Prawo do strajku a zasada pokoju społecznego. Uwagi na tle katolickiej nauki społecznej i prawa pracy

• Authors: Karol Sołtys

Title variants

EN

The Right to Strike and the Social Peace Rule. Remarks on the Background of the Catholic Social Teaching and Labour Law

Abstracts

EN

The right to strike is subjected to criticism. The main argument of this institution’s opponents is, visible already, the prima facie contradiction between the social peace rule and the common good. Particularly, the datedness of this institution is pointed out as well as the existence of other alternative dispute resolution methods which could replace it successfully. For this reason, this article’s aim is an attempt to answer a research question regarding the identification of the relationship between the right to strike and the social peace rule. For this purpose, the dissertation was divided, excluding the introduction, into six parts. The first two were dedicated to the conceptualization of the right to strike notion and the social peace rule. Subsequently, in the following part of the article, these issues have been analysed from historical, axiological, and moral-ethical aspects. After making arrangements that the right to strike is not a simple denial of social peace, it has been demonstrated what the constructive function of strikes rests upon in the implementation of this rule. Then, the Author presented the conditions after fulfillment of which a strike can make a positive contribution to social peace shaping and the common good. At the end, the conclusions have been described.

PL

Prawo do strajku jest poddawane krytyce. Głównym argumentem przeciwników tej instytucji jest – widoczna już prima facie – jego sprzeczność z zasadą pokoju społecznego i dobra wspólnego. W szczególności wskazuje się na przestarzałość tej instytucji oraz istnienie innych metod rozwiązywania sporu, które z powodzeniem mogłyby ją zastąpić. Z tego powodu celem niniejszego artykułu jest próba odpowiedzi na pytanie badawcze dotyczące określenia relacji między prawem do strajku a zasadą pokoju społecznego. W tym celu praca z wyłączeniem wstępu, została podzielona na sześć części. Pierwsze dwie zostały poświęcone konceptualizacji pojęcia prawa do strajku i zasady pokoju społecznego. Następnie w dalszej części artykułu zagadnienia te zostały poddane analizie w aspekcie historycznym, aksjologicznym i moralno-etycznym. Po dokonaniu ustaleń, że prawo do strajku nie jest prostym zaprzeczeniem pokoju społecznego, zostało wykazane, na czym polega konstruktywna funkcja strajków w realizacji tej zasady. Następnie zostały przedstawione warunki, po zrealizowaniu których strajk może mieć pozytywny wkład w kształtowanie pokoju społecznego i dobra wspólnego. Na końcu zostały przedstawione wnioski.

Keywords

EN

the right to strike; the social peace rule; the common good rule; collective employment law; collective dispute resolution

PL

prawo do strajku; zasada pokoju społecznego; zasada dobra wspólnego; zbiorowe prawo pracy; rozwiązywanie sporów zbiorowych

• Publisher: Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II. Towarzystwo Naukowe KUL
• Journal: Kościół i Prawo
• Year: 2023
• Volume: 12
• Issue: 1
• Pages: 87-105

Dates

published

2023

Contributors

author

Karol Sołtys

• John Paul II Catholic University of Lublin

• https://orcid.org/0000000277106204

References

• Ayres, Ian, i John Braithwaite. 1992. Responsive Regulation. New York: Oxford University Press.
• Górski, Ludwik, i Antoni Szymański. 1934. Kodeks społeczny: zarys katolickiej syntezy społecznej. Lublin: Wydawnictwo Towarzystwo Wiedzy Chrześcijańskiej.
• Klose, Alfred. 1995. Katolicka Nauka Społeczna w zarysie. Tarnów: Wydawnictwo Biblos.
• Laskowski, Piotr. 2012. „Strajk generalny jako rewolucja. Luksemburg, Sorel i współczesne projekty polityki radykalnej.” Praktyka teoretyczna 6:184-216.
• Liszcz, Teresa. 2016. „Praca ludzka – wartość ekonomiczna czy etyczna?” Etnolingwistyka 28:64-84.
• Liszcz, Teresa. 2020. Prawo pracy. Warszawa: Wolters Kluwer.
• Masewicz, Walery. 1989. Strajk. Studium prawno-socjologiczne. Warszawa: Wydawnictwo Instytut Wydawniczy Związków Zawodowych.
• Musiała, Anna. 2019. Polskie prawo pracy a społeczna nauka Kościoła. Studium prawno-społeczne. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM.
• Piwowarski, Władysław. 1982. „System zasad społecznych i jego zastosowanie w encyklice Jana Pawła II Laborem Exercens.” W Materiały studium nauki społecznej Kościoła, red. Kazimierz Zoch-Chrabołowski, Robert Toporkiewicz, i Władysław Piwowarski, 77-112. Halin: Wydawnictwo PAX.
• Piwowarski, Władysław. 1993. Słownik Katolickiej Nauki Społecznej. Warszawa: Wydawnictwo Misjonarzy Klaretynów „PALABRA”.
• Strzeszewski, Czesław. 1978a. Ewolucja katolickiej nauki społecznej. Warszawa: Wydawnictwo Ośrodek Dokumentacji Studiów Społecznych.
• Strzeszewski, Czesław. 1978b. Praca ludzka. Lublin: Towarzystwo Naukowe KUL.
• Strzeszewski, Czesław. 2003. Katolicka Nauka Społeczna. Lublin: Wydawnictwo KUL.
• Szymański, Antoni. 1913. Studia i szkice społeczne. Warszawa: Nakład Biblioteki Dzieł Chrześcijańskich.
• Szymański, Antoni. 1925. Polityka społeczna. Lublin: Wydawnictwo Uniwersytetu Lubelskiego.
• Unterschütz, Joanna. 2016. Naczelne zasady zbiorowego prawa pracy w multicentrycznym porządku prawnym. Gdynia: Wydawnictwo Wyższej Szkoły Administracji i Biznesu im. Eugeniusza Kwiatkowskiego.
• Utz, Arthur F. 1982. „Is a right to strike a human right?” Washington University Law Review 65, nr 4:732-57.
• Von Ketteler, Wilhelm E. 2007. Nauczanie społeczne. Wybór pism. Warszawa: Wydawnictwo PAX.
• Wesoły, Waldemar. 2012. „Strajk w katolickiej doktrynie społecznej.” Nurt SVD 2:175-93.
• Wojtyła, Karol. 2018. Katolicka etyka społeczna. Lublin: Wydawnictwo KUL.
• Wyszyński, Stefan. 1993. Miłość i sprawiedliwość społeczna. Rozważania społeczne. Poznań: Wydawnictwo Pallottinum.

Identifiers

DOI

10.18290/kip2023.6

Biblioteka Nauki

51590841