Ograniczanie wyników
Czasopisma help
Autorzy help
Lata help
Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 127

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 7 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
Wyszukiwano:
w słowach kluczowych:  zabytki
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 7 next fast forward last
PL
Bastion III „Kleparz” dawnej Twierdzy Kraków z racji swego śródmiejskiego położenia i złożonego procesu przemian (militarnych i niemilitarnych) może być traktowany jako ikoniczny, indykatywny i probierczy przykład zabytkowych XIX-wiecznych fortyfikacji w Polsce. Po przedstawieniu jego wartości historycznych (dokumentacyjnych, porównawczych, edukacyjnych) w artykule ukazane zostają syntetyczne uwarunkowania techniczne, przestrzenne i kontekstowe, kulturowe i społeczne, krytycznie ważne dla trwającego procesu rewaloryzacji tego zabytku.
EN
Due to its downtown location and complex transformations (military and non-military) across history, Bastion III Kleparz of the former Cracow Fortress can be treated as an iconic, indicative and probative example of the heritage of nineteenthth-century fortifications in Poland. After presenting its historical values (documentary, comparative, educational) – this article presents a synthetic summary of technical, spatial and contextual conditions, as well as cultural and social determinants, which are critical for the ongoing revaluation process of this monument.
PL
Na podstawie analogii struktur budowli podziemnych – warszawskiego Elizeum i wielu obiektów fortecznych z XVIII-XIX w., artykuł podejmuje próbę zestawienia historycznych metod zabezpieczania ich wnętrz przed wilgocią przenikającą z nasypów, kondensacyjną, podciąganą kapilarnie lub dyfundującą z gruntu. Sposoby zabezpieczania przeciwwilgociowego w fortyfikacji nowożytnej zostały wypracowane w ciągu 4 wieków jej rozwoju (XVI-XIX), w wyniku stopniowego gromadzenia doświadczeń i wiedzy inżynierskiej. Ważnymi elementami tych zabezpieczeń były okładziny z gliny/iłu oraz korytarze obiegające pomieszczenia podziemne o funkcji nie tylko komunikacyjnej, ale również otuliny izolacyjno-wentylacyjnej. Budowle podziemne, poprawnie zaprojektowane na skrajnie niekorzystne warunki użytkowania, mogą trwać dzięki delikatnej równowadze, którą bardzo łatwo naruszyć. Pierwszym warunkiem równowagi jest utrzymanie właściwego reżimu wentylacji i ogrzewania wnętrz podatnych na kondensację. Na zakończenie zaproponowano działania pielęgnacyjno-eksploatacyjne mające na celu zahamowanie postępującej degradacji obiektu oraz zakreślono wskazania do programu badań i założeń przedprojektowych do przyszłych, niezbędnych prac remontowych i konserwatorskich.
EN
Based on the analogy of the structures of underground buildings - the Warsaw Elizeum and many fortress buildings from the eighteenth to the nineteenth century, the article is an attempt to present an overview of historical methods of protecting their interiors against moisture penetrating from embankments, condensation, pulled up by capillaries or diffusing from the ground. The methods of moisture protection in the modern fortifications were developed over 4 centuries of its development (16th – 19th c.), as a result of gradual accumulation of experience and engineering knowledge. Important elements of these protections were clay/loam cladding and corridors running around underground spaces, which had not only transport function, but also served as an insulation and ventilation buffer. Underground buildings, properly designed for extremely unfavorable conditions of use, can last thanks to the delicate balance, which is very easy to disturb. The first condition of this balance is to maintain a proper ventilation and heating regime for condensation-prone interiors. At the end, care and maintenance activities aimed at stopping the progressing degradation of the building are proposed, and indications for the research program and pre-design assumptions for future necessary renovation and conservation works are outlined.
3
PL
Artykuł dotyczy adaptacji historycznego Dworca Morskiego w Gdyni na Muzeum Emigracji. Budynek został zaprojektowany i zbudowany w latach 30. XX w. i jest wybitnym dziełem architektury modernistycznej. Budynek zlokalizowany na sztucznym pirsie portowym, służył do obsługi ruchu pasażerskiego i towarowego linii oceanicznych m.in. do Nowego Jorku. W 1943 r. budynek został częściowo zniszczony w czasie nalotu i nie odbudowano go już w pełnym kaształcie. Po II wojnie światowej budynek służył różnym celom, ale już nie odzyskał dawnej świetności.W 2012 roku narodziła się idea utworzenia w Gdyni Muzeum Emigracji. Projekt koncepcyjny zakładał odbudowę w nowoczesnej formie, zniszczonych w czasie wojny części budynku oraz rekonstrukcję wystroju wnętrz. Muzeum otwarto w 2016 r., a w następnym roku inwestycja została wyróżniona główną nagrodą Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w konkursie "Zabytek zadbany".
