Ograniczanie wyników
Czasopisma help
Autorzy help
Lata help
Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 14

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
Wyszukiwano:
w słowach kluczowych:  matematyczne modelowanie
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
PL
W artykule, wykorzystując model matematyczny, dokonano analizy rozkładów temperaturowych na powierzchni wyposażenia ochronnego i ciała ratownika w czasie palenia się zbiornika z produktami naftowymi. Wykazano orientacyjne usytuowanie strefy najwyższej temperatury nagrzania, występującej w odległości od 11 do 17 m od zbiornika z pożarem. Stwierdzono, że powierzchnia ciała ratownika w ciągu 20 min oddziaływania pożaru w warunkach jego największego rozwoju rozgrzewa się do temperatury 56,38˚С. Najbardziej nagrzanymi częściami ciała są okolice obojczyka, gdyż tam znajduje się tarczyca, która odpowiada za termoregulację organizmu; część głowy znajdująca się pod hełmem i przednie części stop.
EN
On the basis of the mathematical model the article considers the temperature distributions on the surfaces of protective equipment and the rescuer’s body during the combustion tank with oil. It has been revealed that the approximate maximum heating zone temperature is at a distance of 11 to 17 m from the tank with fire. It has been established that the body surface of a rescuer for 20 minutes of exposure to a fire, under the condition of its greatest development, is heated to the highest temperature of 56.38 °С. The most heated parts of the rescuer’s the body is the front of the head under the fire helmet, the front of the feet and the area of the collarbone where he the thyroid gland is situated. It is highly responsible for the body thermoregulation.
PL
Celem niniejszej pracy jest matematyczne modelowanie warunków intensyfikacji lokalnej erozji koryta rzeki za naturalną barierę , która odchyla się od brzegu w dół rzeki z powodu rozwoju miejscowego gwałtownego prądu skierowanego od brzegu. W pracy podane są wyniki numerycznej symulacji intensywności przepływu za przeszkodą na dnie, w zależności od jej wysokości i kąta pod jakim jest umiejscowiona. Ustalono, że najsilniejsze deformacje koryta rzeki mogą wystąpić jeśli wysokość przeszkody równa jest 1/3 głębokości strumienia a kąt umiejscowienia wynosi między 35 a 40 stopni w stosunku do nadchodzącego przepływu.
EN
The aim of this work is the mathematical modelling the conditions of intensification of local erosion of the river bed behind of a natural barrier that deviates from the shore downstream, due to the development of the local turbulent flow directed from the shore. There are given results of numerical simulation of the intensity of flow behind of the bottom obstacle, depending on its angle location and height. It was established that if the height of the obstacle equals to 1/3 of the stream depth and its angle location is between 35–40 degrees to the oncoming flow the most powerful local riverbed deformations can occur.
EN
In the research authors sugested calculations of a mathematical computer modeling methods, of the operational reliability indicators for the freight diesel locomotives M62K, 2M62M, ER20CF, when transporting cargoes via the main lines of the Lithuanian railway network. According to the permissible values of the diesel locomotive reliability criteria, the maximum weights of a train for the studied transportation lines have been calculated and a diesel engine resource has been predicted. A methodology for reducing the dynamic indicators of the operational load cycle of a locomotive diesel has been proposed and described. When applying it, a 15÷20% reduction of load cycle’s dynamic indicators (which increase the fatigue stresses of the locomotive’s cylinderpiston group parts and components) is achieved. Technological recommendations are formulated, in order to increase the usage of the operational reliability indicators of diesel locomotives and their energy efficiency.
PL
W oparciu o obliczenia dotyczące opracowanego z zastosowaniem komputerowego modelowania matematycznego układu w artykule przedstawiono badania porównawcze wskaźników niezawodności eksploatacyjnej silników dieslowych spalinowych lokomotyw towarowych M62K, 2M62M, ER20CF podczas kolejowych przewozów towarowych, dokonywanych głównymi liniami litewskiej sieci kolejowej. Stosując dopuszczalne wartości dla kryterium niezawodności silników dieslowych obliczono masę całkowitą pociągów na badanych liniach przewozowych oraz prognozowany resurs silników dieslowych. Zaproponowano i scharakteryzowano metodologię obniżenia wskaźników dynamicznych cyklu obciążenia eksploatacyjnego silnika dieslowego lokomotywy spalinowej. Dzięki jej zastosowaniu możliwe jest obniżenie o 15÷20% wskaźników dynamicznych cyklu obciążenia (zwiększających napięcia zasadniczych elementów jednostki cylindryczno-tłokowej i węzłów silnika). Sformułowano zalecenia technologiczne, mające na celu zwiększenie wskaźników niezawodności eksploatacyjnej silników dieslowych lokomotyw spalinowych oraz wykorzystanie ich skuteczności energetycznej.
