Ograniczanie wyników
Czasopisma help
Autorzy help
Lata help
Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 60

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 3 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
Wyszukiwano:
w słowach kluczowych:  ochrona radiologiczna
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 3 next fast forward last
1
Content available Nuclear safety and radiological protection in Poland
EN
Purpose: This paper aims to present the nuclear security and radiological protection system in Poland. Method: The scientific methods used in this paper include critical analysis of literature as well as analysis and logical construction method. The research was conducted based on data relating to the Polish Armed Forces. Results: The article presents selected issues related to radiation security in the state defence system. It explains the essence of this problem. It presents entities responsible for the implementation of tasks related to nuclear safety and radiological protection in Poland, as well as legal acts that regulate these aspects of state security. Conclusions: The issue in questions has huge implications for both the natural and medical sciences, as well as for the psychological aspects. Compliance with strict safety requirements and work regulations is crucial for protecting workers’ health and life and, in particular, the security of millions of citizens, as one of the biggest radiation disasters in the world history, the Chernobyl disaster in 1986, may prove. Rising some kind of public awareness and education in the area of radiation security is also extremely important. The society needs to understand the problem and then accept it as an inevitable process in building a new national power industry.
PL
Kolimacja jest to ograniczanie wiązki promieniowania rentgenowskiego do obszaru badanej części ciała, pozwalające ochronić pozostałe tkanki przed zbędnym narażeniem. Definicja ta dotyczy kolimacji przedekspozycyjnej, czyli przed wykonaniem emisji promieniowania, z wykorzystaniem symulacji świetlnej. Cel: Celem badania była analiza pól radiogramów z kolimacją przed- i poekspozycyjną oraz porównanie otrzymanych wyników z radiogramami grupy kontrolnej i wartościami referencyjnymi. Materiały i metody: Analizie retrospektywnej poddano 200 radiogramów wykonanych w Zakładzie Radiologii Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego w Białymstoku. Połowę stanowiły zdjęcia rentgenowskie z postprocessingową zmianą wielkości pól kolimacji. Grupę kontrolną utworzono z losowo wybranych radiogramów z kolimacją przedekspozycyjną. W analizie uwzględniono wiek i płeć pacjentów oraz rodzaj projekcji i zakresy badań. Przeprowadzono pomiar długości i szerokości radiogramów z wykorzystaniem stacji roboczej z oprogramowaniem syngo 2 007 S iemens o raz w yliczono p ola p owierzchni. Zebrane dane poddano analizie statystycznej przy użyciu programu Statistica 13.3. Wyniki: Większą część radiogramów (126; 63,00%) wykonano kobietom. Przeciętny wiek badanych wyniósł 56,00 lat i mieścił się w przedziale od 12-94 lat. Najczęściej obrazowanym obszarem była klatka piersiowa (50; 25,00%). Zdjęcie transtorakalne kości ramiennej było radiogramem najczęściej poddawanym poekspozycyjnej zmiennie wielkości pola. Przeciętna wielkość wyjściowa radiogramu z grupy zdjęć poddanych poekspozycyjnej zmianie wielkości pola kolimacji wyniosła 1020,78 cm2, natomiast po obróbce 545,22 cm2. W analizowanym materiale przeciętnie wielkości pól kolimacji radiogramów po obróbce były o 313,39 cm2 m niejsze. W ymiary radiogramów i pola powierzchni różniły się od siebie w sposób istotny statystycznie przed i po wykonaniu obróbki postprocessingowej (we wszystkich przypadkach p < 0,001). Pola kolimacji i wymiary radiogramów, z grupy zdjęć poddanych obróbce postprocessingowej, wykonane kobietom i mężczyznom różniły się od siebie w sposób istotny statystycznie (p < 0,05 we wszystkich przypadkach poza długością) i przyjmowały przeciętnie wyższe wartości dla kobiet. W grupie zdjęć, które zostały opracowane po ekspozycji, liczba zdjęć o polu powierzchni większym niż wartość referencyjna wyniosła 55 (55,00%), natomiast po zastawaniu obróbki 33 (33,00%). Wnioski: W przeprowadzonym badaniu radiografia transtorakalna bliższego końca kości ramiennej była zdjęciem rentgenowskim, które najczęściej poddawano poekspozycyjnej zmianie wielkości pola. Najliczniejszą grupę zdjęć, gdzie odnotowano przekroczenia wielkości referencyjnej w zakresie pola obrazu stanowiły radiogramy transtorakalne kości ramiennych i skośne stawów krzyżowo-biodrowych. Największe przekroczenia wielkości pól kolimacji od wartości wzorcowych zarejestrowano w przypadku diagnostyki stawu łokciowego w obu projekcjach. Istnieje potrzeba ciągłego doskonalenia w technice wykonywania radiografii w oparciu o wnioski z analiz zdjęć odrzuconych.
EN
Collimation is reduction of X-ray beam to area of the body that being study. The aim of using collimation is protection other tissue of minimize their unnecessary exposing. This definition is refers to pre-processing collimation which is perform before radiation emission, with using light simulation. Aim: The aim of the research was analysis radiograms field size before and after post-processing changing and compare them with radiograms from the control group and the referential value. Material and methods: Retrospective analysis was performed on 200 radiograms. All of them was taking in Department of Radiology University Hospital in Bialystok. The half of analysed radiograms was radiograms who been changing in post-processing way. Control group was randomly select radiogram with pre-processing collimation. The analysis included, age and sex of the patient, view of the radiograms and part of body. A measurement of the length and width of the radiographs was made and the collimation field was calculated on the obtained data. The measurements were perform on work station with syngo 2007 Siemens. Collected data was analysed with using Statitica 13.3. Results: The most frequently radiographs (126; 63,00%) was taken for women. The age of patients ranged from 12 to 94 years with typical value of 56,00 years. The most common X-ray was chest radiograph (50; 25,00%). The transthoracic humerus X-rays was the radiograms witch were most frequency changing collimation field in post-processing way. The typical output size of radiogram, from the group of radiogram for witch used post-processing changing of size, was 1020,78 cm2 while after making change typical collimation size was 545,22 cm2. In the analysing data typical radiogram size, after making post-processing was smaller about 313,93 cm2 than before doing edition. The collimation field and size of radiograms was statistical significant different in the group of radiograms before and after making post-processing changing (in all causes p < 0,001). The collimation field and sizes of radiogram, in the group of radiograms witch were used post-processing, were a statistical significant different for women and men (in all causes without length p < 0,05). The collimation field and sizes of radiograms was statistical lower value for men than for women. In the group of X-rays which were changing in post-processing way, before making the change 55 (55,00%) radiograms were collimation field greater that referential value and after making the change only 33 (33,00%) X-rays. Conclusion: In the research the transthoracic lateral projection of humerus X-rays was the radiographs which were most frequency changing collimation field in post-processing way. The transthoracic lateral projection of humerus radiogram and sacroiliac joint oblique view were the roentgenograms witch collimation size was most frequency greater than referential value. Most commonly excessive collimation size in reference to referential value was showed on elbow X-rays in both views. There is necessary constantly perfecting in the technique of making radiogram. The perfecting will be perform based on conclusion resulting from analysis of rejected radiograms.
