Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 57

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 3 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
Wyszukiwano:
w słowach kluczowych:  marine engines
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 3 next fast forward last
PL
Przedyskutowano zagadnienia związane z emisją tlenków siarki i azotu w transporcie morskim oraz omówiono metody ograniczenia ich emisji. Przedstawiono przegląd technologii obecnie stosowanych w transporcie morskim do usuwania tlenków siarki i azotu z gazów odlotowych z silników Diesla oraz nowych innowacyjnych metod ze szczególnym uwzględnieniem technologii plazmowych, w tym opartych na wykorzystaniu wiązki elektronów. Wobec zaostrzających się wymagań co do wielkości emisji zanieczyszczeń plazmowe technologie kontroli emisji mogą stać się konkurencyjne w stosunku do obecnie stosowanych. Należy podkreślić, że wszystkie te procesy opierają się na znajomości chemii i chemii plazmy oraz jej roli w ograniczeniu emisji w sektorze energetycznym. Wiedza w tym zakresie jest również podstawą do rozwiązania tego nierozwiązanego dotąd problemu z dziedziny ochrony środowiska.
EN
A review, with 48 refs., of exhaust gas cleaning technols. currently used in the marine transport as well as tested new technols. including plasma ones.
EN
The article presents an influence of foundations of slow-speed main engine body on the results of numerical analysis of the engine dynamic stiffnesses and thermal deformations. The engine body is much stiffer than its foundation pads and ship hull (double bottom) – boundary conditions of the engine. Especially for the high power, marine engines, the correct model of the boundary conditions plays a key role during the analyses. Therefore, modelling method of engine foundation (boundary conditions) of that kind of model is essential during the analyses. During shaft line alignment and crankshaft springing analyses, knowledge of dynamic stiffnesses characteristics and thermal displacements of radial (main) bearings is significant. Those data of marine main engine body are difficult to estimate because of lack of available documentation and complicated shape of the engine and ship hull. The article presents the methodology of the characteristics determination of the marine engine’s body as well as the example of computations for a MAN B&W K98MC type engine (power: 40000 kW, revolutions: 94 rpm) mounted on a 3000 TEU (twenty-foot container equivalent unit) container ship (length: 250 m). Numerical analyses were performed with usage of Nastran software based on Finite Element Method. The FEM model of the engine body comprised over 800 thousand degree of freedom.
EN
The paper presents a results of vibration tests of common rail injectors operating in diesel engines. The most common methods of diagnosing common rail injectors (CR) as well as the most common damage of injectors of this type have been described. The results and analyzes of tests obtained during measurements on two different test stands were presented. Obtained results allowed for the preliminary determination of diagnostically sensitive parameters, which may allow the development of the injector diagnostics method without the need to stopping the engine.
PL
W artykule przedstawiono wyniki badań drganiowych wtryskiwaczy Common Rail pracujących w silnikach o zapłonie samoczynnym zasilanych. Opisano najpowszechniej stosowane metody diagnozowania wtryskiwaczy Common Rail (CR), jak również najczęstsze uszkodzenia wtryskiwaczy tego typu. Zaprezentowano wyniki i analizy badań uzyskane podczas pomiarów na dwóch różnych stanowiskach testowych. Uzyskane wyniki pozwoliły na wstępne określenie parametrów wrażliwych diagnostycznie, co może pozwolić na opracowanie metody diagnostyki wtryskiwaczy bez potrzeby zatrzymywania silnika.
EN
In the paper a comprehensive model of a piston-ring-cylinder (PRC) system has been presented. The local thickness of the oil film can be compared to height of the combined surface roughness of a cylinder liner and piston rings. Equations describing the mixed lubrication problem based on the empirical mathematical model formulated in works of Patir, Cheng and Greenwood, Tripp have been applied. The main parts of the model have been experimentally verified abroad by the author at the marine engine designing centre. In contrast to the previous papers of the author concerning the PRC system of combustion engines, new calculation results for a marine two-stroke engine have been presented. Firstly the right selection of barrel-shaped sliding surface of piston rings has been analysed. Secondly the influence of oil temperature distribution along the cylinder liner on the lubrication of the PRC system has been assessed. The developed model and software can be useful for optimization of the PRC system design.
