Methodological Implications of Qualitative Tests in the Scope of History of Ecological Education

• Authors: Edyta Wolter

Abstracts

PL

Celem artykułu jest przedstawienie tematyki metodologicznych implikacji badań jakościowych (interpretatywnych / rozumiejących) w zakresie historii edukacji ekologicznej. W artykule wyjaśniono pojęcie kultura, zaprezentowano metodę badań jakościowych: hermeneutykę, wymieniono/określono założenia podstaw tradycji hermeneutycznej w kulturze europejskiej, zaprezentowano także zarys przeglądu kluczowych pojęć, które należy rozumieć w procesie realizowania badań naukowych w obszarze edukacji ekologicznej. Artykuł ma strukturę rzeczową (układ problemowy), składa się z trzech części oraz konkluzji.

EN

The purpose of this article is to present the subject of methodological implications of qualitative (interpretative / understanding) research in the scope of the history of ecological education. This article explains the idea of culture. It presents the method of qualitative research: hermeneutics, the foundations of the hermeneutic tradition in European culture is listed / defined here, and a review of key concepts that should be understood in the process of carrying out scientific research in the field of environmental education. It has a substantial structure (issue layout) and consists of three parts and a conclusion.

Keywords

PL

metodologia badań humanistycznych; metodologia jakościowych badań społecznych; tradycja hermeneutyczna; hermeneutyka; historia edukacji ekologicznej

EN

humanities research methodology; qualitative social research methodology; hermeneutic tradition; hermeneutics; history of ecological education

• Publisher: Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie
• Journal: Forum Pedagogiczne
• Year: 2023
• Volume: 13
• Issue: 1
• Pages: 395-408