PL
Metrologia neutronów to dziedzina nauki, która zajmuje się wykonywaniem pomiarów natężenia pól neutronowych w zakresach energii obejmujących kilkanaście rzędów wielkości i intensywnościach obejmujących do dwudziestu rzędów wielkości. Istotą metrologii neutronów jest oszacowanie ilości neutronów wyemitowanych ze źródła i przechodzących przez pewną określoną powierzchnię (fluencja). W celu zapewnienia zgodności ze standardami (normami) stosowanymi przez różnych użytkowników, wielkości te podlegają pomiarowi, a następnie walidacji. To wszystko służy poznaniu charakterystyki pola neutronów, a co za tym idzie wymaga również znajomości widma energetycznego neutronów. Szeroki zakres energii, dla którego konieczne jest zdefiniowanie standardów fluencji neutronów i równoważników dawek, można podzielić na następujące obszary: termiczny, 1/E, neutronów prędkich i wysokich energii. Problematyka związana z metrologią neutronów łączy w sobie: wielkości podlegające mierzeniu i ich związki, jednostki do ich pomiaru, techniki wytwarzania i pomiaru standardowych pól neutronowych oraz niepewność pomiarów. Poza artykułami i publikacjami zajmującymi się problematyką metrologii neutronów, ważną rolę odgrywają normy międzynarodowe, które opisują wytwarzanie pól neutronów służących kalibracji oraz testowaniu przyrządów pomiarowych. Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna (ISO) wdrożyła standardy opisujące, jak należy wytwarzać pola neutronowe, jak należy te pola standaryzować i używać do celów kalibracji. Normy te były kilkakrotnie aktualizowane i rozszerzane. Międzynarodowa Komisja Elektrotechniczna (IEC) określiła normatywy opisujące metody testowania urządzeń związanych z ochroną radiologiczną dotyczące urządzeń pomiarowych i dozymetrów osobistych. Normatywy te obejmują metody standaryzacji i kalibracji. W niniejszym artykule przedstawiono przyrządy i opisano metody służące do pomiarów neutronów z podziałem na metody spektrometryczne oraz metody służące do pomiaru fluencji neutronów i metody pasywne. Do celów kalibracji przyrządów potrzebne są standardowe pola neutronów umożliwiające dokonywanie pomiarów przy wszystkich energiach. Sposób, w jaki neutrony oddziałują z materią, zależy od ich energii. Wychwyt neutronów (n,γ) zachodzi głównie przy niskich energiach, podczas gdy cały szereg reakcji jądrowych obejmujący (n, p), (n, α) i reakcje spalacyjne (p, n,n,n,…) występuje przy wyższych energiach. Rozpraszanie neutronów (n, n’) występuje przy wszystkich energiach. Ta różnorodność reakcji powoduje, że wraz ze zmianą energii neutronów i materiałów, z którymi one oddziałują, stosować należy inny element czuły detektora. Metrologia neutronów obejmuje zatem szeroki zakres stosowanych przyrządów pomiarowych. Niekiedy posługujemy się metodami pasywnymi, w których nie wytwarzany jest sygnał elektryczny. Pomiary rozkładu neutronów zarówno względem ich energii, jak i kierunku, są zadaniem niezwykle trudnym i do chwili obecnej nie znaleziono jeszcze satysfakcjonujących metod ich realizacji. Metrologia neutronów wykorzystywana jest w różnych dziedzinach: ochronie radiologicznej, dozymetrii stanów krytycznych, sterowaniu reaktorami jądrowymi oraz dostarczaniu danych wejściowych do projektowania. Jedną z najważniejszych innowacji w metrologii neutronów w ostatnich latach było wykorzystanie kodów transportu neutronów. Obliczenia transportu promieniowania mają długą historię i istotne znaczenie w zrozumieniu stanów obejmujących stosowanie wszystkich rodzajów promieniowania. Ostatnie najistotniejsze zmiany są związane z powszechną dostępnością kodów, łatwością w użyciu i swobodnym dostępem. Zazwyczaj są to kody oparte o metodę Monte Carlo, takie jak MCNP (ang.: Monte Carlo N-particles). Pojawiły się także trójwymiarowe, dyskretne kody deterministyczne jak Attila.
EN
Neutron metrology is a field of science that deals with the measurements of neutron fields intensity in energy ranges covering several ranks of quantities and intensities up to twenty ranks of quantities. The essence of neutron metrology is to estimate the number of neutrons emitted from the source and passing through a certain surface (fluence). In order to ensure compliance with the regulations (standards) used by different users, these quantities are measured, and then validated. This all is done to understand the characteristics of the neutron field, and hence it requires knowledge of the neutron energy spectrum. A wide range of energy, for which it is necessary to define neutron fluency standards and dose equivalents, can be divided into the following areas: thermal, 1/E, fast neutrons and high energies. The issues related to the neutrons metrology combine: measured quantities and their relationships, units for their measurement, techniques of forming and measuring standard neutron fields, and measurement uncertainty. In addition to articles and publications dealing with the issues of neutron metrology, an important role is played by international standards that describe the formation of neutron fields that are used to calibrate and test the measuring instruments. The International Organization for Standardization (ISO) has implemented standards describing how to generate neutron fields, how these fields should be standardized and used for calibration purposes. These standards have been updated and expanded several times. The International Electrotechnical Commission (IEC) has defined the norms describing testing methods of devices related to radiological protection for measuring devices and personal dosimeters. These regulations include standardization and calibration methods. This article presents instruments and description of the methods for neutron measuring with the division into spectrometric methods, methods for measuring neutron fluency and passive methods. Standard neutron fields that enable measurements at all energies are needed in order to calibrate instruments. The way in which neutrons interact with matter depends on their energy. The neutron uptake (n, γ) occurs mainly at low energies, while a whole range of nuclear reactions including (n, p), (n, α) and combustion reactions (p, n, n, n, ...) occur at higher energies. Neutron scattering (n, n ') occurs at all energies. This diversity of reactions causes that along with the change in the energy of neutrons and the materials with which they interact, a different element of the sensitive detector should be used. Thus, neutron metrology covers a wide range of applied measuring instruments. Sometimes we use passive methods in which no electrical signal is produced. Measurements of neutron degradation (disintegration) both in relation to their energy and direction are an extremely difficult task and to this date satisfactory methods of their implementation have not yet been found. Neutron metrology is used in various way, including radiological protection, dosimetry of critical states, control of nuclear reactors and provision of input data for design. One of the most important innovations in neutron metrology in recent years has been the usage of neutron transport codes. Radiation transport calculations have a long history and are important in understanding states involving the use of all types of radiation. The last most important changes are related to the universal accessibility of codes, ease of their use and free access. Typically, these are codes based on the Monte Carlo method, such as the MCNP (Monte Carlo N-particles). There are also three-dimensional, discrete, deterministic codes such as Attila.