EN
The paper presents results of experimental measurements and analysis of combustion pressure and fuel pressure in high-pressure line before fuel valve. The aim of conducted experiments was detection of failures of high-pressure fuel system. Both pressure signals were recorded simultaneously and subsequently processed using FFT decomposition of obtained wavelets. The idea of comparison of both fuel and gas pressures came after observations of occurrence changes of wavelets form of fuel high pressure, probably caused by malfunction of injector's sprayer. The engine from test bed is very well armoured with sensors, what enable observations of fuel and combustion pressure in real time. Unfortunately, such equipment is very unlike in real objects, what created un idea to find out whether run of combustion pressure wavelet reflects fuel pressure deviations and whether is possible to detect such kind of deviations in way of decomposition of indicated pressure wavelet. Experiment was carried out in laboratory of Gdynia Maritime University, using medium speed diesel engine. Simulation of malfunctions of fuel valve was obtained by installation of specially prepared spraying nozzles. All measurements were carried out at reference load of 75% of MCR (Maximum Continuous Rating). In order to get reliable results and avoid errors due to omitting outer atmospheric conditions, registrations were repeated several times, in days characterized by different temperature and atmospheric pressure.
PL
W artykule omówione zostały czynniki wpływające na trwałość i niezawodność wybranych elementów silników okrętowych. Taka analiza może zaakcentować wagę doboru załóg pływających do statków o określonej charakterystyce zdatności eksploatacyjnej, co ma wpływ na bezpieczeństwo żeglugi.
EN
The article discusses factors affecting the durability and reliability of selected marine engine components. Such an analysis may accentuate the importance of selection of crews sailing to ships with a defined operational suitability, which affects the safety of navigation.
PL
Przedstawiono zgłoszone do opatentowania rozwiązanie konstrukcyjne przyrządu do pomiaru odkształceń wałów korbowych metodą symetryczną. Eliminuje ono szereg niedoskonałości i niedokładności wynikających ze stosowanej obecnie tradycyjnej wersji przyrządu do pomiaru odkształceń wałów korbowych i umożliwia poprawną ocenę ułożenia wału w łożyskach głównych.
EN
The patent pending design of the crank shaft deformation measuring device by means of the symmetric method, was presented. The new solution eliminates imperfections and inaccuracies resulting from the method currently used for this purpose, and enables correct assessment of the crankshaft positioning in main bearings.
EN
The article presents the stages of fuel injection modeling of the four-stroke marine diesel engines as a set of functional blocks the of the fuel waves flow. The elaborated model includes the values of changing pressures in the combustion chamber and the course of changes of the pressure in spaces of the injection pump, injection pipe and the injector. Linear and local losses, as well as the conditions for the functioning were taken into account in stages of the fuel flow. The influence of different values of the engine load on the pressure course of the in individual spaces of injection apparatus and in the engine cylinder during the working cycle depending on the crank angle of rotation of the crankshaft have been simulated. The mathematical relationships were selected and the structural and experimental data are used, allowing the calculation of the parameters of interest for the simulated process.
EN
In the paper a comprehensive model of a piston ring pack motion on an oil film has been presented. The local thickness of the oil film can be compared to height of the combined surface roughness of a cylinder liner and piston rings. Equations describing the mixed lubrication problem based on the empirical mathematical model formulated in works of Patir, Cheng and Greenwood, Tripp have been combined and used in this paper. In addition a model of gas flow through the labyrinth seal of piston rings has been developed. The main parts of the model and software have been experimentally verified abroad by the author at the marine engine designing centre. For the selected two-stroke marine engine, the influence of the number of piston rings used and the type of the top ring lock (straight or overlapped) on blowby to piston underside and on friction losses of the piston-ring-cylinder (PRC) system have been investigated. The developed model and software can be useful for optimization of the PRC system design.
PL
W artykule opisano metodykę wyznaczenia emisji wybranych szkodliwych związków do atmosfery przez turbinę gazową napędzającą morską jednostkę pływającą. Opisano konstrukcję takiego silnika, porównano go do spokrewnionego z nim silnika odrzutowego. Powiązano parametry obiegu silników używając do tego formuł gazodynamicznych, a na tej podstawie dobrano współczynniki emisji NOx, CO, HC. Wyniki zebrano w tabelach i przedstawiono na wykresach. Rezultaty analizy zostały omówione i są podstawą do dalszych, bardziej szczegółowych symulacji i analiz.
