Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 18

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
Wyszukiwano:
w słowach kluczowych:  chrome
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
PL
W artykule przedstawiono badania dotyczące wpływu powłok Cr, Ti, Cr/Ti na właściwości tribologiczne stali X38CrMo16 stosowanej, m.in. do wytwarzania form wtryskowych. Powłoki uzyskano techniką fizycznego osadzania z fazy gazowej PVD. Zwilżalność powierzchni określono za pomocą tensjometru optycznego przy użyciu metody kropli siedzącej. Testy tribologiczne przeprowadzono za pomocą tribometru TRB3 w skojarzeniu trącym kula-tarcza w ruchu posuwisto-zwrotnym w warunkach tarcia technicznie suchego. Przeciwpróbkę w badanych węzłach tarcia stanowiła kulka ze stali 100Cr6. Po testach tarciowo-zużyciowych próbki poddano obserwacjom mikroskopowym. Wartości kątów zwilżania wodą demineralizowaną wskazały, że wszystkie badane powierzchnie charakteryzują się dobrą zwilżalnością. Na podstawie uzyskanych wyników badań tribologicznych stwierdzono, że powłoki charakteryzowały się mniejszymi oporami ruchu oraz zużyciem w porównaniu do stali X38CrMo16, przy czym najmniejsze wartości uzyskano dla powłoki Cr.
EN
In this paper the influence of Cr, Ti, Cr/Ti coatings on tribological properties of X38CrMo16 steel used, among others, for the production of injection molds were examined. The coatings were obtained by the PVD gas phase physical deposition technique. The wettability of the surface was determined by an optical strain gauge using the sedentary drop method. Tribological tests were performed with the TRB3 tribometer in reciprocating ball-disc friction combination under technically dry friction conditions . The counter-sample in the friction nodes tested was a 100Cr6 steel ball. After the friction and wear tests, the samples were subjected to microscopic observations. The values of the wetting angles with demineralized water indicated that all tested surfaces are characterized by good wettability. Based on the resuIts of tribological tests, it was found that the coatings were characterized by Iower resistance to movement and wear with respect to X38CrMo16 steel, with the lowest values obtained for the coating Cr.
EN
The article introduces one of the leather industries, the tanning industry, which is responsible for some of the most critical processes that leather undergoes before it is used in subsequent parts of the industry. Since the processes carried out require significant amounts of water, they generate equally large amounts of wastewater, which, as industrial wastewater, requires appropriate treatment. Additionally, due to the quantities and complexity of the processes carried out, the chemicals used become demanding in terms of how they are treated and managed. The parameters of wastewater subjected to a collection in a typical tank are changed. In contrast, wastewater from chromium tanning processes, which should be discharged into a separate tank, is a source of chromium pollution with its high content, thus posing a significant danger to the environment. The study made it possible to assess the biodegradability of wastewater generated during production and the concentration of chromium compounds and other pollutants. Based on the results, it was found that the wastewater generated during the production process is biodegradable (except for mixed wastewater), and the concentration of chromium is 2.81–3.11 g/dm3.
EN
The aim of the study was to determine the composition of wastewater generated in a small tannery plant in the Podlaskie Province at different stages of the technological process. Since the plant uses chromium salts for the actual tanning process and the resulting wastewater is separated into two streams, it was possible to determine the content of chromium and other pollutants in the wastewater at different stages of the production processes. This allowed us to evaluate the biodegradability of the wastewater produced during production, the concentration of chromium compounds and other contaminants. Based on the results obtained, the wastewater generated during the production process was found to be non-biodegradable (except for the mixed wastewater) with chromium concentrations of 2.0–2.46 g/dm3.
EN
This paper presents a tannery industry's water and wastewater management problem. Information has been collected on the volume of water demand and, consequently, wastewater generation in these plants. This made it possible to relate them to the values generated by one of the smaller tanning plants located in Poland. The concentration of the pollutants contained in this wastewater, mainly chromium, was also determined from the study. Management of wastewater is a financial nuisance for small plants. The need to conclude contracts with specialized treatment plants, storage and long-distance transport of sewage, also by the respective companies, generates considerable costs, which may be a limiting factor of the willingness to invest in production. Wort reuse reduces the cost of purchasing chromium as a bath ingredient, reduces the frequency of waste disposal and significantly reduces company costs.
