Ograniczanie wyników
Czasopisma help
Autorzy help
Lata help
Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 118

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 6 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
Wyszukiwano:
w słowach kluczowych:  gospodarka materiałowa
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 6 next fast forward last
1
Content available remote Gospodarka materiałowa w dobie transformacji gospodarczej
PL
Niwelowanie negatywnych skutków środowiskowych, powodowanych intensywnym rozwojem cywilizacyjnym oraz eksploatacją zasobów naturalnych w sposób zapewniający ich dostępność przyszłym pokoleniom, stanowią aktualne wyzwania, przed którymi stoi Unia Europejska. Zadania te są realizowane w ramach Europejskiego Zielonego Ładu, stanowiącego plan działań na rzecz zrównoważonej gospodarki Wspólnoty. Efektem tej inicjatywy ma być przeciwdziałanie utracie różnorodności biologicznej, zmniejszenie poziomu zanieczyszczeń oraz bardziej efektywne wykorzystanie zasobów dzięki przejściu na gospodarkę o obiegu zamkniętym. Wdrażane rozwiązania legislacyjne i organizacyjne mają doprowadzić do zmiany dotychczas funkcjonującego modelu gospodarczego, na taki, który zapewni efektywny przepływ surowców, energii, pracy i informacji, dzięki czemu stanie się możliwe odbudowanie zaangażowanych zasobów ludzkich i środowiskowych.
EN
Eliminating the negative environmental effects caused by the rapid civilization development and the exploitation of natural resources in a way that ensures their availability for future generations are the current challenges that the European Union is facing. These tasks are carried out under the European Green Deal, which is an action plan to sustainable EU economy. The initiative is expected to counteract the loss of biodiversity, reduce the level of pollution and support the efficient consumption of resources through the transition to Circular Economy (CE). The implemented legislative and organizational solutions are expected to change the existing economic model into one that will ensure the effective flow of raw materials, power, labour and information so that it is possible to „rebuild” environmental and human resources.
PL
Zwiększające się zużycie materiałów ma znaczący wpływ na środowisko, stąd jednym z ważnych wskaźników zrównoważonego rozwoju są zmiany wielkości w krajowej konsumpcji materialnej. W Polsce wskaźnik ten oscyluje w granicach 16–19 Mg na mieszkańca. Analiza przepływu materiałów w 24 działach sekcji C oraz wartości produkcji sprzedanej pozwalają na zidentyfikowanie tzw. hotspot-ów. Wykazano, że przemysł chemiczny jest czwartym działem pod względem zużycia materiałów w Polsce oraz jednym z największych konsumentów wody i energii, odznaczając się dużą wartością produkcji sprzedanej.
EN
Statistical data on consumption of biomass, metals, energy, water and other materials showed the necessity of more efficient use of resources and minimizing generation of wastes according to the circular economies. The chem. industry was found the most significant consumer of H₂O.
PL
Celem artykułu jest przedstawienie wad i zalet metody ABC/XYZ wykorzystywanej w procesie zarządzania zapasami. W artykule, na podstawie otrzymanych danych, została przeprowadzona analiza ABC, XYZ oraz stworzona macierz ABC/XYZ i Kraljica. Celem przedstawionej analizy jest usprawnienie pracy działu zajmującego się wytwarzaniem oraz magazynowaniem asortymentu poprzez określenie strategii zakupu dla poszczególnych grup. W wyniku klasyfikacji otrzymano podział towarów na grupy asortymentowe wraz ze wskazaniem strategii uzupełniania niedoborów.
EN
The aim of presented work is indicate the importance and function of classification ABC/XYZ used in inventory management process and determining the impact of the discussed concept on the functioning of the enterprise. Based on the received data, the ABC and XYZ analyzes were carried out. The ABC analysis was aimed at improving the work of the department involved in the production and storage of the assortment by defining a purchase strategy for individual groups. In addition, it allows to focus attention on sensitive elements. As a result of the ABC/XYZ classification, the division of goods into product groups was obtained along with the shortage strategy.