4
Content available remote Model matematyczny oczyszczalni ścieków
PL
Prezentowana praca jest próbą zastosowania statystycznych technik identyfikacji do opisu funkcjonującej oczyszczalni ścieków. W oparciu o zarejestrowane stężenia zawiesiny na wlocie i wylocie oczyszczalni oraz w etapach pośrednich sformułowano model matematyczny. Zaproponowano strukturę blokową modelu oraz wyznaczono charakterystyki w dziedzinie czasu i częstotliwości.
EN
The paper is an attempt to describe application of the statistical identification technique for practical problems of the dynamic behavior of a typical functioning sewage treatment plant. Mathematical model of the plant is based on the experimental investigations of suspension concentration for the random input and output signals obtained simultaneously. This idea has been applied to the stationary linear dynamic sewage treatment plant whose model is defined by using the elementary dynamics system. The power frequency characteristics was determined from the correlation and the spcctral density functions of input and output signals
PL
W artykule przedstawiono możliwości stosowania metod symulacji fizycznej i matematycznego modelowania do projektowania i poprawy procesu ciągłego odlewania stali charakteryzujących się dużą podatnością do pękania w wysokich temperaturach. Pokazano, że idealnym rozwiązaniem jest stosowanie obu tych metod, przy czym, metoda symulacji wykorzystywana jest do generowania charakterystyk materiałowych, które pozwalają wnioskować o możliwości powstawania pęknięć na krawędziach i powierzchni wlewka ciągłego. Podstawowe dane, które uzyskiwane są w badaniach symulacyjnych obejmują zależność przewężenia i wytrzymałości na rozciąganie od temperatury. Możliwości obu metod w zakresie opisu zjawisk zachodzących we wlewku odlewanym na urządzeniu COS scharakteryzowano na przykładzie procesu odlewania stali w gatunku 18G2A.
EN
The paper presents the capability of the mathematical modelling and physical simulation to predict the development of different types of ingot cracks during casting process of steels characterised by a substantial decrease in plastic properties at high temperatures. It was shown that an ideal solution in dealing with the problem of cracks formation consists in a simultaneous application of these methods interactively. The role of the physical simulation is to provide material characteristics allowing the predictions of the probability of crack formation on the continuously cast ingot surface and edges. The fundamental data acquired during physical simulation comprise a relation between reduction in area , tensile strength and temperature. The 18G2A steel continuous casting process was considered to demonstrate the capability of these methods to characterise the phenomena occurring in the ingot.
PL
Wiele konwencjonalnych metod i technik modelowania matematycznego ma ograniczone zastosowania w odniesieniu do układów przeróbki surowców mineralnych, a uzyskiwane modele mają specjalne cechy i ograniczenia. Masowe zastosowanie komputerów doprowadziło do tego, że klasyczne problemy projektowania i poszukiwanie optymalnych warunków stały się zadaniem z zakresu informatyki i odpowiednich procedur obliczeniowych. W artykule omówiono dość szeroko zastosowanie programowania ewolucyjnego do doboru optymalnych warunków pracy kruszarek szczękowych (wzory (1), (2) i (3)), prowadzące do projektów układów rozdrabniania. W wielu przypadkach wskazane jest stosowanie nieklasycznych (niestandardowych) metod statystycznych, z których omówiono metody bootstrapowe, metody bayesowskie i nieparametryczne sposoby estymacji gęstości rozkładów właściwości materiałów uziarnionych. Zostało także ogólnie scharakteryzowane wielowymiarowe podejście do opisu właściwości materiałów, ze zwróceniem uwagi na ich specyfikę.
EN
Many conventional methods and mathematical modeling techniques are limited in mineral processing systems applications giving the models of special features and limitations. The global applications lead to the situation where the classical designing tasks and searching for the optimal conditions became the problems from the field of informatics and certain calculating procedures. The paper presents widely the applications of evolutionary programming to select the optimal conditions for jaw crushers work (formulas (1), (2) and (3)), leading to designs of comminution technological systems. In many cases the application of non-classical statistical methods, like bootstrap, Bayesian and non-parametric methods of estimation of grained materials characteristics distribution functions is advisable. These methods were discussed in the paper. Furthermore, the multidimensional approach to the materials characteristics was generally presented, with special attention to their specific character.
