Poland and the Holy See. Contribution to the Concordatory Law

• Authors: Józef Krukowski

Title variants

PL

Polska i Stolica Apostolska. Wkład do prawa konkordatowego

Abstracts

PL

Artykuł zawiera wyjaśnienie bardzo doniosłej kwestii dotyczącej normalizacji stosunków między demokratyczną Polską i Kościołem katolickim w oparciu o umowę międzynarodową między Stolicą Apostolską a najwyższymi organami Państwa Polskiego, zwaną „konkordatem”. Wydarzenie to rozważane jest w aspekcie historycznym oraz współczesnych przemian politycznym wiodących od reżimu totalitarnego komunizmu do liberalnej demokracji, a jednocześnie od ateistycznego państwa opartego na wrogiej separacji do państwa świeckiego opartego na przyjaznej separacji. Artykuł zawiera omówienie następujących kwestii: 1) pojęcie i klasyfikacja konkordatów, 2) aksjologiczny i formalny wymiar ich zawierania między Stolicą Apostolską i Polską (1993–1998), 3) zgodność Konkordatu z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej, 4) stabilizacyjna funkcja Konkordatu, 5) kwestie finansowe.

EN

The article contains the explication of the very important questions respecting the normalization of relations between the democratic Poland and the Catholic Church using the international agreement between the Holy See and the supreme authority of Polish State, called „concordat”. This event is considered in the historical context of political transformations from the communist totalitarian regime to liberal democracy and at the same time from atheistic state based on the hostile separation to the secular one based on the friendly separation. In complains the following issues: 1) notion and classification of concordats, 2) axiological and formal dimension of its conclusion between the Holy See and Poland (1993–1998), 3) compliance Concordat’s with the Constitution of Poland, 4) the stabilization function of Concordat, 5) financial clauses.

Keywords

PL

Stolica Apostolska; Państwo Polskie; Konkordat; Konstytucja; stosunki między Kościołem i Państwem

EN

Holy See; Polish State; concordat; Constitution; Church-State relations

• Publisher: Polska Akademia Nauk
• Journal: Teka Komisji Prawniczej
• Year: 2014
• Volume: 7
• Pages: 44-63