4
Content available remote Wybrane aspekty zagospodarowania odpadów komunalnych w Polsce
PL
Gospodarka materiałowa obejmuje swoim zasięgiem wszelkie procesy związane z gospodarowaniem materiałami na wszystkich szczeblach zarządzania. Dotyczy ona zarówno procesów pozyskiwania, wykorzystania, jak i przemieszczania do odbiorców. Jednym z efektów działań podejmowanych przez przedsiębiorstwo jest powstawanie strumienia odpadów. Dotyczy to zarówno procesów wewnątrz przedsiębiorstwa, jak i następstw wykorzystywania lub wyeksploatowania produktów przez klientów. Zwiększona troska o środowisko naturalne przyczynia się do podejmowania przez przedsiębiorstwa szeregu działań o charakterze proekologicznym. Właściwe zrozumienie następstw realizowanych procesów na środowisko oraz znaczenia zagadnień związanych z projektowaniem produktów oraz planowaniem wykorzystania materiałów staje się priorytetowe we współczesnym świecie. W artykule przedstawiono wybrane zagadnienia dotyczące zagospodarowania odpadów komunalnych.
EN
Material management covers all processes related to materials management at all levels of management. It concerns both the processes of acquiring, using and moving products to recipients. One of the effects of activities undertaken by the company is the creation of a waste stream. This applies to both the processes within the company and the consequences of using or consuming products by customers. Increased care for the natural environment contributes to undertaking a number of pro-ecological activities by enterprises. A proper understanding of the consequences of the implemented processes on the environment and the importance of issues related to product design and planning of the use of materials becomes a priority in the modern world. The article presents selected issues concerning the management of municipal waste.
5
Content available remote Wybrane aspekty zagospodarowania odpadów komunalnych w Polsce
PL
Gospodarka materiałowa obejmuje swoim zasięgiem wszelkie procesy związane z gospodarowaniem materiałami na wszystkich szczeblach zarządzania. Dotyczy ona zarówno procesów pozyskiwania, wykorzystania, jak i przemieszczania do odbiorców. Jednym z efektów działań podejmowanych przez przedsiębiorstwo jest powstawanie strumienia odpadów. Dotyczy to zarówno procesów wewnątrz przedsiębiorstwa, jak i następstw wykorzystywania lub wyeksploatowania produktów przez klientów. Zwiększona troska o środowisko naturalne przyczynia się do podejmowania przez przedsiębiorstwa szeregu działań o charakterze proekologicznym. Właściwe zrozumienie następstw realizowanych procesów na środowisko oraz znaczenia zagadnień związanych z projektowaniem produktów oraz planowaniem wykorzystania materiałów staje się priorytetowe we współczesnym świecie. W artykule przedstawiono wybrane zagadnienia dotyczące zagospodarowania odpadów komunalnych.
EN
Material management covers all processes related to materials management at all levels of management. It concerns both the processes of acquiring, using and moving products to recipients. One of the effects of activities undertaken by the company is the creation of a waste stream. This applies to both the processes within the company and the consequences of using or consuming products by customers. Increased care for the natural environment contributes to undertaking a number of pro-ecological activities by enterprises. A proper understanding of the consequences of the implemented processes on the environment and the importance of issues related to product design and planning of the use of materials becomes a priority in the modern world. The article presents selected issues concerning the management of municipal waste.
6
Content available remote Organizacja pracy magazynu wyrobów spożywczych na przykładzie przedsiębiorstwa
PL
W artykule przedstawiono czynniki niezbędne do realizacji procesu magazynowego w przedsiębiorstwie produkującym żywność o krótkim terminie ważności. Zaprezentowano elementy składające się na powierzchni magazynu wyrobów gotowych. Przedstawiono instrukcję składowania wyrobów gotowych. Asortyment podzielono na grupy rotacyjne według terminu ważności.
EN
The article presents the factors necessary for the realized of the warehousing process in an enterprise which is a producer of food with a short expiry date. Elements of space for finished goods warehouse were presented. The instructions for store finished goods. The assortment was divided into rotational groups according to expiry date.
7
Content available remote Odpowiedzialność funkcjonariuszy straży granicznej w gospodarowaniu paliwem
PL
Autor w sposób dość niekonwencjonalny zwraca uwagę na problematykę związaną z określaniem ilości w obrocie paliwem pod kątem odpowiedzialności służbowej i cywilnej funkcjonariuszy w jednostce funkcjonującej na warunkach szczególnych.