EN
The article concerns the adaptation of the historic Gdynia Sea Terminal into the Emigration Museum. The building was designed and built in the 1930s and is an outstanding work of modernist architecture. The building is located on an artificial pier of a marine harbour. It was used to handle passenger and cargo traffic sailing to, among others, New York. In 1943 the building was partially destroyed during an air raid and was not fully rebuilt. After World War II the building served various purposes, but has not regained its former glory. In 2012 the idea of creating an Emigration Museum in Gdynia was born. The conceptual design assumed reconstruction, in modern form, of parts of the building destroyed during the war and reconstruction of the interior design. The museum opened in 2016, and the following year the project was awarded the main prize of the Minister of Culture and National Heritage in the competition "Monument well taken care of".
4
Content available remote Making copies of religious culture relics using reverse engineering
EN
Presented is the process of making copies of reliefs that are religious culture relics. Described is making of two replacements of exhibits from West Pomeranian churches. Priceless relics were made available courtesy of the National Museum in Szczecin that poses them in its collection. Sculptures were scanned using a contactless method with an industrial 3D scanner. Obtained data were used to develop technology and make copies using five-axis milling centre to achieve a satisfying reconstruction of details. Copies were made during realisation of a master project on Mechanics and Machines Making studies in Mechanical Engineering and Mechatronics department of the West Pomeranian University of Technology in Szczecin. Achieved effects were, on one hand, the copies and on the other hand, the enrichment of the didactic process with practical experience, necessary in technical studies.
PL
Opisano proces kopiowania płaskorzeźb będących zabytkami kultury sakralnej. Omówiono wykonanie dwóch zastępczych eksponatów pochodzących z kościołów z Pomorza Zachodniego. Bezcenne zabytki zostały udostępnione przez Muzeum Narodowe w Szczecinie, w którego zbiorach się znajdują. Rzeźby zeskanowano metodą bezdotykową z użyciem przemysłowego skanera 3D. Na podstawie uzyskanych danych opracowano technikę wykonania kopii na pięcioosiowym centrum frezarskim, które dawało gwarancję satysfakcjonującego odwzorowania szczegółów. Wykonanie kopii było elementem pracy dyplomowej na kierunku Mechanika i Budowa Maszyn na Wydziale Inżynierii Mechanicznej i Mechatroniki Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego w Szczecinie. Dzięki temu oprócz wykonania kopii eksponatów osiągnięto efekt w postaci wzbogacenia procesu dydaktycznego o niezbędne w toku studiów technicznych doświadczenia praktyczne.
PL
W tekście przedstawiono działania konserwatorskie na Mazowszu. Omówiono prace podejmowane przy najważniejszych grupach zabytków: zabudowie miejscowości uzdrowiskowych, architekturze drewnianej, militarnej, kolejowej. Przedstawiono także działania na rzecz ochrony i promocji architektury średniowiecznej i nowożytnej i prace podejmowane w kierunku określenia zasobu i wypracowania zasad ochrony architektury modernistycznej. Wskazano, że mimo narzuconych prawnie ograniczeń wojewódzki konserwator zabytków może być aktywnym uczestnikiem systemu ochrony zabytków oraz wykonawcą polityki państwa dotyczącym narodowego dziedzictwa. Może też bardzo sprawnie łączyć zrównoważony rozwój z ochroną konserwatorską oraz z przystosowaniem ich do zmieniających się potrzeb życia.
EN
This paper presents conservation activities in Mazovia. It describes the work carried out in the most important groups of monuments including timber, military and railway architecture and medieval and modernist architecture. It presents the activities undertaken to protect and popularise medieval and modern architecture, and the work conducted to determine the heritage and work out the principles for protecting the modernist architecture. It was pointed out that, despite the legally imposed restrictions, the Voivodeship Heritage Conservator can be an active participant in the monument protection system, as well as the executor of the state policy regarding national heritage. This person can also effectively combine sustainable development with conservation protection and adapt these to changing needs.
EN
This article describes three reconstruction designs for the Eagle Pavilion (Pawilon pod Orłem, trans. by author) developed by three architects at different moments in history and created using different methods in accordance with the technical means available at the time. The article presents a comparative analysis of the methodologies applied with these designs with regard to the context of the historical accuracy of reconstruction. In the conclusion of the article, I refer to the dilemmas related to the justification of restoring historical objects understood as the reconstruction of historical space, as well as the risks of conveying improper meaning that bears the appearance of authenticity.
PL
Przedmiotem artykułu są trzy projekty rekonstrukcji Pawilonu pod Orłem, opracowane przez trzech architektów w różnych przedziałach czasowych, realizowane przy użyciu różnych metod w zależności od dostępnych środków technicznych. W artykule przeprowadzona zostanie analiza porównawcza zastosowanej w nich metodologii w kontekście wiarygodności historycznej rekonstrukcji. W konkluzji artykułu odniesiono się do dylematów związanych z zasadnością przywracania dziedzictwa w formie szeroko rozumianych rekonstrukcji zabytkowej przestrzeni i związanych z tym niebezpieczeństw błędnego przekazu noszącego pozory autentyczności.