7
Content available remote Mathematical modelling in scientific researches of chemical technology processes
EN
In this paper the features of mathematical model application for research of chemical technology objects are presented. The research of chemical and technological process of soft goods treatment in the environment of organic solvents has been presented. Effective universal composition for intensification of dry-cleaning of textile materials of different fiber composition has been elaborated by means of both theoretical and experimental investigations.
PL
W niniejszym artykule przeprowadzono analizę możliwości zastosowania modelu matematycznego do badania obiektów z zakresu technologii chemicznej. Przedstawiono badanie chemiczno-technologicznego procesu obróbki wyrobów włókienniczych w środowisku rozpuszczalników organicznych. Wykonanie badań teoretycznych na modelu matematycznym oraz doświadczalnych pozwoliło na zaprojektowane efektywnej, uniwersalnej kompozycji zwiększającej możliwości chemicznego czyszczenia materiałów włókienniczych w porównaniu do środków stosowanych obecnie.
EN
Numerical weldability analysis is a new powerful research and development tool which is useful for metallurgists, technologist and design engineers. Saying strictly the numerical analysis of weldability comprises thermodynamic, thermomechanical and microstructural modelling of the welding process. The result of this analysis is material susceptibility (SU). The fracture resistance of welded joints is mainly characterised by normalised parameters: KIth / KIC; ? / ?c, J / Jc; in the exploitation condition. From above-mentioned equations results that does not exist one global parameter which defines the step of susceptibility SU of base materials has been also executed with use of SINTAP program and Computational Welding Mechanics (CWM).
PL
Systemy zapewnienia jakości produkcji są ukierunkowane na rozwój nowoczesnych metod projektowania konstrukcji oraz technologii ich wytwarzania. Należy w tym miejscu podkreślić znaczący rozwój metalurgii i fizyki procesu spawania obejmujący m.in. hydrodynamikę jeziorka spawalniczego z uwzględnieniem sił powierzchniowych i objętościowych różnego pochodzenia a także modelowania procesu krystalizacji SP i morfologii przemian strukturalnych w SWC. Ponadto do oceny SU materiału praktycznie usiłuje się stosować normalizowane parametry mechaniki pękania np. KIth / KIC w warunkach pękania zimnego lub w warunkach eksploatacyjnych ? / ?c. lub J / Jc. Wyżej wymienionym rozwiązaniom nadano również charakter bardziej szczegółowy bazując m.in. na ustaleniach procedur SINTAP oraz Obliczeniowej Mechaniki Spawania OMS.
PL
Spawanie traktowane jest aktualnie jako proces specjalny, którego rezultaty nie mogą być w pełni ocenione, zbadane i sklasyfikowane, co ostatecznie stwarza pewien stopień ryzyka i niepewności pracy konstrukcji spawanych. Proces spawania związany jest bezpośrednio z lokalną zmianą energii wewnętrznej łączonych materiałów a jego realizacja w sposób naturalny prowadzi do lokalnej zmiany stanu materiału wyrażającego się w przemianach struktury i właściwości mechanicznych, z czym związany jest stopień uwrażliwienia materiału spawanego i ocena spawalności. Jest to relacja bardzo złożona, o sprzężeniu zwrotnym, co w sensie fizycznym prowadzi do ustalenia związku pomiędzy modułami: polem termicznym – ewolucją mikrostruktury – polem mechanicznym, o wzajemnym oddziaływaniu o charakterze synergicznym. Ocena stopnia uwrażliwienia różnych gatunków stali powinna więc polegać na analizie wymiarowej określonych wyżej modułów, przy ścisłym zapisie fizykalnym zachodzących w nich procesów. Istota problemu oceny spawalności polega więc na ocenie skutków powtórnej ingerencji metalurgicznej w stali w obszarze spoiny, ponownej krystalizacji oraz przemianach strukturalnych, najczęściej o charakterze zupełnie odmiennym, którą posiadała stal przed procesem spawania. Podobne uwagi można odnieść do obszaru bezpośrednio przylegającego do spoiny (SP) – strefy wpływu ciepła (SWC), gdzie zachodzą przemiany struktury w stanie stałym. Lokalne oddziaływanie termiczne w procesie spawania w wyniku oddziaływania więzów mechanicznych jest również źródłem naprężeń własnych i deformacji, tworząc nowy stan mechaniczny powstającego złącza spawanego.