PL
W niniejszym artykule przedstawiono problem gospodarki wodno-ściekowej przemysłu garbarskiego. Zebrane zostały informacje na temat wielkości zapotrzebowania na wodę, a co za tym idzie produkcja ścieków w tych zakładach. Dzięki temu możliwe było odniesienie ich do wartości generowanych przez jeden z mniejszych zakładów garbarskich znajdujących się w Polsce. Określono także na podstawie badań stężenie zanieczyszczeń zawartych w tych ściekach, przede wszystkim chromu. Zagospodarowanie ścieków jest uciążliwością dla małych zakładów pod względem finansowym. Konieczność zawierania umów z wyspecjalizowanymi oczyszczalniami, przechowanie, transport ścieków na dalekie odległości, również przez odpowiednie firmy, generują znaczne koszty które mogą być czynnikiem ograniczającym chęć inwestowania w produkcję. Ponowne wykorzystanie brzeczek zmniejsza koszty chromu jako składnika kąpieli, oraz ogranicza częstość wywozu nieczystości, ograniczając koszty przedsiębiorstwa.
PL
Wiele pierwiastków chemicznych oraz ich związków ma szerokie zastosowanie w produktach dostępnych na rynku. Są obecne zarówno w produktach żywnościowych, preparatach leczniczych, jak i w kosmetykach. Na podstawie przeglądu literatury i danych producenta dokonano analizy ich aktywności oraz potencjalnych korzyści i zagrożeń wynikających z ich stosowania. Przeanalizowano też wpływ tych substancji na środowisko naturalne.
EN
A review, with 35 refs., of chem. elements and their comps. used in foods, drugs and cosmetics. Their activity, potential benefits and risks as well as environmental impacts were taken into consideration.
6
Content available remote Domieszkowane katalizatory kobaltowo-molibdenowe do syntezy amoniaku
PL
Zbadano katalizatory kobaltowo-molibdenowe stanowiące alternatywę dla katalizatorów żelazowych do syntezy amoniaku. Określono wpływ stężenia związków cezu, chromu oraz potasu, zastosowanych jako promotory, na zawartość faz krystalicznych azotków kobaltu i molibdenu (Co₂Mo₃N i Co₃Mo₃N) w katalizatorach przed i po procesie syntezy amoniaku. Ustalono także wpływ stężenia promotorów na takie właściwości katalizatorów, jak aktywność katalityczna i wielkość powierzchni.
EN
The Co-Mo oxide catalyst was modified with Ce, Cr and K ions by an impregnation method and treated with NH₃ at 700°C for 5 h. The contents of promoters, phase compn. and sp. surface of catalyst were detd. The catalyst were used for NH₃ synthesis at 400°C and 10 MPa and then subjected to aging at 650°C for 12 h in order to assess their thermal stability. The effect of promoter concn. on the activity, sp. surface and content of cryst. phases of Co₂ Mo₃N and Co₃Mo₃N were detd.
PL
W przypadku chromu szczególnie ważne jest badanie jego specjacji z powodu dużej różnicy w toksyczności jego poszczególnych form chemicznych. Naturalnie chrom występuje na dwóch stopniach utlenienia: III i VI. Chrom na III stopniu utlenienia jest ważnym mikroelementem, natomiast Cr(VI) jest formą silnie toksyczną.
PL
W pracy przedstawiono wpływ współspalania paliw alternatywnych w instalacji piecowej na zawartości Cr (VI) i Cr (III) w klinkierze portlandzkim. Stwierdzono, że utlenianie chromu (III) do chromu (VI) w piecu obrotowym uzależnione jest od współczynnika nadmiaru tlenu w strefie spiekania klinkieru oraz od stopnia substytucji węgla przez paliwo SRF (solid recovered fuels), wprowadzane przez palnik główny pieca obrotowego. Bilans chromu wykazał, że chrom wprowadzany był do badanej instalacji piecowej jako składnik akcesoryczny paliwa (55%) oraz namiaru surowcowego (45%). Wyprowadzany był jako pierwiastek śladowy w fazach tworzących klinkier portlandzki. Duża różnica bilansowa pomiędzy przychodem a rozchodem Cr wskazuje na akumulację chromu w badanej instalacji, gdzie współtworzy napiek na wymurówce ogniotrwałej pieca.
EN
The paper presents the influence of co-combustion of alternative fuels in the kiln on Cr (VI) and Cr (III) concentration in Portland clinker. It was found that the oxidation of chromium (III) to chromium (VI) in the rotary kiln depends on the stoichiometric ratio (λ) in the clinker sintering zone and coal substitution by SRF (solid recovered fuels) introduced by the main burner. The chromium balance showed that the chromium was introduced into the kiln as an accessory component of fuel (55%) and raw material (45%). It was removed as a trace element in the Portland clinker phases. A difference between the output and the input of Cr indicates the accumulation of chromium in the tested installation.