PL
Metrologia neutronów to dziedzina nauki, która zajmuje się wykonywaniem pomiarów natężenia pól neutronowych w zakresach energii obejmujących kilkanaście rzędów wielkości i intensywnościach obejmujących do dwudziestu rzędów wielkości. Istotą metrologii neutronów jest oszacowanie ilości neutronów wyemitowanych ze źródła i przechodzących przez pewną określoną powierzchnię (fluencja). W celu zapewnienia zgodności ze standardami (normami) stosowanymi przez różnych użytkowników, wielkości te podlegają pomiarowi, a następnie walidacji. To wszystko służy poznaniu charakterystyki pola neutronów, a co za tym idzie wymaga również znajomości widma energetycznego neutronów. Szeroki zakres energii, dla którego konieczne jest zdefiniowanie standardów fluencji neutronów i równoważników dawek, można podzielić na następujące obszary: termiczny, 1/E, neutronów prędkich i wysokich energii. Problematyka związana z metrologią neutronów łączy w sobie: wielkości podlegające mierzeniu i ich związki, jednostki do ich pomiaru, techniki wytwarzania i pomiaru standardowych pól neutronowych oraz niepewność pomiarów. Poza artykułami i publikacjami zajmującymi się problematyką metrologii neutronów, ważną rolę odgrywają normy międzynarodowe, które opisują wytwarzanie pól neutronów służących kalibracji oraz testowaniu przyrządów pomiarowych. Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna (ISO) wdrożyła standardy opisujące, jak należy wytwarzać pola neutronowe, jak należy te pola standaryzować i używać do celów kalibracji. Normy te były kilkakrotnie aktualizowane i rozszerzane. Międzynarodowa Komisja Elektrotechniczna (IEC) określiła normatywy opisujące metody testowania urządzeń związanych z ochroną radiologiczną dotyczące urządzeń pomiarowych i dozymetrów osobistych. Normatywy te obejmują metody standaryzacji i kalibracji. W niniejszym artykule przedstawiono przyrządy i opisano metody służące do pomiarów neutronów z podziałem na metody spektrometryczne oraz metody służące do pomiaru fluencji neutronów i metody pasywne. Do celów kalibracji przyrządów potrzebne są standardowe pola neutronów umożliwiające dokonywanie pomiarów przy wszystkich energiach. Sposób, w jaki neutrony oddziałują z materią, zależy od ich energii. Wychwyt neutronów (n,γ) zachodzi głównie przy niskich energiach, podczas gdy cały szereg reakcji jądrowych obejmujący (n, p), (n, α) i reakcje spalacyjne (p, n,n,n,…) występuje przy wyższych energiach. Rozpraszanie neutronów (n, n’) występuje przy wszystkich energiach. Ta różnorodność reakcji powoduje, że wraz ze zmianą energii neutronów i materiałów, z którymi one oddziałują, stosować należy inny element czuły detektora. Metrologia neutronów obejmuje zatem szeroki zakres stosowanych przyrządów pomiarowych. Niekiedy posługujemy się metodami pasywnymi, w których nie wytwarzany jest sygnał elektryczny. Pomiary rozkładu neutronów zarówno względem ich energii, jak i kierunku, są zadaniem niezwykle trudnym i do chwili obecnej nie znaleziono jeszcze satysfakcjonujących metod ich realizacji. Metrologia neutronów wykorzystywana jest w różnych dziedzinach: ochronie radiologicznej, dozymetrii stanów krytycznych, sterowaniu reaktorami jądrowymi oraz dostarczaniu danych wejściowych do projektowania. Jedną z najważniejszych innowacji w metrologii neutronów w ostatnich latach było wykorzystanie kodów transportu neutronów. Obliczenia transportu promieniowania mają długą historię i istotne znaczenie w zrozumieniu stanów obejmujących stosowanie wszystkich rodzajów promieniowania. Ostatnie najistotniejsze zmiany są związane z powszechną dostępnością kodów, łatwością w użyciu i swobodnym dostępem. Zazwyczaj są to kody oparte o metodę Monte Carlo, takie jak MCNP (ang.: Monte Carlo N-particles). Pojawiły się także trójwymiarowe, dyskretne kody deterministyczne jak Attila.
EN
Neutron metrology is a field of science that deals with the measurements of neutron fields intensity in energy ranges covering several ranks of quantities and intensities up to twenty ranks of quantities. The essence of neutron metrology is to estimate the number of neutrons emitted from the source and passing through a certain surface (fluence). In order to ensure compliance with the regulations (standards) used by different users, these quantities are measured, and then validated. This all is done to understand the characteristics of the neutron field, and hence it requires knowledge of the neutron energy spectrum. A wide range of energy, for which it is necessary to define neutron fluency standards and dose equivalents, can be divided into the following areas: thermal, 1/E, fast neutrons and high energies. The issues related to the neutrons metrology combine: measured quantities and their relationships, units for their measurement, techniques of forming and measuring standard neutron fields, and measurement uncertainty. In addition to articles and publications dealing with the issues of neutron metrology, an important role is played by international standards that describe the formation of neutron fields that are used to calibrate and test the measuring instruments. The International Organization for Standardization (ISO) has implemented standards describing how to generate neutron fields, how these fields should be standardized and used for calibration purposes. These standards have been updated and expanded several times. The International Electrotechnical Commission (IEC) has defined the norms describing testing methods of devices related to radiological protection for measuring devices and personal dosimeters. These regulations include standardization and calibration methods. This article presents instruments and description of the methods for neutron measuring with the division into spectrometric methods, methods for measuring neutron fluency and passive methods. Standard neutron fields that enable measurements at all energies are needed in order to calibrate instruments. The way in which neutrons interact with matter depends on their energy. The neutron uptake (n, γ) occurs mainly at low energies, while a whole range of nuclear reactions including (n, p), (n, α) and combustion reactions (p, n, n, n, ...) occur at higher energies. Neutron scattering (n, n ') occurs at all energies. This diversity of reactions causes that along with the change in the energy of neutrons and the materials with which they interact, a different element of the sensitive detector should be used. Thus, neutron metrology covers a wide range of applied measuring instruments. Sometimes we use passive methods in which no electrical signal is produced. Measurements of neutron degradation (disintegration) both in relation to their energy and direction are an extremely difficult task and to this date satisfactory methods of their implementation have not yet been found. Neutron metrology is used in various way, including radiological protection, dosimetry of critical states, control of nuclear reactors and provision of input data for design. One of the most important innovations in neutron metrology in recent years has been the usage of neutron transport codes. Radiation transport calculations have a long history and are important in understanding states involving the use of all types of radiation. The last most important changes are related to the universal accessibility of codes, ease of their use and free access. Typically, these are codes based on the Monte Carlo method, such as the MCNP (Monte Carlo N-particles). There are also three-dimensional, discrete, deterministic codes such as Attila.