Dates

published

2014

Contributors

author

Józef Krukowski

• The University of S. Wyszyński in Warsaw, Faculty of Canon Law

References

• W. Adamczewski, Kompetencje komisji konkordatowych w Polsce, in: Konkordat Polski w dziesięć lat po ratyfikacji, ed. J. Wroceński, H. Pietrzak, Warszawa 2008, p. 177–192.
• I. Cardinale, The Holy See and the International Order, Gerrards Cross 1976.
• W. Góralski, Ochrona małżeństwa i rodziny, in: Konkordat Polski w dziesięć lat po ratyfikacji, ed. J. Wroceński, H. Pietrzak, Warszawa 2008, p. 131–149.
• J. Kowalczyk, Konkordat między Stolicą Apostolską i Rzeczpospolitą Polską 1993/1998, Płock 2013.
• J. Krukowski, Konkordaty współczesne. Doktryna – teksty (1964–1994), Warszawa 1995.
• J. Krukowski, Kościelne prawo publiczne. Prawo konkordatowe, Lublin 2014.
• J. Krukowski, Polskie prawo wyznaniowe, ed. 4, Warszawa 2008.
• J. Krukowski, Porozumienia między przedstawicielami Rządu i Episkopatu Polski z 1950–1956 r. Znaczenie i realizacja, in: Prawo i polityka w Polsce Ludowej, Lublin 1995, ed. A. Mezglewski, P. Stanisz, M. Ordon, p. 33–70.
• J. Krukowski, Uprawnienia nadzwyczajne Stefana Wyszyńskiego, Prymasa Polski, wobec zagrożeń ze strony reżimu komunistycznego, „Studia Prymasowskie” 5 (2011), p. 29–42.
• J. Krukowski, Wskazania dla polityków w nauczaniu Jana Pawła II, „Biuletyn Stowarzyszenia Absolwentów i Przyjaciół Wydziału Prawa Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego”, nr 7, VI (2011), p. 28–41.
• P. Leszczyński, Regulacja stosunków między państwem a nierzymskokatolickimi Kościołami i innymi związkami wyznaniowymi określona w art. 25 ust. 5 Konstytucji RP, Gorzów Wielkopolski 2012.
• J. Martin de Agar, Raccolta di concordati 1950–1999, Città del Vaticano 2000.
• R. Minnerath, L’Eglise et les Etats concordataires 1846–1981. La souveraineté spirituelle, Paris 1983.
• K. Ners, Zasady finansowania instytucji kościelnych w Polsce. Problematyka de lege lata i de lege ferenda, in: Systemy finansowania instytucji kościelnych w Europie, ed. J. Krukowski, Lublin 2000, p. 141–146.
• D. Němec, Concordat Agreements between the Holy See and Post-Communist Countries (1990–2010), Leuven 2011.
• M. Pietrzak, Głos w dyskusji, in: Dziesięć lat polskiego konkordatu, ed. P. Borecki, Cz. Janik, Warszawa 2009.
• J. Rokita, Realizacja postanowień Konkordatu 1993 w kontekście polskiego prawodawstwa państwowego, in: Konkordat 1993. Dar i zadanie dla Kościoła i Polski, ed. J. Dyduch, Kraków 1998, p. 53–58.
• W. Sawicki, Zbiór prawa dla ludzi świeckich w krakowskim rękopisie „Zbioru Troistego” (Collectio Tripartita), Annales UMCS, sec. G, 7 (1960), p. 295–352.
• P. Sobczyk, Konstytucyjna zasada konsensualnego określenia stosunków między Rzecząpospolitą Polską a Kościołem Katolickim, Warszawa 2013.
• P. Sobczyk, Udział przedstawiciela Episkopatu Polski w pracach Komisji Konstytucyjnej Zgromadzenia Narodowego nad artykułem 25 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1992 r., in: Ecclesia et Status. Księga Jubileuszowa z okazji pracy naukowej Profesora Józefa Krukowskiego, ed. A. Dębiński, K. Orzeszyna, M. Sitarz, Lublin 2004, p. 887–888.
• P. Stanisz, Sprawy majątkowe jako element stosunków między państwem a związkami wyznaniowymi, in: Finansowanie Kościołów i innych związków wyznaniowych, ed. P. Sobczyk, K. Warchałowski, Warszawa 2013, p. 17–32.
• H. Suchocka, Polski model relacji państwo-Kościół w świetle Konstytucji z 1997 r. i Konkordatu z 1993 r., in: Konkordat Polski w dziesięć lat po ratyfikacji, ed. J. Wroceński, H. Pietrzak, Warszawa 2008, p. 41–67.
• J-L. Tauran, De l’ „Ostpolitik” à la nouvelle Europe de l’OSCE, in: La diplomatie de Jean Paul II, ed. J-B d’Onorio, Paris 2000, p. 43–55.
• B. Trzeciak, Klauzule odsyłające w konkordatach z Hiszpanią i z Polską, Lublin 2007.
• D. Walencik, Formalnoprawne uwarunkowania regulacji prawnych dotyczących finansowania związków wyznaniowych, in: Finansowanie Kościołów i innych związków wyznaniowych, ed. P. Sobczyk, K. Warchałowski, Warszawa 2013, p. 53–55.
• K. Warchałowski, Szkolnictwo katolickie i nauczanie religii w szkołach publicznych w Konkordacie polskim z 1993 r., in: Konkordat Polski w dziesięć lat po ratyfikacji, ed. J. Wroceński, H. Pietrzak, Warszawa 2008, p. 151–176.
• P. Winczorek, Komentarz do Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., Warszawa 2000.
• J. Wisłocki, Konkordat polski 1993. Tak czy nie? Poznań 1993.
• A. Witkowska, Dagome Iudex, „Encyklopedia Katolicka”, vol. III, col. 970–971.
• A. Wyrozumska, Formy zapewnienia skuteczności prawu międzynarodowemu w porządku krajowym, in: Prawo międzynarodowe i wspólnotowe w wewnętrznym porządku prawnym, ed. M. Kruk, Warszawa 1997, p. 56–57.
• W. Wysoczański, Wpływ konkordatu z 1993 r. na sytuację prawną kościołów i innych związków wyznaniowych mniejszościowych, in: Konkordat Polski w dziesięć lat po ratyfikacji, ed. J. Wroceński, H. Pietrzak, Warszawa 2008, p. 69–85.
• T. Zieliński, Konkordat a sytuacja prawna wyznań nierzymskokatolickich, in: Dziesięć lat polskiego konkordatu, Warszawa 2009, p. 51–60.
• A. Zoll, Trudna droga do ratyfikacji Konkordatu, in: Konkordat 1993. Dar i zadanie dla Kościoła i Polski, ed. J. Dyduch, Kraków 1998.

Identifiers

DOI

10.32084/tkp.6253

Biblioteka Nauki

55993303