Zmiany tradycji i postępu w prawie

• Authors: Roman Tokarczyk

Title variants

EN

Changes Tradition and Progress in Law

Abstracts

EN

Tradition and progress as words are using very often in every day and scholarly language by historians, philosophers, sonologistic, anthropologist and theologians. In every day language are using sometimes without enough rationalization. Tradition and progress have important meaning theoretical and practical for jurisprudence and law but are analyzing rarely in science. My analyze has very general character, waiting for more deep and broader comments. All research devoted to tradition and progress is not easy because its have many contextual different meanings. Different are contents words “tradition” and “progress” in low and its interrelations and influences on different sectors of social life. From axiological point of view tradition has many different evaluations, good and bad contrary to progress evaluated good.

PL

Pojęcia „tradycja” i „postęp” używane są dość często, zarówno w języku potocznym, jak i naukowym, szczególnie historyków, filozofów, socjologów, antropologów i teologów. W języku potocznym pojęcia te używane są nierzadko bez dostatecznego uzasadnienia z powodu braku właściwego rozumienia ich sensu. Pojęcia „tradycja” i „postęp” mają duże znaczenie poznawcze i praktyczne dla jurysprudencji i prawa, ale są podejmowane w badaniach naukowych rzadziej niż na to zasługują. Podejmując tutaj rozważania z tego zakresu, pragnę zaznaczyć, że mają one bardzo ogólny charakter – tez i hipotez – bardziej wskazujących na wielość różnorodnych zagadnień niż pretendujących do ich pogłębionego i wyczerpującego omówienia. Wszelkie rozważania dotyczące tradycji i postępu nie mogą być proste i łatwe, ponieważ pojęcia te obciążone są szeregiem niejasnych znaczeń powiązaniach ze znaczeniami innych pojęć. Niejednoznaczne są przeto treści pojęć „tradycja” i „postęp” w prawie, ich wzajemne związki i rola w prawie, jak też oddziaływanie na pozaprawne dziedziny życia społecznego. Mając na celu przezwyciężanie owych niejasności i niejednoznaczności, należy zauważyć, że w ujęciu aksjologicznym tradycja bywa oceniana różnie, dobrze bądź źle, zależnie od światopoglądu oceniających, natomiast postęp ma wprawdzie dość jednoznaczne pozytywne zabarwienie etymologiczne, ale niekoniecznie także aksjologiczne.

Keywords

PL

tradycja; postęp; prawo; zmiany

EN

tradition; progress; law; change

• Publisher: Polska Akademia Nauk
• Journal: Teka Komisji Prawniczej
• Year: 2008
• Volume: 1
• Pages: 187-207

Dates

published

2008

Contributors

author

Roman Tokarczyk

• Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie

References

• J. Allard, A. Garapon, Les juges dans la mondialisation. La nouvelle révolution du droit, Seuil, Paris 2005.
• F. Baur, Współczesne przemiany w procesie cywilnym, „Państwo i Prawo” 1973, nr 3.
• W. Cieślak, M. Górtowski, Postęp w informatyce a prawo karne, „Edukacja Prawnicza” 2004, nr 1.
• G. Drosterij, M. Hildebrand, E. A. Huppers-Cluysenaer (eds.), The Possibility of Intercultural Law, The Hague 2006.
• M. R. Ferrarese, Diritto sconfinato. Inventiva giuridica e spazi nel mondo globale, Roma – Bari 2006.
• L.L. Fuller, Moralność prawa, Warszawa 1981.
• L.L. Fuller, Anatomia prawa, Lublin 1994.
• V. Gessner, et. Al., European Legal Cultures, Aldershot 1996.
• J. Gernhuber (red.), Tradition und Fortschritt im Recht, Tűbingen 1977.
• J. Machowski, Ochrona środowiska. Prawo i zrównoważony rozwój, Warszawa 2003.
• Mała encyklopedia filozofii, (red.) J. Dębowski, J. Gawor, S. Jedynak, K. Kasior, J. Zdybel, L. Zdybel, Bydgoszcz 1996.
• A. Nowicki, Człowiek wobec czasu [w:] Czas w kulturze, praca zb. pod red. A. Nowickiego, Lublin 1983.
• A. Papuziński, Zrównoważony rozwój. Od utopii do praw człowieka, Bydgoszcz 2005.
• H. Petersen, H. Zahle (eds.), Legal Polycentricity: Consequences of Pluralism in Law, Aldershot 1995.
• M. Safjan, Rozwój nauk biomedycznych a granice ochrony prawnej [w:] Współczesne problemy bioetyki w obszarze regulacji prawnych, Dział Wyd. Kancelarii Senatu, Warszawa 2001.
• F. Snyder (ed.), The Europeanisation of Law: The Legal Effect of European Integration, Oxford 2000.
• R.S. Summers, Fuller, London 1984.
• J. Szacki, Tradycja. Przegląd problematyki, Warszawa 1971.
• J. Szczepański, Elementarne pojęcia socjologii, Warszawa 1970.
• R. Tokarczyk, Filozofia prawa, wyd. 10., Lublin 2005.
• R. Tokarczyk, Historia filozofii prawa, wyd. III, Kraków 2000.
• R. Tokarczyk, Prawa wierne naturze. Krytyka doktryny Lona Luvois Fullera, Lublin 1980.
• R. Tokarczyk, Prawa narodzin, życia i śmierci, wyd. 9, Warszawa 2008.
• R. Tokarczyk, Współczesne kultury prawne, wyd. 7, Warszawa 2008.
• R. Tokarczyk, Współczesne doktryny polityczne, Wyd. 14. poszerzone, Kraków 2006.
• R. Tokarczyk, Metodologia relacji czas a trwanie idei politycznych i prawnych [w:] pracy zb. z Ogólnopolskiej Konferencji Katedr Historii Doktryn Politycznych i Prawnych w Krakowie w 2007 r.
• A. Touraine, La sociéte postindustrielle, Paris 1960.
• Tradycja i postęp w prawie, pod red. R. Tokarczyka, Lublin 1983.
• W. Twining, Globalization and Legal Theory, London 2000.
• W. Uruszczak, Tradycja w historii prawa, „Zagadnienia Naukoznawstwa” 2002, nr 3(153), s. 429–438.
• M. Van Hoecke, European Legal Cultures in Context of Globalization [w:] Law and Legal Cultures in the 21st Century. Diversity and Unity, Warszawa 2007.
• G. Walford, When Tradition Meets Modern Law: Changing the Role of the Oxford University Procters, „Res. and Education” 2004, vol. 72, s. 103–114.
• A. Watson, Legal Culture v. Legal Tradition [w:] M. Van Hoecke (ed.), Epistemology and Methodology of Comparative Law, Oxford 2004.

Identifiers

DOI

10.32084/tkp.6732

Biblioteka Nauki

55992990