EN
The author in a rather unconventional way draws attention to some problems connected with the determination of the amount of fuel from the point of view of responsibility under the terms of service and civil liability of functionaries of a unit acting under specific conditions.
PL
Zabezpieczenie materiałowe to zespół działań podsystemu materiałowego, którego celem jest zaspokojenie potrzeb gospodarczo-bytowych wojsk w wymagane ilości środków zaopatrzenia oraz specjalistyczne usługi materiałowe. Niezwykle istotnym zadaniem związanym z zapewnieniem załodze okrętu właściwych warunków bytowych jest żywienie. Specyfika funkcjonowania jednostek pływających wymusza stosowanie adekwatnych do aktualnych potrzeb form zaopatrywania w produkty spożywcze oraz przygotowywania posiłków. Opracowując jadłospisy dla załóg należy uwzględniać szereg czynników, takich jak: warunki pracy na morzu, strefy pływania okrętu, czas przebywania na morzu bez możliwości uzupełniania zapasów produktów spożywczych, konieczność stosowania konserw, warunki kuchenne okrętu, stan morza, wysiłek załogi w poszczególnych dniach rejsu czy zapotrzebowanie załóg na napoje chłodzące.
EN
Material protection is a set of operations of material subsystem, which the goal is to satisfy the economic and living needs of armies in the required amounts of supply means and specialist material services. Extremely important task connected with ensuring appropriate living conditions to the ship’s crew is nutrition. The specificity of functioning of the vessel crews forces usage adequate to current needs forms of food supply and also preparing the food. When creating menu for crew one has to take into account several factors, such as: conditions of working at the sea, ship’s sailing zone, time of being at sea without possibility of replenishment of the food supply, necessity of using food in cans, galley conditions, effort of the crew on each day of the cruise or demand on soft drinks.
PL
Przedmiotem artykułu jest kompleksowa analiza procesu gospodarki materiałowej na podstawie przeprowadzonych badań. Prawidłowa realizacja procesów gospodarki materiałowej w istotny sposób wpływa na koordynację przepływów, jak i optymalizację kosztów procesów logistycznych. Problem badawczy prezentowanych badań koncentrował się na określeniu wpływu gospodarki materiałowej na zapewnienie stabilności produkcji przedsiębiorstw branży chłodniczej. Do zweryfikowania tak postawionego problemu użyto narzędzi badawczych teoretycznych (analiza, synteza, uogólnienia, porównania) i praktycznych (obserwacja, mapowanie procesów, wywiady bezpośrednie z pracownikami przedsiębiorstw).
EN
The article is a comprehensive analysis of the materials management process based on extensive investigations. Proper implementation of the materials management processes significantly affect the coordination of movements, as well as cost optimization of logistic processes. The research problem of this study focused on determining the impact of material management to ensure sustainability of production enterprises refrigeration industry. To examine this particular problem theoretical research tools (analysis, synthesis, generalization, comparison) and practical (observation, process mapping, direct interviews with employees of companies) were used.
EN
The use and reuse of metal and steel is not an entirely new market or concept. It has just been brought to light amidst the worldwide effort to save the environment and minimize or stop the effects of global warming. Policies from governments and states have turned many sectors around to support the cause of stopping climate change. With a lot of struggle, the efforts of having individuals and businesses to care about the environment have started to bear fruit. One industry whose outlook has changed most is the automotive industry where most of greenhouse gases come from. It is no secret that the exhaust from cars creates a lasting effect on the environment. While the warning was ignored decades ago, it is heeded now and many car companies have taken measures in order to help prevent more damage brought on by cars. Hybrid cars that run on less fuel or bio fuel have become popular not only among activists but among Hollywood stars that support the cause. Another step that the industry has taken is the creation of cars that have minimal environmentally hazardous materials and is, instead, almost entirely recyclable. The cause is gaining momentum and it is time that you joined in the effort of saving the world. Currently, one in four cars is made up of at least 25% of recycled steel from old cars. While the number is good, one still has to consider the fact that car ownership rates have steadily gone up which may mean production and mining of more steel needs to be in order. While you cannot really stop someone from buying a car, the best way to go in this case is to keep the proportion of new cars and end-of-life vehicles balance in check.