PL
Metrologia neutronów to dziedzina nauki, która zajmuje się wykonywaniem pomiarów natężenia pól neutronowych w zakresach energii obejmujących kilkanaście rzędów wielkości i intensywnościach obejmujących do dwudziestu rzędów wielkości. Istotą metrologii neutronów jest oszacowanie ilości neutronów wyemitowanych ze źródła i przechodzących przez pewną określoną powierzchnię (fluencja). W celu zapewnienia zgodności ze standardami (normami) stosowanymi przez różnych użytkowników, wielkości te podlegają pomiarowi, a następnie walidacji. To wszystko służy poznaniu charakterystyki pola neutronów, a co za tym idzie wymaga również znajomości widma energetycznego neutronów. Szeroki zakres energii, dla którego konieczne jest zdefiniowanie standardów fluencji neutronów i równoważników dawek, można podzielić na następujące obszary: termiczny, 1/E, neutronów prędkich i wysokich energii. Problematyka związana z metrologią neutronów łączy w sobie: wielkości podlegające mierzeniu i ich związki, jednostki do ich pomiaru, techniki wytwarzania i pomiaru standardowych pól neutronowych oraz niepewność pomiarów. Poza artykułami i publikacjami zajmującymi się problematyką metrologii neutronów, ważną rolę odgrywają normy międzynarodowe, które opisują wytwarzanie pól neutronów służących kalibracji oraz testowaniu przyrządów pomiarowych. Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna (ISO) wdrożyła standardy opisujące, jak należy wytwarzać pola neutronowe, jak należy te pola standaryzować i używać do celów kalibracji. Normy te były kilkakrotnie aktualizowane i rozszerzane. Międzynarodowa Komisja Elektrotechniczna (IEC) określiła normatywy opisujące metody testowania urządzeń związanych z ochroną radiologiczną dotyczące urządzeń pomiarowych i dozymetrów osobistych. Normatywy te obejmują metody standaryzacji i kalibracji. W niniejszym artykule przedstawiono przyrządy i opisano metody służące do pomiarów neutronów z podziałem na metody spektrometryczne oraz metody służące do pomiaru fluencji neutronów i metody pasywne. Do celów kalibracji przyrządów potrzebne są standardowe pola neutronów umożliwiające dokonywanie pomiarów przy wszystkich energiach. Sposób, w jaki neutrony oddziałują z materią, zależy od ich energii. Wychwyt neutronów (n,γ) zachodzi głównie przy niskich energiach, podczas gdy cały szereg reakcji jądrowych obejmujący (n, p), (n, α) i reakcje spalacyjne (p, n,n,n,…) występuje przy wyższych energiach. Rozpraszanie neutronów (n, n’) występuje przy wszystkich energiach. Ta różnorodność reakcji powoduje, że wraz ze zmianą energii neutronów i materiałów, z którymi one oddziałują, stosować należy inny element czuły detektora. Metrologia neutronów obejmuje zatem szeroki zakres stosowanych przyrządów pomiarowych. Niekiedy posługujemy się metodami pasywnymi, w których nie wytwarzany jest sygnał elektryczny. Pomiary rozkładu neutronów zarówno względem ich energii, jak i kierunku, są zadaniem niezwykle trudnym i do chwili obecnej nie znaleziono jeszcze satysfakcjonujących metod ich realizacji. Metrologia neutronów wykorzystywana jest w różnych dziedzinach: ochronie radiologicznej, dozymetrii stanów krytycznych, sterowaniu reaktorami jądrowymi oraz dostarczaniu danych wejściowych do projektowania. Jedną z najważniejszych innowacji w metrologii neutronów w ostatnich latach było wykorzystanie kodów transportu neutronów. Obliczenia transportu promieniowania mają długą historię i istotne znaczenie w zrozumieniu stanów obejmujących stosowanie wszystkich rodzajów promieniowania. Ostatnie najistotniejsze zmiany są związane z powszechną dostępnością kodów, łatwością w użyciu i swobodnym dostępem. Zazwyczaj są to kody oparte o metodę Monte Carlo, takie jak MCNP (ang.: Monte Carlo N-particles). Pojawiły się także trójwymiarowe, dyskretne kody deterministyczne jak Attila.
EN
Neutron metrology is a field of science that deals with the measurements of neutron fields intensity in energy ranges covering several ranks of quantities and intensities up to twenty ranks of quantities. The essence of neutron metrology is to estimate the number of neutrons emitted from the source and passing through a certain surface (fluence). In order to ensure compliance with the regulations (standards) used by different users, these quantities are measured, and then validated. This all is done to understand the characteristics of the neutron field, and hence it requires knowledge of the neutron energy spectrum. A wide range of energy, for which it is necessary to define neutron fluency standards and dose equivalents, can be divided into the following areas: thermal, 1/E, fast neutrons and high energies. The issues related to the neutrons metrology combine: measured quantities and their relationships, units for their measurement, techniques of forming and measuring standard neutron fields, and measurement uncertainty. In addition to articles and publications dealing with the issues of neutron metrology, an important role is played by international standards that describe the formation of neutron fields that are used to calibrate and test the measuring instruments. The International Organization for Standardization (ISO) has implemented standards describing how to generate neutron fields, how these fields should be standardized and used for calibration purposes. These standards have been updated and expanded several times. The International Electrotechnical Commission (IEC) has defined the norms describing testing methods of devices related to radiological protection for measuring devices and personal dosimeters. These regulations include standardization and calibration methods. This article presents instruments and description of the methods for neutron measuring with the division into spectrometric methods, methods for measuring neutron fluency and passive methods. Standard neutron fields that enable measurements at all energies are needed in order to calibrate instruments. The way in which neutrons interact with matter depends on their energy. The neutron uptake (n, γ) occurs mainly at low energies, while a whole range of nuclear reactions including (n, p), (n, α) and combustion reactions (p, n, n, n, ...) occur at higher energies. Neutron scattering (n, n ') occurs at all energies. This diversity of reactions causes that along with the change in the energy of neutrons and the materials with which they interact, a different element of the sensitive detector should be used. Thus, neutron metrology covers a wide range of applied measuring instruments. Sometimes we use passive methods in which no electrical signal is produced. Measurements of neutron degradation (disintegration) both in relation to their energy and direction are an extremely difficult task and to this date satisfactory methods of their implementation have not yet been found. Neutron metrology is used in various way, including radiological protection, dosimetry of critical states, control of nuclear reactors and provision of input data for design. One of the most important innovations in neutron metrology in recent years has been the usage of neutron transport codes. Radiation transport calculations have a long history and are important in understanding states involving the use of all types of radiation. The last most important changes are related to the universal accessibility of codes, ease of their use and free access. Typically, these are codes based on the Monte Carlo method, such as the MCNP (Monte Carlo N-particles). There are also three-dimensional, discrete, deterministic codes such as Attila.