Dates

published

2023

Contributors

author

Edyta Wolter

• Cardinal Stefan Wyszyński University in Warsaw, Poland

• https://orcid.org/0000000198956462

References

• Adamska-Staroń M., Łukasik B. (2021). Hermeneutyka pedagogiczna jako orientacja metodologiczna, in: „Podstawy Edukacji” 2012, tom 5, https://czasopisma.ujd.edu.pl/index.php/PE/article/view/994?articlesBySameAuthorPage=2 (31.07.2021), p. 131-132.
• Bauman T. (2006). Badacz jako krytyk, in: Kubinowski D., Nowak M. (red. nauk.), Metodologia pedagogiki zorientowanej humanistycznie, Seminaria Metodologii – Polskie Towarzystwo Pedagogiczne. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”.
• Betti E. (2015). Hermeneutyka jako ogólna metodologia nauk humanistycznych, in: Surma-Gawłowska M., Zawadzki A. (red.), Myśl mocna, myśl słaba: hermeneutyka włoska od połowy XX wieku: antologia tekstów. Kraków: Księgarnia Akademicka.
• Biała Księga Kształcenia i Doskonalenia. Nauczanie i uczenie się na drodze do uczącego się społeczeństwa (tłum. K. Pachniak, R. Piotrowski). (1997). Warszawa: Wyższa Szkoła Pedagogiczna TWP.
• Cichy D. (2007). Dylematy kształcenia dorosłych dla wdrażania zrównoważonego rozwoju, in: Czartoszewski J. W. i Grott E. (red.), Problemy XXI wieku uwarunkowania społeczno–pedagogiczne wychowania do zrównoważonego rozwoju. Warszawa: Wydawnictwo Kardynała Stefana Wyszyńskiego.
• Cichy D. (2003). Edukacja ekologiczna, in: T. Pilch (red. nauk.), Encyklopedia pedagogiczna XXI wieku. Tom 1. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie „Żak”.
• Cichy D. (2000a). Idee przewodnie kształcenia dla zrównoważonego rozwoju, in: Cichy D. (red.), Podstawy kształcenia dla trwałego i zrównoważonego rozwoju. Warszawa: Polska Akademia Nauk, Komitet przy Prezydium PAN „Człowiek i Środowisko”.
• Cichy D. (1988). Koncepcja społecznej edukacji ekologicznej, in: „Biologia w szkole” 1988, No. 5, p. 283.
• Cichy D. (2000b). Kształtowanie postaw prośrodowiskowych w rodzinie, in: Dołęga J. M., Czartoszewski J. W. (red.), Edukacja ekologiczna w rodzinie. Olecko: Wydawnictwo Wszechnicy Mazurskiej Acta Universitatis Masuriensis (Episteme 9/2000).
• Dybiec J. (2006). Historyzm i antyhistoryzm w polskiej myśli pedagogicznej XIX i XX wieku, in: Sztobryn S., Semków J. (red. nauk.), Edukacja i jej historiografia. W poszukiwaniu płaszczyzny twórczego dialogu. V Zjazd Polskiego Towarzystwa Pedagogicznego. Sekcja 3 – 5 „Teraźniejszość w dialogu z edukacyjną przeszłością”. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”.
• Gnitecki J. (2021). Geneza pedagogiki hermeneutycznej, in: „Dydaktyka Literatury XIII”. Zielona Góra: Wyższa Szkoła Pedagogiczna im. Tadeusza Kotarbińskiego w Zielonej Górze, file:///C:User/DELL/AppData/Lokal/Temp/50769_Geneza_pedagogiki_hermeneutycznej.pdf (31.07.2021), p. 7, 13.
• Gnitecki J. (2006). Wprowadzenie do pedagogiki ogólnej. Poznań: Wydawnictwo Naukowe Polskiego Towarzystwa Pedagogicznego Oddział w Toruniu.
• Górka K., Poskrobko B., Radecki W. (1995). Ochrona środowiska. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.
• Griese H. M. (2002). Szkice z socjologii wychowania i andragogiki (tłum. dr D. Sztobryn). Łódź: Wydawnictwo Dajas.
• Handelsman M. (1928). Historyka. Zasady metodologii i teorii poznania historycznego. Warszawa: Gebethner i Wolf.
• Hull Z. (1984). Świadomość ekologiczna, in: „Aura” 1984, No. 11, p. 24.
• Jankowska D. (1996). Koncepcja wychowania Floriana Znanieckiego i jej znaczenie dla współczesnej pedagogiki. Warszawa: Wyższa Szkoła Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej.
• Jaromi S. (2005). Ekologia, in: Muszala A. (red.), Encyklopedia bioetyki. Personalizm chrześcijański. Głos Kościoła. Radom: Polskie Wydawnictwo Encyklopedyczne POLWEN.
• Kmita J. (1995). Jak się słowa łączą ze światem. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM.