PL
Użycie i ponowne wykorzystanie metali i stali nie jest całkowicie nowym rynkiem czy pomysłem. Zostało to ukazane światłu dziennemu aby wspólnym wysiłkiem ratować środowisko i zminimalizować czy zatrzymać efekt globalnego ocieplenia. Polityka rządów i stanów zmieniła sposób działalności wielu sektorów w celu zatrzymania zmian klimatycznych. Z wielkim trudem wysiłki posiadania jednostek i biznesów mających na uwadze dobro środowiska zaczęło przynosić efekty. Przemysłem, którego wygląd zmienił się najbardziej jest przemysł motoryzacyjny, gdzie powstaje najwięcej gazów cieplarnianych. Nie jest sekretem, że spaliny samochodowe stwarzają zagrożenie dla środowiska. Gdy ostrzeżenie zostało zignorowane dekady temu, obecnie zwraca się na ten fakt uwagę i wiele koncernów samochodowych podjęło środki w celu zapobiegnięcia większym szkodom wyrządzonym przez samochody. Samochody hybrydowe napędzane mniejszą ilością paliwa czy biopaliwa stały się popularne nie tylko pośród aktywistów, ale również pośród gwiazd Hollywood, które popierają akcję. Kolejnym krokiem, który wykonał przemysł jest stworzenie samochodów, które posiadają minimalną ilość niebezpiecznych materiałów szkodzących środowisku i które mogą być poddane recyklingowi. Sprawa nabrała rozpędu i teraz jest czas abyś dołączył się do starań na rzecz ratowania świata. Obecnie, jeden na cztery samochody jest wyprodukowany w przynajmniej 25% ze stali odzyskanej ze starych aut. Liczba ta jest dobra, jednak należy pamiętać, że ilość właścicieli aut wzrosła co może oznaczać, że na cele produkcyjne należy przeznaczyć większe ilości surowców. W sytuacji gdy nie można komuś zabronić kupienia nowego auta, najlepszym wyjściem okazuje się zachowanie proporcji nowych samochodów i tych, których żywot dobiega końca.
PL
Zakupy zaopatrzeniowe są działaniem poprzedzającym realizację procesów produkcyjnych, a także zapewniającym ciągłość ich przebiegu. Struktura nabywanych dóbr i usług jest różna w poszczególnych przedsiębiorstwach. Przygotowując specyfikację zakupów zaopatrzeniowych, przedsiębiorstwa uwzględniają rodzaj prowadzonej działalności, zakres prac do wykonania, plany inwestycyjne, zamówienia klientów, sytuację finansową, dostępność zasobów rzeczowych, możliwości kadrowe itp. Uwzględniając politykę biznesową, przedsiębiorstwa opracowują ogólne warunki zakupu (OWZ) materiałów i usług. W artykule przedstawiono schematyczne ujęcie procedur zakupów zaopatrzeniowych produkcyjnego przedsiębiorstwa hutniczego. Na podstawie OWZ przedsiębiorstwa ArcelorMittal Poland scharakteryzowano przebieg procedur zakupów materiałów i usług. Omawiając kluczowe etapy zakupów zaopatrzeniowych, wskazano na specyfikę ich realizacji w produkcyjnym przedsiębiorstwie hutniczym.
EN
Author of the paper presents general specification of delivery and services in metallurgical enterprises. During research work of the organizational changes in metallurgical enterprises the place of purchase offices was established. Typical structures of organizational system with purchase department were presented in the publication. Moreover some information about course of the process were presented and key elements of the process were characterized.
12
Content available remote Optymalizacja procesu sterowania zapasami w oparciu o grupowe zamawianie towarów
PL
W praktyce gospodarczej bardzo często występuje problem zamawiania różńorodnych asortymentów od jednego bądź wielu dostawców. Związany jest on z tzw. efektem skali, czyli obniżeniem kosztów, a także uzyskaniem rabatów wraz z zamawianiem surowców, transportem, produkcja oraz magazynowaniem produktów w większych partiach. Rozwiązanie tego problemu zostanie przedstawione na przykładzie wybranej klasycznej metody zamawiania grupowego, jaką jest analiza pokrycia.
EN
In the article it is proposed an innovative aspect for the process of stocks controlling. It is presented an opportunity using of nonlinear programming for the optimization of process of the group ordering the goods, which is the 'coverage analysis'. The attention is paid for the formation of scale effect and the occurrence of trade-off relation, connected to safety of the customer needs by the minimization the general costs of maintenance the stocks.