EN
The paper describes the methodology for determining the emission into the atmosphere of selected harmful compounds generated by a gas turbine that drives a seagoing vessel. The design of such an engine was described and compared to its related jet engine. The engine parameters were adjusted using gasodynamic formulas and the NOx, CO, HC emission coefficients were adjusted accordingly. The results are summarized in tables and graphed. The results of the analysis are discussed and are the basis for further, more detailed simulations and analyzes.
EN
The article presents the results of the first nationwide study of a pro-ecological character, including the problem of the impact of shipping (in a particular basin) on the terrestrial human environment. Shipping in the waters of the Bay of Gdansk is taken as an example of the real system and a detailed identification of the operating conditions for the vessels has been undertaken. Data were obtained from the analysis of information gathered by surveillance systems of vessel traffic (such as Automatic Identification System — AIS) for the complete identification of parameters and characteristics of shipping traffic in the form of deterministic and statistical mathematical models. On the basis of these mathematical models of the emission of harmful exhaust emissions from marine engines have been developed. Models of the spread of exhaust gas are based on the models of Gauss, Euler and Lagrange. Their use has enabled a scientific tool to evaluate the contribution of immission of harmful compounds in the global immission of pollutants in the atmospheric air of the Tri-city agglomeration to be obtained.
PL
W artykule przedstawiono wyniki pierwszych w skali kraju badań o charakterze proekologicznym obejmujących problem oddziaływania żeglugi morskiej (w określonym akwenie) na lądowe środowisko człowieka. Żeglugę na wodach Zatoki Gdańskiej przyjęto jako przykład systemu rzeczywistego i dokonano szczegółowej identyfikacji warunków użytkowania na niej jednostek pływających. Z analizy informacji gromadzonych przez systemy nadzoru ruchu statków (m.in. AIS) uzyskano dane do pełnej identyfikacji parametrów i charakterystyk ruchu statków w postaci deterministycznych i statystycznych modeli matematycznych. Na ich podstawie opracowano modele matematyczne emisji związków szkodliwych spalin silników ze statków. Modele rozprzestrzeniania się spalin oparto na modelach Gaussa, Lagrange’a i Eulera, co pozwoliło uzyskać naukowe narzędzie do oceny udziału imisji związków szkodliwych w globalnej imisji tych zanieczyszczeń w powietrzu atmosferycznym aglomeracji Trójmiasta.
EN
This paper presents the application of modern methods to reproduce a model of selected features of the complex geometric components of present medium-speed marine diesel engines. Geometrical data was obtained in experimental investigations of new objects operating in natural conditions, where measurements of some structural features are very difficult and burdened with great uncertainty. To obtain data for modelling, the analyses of two-dimensional images were used. The aim was to study the geometrical features of the main elements of fuel injection equipment to develop relationships between diagnostic signals to determine the technical state. Such examinations are also useful for the evaluation of the wear and damages of elements when operating in extremely difficult conditions. As a result of geometric measurements, it was possible to get a set of points and to produce digital images of objects.
PL
W pracy ukazano zastosowanie nowoczesnych metod do odtworzenia modelu wybranych cech geometrycznego złożonych elementów konstrukcyjnych współczesnych średnio-obrotowych okrętowych silników spalinowych. Dane geometryczne pozyskano w badaniach eksperymentalnych obiektów nowych i eksploatowanych w naturalnych warunkach, których pomiary niektórych cech konstrukcyjnych są bardzo trudne lub obarczone dużą niepewnością. Do pozyskania danych do modelowania wykorzystano również analizę obrazów dwuwymiarowych. Celem było ukazanie cech geometrycznych głównych elementów aparatury wtryskowej do opracowania relacji sygnał diagnostyczny - stan techniczny w diagnostyce. Badania takie również są przydatne do oceny zużycia i uszkodzeń obiektów pracujących w wyjątkowo trudnych warunkach eksploatacji. W wyniku pomiarów geometrycznych możliwe było pozyskanie zbioru punktów i na ich podstawie opracowanie obszarów cyfrowych obiektów. Stosując program do modelowania w przestrzeni trójwymiarowej możliwe jest odwzorowanie badanych elementów.