• Kolbuszewski J. (1992). Ochrona przyrody a kultura. Wydanie drugie poprawione. Wrocław: Towarzystwo Przyjaciół Polonistyki Wrocławskiej.
• Kopaliński W. (2001). Słownik symboli. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Rytm.
• Kroeber A. L. (2002). Istota kultury (tłum. P. Sztompka). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
• Kron F. W. (2011). Pedagogika Kluczowe zagadnienia Podręcznik akademicki (tłum. Elżbieta Cieślik). Sopot: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
• Kuczera-Chachulska B., Chachulski T. (red.). (2017). Wiek XVIII - między tradycją a oświeceniową współczesnością: hermeneutyka wartości religijnych (współpraca J. Snopek). Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego.
• Kunowski S. (1993). Podstawy współczesnej pedagogiki. Warszawa: Wydawnictwo Salezjańskie.
• Lam S. (red.). (1928). Ilustrowana Encyklopedia Trzaski, Everta i Michalskiego. Warszawa: Nakładem Księgarni Trzaski, Everta i Michalskiego, t. 2.
• Leksykon symboli (opr. M. Oesterreicher-Mollwo, tłum. J. Prokopiuk). (1992). Warszawa: Wydawnictwo Rok Corporation S.A.
• Łysek J. (1996). Rozumienie hermeneutyczne w pedagogice, in: „Chowanna” 1996, No. 1-2, p. 19.
• Majorek C. (2006). Najnowsza historia edukacji wobec potrzeb pedagogiki, in: Sztobryn S., Semków J. (red. nauk.), Edukacja i jej historiografia. W poszukiwaniu płaszczyzny twórczego dialogu. V Zjazd Polskiego Towarzystwa Pedagogicznego. Sekcja 3 – 5 „Teraźniejszość w dialogu z edukacyjną przeszłością”. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”.
• Matczak P. (2003). Ekologia, in: Pilch T. (red. nauk.), Encyklopedia pedagogiczna XXI wieku. Tom 1. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie „Żak”.
• Michalski G. (2004). Źródła do badań biograficznych w historii wychowania, in: Jałmużna T., Michalska I., Michalski G. (red.), Konteksty w badaniach historyczno–pedagogicznych. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”.
• Michnowski L. (1998). Ekohumanizm jako warunek powstrzymania regresu człowieczeństwa, in: „Człowiek i Przyroda” 1998, No. 8–9, p. 234.
• Milerski B. (2021). Pedagogika hermeneutyczna: geneza kierunku w tradycji niemieckiej, in: https://www.docsity.com/pl/pedagogika-hermeneutyczna-geneza-kierunki-w-tradycji-niemieckiej (31.07.2021).
• Miśkiewicz B. (1993). Wprowadzenie do badań historycznych. Poznań: Polski Dom Wydawniczy Ławica.
• Musioł M. (2007). Media w procesie wychowania. Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek.
• Nowak M. (1993). Metoda hermeneutyczna w pedagogice, in: „Roczniki Nauk Społecznych” 1993, tom XXI, zeszyt 2, p. 50.
• Nowak M. (2008). Teorie i koncepcje wychowania. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne.
• Palka S. (2010). Badania pedagogiczne dla praktyki i w praktyce kształcenia szkolnego, in: Gumuła T., Dyrda T. (red.), Szkoły, nauczyciele, uczniowie. Dyskusja o programie, metodzie, uczeniu się w Europie. Radom: Wydawnictwo Naukowe Instytutu Technologii Eksploatacji – PIB.
• Petrykowski P. (2003). Podstawy teorii wychowania: wprowadzenie w problematykę. Włocławek: Wyższa Szkoła Humanistyczno-Ekonomiczna we Włocławku.
• Pieter J. (1960). Praca naukowa. Katowice: Wydawnictwo „Śląsk”.
• Pleijel H. (1995). Księga ekologii: wprowadzenie do podstaw ekologii (Ekologi Boken - wprowadzenie A. Wijkman Sekretarz Generalny Szwedzkiego Związku Ochrony Środowiska, tłum. G. Gdański). Inowrocław: Bałtycki Sekretariat w Polsce.
• Ratajczak-Parzyńska D. (2020). Symbol jako kategoria dydaktyczna. Hermeneutyczna idea badawcza, in: „Przegląd Pedagogiczny” 2020, No. 2, p. 87.
• Rosa R. (2001). Edukacja ekologiczna a filozofia i edukacja do bezpieczeństwa, in: Dębowski J. (red.), Edukacja ekologiczna wobec wyzwań XXI wieku. Materiały VI Olsztyńskiego Sympozjum Ekologicznego Olsztyn – Giżycko 8–10. 09. 2000. Olsztyn: Wydawnictwo Uniwersytetu Warmińsko – Mazurskiego.
