciwdziałania ubóstwu i wykluczeniu społecznemu. Aktualizacja 2021-2027 z perspektywą do roku 2030. Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej, Warszawa 2020.
• Krajowy Program Przeciwdziałania Ubóstwu i Wykluczeniu Społecznemu 2020 Nowy wymiar aktywnej integracji, Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej, Warszawa 2013.
• Narodowa Strategia Integracji Społecznej dla Polski, Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, Warszawa 2003.
• Palicka I. i inni, Diagnostyka FASD według 4-cyfrowego Kwestionariusza Diagnostycznego S. Astley – znaczenie badania neuropsychologicznego, https://ciazabezalkoholu.pl/images/file/Polskie/Diagnostyka_FASD_wed%C5%82ug_kodu_4-cyfrowego-znaczenie_badania_neuropsychologicznego.pdf, dostęp z dn. 20.11.2023.
• Panek T., Czapiński J., Wykluczenie społeczne [w:] J. Czapiński, T. Panek (red.), Diagnoza społeczna 2013: warunki i jakość życia Polaków, Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej, Centrum Rozwoju Zasobów Ludzkich, Warszawa 2014.
• Pawłowska-Jaroń H., Specyfika rozwoju pre- i postnatalnego dzieci ze spektrum FASD, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Pedagogicznego, Kraków 2015.
• Ustawa z 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym (Dz.U. z 2016 poz. 1828).
• Zwoliński A., Z myśla o wykluczonych, w: Przeciw wykluczeniu społecznemu, M. Duda, B. Gulla (red.), Wydawnictwo naukowe PAT, Kraków 2008.

Identifiers

DOI

10.34739/sn.2024.24.02

Biblioteka Nauki

57063673