9
Content available remote Sorpcja jonów Cr(VI) na powierzchniowo modyfikowanych zeolitach naturalnych
PL
Dokonano przeglądu literatury na temat modyfikacji naturalnych zeolitów kationowymi surfaktantami organicznymi i ich zastosowań w procesie sorpcji jonów Cr(VI). Omówiono mechanizm sorpcji HDTMA na materiałach zeolitowych oraz metody analizy modyfikowanych powierzchni. Dyskusję efektywności modyfikacji oparto na analizie termicznej (DTA, TG) oraz widm FTIR i FT Ramana. Omówiono mechanizm sorpcji jonów Cr(VI) na modyfikowanych zeolitach oraz metody analizy (XRD, spektrofotometria MID). Porównano efektywności sorpcji jonów chromu(VI) na modyfikowanych naturalnych zeolitach.
EN
A review, with 69 refs., of methods for modifying zeolites with cationic surfactants and methods used for anal. of modified materials. An impact of the modifications on sorption efficiency was also presented.
PL
Do środowiska codziennie uwalniane są związki, w tym metale, posiadające różny stopień rozpuszczalności i tym samym fitotoksyczności. Związki, które są łatwo rozpuszczalne w wodzie, przenikają w głąb gleby, co prowadzi do zanieczyszczenia wód gruntowych. Metale ciężkie obecne w środowisku mają negatywny wpływ na organizmy w nim żyjące, a także na organizm ludzki. W dzisiejszych czasach, zanieczyszczenie metalami ciężkimi stanowi poważny problem, a w szczególności w rejonach południowych Polski. Najbardziej niebezpieczne są ołów, kadm, miedź, rtęć i cynk. Do głównych źródeł zanieczyszczeń należy przemysł hutniczy, wydobywczy, energetyczny, a także transport. Coraz bardziej poważny staje się problem skażenia gleby, które spowodowane jest zjawiskiem migracji oraz kumulacji metali ciężkich m.in. w użytkach rolnych usytuowanych blisko źródła uwalniania zanieczyszczeń. Pierwiastki pobierane przez rośliny, a te zjadane przez zwierzęta oraz metale zawarte w organizmach wodnych przedostają się w konsekwencji do spożywczych produktów przeznaczonych dla ludzi. Oprócz metali ciężkich w wodzie występują też metale lekkie, mające pozytywny wpływ na środowisko i organizmy żywe. W dużym stopniu wpływają na żyzność gleb, na ich odczyn, a co za tym idzie na większą produktywność upraw.
EN
Everyday, various chemical compounds including metals of different solubility and thus phytotoxicity are released to the environment,. The compounds that are readily soluble in water penetrate deep into the soil, which leads to surface and groundwater contamination. Heavy metals present in the environment have a negative impact on the living organisms as well as humans. Nowadays, heavy metal pollution is a serious problem, in particular, in the southern regions of Poland. The most dangerous are lead, cadmium, copper, mercury and zinc. The main sources of contamination are metallurgical industry, extraction processes, energy production and transport. The problem of soil contamination, which is caused by the phenomenon of migration and the accumulation of heavy metals, is becoming increasingly serious, among others in agricultural land located near the source of exhaust gases. Elements taken by plants, and those consumed by animals and metals contained in aquatic organisms, are consequently passed into food products intended for human consumption. In addition to heavy metals in water, there are other metals that have a positive effect on the environment and living organisms. They greatly affect fertility and productivity of soil.
PL
W niniejszej pracy zbadano zawartość chromu w wodzie surowej pochodzącej ze zbiornika wodnego w Dobczycach oraz w wodzie przefiltrowanej i uzdatnionej z zakładu uzdatniania wody Raba w Dobczycach. Celem eksperymentu było również określenie zawartości chromu w złożu wykorzystywanym podczas procesu filtracji wody. Analizę ilościową wykonano za pomocą dwóch metod: atomowej spektrometrii absorpcyjnej (ASA) oraz spektrofotometrii UV/Vis. Pierwsza metoda została zastosowana do obliczenia ogólnego stężenia chromu w próbkach natomiast druga umożliwiła zbadanie zawartości chromu (VI).