EN
Currently the welding as a technological process is concerned with special processes, the results of which cannot be checked in a complete degree by subsequent control, test of production what finally causes uncertainty of work of welded constructions. The process of welding is related to the local change of the internal energy of welded system and that leads to the local change of state of material expressing by change of microstructure and mechanical properties. This phenomena decide on the assessment of susceptibility of materials under defined welding condition and estimate of the weldability. It is compound relation and the mechanical behaviour of welded joints is sensitive to the close coupling between modules: heat transfer, microstructure evolution an mechanical fields. Welding process in physical meaning it is jointed with three laws govern mass and heat flow the laws of conservation of: mass, momentum and energy. The knowledge of the run of thermo-dynamical process under welding indicates on the possibility of active modelling and control of welding process with use intensive and extensive parameters. As the weld metal cools in the temperature range 2300 to 1800°K, the dissolved oxygen and deoxidising elements in liquid steel react to form complex oxide inclusions of 0,1 to 1 μm size range. In the temperature range 1800 to 1600°K, solidification of liquid to δ ferrite starts und envelops these oxide inclusions. After δ ferrite transforms to austenite in the temperature range 1100 to 500°K, the austenite transforms to different ferrite morphologies such as ferrite: allotriomorphic, Widmanstättena, and acicular. The macro-mechanical heterogeneity of welded structures is one of their primary features. The heterogeneous nature of the weld joints is characterised by macroscopic dissimilarity in mechanical properties. Numerical weldability analysis is a new powerful research and development tool which is useful for metallurgistics technologist and design engineers. Saying strictly the numerical analysis of weldability comprises thermodynamic, thermomechanical and microstructural modelling of the welding process. The result of this analysis is material susceptibility (SU). The fracture resistance of welded joints is mainly characterised by normalised parameters: SU1 = KIth / KIC for cold cracking or in the exploitation condition by SU2 =δ / δ c or J / Jc, SU1 ≠ SU2 . From above-mentioned equations result that does not exist one global parameter which defines the step of susceptibility SU of base materials has been also executed with use of SINTAP program.
PL
Nieliniowe obserwatory mają duże potencjalne znaczenie w dziedzinie sterowania, monitorowania i diagnozowania lotniczych silników turbinowych. Mogą być szczególnie przydatne do pomiaru chwilowych wartości tzw. trudno mierzalnych parametrów ich pracy, takich jak temperatura czynnika roboczego u wylotu komory spalania lub ciąg. Z tych powodów wiarygodność i dokładność wyników działania obserwatorów powinna stać się przedmiotem starannych badań. W niniejszej pracy przedstawiono porównanie wyników działania dwóch wariantów nieliniowego obserwatora silnika 50-3. W algorytmie obliczeniowym pierwszego wariantu przyjęto, że czynnik roboczy w kanale silnika jest gazem półdoskonałym. W wariancie drugim czynnik roboczy potraktowano jako gaz doskonały. Oba warianty obserwatora przetestowano na danych rzeczywistych, uzyskanych z badań silnika 50-3 w hamowni naziemnej.
EN
I-linear observers have got great potentialities in the fields of turbojet engine control, monitoring and diagnosing. They may prove of particular suitability for measuring actual values of the so-called difficult-to-measure parameters, e.g. temperature of the working men at the combustian chamber outlet, thrust, etc. For this reason, reliability and accuracy of results of the performance of observers should be given careful consideration. The paper has been intended to deliver comparison between results gained with two variants of a non-linear observer of the SO-3 engine. It has been assumed in the computational algorithm of the first variant that the working medium in the engine duct is a perfect gas. In the second variant, the king medium has been considered a semi-perfect gas. Both the variants of the observer have been tested using real data from tests ot the SO-3 engine on a ground-based engine test bed.
11
Content available remote Matematyczne modelowanie mechanicznych właściwości materiałów
PL
W pracy rozważono zagadnienia dyssypacji energii oraz stateczności równowagi wewnętrznej w odkształconym materiale, które są ściśle związane z problematyką wytrzymałościową. Właściwości materiału w procesie monotonicznego obciążania aproksymowano nieliniowym modelem matematycznym o stałym module odkształcenia objętościowego i zmiennym module odkształcenia postaciowego. Zastosowane w modelu stałe materiałowe wyznaczono w statycznej próbie rozciągania. Wykorzystując pojęcie gęstości energii odkształcenia oraz definicję stateczności, sformułowano kryterium niestateczności stanu odkształcenia materiału. Badając wypukłość funkcji energii odkształcenia postaciowego, sformułowano nowy warunek plastycznego płynięcia, który wierniej opisuje rzeczywiste zachowanie materiału w złożonym stanie naprężenia, na co wskazują badania eksperymentalne wykonane przez różnych autorów.