PL
Radon jest radioaktywnym gazem szlachetnym, obecnym w środowisku człowieka. Jest on drugim po paleniu papierosów czynnikiem odpowiedzialnym za powstawanie raka płuc. W 2019 r. do prawa polskiego została zaimplementowana Dyrektywa Rady Unii Europejskiej 2013/59/EURATOM (tak zwana BSS) wymagająca czynnej ochrony przed stężeniami radonu powyżej 300 Bq/m3. Jednak problem jakie stężenia radonu zwiększają ryzyko powstawania nowotworów płuc jest tematem dyskusji naukowej i nie jest jednoznaczny. Cytogenetyczne efekty działania radonu można pokazać przy pomocy testu kometowego w limfocytach krwi obwodowej oraz przy pomocy analizy częstości mikrojąder w komórkach nabłonkowych pochodzących z worka policzkowego.
EN
Radon is a radioactive noble gas present in the human environment. It is the second factor behind lung cancer after smoking cigarettes. In 2019, the European Council Directive 2013/59/EURATOM (so-called BSS) was implemented into Polish law, requiring active protection against radon concentrations above 300 Bq/m3. However, the problem of what radon levels increase the risk of lung cancer is a topic of scientific discussion and is not clear. The cytogenetic effects of radon can be demonstrated using a comet assay in peripheral lymphocytes or the micronucleus frequency analysis in buccal epithelial cells.
PL
Planując i realizując leczenie z użyciem promieniowania jonizującego, należy zapewnić podanie zleconej przez lekarza dawki terapeutycznej, minimalizując równocześnie dawki podane poza objętością tarczową. Osiągnięcie tych dwóch celów w znacznym stopniu zależy od wielkości objętości tarczowej, jej położenia względem narządów krytycznych oraz rodzaju promieniowania użytego do terapii. Charakterystyki głębokościowe powszechnie stosowanych wiązek promieniowania stosowanych w radioterapii pokazują, że szczególnie narażone na pochłonięcie dawki wyższej są tkanki prawidłowe, które położone są na mniejszej głębokości niż tkanki objęte procesem nowotworowym. Dlatego jedną z podstawowych zasad przygotowania leczenia jest taki wybór kierunku napromieniania, aby objętość tarczowa znajdowała się jak najbliżej źródła promieniowania. Realizacja tego celu może zostać osiągnięta poprzez zastosowanie techniki napromieniania śródoperacyjnego, której istotą jest odsunięcie metodami chirurgicznymi tkanek otaczających objętość tarczową od strony wlotowej poza obszar eksponowany na promieniowanie pierwotne i ewentualnie ochrona tkanek znajdujących się dystalnie względem objętości tarczowej. Taka technika określana terminem „radioterapia śródoperacyjna” ma długą historię, ale dopiero w XXI wieku znalazła szersze zastosowanie. Umożliwił to rozwój technologiczny mobilnych urządzeń terapeutycznych oraz zgromadzona wiedza z zakresu radioterapii i radiobiologii. Radioterapia śródoperacyjna znajduje coraz szersze zastosowanie w radioterapii nowotworów głowy i szyi, mięsaków, nowotworów jelita grubego i trzustki [36]. Szczególne znaczenie, głównie z powodów epidemiologicznych, ma radioterapia śródoperacyjna w leczeniu pacjentek z nowotworem piersi [25, 27, 28].
PL
Dzieci, kobiety w wieku rozrodczym i ciężarne to trzy grupy pacjentów, które wymagają specjalnej uwagi w czasie diagnostyki rentgenowskiej. W pojęciu bezpieczeństwa radiacyjnego u kobiet w wieku rozrodczym uwzględnia się wykluczenie ciąży, ograniczenie ekspozycji na gonady oraz wykonywanie badań planowych w zakresie jamy brzusznej i miednicy w pierwszych dniach cyklu miesiączkowego. Celem pracy jest ocena wiedzy pacjentek w wieku rozrodczym na temat wybranych aspektów narażenia płodu podczas rentgenodiagnostyki klasycznej.
EN
Children, women of childbearing age, and pregnant women are three groups of patients that require special attention during X-ray diagnosis. The concept of radiation safety in women of childbearing age includes the reduction doses of ovaries, the exclusion of pregnancy as well as performing the planned examinations in the abdominal cavity and pelvis in the first days of the menstrual cycle. The aim of the study was to assess the knowledge of female patients of childbearing age about the topic of radiation exposure of the fetus in plane radiography.
PL
W artykule, na tle przeglądu stężeń substancji promieniotwórczych w wodach i osadach dołowych zakładów górniczych położonych w zakresie właściwości miejscowej OUG w Katowicach, omówiono realizację i efekty programu oczyszczania wód podziemnych z nuklidów promieniotwórczych przez PGG S.A. Oddział KWK „Piast-Ziemowit” w Bieruniu. Przedstawiono także innowacyjną metodę oczyszczania wód z nuklidów promieniotwórczych za pomocą materiałów zeolitowych.