EN
For the purposes of this thesis the content of chromium in raw water from Dobczyce lake as well as in filtered and treated water from water treatment plant - Raba localized in Dobczyce, has been investigated. The another purpose of this experiment was to determine the content of chromium in the filter bed used during the process of water filtration. The quantitative analysis had been performed by two methods: Atomic Absorption Spectrometry (ASA) and UV/Vis spectroscopy. The first method has been applied for determination of total concentration of chromium in the specimens whereas the second one enabled us to study the concentration of chromium (VI).
PL
Intensywny rozwój przemysłu oraz komunikacji wpływa negatywnie na jakość środowiska przyrodniczego. Podwyższona zawartość metali ciężkich w ekosystemie stała się poważnym problemem ekologicznym ze względu na wywieranie szkodliwego wpływu na organizmy ludzkie i zwierzęce. Szczególnie przydatne w procesie oczyszczania środowiska są rośliny, które nie tylko produkują tlen, ale dodatkowo pobierają i akumulują zanieczyszczenia z gleby i powietrza przede wszystkim w liściach i korzeniach. Rośliny zatrzymują zanieczyszczenia w swoich tkankach, przez co środowisko staje się bardziej przyjazne innym organizmom. Celem przeprowadzonych badań była ocena akumulacji metali ciężkich oraz określenie ich zawartości w blaszce liściowej brzozy brodawkowej (Betula verrucosa) pobranej na terenie dwóch obszarów województw o skrajnym poziomie zanieczyszczenia - małopolskiego w okolicach Krakowa oraz warmińsko-mazurskiego w pobliżu Szczytna. Na podstawie pomiaru stężeń metali ciężkich w liściach dokonano oceny zanieczyszczenia metalami ciężkimi tych dwóch terenów odległych od siebie o niespełna 500 km. Poprzez zastosowanie absorpcyjnej spektrometrii atomowej (ASA) wyznaczono stężenia metali: Zn, Cr i Pb. Wyniki badań pozwoliły na wstępną ocenę zanieczyszczenia środowiska, i stwierdzenie że stężenie metali jest znacznie większe w próbkach pobranych z Ojcowskiego Parku Narodowego niż Pojezierza Mazurskiego.
PL
Przebadano wpływ ceru oraz chromu na aktywność katalizatorów Cu/Zn/Zr oraz Cu/Zn/Zr/Ga do procesu reformingu metanolu parą wodną w aspekcie otrzymywania wodoru do zasilania ogniw paliwowych. Stwierdzono znaczną poprawę właściwości katalitycznych w przypadku katalizatorów Cu/Zn/Zr modyfikowanych chromem oraz chromem i cerem.
EN
Cr and/or Ce were added as dopants to Cu-Zn-Zr and Cu-Zn-Zr-Ga oxide catalysts used for steam reforming of MeOH. The Cr and Cr-Cu-doped catalysts showed an increasing activity even at low temp. (433–473 K).
PL
W wyniku przeprowadzonych badań wykonano szczegółowe zdjęcie występowania chromu ogólnego w głównych ciekach powierzchniowych Beskidu Sądeckiego, jakimi są: Dunajec (1,114-2,132 pg/dm3), Poprad (1,424-7,493 pg/dm3) i Kamienica Nawojowska (1,869-29,35 pg/dm3) oraz w ich dopływach. Na postawie analizy uzyskanych wyników wydzielono dwa główne czynniki (hydrogeologiczny i antropogeniczny) wpływające na stężenie Cr w wodach i określono ich udział w zmienności występowania na badanym terenie. Wyliczono także średni roczny ładunek Cr (4,3 t/rok), jaki jest wynoszony z obszaru zlewni Dunajca oraz wielkość ładunku jednostkowego (18 kg/km2-rok). Dokonano oceny stanu wód powierzchniowych Sądecczyzny pod kątem występowania chromu i wykorzystania ich w celach gospodarczych.
EN
The realised research allowed elaboration of a detailed photograph of the occurrence of total chromium in the main surface watercourses of Beskid Sądecki: Dunajec (1.114-2.132 pg/dm3) Poprad (1.424-7.493 |jg/ dm3) and Kamienica Nawojowska (1.869-20.35 pg/dm3) and their tributaries. The results analysis allowed separating two main factors (hydrogeo-logical and anthropogenic), influencing the concentration of Cr in waters. The analysis also determined their influence on the Cr occurrence variations in the examined area. Also the average yearly load of Cr (4.3 t/year) transported from the Dunajec catchment basin and the value of the unit load (18 kg/km2 year) were calculated. The analysis also covered the state of the Sądecczyzna region surface waters in terms of chromium occurrence and the possibilities of their use for economic purposes.