13
Content available remote Model gospodarki zapasami materiałów budowlanych zużywanych nierównomiernie
PL
Racjonalna gospodarka zapasami i prawidłowe planowanie dostaw materiałów budowlanych przyczyniają się do zwiększenia efektywności realizacji przedsięwzięć budowlanych. Ze względu na specyfikę produkcji budowlanej dotychczas opracowane modele i metody ustalania wielkości partii oraz terminów dostaw stosowane w przemyśle mogą być stosowane w budownictwie w ograniczonym zakresie i wymagają dostosowania do występujących warunków i ograniczeń. W artykule zaproponowano model optymalizacji kosztów gospodarowania zapasami materiałów budowlanych zużywanych (zgodnie z harmonogramem budowy) w sposób nierównomierny. Uwzględniono w nim koszty organizowania i funkcjonowania składowisk tymczasowych, których powierzchnia jest ustalana na maksymalny zapas materiału w okresie realizacji budowy.
EN
Rational materials management and proper delivery planning have a profound impact on construction projects' efficiency. Due to the character of construction, batch sizing and delivery planning models used in manufacturing industry find here only limited application and have to be adapted to construction-specific conditions and constraints. The paper puts forward an optimization model of construction materials inventory cost; the materials being used in an non-uniform manner, according to the schedule of works. The model considers cost related with establishing and maintaining temporary storage areas, and their size corresponds to the maximum stock required during construction works.
PL
W dobie ciągle zmieniających się czynników rynkowych przedsiębiorstwa produkcyjne są zmuszone do ustawicznego poszukiwania możliwości poprawy efektywności procesów gospodarczych, w celu wzmocnienia pozycji konkurencyjnej. Badania przeprowadzone przez autorów jedynie potwierdzają dwie tendencje poprawy efektywności procesów produkcyjnych: poprzez uszczuplanie produkcji lub poprzez uelastycznienie i dostosowanie procesu produkcyjnego do dynamicznie zmienijących się potrzeb rynkowych.
EN
Efficiency of production process support the decision-making process at both the operational and strategic level. One of the fundamental factors affecting the production efficiency is to maintain the continuity of material flow. It is therefore becoming increasingly important issue of spare parts used for maintenance. The literature review only confirms the complexity of the spare parts management efficiency in the production process. In this article, authors present results of research conducted to determine the degree of production efficiency utilization, with particular emphasis on the management and control of spare parts for maintenance.
PL
W artykule przedstawiono klasyczne metody prognozowania zapotrzebowania na części zamienne oraz nowy trend w tej dziedzinie - wykorzystanie jednej z metod sztucznej inteligencji - sztucznych sieci neuronowych SSN (Sztuczne Sieci Neuronowe; Artificial Neural Networks, ANN).
EN
The paper presents a new approach to the spare parts forecasting issue - a method which combines regression modeling, information criteria and artificial neural networks ANN. The research presented in this article compares efficiency of classical methods with the artificial intelligence tool in the scope of spare parts forecasting. Artificial Neural Networks have been advocated as an alternative to traditional statistical forecasting methods. Classical methods, such as exponential smoothing or mean average, have been used for several decades in forecasting demand. However, many of these techniques may perform poorly when demand for an item is lumpy or intermittent. In the paper three concepts of using ANN in spare parts forecasting - micro, macro and hybrid - were described. The article presents also the variable selection issue, which is of a great importance in any model building.
PL
W pracy przedstawiono wielokryterialny model wielkości Zamówienia, przy założeniu że wielkość zużycia materiału jest zmienną losową o znanym rozkładzie prawdopodobieństwa. W modelu przyjęto dwa kryteria: minimalizacji wielkości zamówienia oraz minimalizacji prawdopodobieństwa braku materiahi w procesie produkcyjnym. Rozważono dwa sposoby skalaryzacji i na przykładzie pokazano zastosowanie zbudowanych modeli dla wyznaczenia wielkości zamówienia kleju poliuretanowego, zużywanego do uszczelniania wyrobisk w kopalni.