EN
Although perceived as the most environmentally friendly means of transport, ships are a significant source of pollution to the environment. The vast majority of emissions in EU sea areas are emitted from cargo ships over 500 GT. About 45% of all emissions come from EU flagged ships and approximately 20% of emissions are emitted within the 12-mile limit of territorial seas. In port cities, ship emissions are in many cases a dominant source of pollution and need to be addressed when considering compliance with legally binding air quality objectives. Moreover, emissions from ships travel over hundreds of kilometres and can thus contribute to air quality problems on land even if they are emitted at sea. This is particularly relevant for the deposition of sulphur and nitrogen compounds, which cause acidification of natural ecosystems and threaten biodiversity through excessive nitrogen inputs. Emission of toxic compounds in marine engines exhausts is limited by international legal provisions, namely MARPOL convention, which in Annex VI sets limits to SOx and NOx emissions and designates special areas where the limits are stringent. To comply with the provisions, marine vessels need to be equipped with installations reducing emissions to permissible levels or turn to alternative fuels. The paper presents evaluation of impact of those having been in force for the last decade limitations as well as of applied new technological solutions on improvement of air quality. The analysis was conducted for the Baltic Sea, based on available data on ship traffic in the area and emission factors.
EN
The paper presents the possibility of using an analytical study of the engine exhaust ignition to evaluate the technical condition of the selected components. Software tools available for the analysis of experimental data commonly use multiple regression model that allows the study of the effects and iterations between model input quantities and one output variable. The use of multi-equation models gives a lot of freedom in the analysis of the measurement results, as it allows the simultaneous analysis of multiple effects and iterations of output variables. It can also be used as a tool for the preparation of experimental material for other advanced diagnostic tools, such as models using neural networks, which allow, in contrast to multi-equation models, the recognition of the state with the number of classes of more than two-class, thus enabling diagnostic reasoning. Assuming that there is a strong correlation and unambiguous nature of the changes in the concentrations of toxic compounds analyzed in the course of the experiment can be seen as symptoms of the technical condition of the engine and with the known values of the output signals (including concentrations of toxic compounds) and their estimates, the values of residuals can be determined, which may indicate the type of damage. The authors show the advantages of using these analytical tools on the example of research conducted on the engine test bench.
PL
W artykule przedstawiono możliwość wykorzystania wyników badań składu spalin silnika z zapłonem samoczynnym do oceny stanu technicznego jego wybranych podzespołów. Dostępne programy narzędziowe służące do analizy danych eksperymentalnych powszechnie wykorzystują model regresji wielokrotnej, który umożliwia badanie efektów i interacji pomiędzy wielkościami wejściowymi modelu a jedną zmienną wyjściową. Zastosowanie modeli wielorównaniowych daje wiele możliwości podczas analizy wyników pomiarowych, gdyż umożliwia jednoczesną analizę efektów i interacji wielu zmiennych wyjściowych. Może być również wykorzystywane jako narzędzie do przygotowania materiału doświadczalnego dla innych zaawansowanych narzędzi diagnostycznych, takich jak modele wykorzystujące sieci neuronowe, które pozwalają, w przeciwieństwie do modeli wielorównaniowych, na rozpoznanie stanu przy liczbie klas większej niż dwuklasowa, umożliwiając tym samym wnioskowanie diagnostyczne. Przy założeniu bowiem, że istnieje silna korelacja oraz jednoznaczny charakter zmian stężeń analizowanych związków toksycznych w trakcie prowadzonego eksperymentu można traktować jako symptomy stanu technicznego silnika a przy znanych wartościach sygnałów wyjściowych (między innymi stężeń związków toksycznych) oraz ich estymat można wyznaczyć wartości residuów, które mogą wskazywać na rodzaj uszkodzenia. Autorzy w pracy przedstawiają zalety stosowania powyższych narzędzi analitycznych na przykładzie badań przeprowadzonych na stanowisku silnika badawczego.