15
Content available remote Determination of chromium in cocoa products
PL
Tematyka tej pracy koncentruje się głównie na właściwościach fizyko-chemicznych chromu, toksyczności oraz jego zawartości w kakao. Została opisana również krótka historia odkrycia ziaren kakao i ich właściwości. Wykonano również oznaczanie chromu w spożywczych produktach kakaowych za pomocą spektroskopii UV-VIS metodą z difenylokarbazydem (DFK). Przeprowadzono pomiar 14 różnych próbek kakao, które wcześniej poddano mineralizacji.
EN
This paper is mainly focused on the chromium content in the cocoa drinks. Physical and chemical properties of chromium and its toxicity has been reported. Furthermore the history of the discovery of cocoa beans and the applications of cocoa beans has been briefly described. The measurements of 14 mineralized samples of cocoa were performed. Moreover determining chromium in cocoa using a UV-Vis spectrophotometry with diphenylcarbazide (DFK).
PL
Przedstawiono zależność rozwoju miast od dostępności okolicznych poprzemysłowych terenów wiejskich. Pokazano dwa przykłady ekologicznych ograniczeń i zagrożeń dla ekspansji miast na takie tereny skażone chromem. Problem skażeń licznych miejsc Małopolski przez odpady chromowe pochodzące głównie z garbarstwa i ich wpływ na jakość wód, powietrza oraz gleb zilustrowano na przykładzie Podhala i rzeki Dunajec. Na tym tle przedstawiono skrótowo technologię oraz system, które w Małopolsce umożliwią opanowanie skażeń chromem zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju. W podsumowaniu przedstawiono dwie próby likwidacji problemu odpadów i osadów ścieków chromowych powstających przy produkcji skór, które w ostatnich latach podjęto w Regionie.
EN
Relation between expansion of cities and availability of vicinal post-industrial rural areas has been shown. Two examples of ecological limitations and threats for this expansion onto areas polluted by chromium have been demonstrated. Typical for Małopolska Region problem of contamination by chromium resulting from different wastes, mainly of tannery origin, and their influence on quality of waters, air and soils, has been exemplified by Podhale Region and Dunajec river. This background served topresent briefly technology and a system, which enable an efficient struggle against pollution of Małopolska by chromium, in full agreement with principles of sustainable development. In the final part two attempts, undertaken in Małopolska Region to eliminate problems arising from pollution by chromium–containing offal and sewage sludge, coming from leather manufacturing, have been described as a summary of the presentation.
PL
Omówiono wyniki badań dotyczących wysokotemperaturowej modyfikacji krajowego węgla aktywnego WG-12. Odpopielony kwasem solnym węgiel modyfikowano w temperaturach 700¸900 oC przez 1¸3 godz. z niewielkim dopływem powietrza. Rezultaty modyfikacji oceniono na podstawie efektywności sorpcji chromu(VI) i (III). Dla wszystkich badanych temperatur i czasów utleniania lepsze rezultatu sorpcji chromu otrzymano dla węgli zmodyfikowanych. Oprócz zmian w chemicznym charakterze powierzchni węgla nastąpiła także zmiana w strukturze porowatej węgla aktywnego, czego wynikiem było zmniejszenie gęstości nasypowej węgla. Prawdopodobnie nastąpiło zwiększenie nie tylko objętości porów, ale także ich powierzchni, o czym świadczył wzrost wartości liczby metylenowej. Wykazano, że modyfikując węgiel aktywny WG-12 w temperaturze 900 oC można uzyskać preparat węglowy o większych pojemnościach, zarówno w stosunku do anionów Cr(VI) jak i kationów Cr(III).
EN
Samples of home-made activated carbon of WG 12 type (after ash removal with hydrochloric acid) were modified in a rotary furnace at 700, 800 and 900 oC for 1, 2 and 3 hours in the presence of air (the system was insufficiently hermetic). The results were assessed using sorption isotherms of chromium(VI) and chromium(III) and described in therms of Freundlich and Langmuir equations. Sorption of chromium(VI) was investigated at pH=7. For all the investigated temperatures and oxidation times, higher sorption capacity values were obtained with modified than non-modified carbon. Besides the change in the chemistry of the carbon surface, changes were also observed in the porous structure, which accounted for the decrease in the bulk density of the activated carbon. There might have been an increase not only in pore volume but also in pore surface, as it can be inferred from the methylene number. The investigations have shown that the modification of the WG 12 activated carbon at 900 oC enhances its sorption capacity with respect to both Cr(VI) anions and Cr(III) cations.
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.