EN
The paper presents multi-criteria model of largeness of order providing that need is random variable with continuous probability distribution, rn model two criteria are assumed, minimization of largeness of order and in minimization of probability of lack of material in productive process. Two scalarization methods and shown in example employment of models for assignment of largeness of order of polyurethane adhesive in carbon mine are considered.
PL
W artykule przestawiono aktualny stan dziedziny w zakresie robót przygotowawczych i udostępniających w sektorze górnictwa węglowego. Autor opisuje szczegółowo charakterystykę wymienionych robót oraz podjętą próbę przedstawienia ich na tle gospodarki materiałowej.
EN
This article presents actual state of the art of preparatory work in hard coal mininig. It also contains the comparison to material planning procedures.
PL
Efektywne zarządzanie zaopatrzeniem wymaga szerokiej wiedzy z zakresu różnych dziedzin. Obecnie zarządzanie to jest wspomagane nowoczesnymi systemami informatycznymi, których zadaniem jest jak największa automatyzacja procesów biznesowych organizacji. Pomimo dostępu do nowoczesnych technologii informatycznych efektywne zarządzanie zaopatrzeniem nadal przysparza wielu problemów. W opracowaniu przedstawiono więc przebieg zaopatrzenia w wybranym przedsiębiorstwie obrotu zabawkami oraz oceniono jego efektywność za pomocą poziomu terminowości dostaw, ich kompletności jakościowej i ilościowej oraz ankiety przeprowadzonej wśród pracowników.
EN
Effective procurement management requires a wide scope of knowledge from different industry segments. Nowadays, procurement process management is supported by leading-edge IT solutions which are designed to optimally automate business processes within any organization. Despite of wide availability and accessibility to modern IT solutions effective procurement management still hinders painless operations for many companies. This article describes procurement processes at choosen company (X) and evaluates its efficiency utilizing metrics such as, on-time-delivery (OTD), quality & quantity order picking accuracy, and a survey conducted among company employees.
PL
W artykule zaprezentowano analizę, gospodarki materiałowej w wybranym przedsiębiorstwie produkcyjnym, ze szczególnym uwzględnieniem wydajności magazynów, gospodarowania zapasami, materiałochłonność produkcji oraz procesami przygotowania i realizacji zakupów materiałów. Ponadto wskazano na istotną rolę wdrożonego w przedsiębiorstwie sytemu SAP, umożliwiającego pełną integrację poszczególnych działów przedsiębiorstwa oraz przepływ informacji pomiędzy komórkami funkcjonalnymi, co ma wpływ na wysoką efektywność całego systemu gospodarki materiałowej w przedsiębiorstwie.
EN
In the article the analysis of materials management in the chosen enterprise with particular emphasis on the efficiency of warehouses, stocks management, material consumption of production and processes of preparation and realization of purchase of materials was presented.Moreover, the important role of the implemented SAP system in the enterprise, which enables the full integration and flow of information between all departments of enterprise, what has influence on the high efficiency of system of materials economy in enterprise, was indicated.efficiency of warehouses, stocks management, material consumption of production and processes of preparation and realization of purchase of materials was presented.Moreover, the important role of the implemented SAP system in the enterprise, Which enables the full integration and flow of information between all departments of enterprise, what has influence on the high efficiency of system of materials economy in enterprise, was indicated.
PL
W Kompanii Węglowej S.A. realizowany jest projekt wdrożenia nowoczesnego zintegrowanego systemu informatycznego w obszarze zabezpieczenia produkcji - Kompleksu Logistyki Materiałowej. Decyzja o wdrożeniu systemu zapoczątkowała proces zasadniczych zmian w zakresie systemów informatycznych wspierających procesy zabezpieczenia produkcji w KW S.A. Wdrażany system powinien stanowi bazę do dalszej ewolucji procesów związanych z gospodarką magazynową i materiałową oraz do wprowadzenia nowoczesnych rozwiązań w sferze zakupów, pozwalających sprostać współczesnym wyzwaniom.
EN
The project implementation of a modern integrated informatics system of production protection - Material Logistics Complex is realized in coal Company S.A. Decision about implementation of the system initiated the process of basic changes in the range of informatics changes supporting processes of production protection in KW S.A. the implemented system should be the basis for further evolution of processes connected with stock and materials economy as well as for introduction of the modern solutions in the zone of purchases, enabling to be up to temporary challenges.
first rewind previous Strona / 6 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.