PL
W artykule przedstawiono analizę procesu wymiany ciepła w cylindrze dwusuwowego silnika okrętowego o długim skoku tłoka. Wykorzystano obliczenia termodynamiczno-przepływowe CFD cyklu pracy silnika w dotyczące komory spalania oraz w objętości pod tłokiem, które udostępnił ośrodek konstrukcyjny silników okrętowych „Wärtsilä” w Szwajcarii. Opracowano program komputerowy do wyznaczania uśrednionych w cyklu pracy silnika rozkładów współczynnika przejmowania ciepła, temperatury gazu i gęstości strumienia ciepła wzdłuż tworzącej cylindra. W artykule przedstawiono porównanie wspomnianych rozkładów uzyskanych z użyciem obliczeń CFD oraz formuł empirycznych Woschniego, względnie Bulatiego. Opracowane metody obliczeń mogą być wykorzystane do wyznaczania maksymalnych wartości temperatur i ich gradientów, a w konsekwencji naprężeń termicznych i odkształceń elementów komory spalania silnika, a w szczególności tulei cylindrowej.
EN
In the paper an analysis of the heat transfer in cylinder of a long-stroke marine engine was presented. For this purpose CFD results of thermal and flow processes during engine cycle in combustion chamber and under piston were applied. They were made available to the author by the marine engine designing centre ”Wärtsilä” in Switzerland. A special computer program was developed for calculation of engine cycle averaged distributions of heat transfer coefficient, gas temperature and heat flux along the cylinder liner. In the paper an appropriate comparison between these distributions obtained by the use of CFD results and based on empirical equations of Woschni or Bulaty was presented. The developed calculation methods can be utilized for evaluation of maximal temperatures and their gradients, and thus thermal stresses and deformations of combustion chamber parts of an engine, in particular of the cylinder liner.
EN
The paper presents test stand allows broad span of engine’s vary load. Modernization of the stand was forced by necessity of carrying out of the researches related to evaluation of effectiveness of different methods of exhaust gases cleaning, being an aim of European Research Program in which, from polish party was IMP PAN (Polish Academy of Science), RAFAKO and TELECHEM. Further modernization was due to preparations for another research project in frames of Applied Scientifical Research conducted by consortium, consisting of Institute of Fluid – Flow Machinery of Polish Academy of Science, Gdynia Maritime University and RAFAKO. The scope of modernization was adaptation of the engine for combusting various fuels, reconfiguration of exhaust piping in order to direct exhaust gas stream to adequate devices and mounting of the electronic torque meter and fuel consumption meter.
PL
Artykuł prezentuje zmodernizowane stanowisko laboratoryjne pozwalające na zmiany obciążenia silnika w bardzo szerokim zakresie. Modernizacja stanowiska została wymuszona koniecznością przeprowadzenia badań związanych z oceną efektywności różnych metod oczyszczania gazów spalinowych, prowadzonych w ramach Europejskiego Programu Badawczego, w którym polską stronę reprezentowały IMP PAN, RAFAKO oraz TELECHEM. Kolejna modernizacja była związana z zakresem projektu badawczego prowadzonego przez konsorcjum w którego skład weszły IMP PAN, Akademia Morska w Gdyni, oraz RAFAKO w ramach Programu Badań Stosowanych. Zakres prac modernizacyjnych objął przystosowanie silnika do spalania różnych rodzajów paliw, rekonstrukcję układu wydechowego w celu umożliwienia instalacji urządzeń oczyszczających oraz montaż urządzeń do pomiaru momentu obrotowego i zużycia paliwa.
EN
Changing some parameters of the engine structure alters the emission of harmful components in the exhaust gas. This applies in particular to the damage of charge exchange system as well as fuel system and engine supercharger. These changes are much greater during the dynamic states and their accompanying transitional processes. The different sensitivity of diagnostic parameters to the same force, coming from the engine structure, but realized in other loading conditions can be discussed. Presented in the paper is a model of the engine diagnostic, in which symptoms are indicators of diagnostic and emission characteristics of gaseous exhaust components. Model is complemented with the tests on the single-cylinder research engine ZS. Also proposed is a measure of the sensitivity of the diagnostic parameter during dynamic processes.