EN
The radiation hazard in underground mines is mainly caused by the presence of radioactive radium isotopes in underground waters and sediments. Mines under the territorial jurisdiction of the District Mining Office in Katowice are characterised by small concentrations of natural radioactive isotopes Ra-226 and Ra-228 in underground sediments and waters flowing to excavations. The only exception is the Piast–Ziemowit Hard Coal Mine under PGG S.A., which features underground waters with a high radium content. To reduce radiation hazard in the work environment and to reduce its impact on the environment, a system for removal of radionuclides using barium chloride – the sorbent – from underground waters has been in operation in both parts of the mine for many years. In the Ziemowit part of the mine, the efficiency of the system varied depending on various operation phases: from 80% during commissioning (in 2006) to 36% at present. In the Piast part, however, the system enabled the average content of radium to be reduced from underground waters pumped to the ground by approx. 45%. The efficiency of approx. 45% was also achieved in the Ziemowit part when testing a pilot system for the removal of radionuclides from underground waters using zeolites.
PL
Dokonano oceny możliwości zagospodarowania odpadów stałych powstających w trakcie poszukiwań gazu ziemnego z formacji łupkowych na terenie północno-wschodniej Polski jako surowca do produkcji materiałów budowlanych z punktu widzenia zagrożenia radiologicznego. Analizie poddano odpady stałe wytworzone w trakcie prac wiertniczych, takich jak zwierciny i próbki fazy stałej zużytych płuczek wiertniczych oraz proppant „zwrotny”, który podczas testów złożowych został odseparowany z powracającego na powierzchnię płynu pozabiegowego. Na podstawie wskaźników aktywności f1 i f2 stwierdzono, że odpady stałe powstające w trakcie prac wiertniczych mogą być wykorzystane jako materiał budowlany do budynków przeznaczonych do pobytu ludzi lub inwentarza żywego. Proppant „zwrotny” używany podczas hydraulicznego szczelinowania, z uwagi na duże wartości wskaźników f1 i f2 powinien być zdeponowany na składowisku odpadów.
EN
Literature data on concns. of natural ⁴⁰40K, ²²⁶226Ra and ²²⁸228Th radionuclides in 20 samples of waste materials, which included (i) drill cuttings, (ii) solid phase of waste drilling muds and (iii) waste proppants were used to est. activity coeffs. in order to compare them with national regulations. Only materials (iii) could be deposited in a landfill. In addn., the annual effective irradn. dose resulting from use of the wastes as construction materials for houses and roads building was estd.
PL
Sieci monitoringu radiologicznego działają w większości krajów na świcie, szczególnie w krajach posiadających energetykę jądrową, chociaż systemy te różnią się znacząco pod względem gęstości placówek, poziomem technologicznym aparatury pomiarowej czy organizacją i liczebnością obsługi. Kraje o rozwiniętej energetyce jądrowej jak USA, Francja, Anglia czy Niemcy, madają obecnie bardzo rozbudowane systemy składające się z tysięcy stacji i dostarczające kilkaset tysięcy danych rocznie. Systemy te rozwijały się stopniowo i są nadal rozbudowywane i wzmacniane. Wobec bliskiej perspektywy budowy w Polsce pierwszej elektrowni jądrowej, autor niniejszego artykułu stara się przybliżyć polskiemu czytelnikowi podstawowe zasady tworzenia sieci monitoringu wokół obiektu jądrowego, zgodnych z ostatnimi Dyrektywami Komisji Unii Europejskiej i rekomendacjami Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej. W artykule poruszono również zagadnienia dotyczące wyznaczania częstości poboru oraz optymalizacji liczby próbek oraz przedstawiono przegląd metod wyznaczania lokalizacji punktów pomiarowych.
EN
The radiological monitoring net-works are operating in majority of the countries over the word, particularly in the countries with nuclear power systems, although the net-works differ significantly from country to country with respect of posts density, used advanced techniques of measurements and organizational level or else number of staff engaged. There are expanded net-works in the countries with well-developed nuclear power as USA, France, UK or Germany with thousands of stations that provide hundreds of thousands data per year. These networks have been gradually developed and still are modernized and strengthened. In the context of the near approaching of construction of the first Nuclear Power Plant in Poland, the authors of this paper provide the Polish reader basic rules for designing monitoring system around nuclear facility according last Directives of European Commission and recommendations of International Atomic Energy Agency. The paper makes also preview of methods to determine sampling frequency and optimal number as well as special distribution of samples.
12
Content available Antyradonowe polimery
PL
Radon i promieniotwórcze produkty jego rozpadu występujące w powietrzu atmosferycznym są najważniejszym źródłem dawki, jaką otrzymuje człowiek z naturalnych źródeł promieniowania. W Polsce roczna skuteczna dawka od radonu zgromadzonego w budynkach szacowana jest na 1,36 mSv. Z najnowszych danych epidemiologicznych pochodzących z badań budynków mieszkalnych wynika, że występuje statystycznie istotny wzrost ryzyka zachorowania na nowotwór płuc w wyniku przedłużonego narażenia na radon wewnątrz pomieszczeń na poziomie rzędu 100 Bq/m3. W tym roku zaczyna obowiązywać w UE Dyrektywa BSS (Basic Safety Standards). Ważnym ze względów praktycznych jest ustalenie w nowych przepisach poziomu odniesienia dla średniorocznego stężenia radonu w powietrzu w miejscu pracy oraz w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi w wysokości 300 Bq/m3. Jednym ze sposobów zapobiegania gromadzeniu się radonu w pomieszczeniach jest uszczelnienie fundamentów budynków poprzez zastosowanie: folii, membrany i mas wykonanych z tworzyw polimerowych.
EN
Radon and radioactive products of its decay occurring in atmospheric air are the most important source of dose that a human being receives from natural radiation sources. In Poland, the annual effective dose from radon accumulated in buildings is estimated at 1.36 mSv. The latest epidemiological data from residential building research show that there is a statistically significant increase in the risk of lung cancer as a result of prolonged exposure to indoor radon at the order of 100 Bq/ m3. This year, the BSS (Basic Safety Standards) directive will apply in the EU. It is important for practical reasons to establish in the new regulations a reference level for the average annual concentration of radon in the air in the workplace and in rooms for human stay in the amount of 300 Bq/m3. One of the ways to prevent the accumulation of radon in the rooms is to seal the foundations of buildings through the use of foil, membrane and masses made of polymer materials.
