Teorie praktyk: pomiędzy teorią totalną a ideą skrzynki narzędziowej

• Authors: Bogumiła Mateja-Jaworska , Ariel Modrzyk

Abstracts

PL

Starając się zrozumieć fenomen popularności teorii praktyk w XXI wieku, rozpoczynamy artykuł od wyróżnienia sześciu założeń, które łączą „rodzinę” teorii praktyk. Następnie skupiamy się na różnicach i opisujemy cztery główne orientacje w ramach teorii praktyk. W tym celu bierzemy pod uwagę postrzeganie teorii praktyk w odniesieniu do innych teorii społecznych (co określamy mianem „teorii totalnej” lub „skrzynki narzędziowej”) oraz dążenie do opisywania lub wyjaśniania analizowanych zjawisk (co za Nicolinim ujmujemy jako słaby lub mocny program teorii praktyk). Po skrzyżowaniu tych dwóch wymiarów otrzymujemy cztery główne typy uprawiania teorii praktyk. Omawiamy je podając przykłady koncepcji Theodore’a Schatzkiego, Davide Nicoliniego, opisując „pęknięcia” w teorii praktyk oraz ich „miniaturyzację”. Proponowany sposób analizy pozwala wyraźniej dostrzec zalety i wady poszczególnych typów podejść oraz zachęca badaczy do urefleksyjnienia swojej postawy względem omawianych teorii. W podsumowaniu przywołujemy podobieństwa pomiędzy teoriami praktyk a socjologią codzienności pod kątem problemów, jakie napotykają.

Keywords

PL

prakseologia; praktyki społeczne; teorie praktyk; socjologia codzienności; współczesne teorie społeczne

• Publisher: Institute of Philosophy and Sociology, Polish Academy of Sciences
• Journal: Studia Socjologiczne
• Year: 2023
• Issue: 4
• Pages: 45-68

Dates

published

2023

Contributors

author

Bogumiła Mateja-Jaworska

• Uniwersytet im. Adama Mickiewicza

• https://orcid.org/0000000281502998

author

Ariel Modrzyk

• Uniwersytet im. Adama Mickiewicza

• https://orcid.org/0000000250754180

Identifiers

DOI

10.24425/sts.2023.148174

Biblioteka Nauki

56398158