PL
Zmiana niektórych parametrów struktury silnika wpływa na zmianę emisji szkodliwych składników w spalinach. Dotyczy to przede wszystkim uszkodzeń występujących w układzie wymiany ładunku a także w układzie paliwowym i układzie doładowania silnika. Zmiany te mają zdecydowanie większe wartości podczas trwania stanów dynamicznych i towarzyszących im procesów przejściowych. Można więc mówić o różnej wrażliwości parametrów diagnostycznych na te same wymuszenia pochodzące od struktury silnika, ale realizowane w innych stanach obciążenia. W artykule przedstawiono model diagnostyczny silnika, w którym symptomami diagnostycznymi są wskaźniki i charakterystyki emisji gazowych składników spalin. Model uzupełniono wynikami badań na stanowisku jednocylindrowego silnika badawczego ZS. Zaproponowano również miary wrażliwości parametru diagnostycznego podczas procesów dynamicznych.
EN
The current worldwide research on air pollution caused by the emission of harmful compounds from ships' engines is based on a simplified input. The existing databases of harmful compound emissions in the exhaust ofvessels operating in various parts of the world cannot be used to estimate emissions in meso- and microscale, e.g. in the Baltic Sea or the Gulf of Gdańsk, because this would lead to excessive generałization of emission factors, mainly due to the lach ofthe reąuired detail concerning vessel motion characteristics. Theflrst issue tackled within the framework ofthe project, one ofwhose effects is to create a research tool in the form of a computer program which simulates toxic compound emissions in the exhaust ofthe main engines ofvessels operating on a speciflc water body, was to create a vessel trafflc database in a selected marinę region (e.g. the Gulf of Gdańsk). The data was obtainedfrom the marinę Automatic Identification System (AIS). In addition to the parameters of vessel trafflc in the analyzed region of the sea, the database created, is a collection ofthe available construction and operat iona! data of those vessels, such as their size, displacement, power rating of the main propulsion engines, etc. Those data, after the appropriate processing, produced the so-called generalized resistance characteristics of the ships which became the basis for the determination of the maximum demand reguired by the screw propeller under given operating conditions. Information of the motive power (inslantaneous) is necessary to determine the emission characteristics of harmful exhaust gases. The extensive research resulted in the development of an original computer program, MEFSAS (Model of Emission From Ships At Sea), which allows to determine the power ratings ofthe screw propulsion engines (and on their basis the emissions characteristics) depending on the aforementioned variables ofthe operating conditions in the static and dynamie, states.
EN
Measurements of nitrogen oxides concentrations in exhaust gases of marine engines under various cruising are difficult or impossible to perform due to their cost and technical difficulties. Such measurements are generally performed on engines under static load conditions, which are determined by appropriate tests, and this is the basis for computing the values of indicators and characteristics of NOx emissions. The values of the following parameters are determined: specific emissions, emissions intensity, cruise emissions, as well as the propeller, regulatory, and adjustment characteristics of – most frequently – specific emissions. These indicators and characteristics are of limited use for the determining of the NOx emissions level in the exhaust gas of engines belonging to a set of different vessels operating in a given sea area which e.g. due to stricter environmental requirements requires reliable information about the current level of pollution. The authors have made a successful attempt at developing mathematical models in order to determine the resistance characteristics of the hull s of various ships and the power of their engines under different cruising conditions, and to estimate indicators and characteristics of NOx emissions on the basis of numerical simulation studies. The computer program developed allows for the examination of various vessel types, and their various sizes, cruising speed distributions, and changing external conditions (e.g. water density and depth, sea state etc.). The present paper will presented the course of the model's construction, the assumptions, and methods for determining the inter -relationships, and the results of numerical studies for a number of ships under various cruising conditions.
EN
The article presents theoretical principles of image processing in digital endoscopy which makes use of a miniaturised spectral scanner “PhaseProbe” designed by General Inspection Technologies LP, the producer of the measuring videoendoscope Everest XLG3. The technology of optoelectronic 3D mapping of the examined surface, which consists in measuring the phase shift between the emitted and reflected light waves, is briefly described. The efficiency of the “PhaseProbe” based method of endoscope measurements is compared with the earlier developed methods, such as “ShadowProbe” and “LaserDots”, which were used by the author in real conditions of diagnostic investigations of engines in operation in marine power plants. The processed results of the endoscope analysis of the broken gas turbine engine rotor blades which were earlier dimensioned using the inspection probes of “StereoProbe”, “ShadowProbe” and “LaserDots” type and now are examined by the author with the aid of the phase shift method make a valuable complement and synthesis of the discussion presented in the article.
first rewind previous Strona / 3 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.