EN
The questions of energy dissipation and stability of inner equilibrium in a deformed material, closely related to the strength problems were considered. The material properties during the process of monotonic loading were approximated with the use of a nonlinear mathematical model of constant volumetric modulus of elasticity and varying non-dilatational modulus. Used in the model, material constants were obtained in a static tensile test. The instability criterion of strain state for the material was formulated with reference to the concept of density of strain energy and definition of stability. Examination of convexity of the function of non-dilatational strain energy enabled formulation a new plastic yield criterion. It reliably describes an actual behaviour of the material in a complex strength condition, which is evidenced by the experimental studies carried out by various authors.
PL
W pracy zaprezentowano próbę wykorzystania wybranych wersji modelu Druckera-Pragera do opisu zachowań plastycznych soli kamiennej. Do opisu zachowań sprężystych wykorzystano liniowe prawo Hooka, a do opisu zachowań lepkich – prawo potęgowe (Nortona) z umocnieniem czasowym. Analizę wykonano w oparciu o dane z typowych testów laboratoryjnych: wytrzymałości doraźnej, pełzania i relaksacji. Uzyskane wyniki wskazują, że rozszerzony model Druckera-Pragera dość dobrze opisuje zachowanie plastyczne soli kamiennej, przejawiające się w takich testach.
EN
In the paper an application of some versions of the Drucker-Prager model to description of plastic behaviour of rock salt was presented. In the considerations the Hooke’s law of elasticity was used for the description of rock salt elastic behaviour, just as the power Norton law with time hardening for the description of viscous behaviour. Some results of so called individual triaxial tests carried out for salt were studied and it was proved on their background, that the extended Drucker-Prager model might be used for the description of plastic behaviour of rock salt with fair accuracy.
13
Content available remote Rozwiązania prognostyczne w systemach diagnostycznych
PL
W pracy dokonano syntetycznej analizy rozwiązań modelowych związanych z realizacją prognoz diagnostycznych w systemach diagnostycznych. Zwrócono uwagę na szereg kwestii metodologicznych i ograniczeń realizacyjnych dla rozwiązań tych zadań w diagnostyce technicznej. W prezentacji problematyki uwzględniono omówienie kwestii: treści pojęciowych 31stosowanych terminów, ich związków formalnych z procesem diagnostycznym, dostępności bazy możliwych zbiorów informacji diagnostycznych, zabezpieczającej potrzeby modelowania i realizacji procesu przewidywań diagnostycznych. Zwrócono uwagę na istotne ich realizacyjne wyróżniki zabezpieczające poprawność rozpoznań prognostycznych w systemach diagnostycznych. Na tle aparatu pojęciowego i zadań badawczych teorii diagnostyki przedstawiono główne ujęcia modelowe wraz z omówieniem przyporządkowanych ich rozwiązaniom charakterystycznych atrybutów i kwestie ich aprobaty.
EN
A synthetic analysis of the model solution connected with the realization of diagnostic forecasting in diagnostic systems are carried out. In the problematic presentation were considered: the meaning of the description words, theirs formal connection with the diagnostic process, the accessibility of the base of possible diagnostic set protecting the modeling needs as well as realization of forecasting diagnosis process. Apart of the concept apparatus and the studies tasks of the diagnostic theory the main model features are presented with discussion of the assigned to theirs solutions the characteristic attributes and problems of theirs acceptance.
14
Content available remote Mathematical modelling of contaminant flow and transport in ground waters
EN
Effective action intended to counter deterioration of ground water resources quality makes it necessary to identify the processes which have a bearing on contaminant infiltration into subterranean waters and design appropriate tools with a view to quantifying the processes in question. In view of the complexity of these issues, the most suitable method for resolving them is by mathematical modelling The present paper discusses two related mathematical models designed to model flow and transport in a three dimensional porous variably saturated medium in unsteady conditions.
PL
Efektywne przeciwdziałanie postępującemu pogarszaniu się jakości wód podziemnych wymaga rozpoznania procesów wpływających na przedostawanie się zanieczyszczeń do tych wód oraz opracowaniu narzędzi umożliwiających ich kwantyfikację. Ponieważ zagadnienia te są złożone, więc aby je rozwiązać najlepiej jest zastosować metody modelowania matematycznego. Przedstawiono dwa powiązane ze sobą modele matematyczne przeznaczone do modelowania przepływu i transportu w trój wymiarowym ośrodku porowatym o zmiennym nasycaniu, w warunkach nieustalonych.
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.