PL
Praca pielęgniarek niesie ze sobą ryzyko narażenia zawodowego na czynniki szkodliwe. Każde miejsce pracy może mieć odrębna specyfikę, która wpływa na rodzaj ekspozycji zawodowej związanej wykonywanym zawodem. Blok operacyjny to miejsce pracy wysoko specjalistyczne, na którym jednym z zagrożeń jest napromieniowanie. Ponieważ w coraz większej liczbie zabiegów operacyjnych, wykorzystywane są kopie rentgenowskie, za cel pracy przyjęto ocenę poziomu wiedzy personelu pielęgniarskiego wybranego bloku operacyjnego na temat promieniowania jonizującego oraz zasad ochrony radiologicznej. Za metodę badawczą posłużył sondaż diagnostyczny, w którym wykorzystano autorski kwestionariusz ankiety. W badaniu udział wzięło 45 pielęgniarek zatrudnionych w bloku operacyjnym. Uzyskane wyniki wskazują, iż personel pielęgniarski ma wiedzę na temat ochrony radiologicznej na poziomie Średnim. Zaobserwowano, iż wraz z długością stażu pracy na bloku operacyjnym wzrasta me tylko poziom wiedzy w zakresie ochrony radiologicznej, ale co ważniejsze-przekłada się ona w praktyce na przestrzeganie ogólnych wytycznych ochrony radiologicznej, a także stosowanie indywidualnych środków ochrony pracownika.
EN
A nursing job is closely associated with a risk of exposure to a number of harmful factors. Every workplace has its own distinctive features which may result in a specific kind of occupational exposure. An operating theatre is a highly technical place, where irradiation constitutes one of the risks. Fluoroscopy is often used in surgery, because of technological development, which brings not only benefits, but also an extraordinary risk of medical staff being exposed to radiation. Therefore, this study aimed to evaluate operating theatre nurses' knowledge on ionizing radiation and the principles of protection against radiation. A diagnostic survey was used as a method of analysis, in which an original questionnaire was applied as an expertise tool. The study involved 45 nurses employed in an operating theatre. The results indicate that the knowledge of the nurses on radiological protection is at a medium level. Moreover, it turned out that there is a trend indicating that with the length of service in the operating theatre not only does the level of knowledge in the field of radiological protection increase, but more importantly, it has impact on the nurses' experience at complying with common principles of protection against radiation and at using personal protective equipment.
PL
Przedstawiono wyniki pomiarów stężenia radonu (²²²Rn) w próbkach gazu ziemnego pobranych z 8 wytypowanych lokalizacji w sieci przesyłowej gazu ziemnego oraz mocy dawki promieniowania gamma emitowanego przez wybrane elementy sieci przesyłowej. Dodatkowo dla 9 próbek pyłu (materiału stałego) pobranych ze stacji filtroseparatorów (6 próbek) lub bezpośrednio po procesie czyszczenia lub badania tłokiem (3 próbki) przeprowadzono analizę zawartości promieniotwórczego ołowiu (²¹⁰Pb), czyli długożyciowego produktu rozpadu ²²²Rn. Otrzymane wyniki posłużyły do wstępnej dyskusji i oceny zagrożenia radiologicznego wokół instalacji przesyłowej gazu ziemnego, będącego wynikiem występowania ²²²Rn w transportowanym gazie.
EN
Av. concns. of ²²²Rn in a flowing gas as well as dose rate of gamma radiation emitted by selected elements of pipeline and background in 8 transmission line locations were detd. Furthermore, av. concns. of ²¹⁰Pb were detd. in a dust from used filters. Av. concns. of ²²²Rn and ²¹⁰Pb changed in ranges 30-1400 Bq/m³ and 250–16700 Bq/kg, resp. Measured doses of gamma radiation emitted by selected elements of a gas pipeline.
PL
Sieci monitoringu radiologicznego działają w większości krajów na świecie, szczególnie w krajach posiadających energetykę jądrową, chociaż systemy te różnią się znacząco pod względem gęstości placówek, poziomem technologicznym aparatury pomiarowej czy organizacją i liczebnością obsługi. Kraje o rozwiniętej energetyce jądrowej, jak USA, Francja, Anglia czy Niemcy, mają obecnie bardzo rozbudowane systemy, składające się z tysięcy stacji i dostarczające kilkaset tysięcy danych rocznie. Systemy te rozwijały się stopniowo i są nadal rozbudowywane i wzmacniane. Wobec bliskiej perspektywy budowy w Polsce pierwszej elektrowni jądrowej (EJ), autor niniejszego artykułu stara się przybliżyć polskiemu czytelnikowi podstawowe zasady tworzenia sieci monitoringu wokół obiektu jądrowego, zgodnych z ostatnimi Dyrektywami Komisji Unii Europejskiej i rekomendacjami Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej. W artykule poruszono również zagadnienia dotyczące wyznaczania częstości poboru oraz optymalizacji liczby próbek, a także przedstawiono przegląd metod wyznaczania lokalizacji punktów pomiarowych.
EN
The radiological monitoring net-works are operating in majority of the countries over the word, particularly in the countries with nuclear power systems, although the net-works differ significantly from country to country with respect of posts density, used advanced techniques of measurements and organizational level or else number of staff engaged. There are expanded net-works in the countries with well-developed nuclear power as USA, France, UK or Germany with thousands of stations that provide hundreds of thousands data per year. These networks have been gradually developed and still are modernized and strengthened. In the context of the near approaching of construction of the first Nuclear Power Plant in Poland, the authors of this paper provide the Polish reader basic rules for designing monitoring system around nuclear facility according last Directives of European Commission and recommendations of International Atomic Energy Agency. The paper makes also preview of methods to determine sampling frequency and optimal number as well as special distribution of samples.
PL
Wobec bliskiej perspektywy budowy w Polsce pierwszej elektrowni jądrowej, autor niniejszego artykułu stara się przybliżyć polskiemu czytelnikowi podstawowe zasady tworzenia sieci monitoringu wokół obiektu jądrowego, zgodnych z ostatnimi Dyrektywami Komisji Unii Europejskiej i rekomendacjami Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej. W artykule poruszono również zagadnienia dotyczące wyznaczania częstości poboru oraz optymalizacji liczby próbek oraz przedstawiono przegląd metod wyznaczania lokalizacji punktów pomiarowych.
EN
In the context of the near approaching of construction of the first Nuclear Power Plant in Poland, the authors of this paper provide the Polish reader basic rules for designing monitoring system around nuclear facility according last Directives of European Commission and recommendations of International Atomic Energy Agency. The paper makes also preview of methods to determine sampling frequency and optimal number as well as special distribution of samples.
PL
W 2017 r. Polskie Towarzystwo Badań Radiacyjnych (PTBR) obchodzi 50-lecie swojego powstania. Utworzenie Towarzystwa miało na celu: rozwój kontaktów naukowych między poszczególnymi instytutami, laboratoriami, grupami badawczymi i stowarzyszeniami w kraju i za granicą, zajmującymi się tematami związanymi z promieniowaniem, organizację spotkań naukowców z różnych dziedzin, wymianę doświadczeń, organizację kursów doszkalających, działalność wydawniczą, a także popularyzację nauki. Te funkcje wypełniane są z powodzeniem do dnia dzisiejszego. Zebranie założycielskie PTBR odbyło się 29 czerwca 1967 r. w Pałacu Kultury i Nauki w Warszawie i tę datę uznajemy za dzień narodzin Towarzystwa. Od 1969 r. PTBR organizuje Zjazdy Naukowe - do tej pory odbyło się ich 17, a od 1970 r. - Szkoły Jesienne (odbyło się ich 24). W trakcie Zjazdów wręczane są nagrody naukowe oraz (od 1983 r.) prestiżowe medale im. Marii Skłodowskiej-Curie. W artykule omówiono narodziny Towarzystwa i główne formy jego działalności oraz osiągnięcia.
