„Spokorniało to co na pewno / bo wszystko inaczej”. Propozycja interpretacji wierszy księdza Twardowskiego z perspektywy postsekularnej

• Authors: Beata Bohdziewicz-Sulecka

Title variants

EN

Spokorniało to co na pewno / bo wszystko inaczej” (“It has become humble, what was sure / because everything else”). A proposal to interpret the poems of priest Twardowski from a postsecular perspective

Abstracts

EN

In the poetry of Jan Twardowski, one can notice the convergence of thinking and poetic language with the postulates of postsecularism, especially with the theology of the event and the concept of the weakness of God J.D. Caputo. I pro-pose to look at Twardowski’s poems from a postsecular perspective, delineating seven “paths” of interpretation: the first one leads to God who is absent in his omnipotence; the second is the path of being transparent to God’s happening; the third path is looking “completely different” thanks to surprise; the fourth path is an indication Weak God; the fifth – abandoning the theological routine; the sixth – breaking with logic and ending; the seventh path is an indication of the language of this poetry, which breaks the patterns of writing about God.

PL

W poezji Jana Twardowskiego można zauważyć zbieżność myślenia i języka poetyckiego z postulatami postsekularyzmu, a szczególnie z teologią wydarzenia i pojęciem słabości Boga J.D. Caputa. Proponuję spojrzenie na wiersze Twardowskiego z perspektywy postsekularnej – poprzez wytoczenie siedmiu „ścieżek” interpretacji: 1. prowadzenia do Boga w swojej wszechmocy nieobecnego; 2. bycia przezroczystym wobec wydarzania się Boga; 3. patrzenia „całkiem inaczej” dzięki zdziwieniu; 4. wskazania Boga słabego; 5. porzucenia teologicznej rutyny; 6. zerwania z logiką; 7. wskazania na język tej poezji, który łamie schematy pisania o Bogu (w zakończeniu).

Keywords

EN

Jan Twardowski; postsecularism; J.D. Caputo; theology of the events; the weakness of God; freshness of faith

PL

Jan Twardowski; postsekularyzm; J.D. Caputo; teologia wydarzenia; słabość Boga; świeżość wiary

• Publisher: Uniwersytet Gdański. Wydział Filologiczny
• Journal: Język - Szkoła - Religia
• Year: 2022
• Volume: 17
• Pages: 106-117

Dates

published

2022

Contributors

author

Beata Bohdziewicz-Sulecka

• Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie

References

• Bogalecki P., Mitek-Dziemba A. (red.) (2012), Drzewo poznania. Postsekularyzm w przekładach i komentarzach, Katowice.
• Bohdziewicz-Sulecka B. (2019), Odległość wymiarem miłości – szkic o poezji JanaTwardowskiego i jego inspiracji filozofią Simone Weil, w: „Język – Szkoła – Religia” 1 (15).
• Caputo J.D. (2006), The Weakness of God. A Theology of the Event, Bloomington.
• Caputo J.D. (2012), Widmowa hermeneutyka. O słabości Boga i teologii wydarzenia, tłum. A. Malinowska, J. Soćko, w: Drzewo poznania. Postsekularyzm w przekładach i komentarzach, red. P. Bogalecki, A. Mitek-Dziemba, Katowice.
• Januszkiewicz M. (2018), O postsekularyzmie z perspektywy hermeneutycznej, w: Szkoda, że Cię tu nie ma. Filozofia religii a postsekularyzm jako wyzwanie nowych czasów, red. M. Ciesielski, K. Szewczyk-Haake, Kraków.
• Jarzyńska K. (2018), Literatura jako ćwiczenie duchowe. Dzieło Czesława Miłosza w perspektywie postsekularnej, Kraków.
• Parandowski J. (1987), Mitologia, Poznań. Pismo Święte. Stary i Nowy Testament w przekładzie z języków oryginalnych, red. ks. M. Petera, Poznań.
• Religia. Seminarium na Capri prowadzone przez Jacquesa Derridę i Gianniego Vattimo,w którym udział wzięli Maurizio Ferraris, Hans-Georg Gadamer, Aldo Gargani, Eugenio Trias i Vincenzo Vitiello, przeł. M. Kowalska i in., Warszawa 1999.
• Sławek T. (2012), Ratujące niebezpieczeństwo postsekularyzmu. Słowo wstępne, w: Drzewo poznania. Postsekularyzm w przekładach i komentarzach, red. P. Bogalecki, A. Mitek-Dziemba, Katowice.
• Smaszcz W. (2013), Serce nie do pary. O księdzu Janie Twardowskim i jego wierszach, Warszawa.
• Sołtys-Lewandowska E. (2015), O „ocalającej nieporządek rzeczy” polskiej poezji metafizycznej i religijnej drugiej połowy XX i początków XXI wieku, Kraków.
• Sulikowski A. (1995), Świat poetycki księdza Jana Twardowskiego, Lublin.
• Szaj P. (2019), Wierność trudności. Hermeneutyka radykalna Johna D. Caputo a poezja Aleksandra Wata, Tadeusza Różewicza i Stanisława Barańczaka, Kraków.
• Tatarkiewicz W. (2001), Historia filozofii, t. 1, Warszawa.
• Twardowski J. (2002a), Miłość miłości szuka, t. 1–2, oprac. A. Iwanowska, Poznań.
• Twardowski J. (2002b), Utwory zebrane, t. 1–4, oprac. M. Kindziuk; t. 5–11, oprac. A. Iwanowska, Kraków.
• Zaworska H., Twardowski J. (2000), Rozmowa z księdzem Twardowskim, Kraków.

Identifiers

DOI

10.26881/jsr.2022.17.08

Biblioteka Nauki

32083710