• Sasinowski H. (1997). Ekologia społeczna: uwarunkowania przestrzenne. Białystok: Wydawnictwo Politechniki Białostockiej.
• Słownik terminologiczny informacji naukowej. (1979). Wrocław: Instytut Informacji Naukowej, Technicznej i Ekonomicznej. Zakład Narodowy imienia Ossolińskich.
• Sobczyk W. (2000). Edukacja ekologiczna i prozdrowotna. Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Pedagogicznej w Krakowie.
• Symbol, in: Pisarek W. (red.), Słownik terminologii medialnej. (2006). Kraków: Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych UNIVERSITAS.
• Symiotiuk S. (1983). Czas w kulturze. Problem wielości czasów, in: Nowicki S. (red.), Czas w kulturze. Lublin: Wydawnictwo UMCS (Zakład Filozofii Kultury).
• Sztobryn S. (2004). Historia doktryn pedagogicznych – niepokoje interpretacyjne, in: Jałmużna T., Michalska I., Michalski G. (red.), Konteksty w badaniach historyczno–pedagogicznych. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”.
• Sztobryn S. (2006). Znaczenie refleksji historycznej w pedagogice, in: Sztobryn S., J. Semków (red. nauk.), Edukacja i jej historiografia. W poszukiwaniu płaszczyzny twórczego dialogu. V Zjazd Towarzystwa Pedagogicznego. Sekcja 3 – 5 „Teraźniejszość w dialogu z edukacyjną przeszłością”. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”.
• Szulakiewicz W. (2003). Wstęp, in: Szulakiewicz W. (red.), Źródła w badaniach historii edukacji. Toruń: Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.
• Śliwerski B. (2005). Współczesne teorie i nurty wychowania. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”.
• Śliwerski B. (2007). Znaczenie treści historycznych w badaniu współczesnych kierunków pedagogiki, in: Bartnicka K. (red. nauk.), Treści historyczne w nowej koncepcji studiów pedagogicznych. Pułtusk: Akademia Pedagogiczna im. Aleksandra Gieysztora.
• Topolski J. (1998). Wprowadzenie do historii. Poznań: Wydawnictwo Poznańskie.
• Turlejska B. (2004). Społeczno-kulturowy horyzont wiedzy pedagogicznej, in: Palka S. (red.), Pogranicza pedagogiki i nauk pomocniczych. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
• Tuszyńska L. (2006). Edukacja ekologiczna dla nauczycieli i studentów. Warszawa: Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogicznej TWP.
• Wieczorek T. (1998). Edukacja i doradztwo rolnicze wobec wyzwań zrównoważonego rozwoju, in: Doradztwo rolnicze w stymulowaniu i wspieraniu przemian zachodzących w polskim rolnictwie - materiały konferencyjne. Poznań: Ministerstwo Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej, Centrum Doradztwa i Edukacji w Rolnictwie.
• Wieczorek T. (1999). Edukacyjne i doradcze implikacje zrównoważonego rozwoju wsi i rolnictwa, in: Wieczorek T. (red. nauk.), Procesy dostosowawcze szkolnictwa rolniczego do warunków gospodarki rynkowej. Warszawa: Fundacja Rozwój SGGW.
• Wielomski A. (2020). Art. 2 TUE. Hermeneutyka ciągłości, zerwania, odrzucenia, in: Romanowski M. (red.), Wartości Unii Europejskiej a praworządność. Warszawa: Wydawnictwo Instytutu Wymiaru Sprawiedliwości.
• Włodarczyk E. (2003). Kultura, in: T. Pilch (red. nauk.), Encyklopedia pedagogiczna XXI wieku. Tom 2, Warszawa: Wydawnictwo Akademickie „Żak”.
• Wolter E. (2021). Periodicals readership as a source of scientific research in the scope of ecological education history in the postmodern culture, in: „FORUM PEDAGOGICZNE” 11(2021), No. 1, p. 285-297.
• Znaniecki F. (2008). Metoda socjologii (tłum. i wstęp do wydania polskiego E. Hałas). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
• Znaniecki F. (2001). Socjologia wychowania. Tom 1 Wychowujące społeczeństwo. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Identifiers

DOI

10.21697/fp.2023.1.27

Biblioteka Nauki

59346077