EN
In 2017, Polish Radiation Research Society (PRRS) celebrates the 50th anniversary of its founding. The formation of the Society was aimed at: the development of scientific contacts between various institutes, laboratories, research groups and associations in the country and abroad, dealing with radiation related topics in the country and abroad, organizing meetings of scientists of various fields, exchange of experiences, organization of refresher courses, publishing activities, and popularization of science. These functions are successfully fulfilled to this day. The founding meeting of PRRS took place on June 29, 1967, at the Palace of Culture and Science in Warsaw, and we recognize this date as the day of the birth of the Society. Since 1969 the PRRS has organized Scientific Meetings - which so far have been held 17 times, and since 1970 - the Autumn Schools (held 24 times). During the meetings Scientific Awards of PRRS and (since 1983) the prestigious medals of Maria Skłodowska-Curie are awarded. The article describes the birth of the Society, the main forms of its activity, and achievements.
PL
W artykule zaprezentowano podstawową problematykę z zakresu ochrony radiologicznej. Została również przeanalizowana aktualna sytuacja dotycząca niezgodności występujących podczas organizacji bezpieczeństwa pracy przy promieniowaniu rentgenowskim. Celem artykułu było opracowanie rozwiązania występujących niezgodności. Aby osiągnąć przedstawiony cel zaproponowano zmiany, które mogą mieć istotny wpływ na poprawę poziomu bezpieczeństwa pracowników na wybranym stanowisku oraz pacjentów. Dokonano analizy literatury z zakresu negatywnego oddziaływania promieniowania rentgenowskiego na organizm człowieka. Podzielono tak ze istniejące środki ochrony ze względu na osłonę dla pacjenta i pracownika oraz ogół ludności. Wykonano badania w 33 jednostkach ochrony zdrowia w celu weryfikacji stosowanej ochrony radiologicznej i niezgodności z nią związanych.
EN
This article discusses some basic issues in radiological protection. It also analyzes problems in occupational safety related to X-rays. To solve those problems, it necessary to introduce several changes, which could significantly improve the level of safety of workers at selected workstations and patients. This article presents an analysis of the literature on the negative impact X-rays have on the human body, rays and a classification of existing safety measures according to whether they protect patients, personnel or the general population. To verify inconsistencies with the requirements of radiological protection, measurements were conducted at 33 health care facilities.
19
PL
W artykule przeanalizowano rozwój wspólnotowego rynku energii elektrycznej, politykę energetyczną Polski i UE, sytuację i działania Polski na wspólnotowym rynku energii elektrycznej, a następnie przeanalizowano nowe regulacje prawne dla współpracy rozproszonych źródeł energii elektrycznej i sieci inteligentnych z systemem krajowym, dla zwrotu energii odzyskiwanej z systemów elektromechanicznych do zasilającej sieci elektroenergetycznej lub innych odbiorców, a nadto wymagania specjalne dla energetyki jądrowej i ochrony radiologicznej.
EN
The article analyzes the development of the EU electricity market, energy policy in Poland and the EU, and also Polish situation and activities on the EU electricity market. Then the new legal regulations for cooperation of dispersed electricity sources and smart grids with the national electricity system for reimbursement of the energy recovered from electromechanical systems to the power network or other recipients, and also special requirements for nuclear power and radiological protection, are discussed.
PL
Stale zwiększająca się liczba zakładów radiodiagnostyki przekłada się na większą dostępność do badań z zakresu rentgenodiagnostyki konwencjonalnej, co powoduje zwiększenie liczby wykonywanych zdjęć rentgenowskich, a tym samym wzrost liczby zdjęć odrzuconych i powtórzonych. Celem pracy jest poszukiwanie grup badań obarczonych zwiększonym ryzykiem błędu, a przez to koniecznością ich powtórzenia na podstawie analizy wykonanych i powtórzonych zdjęć rentgenowskich. Przeprowadzonoretrospektywnąanalizę22454zdjęć rentgenowskich wykonanych w latach 2011-2014. Spośród nich wyodrębniono grupę 1101 zdjęć odrzuconych. Wszystkie zdjęcia należące do grupy odrzuconych zostały powtórzone. Następnie zdjęcia te oceniono, dzieląc na grupy ze względu na rodzaj badania i analizując każdą z grup osobno. Zwrócono także uwagę na zależność czasową liczby powtarzanych zdjęć rentgenowskich w kolejnych miesiącach oraz latach okresu objętego analizą. Otrzymane wyniki pozwoliły wyodrębnić rodzaje badań, które mają podwyższone ryzyko przekroczenia zalecanego odsetka zdjęć powtórzonych, co pozwoli na zwrócenie szczególnej uwagi i zachowanie zwiększonej ostrożności podczas wykonywania ich w przyszłości. Kolejnym planowanym przez autorów krokiem jest poszerzenie zebranej bazy danych o badania wykonane do dnia bieżącego i uzupełnienie jej o informacje dotyczące przyczyny odrzucenia zdjęć, co pozwoli na bardziej dogłębną analizę potencjalnych czynników predysponujących do popełnienia błędu.
EN
The constant growth of number of radiology departments means greater availability of conventional X-ray, which increases the amount of X-rays performed, and thus elevate the number of rejected and repeated examinations. The aim of the study was to seek groups of examinations with increased risk of error and therefore the need to be remade on the basis of analysis of performed and repeated x-ray images. A retrospective analysis of 22,454 X-ray images taken in 2011-2014 was performed. Among them a group of 1,101 rejected images was distinguished. All examinations, that have been rejected have been repeated. These examinations were divided into groups according to the type of examination and each group was analyzed separately. Temporal distribution of repeated X-rays in the months and years of the analysis period was noted. The obtained results allowed to distinguished types of studies, which have increased the risk of exceeding the recommended percentage of repeated images. This knowledge will result in special attention and more cautious behavior during examinations in the future. Another step planned by the authors is to widen the database of research done and supplement it with information about the reasons for the rejection of examination, which will allow for more accurate analysis of potential factors predisposing to a mistake.
first rewind previous Strona / 3 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.