PL
W ostatnich latach w wyniku pożarów ucierpiało wiele cennych obiektów sakralnych i zabytkowych. W artykule dokonano przeglądu przepisów ppoż. ze szczególnym uwzględnieniem obiektów zabytkowych. Omówiono także zalecenia dotyczące projektowania sygnalizacji pożarowej oraz stałych urządzeń gaśniczych. Dążąc do jak najlepszego zabezpieczania nie tylko obiektów, ale i znajdujących się w nich zabytków i dóbr kultury, można wykorzystać systemy sygnalizacji pożaru, monitoring straży pożarnej oraz stale urządzenia gaśnicze, w tym instalacje mgły wodnej.
EN
In the period of several recent years many historic and valuable sacral buildings suffered from fires. In this article, a review of existing regulations have been done with a special focus in historic buildings rules. Recommendations concerning fire alarm systems and extinguishing systems have been elaborated. Aiming for the best possible fire protection for such buildings and cultural goods inside fire detection combined with fast fire alarm signal transmission to the Fire Station as well as extinguishing system including mist system may be used.
PL
Rejestr zabytków w polskim systemie prawa obejmuje bardzo szeroki zakres dziedzictwa, na który składają się zabytki o zróżnicowanych wieku, funkcji czy znaczeniu dla nauki i kultury. Pomimo tak różnorodnej skali, ochrona zabytków i otaczających je obszarów jest obecnie jednolita. Ta jednolitość często nie odzwierciedla potrzeb realnej ochrony. Wysoka skala ochrony zabytków jest często przyczyną spowolnienia rozwoju urbanizacji miast, co samo w sobie może mieć wiele negatywnych konsekwencji dla rozwoju gospodarczego. Polski system prawny ochrony dziedzictwa kulturowego powinien zostać zmieniony w sposób bardziej kazuistyczny, aby chronić w sposób najwłaściwszy ogromnie zróżnicowane dziedzictwo kulturowe w przyszłości.
EN
The register of monuments in the Polish legal system includes a very wide range of heritage that consists of monuments with very diverse ages, functions and importance for science and culture. Despite this range and scale of diversity, the protection of monuments and the surroundings around them is currently unified. This uniformity often does not reflect the needs of the real protection of monuments and their high diversity. The high scale of the protection of monuments is often a reason for the slowing down of the natural development of the urbanisation of progressive cities, which has many negative consequences as an economic development itsself. The Polish legal system of protection of cultural heritage should be changed in such a case law way that could be the best solution for solving the challenge of diversity protection of the surroundings of cultural heritage.
PL
Hasło „handel w czasie Polski Ludowej“ przywołuje skojarzenia pustych (lub wypełnionych wyłącznie octem i musztardą) półek sklepowych, peweksów lub „organizowania“ rozmaitych towarów. Jednak, paradoksalnie, w latach 1945–1989 wybudowano wiele interesujących obiektów mających pełnić funkcję handlową. W artykule przedstawiono subiektywny wybór najciekawszych budynków handlowych w Warszawie oraz omówiono pokrótce ich losy po transformacji ustrojowej. Autorzy zauważyli niepokojącą tendencję do rugowania z przestrzeni miejskiej architektury powojennej i poszukują przyczyny tego zjawiska.
EN
The term ‘commerce in the times of the Polish People’s Republic’ brings back memories of empty shelves (or filled with only vinegar and mustard), Pewex shops and ‘organising’ different commodities. However, it can be seen as a paradox that in years 1945–1989, many interesting commercial buildings were built. In this article, a subjective choice of the most interesting commercial buildings of Warsaw is presented and their post transformation history is briefly summarised. The authors consider the disturbing tendency to displace post-war architecture from public spaces and attempt to identify the possible causes of this situation.
EN
Owing to intensification of extreme rainfall events widespread land-sliding has been observed in the Carpathians since the 1990s. This area is also known for many cultural heritage objects e.g. manors, castles, sacred buildings, technical structures, whole villages and urban layouts. Here, the natural propensity to slope failure was often overlooked, so was a potential landslide hazard. This work presents the list of cultural heritage objects that have been affected by a landslide hazard. and that total to 445 historic sites. In the group of the most endangered, there are 12 heritage buildings located on active landslides. Using selected examples of masonry and wooden structures, the sacred historical heritage assets and manors are discussed in a context of landsliding threats and related preventive measures. This paper also shows that the structural stabilization implemented for a historical site was successful and withstood an impact of extreme precipitation during the spring/summer 2010. However, the assessment of landslide hazard requires, first of all, a full inventory of the threatened monuments and historical sites.
PL
Uznanie w 2018 r. klasztoru Kongregacji Kamedułów Pustelników Monte Corona w Rytwianach za Pomnik Historii, było w pełni uzasadnione. Erem budowany z fundacji Tęczyńskich (1617-1637), kończony przez Opalińskich, wyróżnia się włoskim programem, kompozycją, architekturą oraz barokowym wystrojem i wyposażeniem kościoła. Od 1819 r. pogarszał się stan zabudowy klasztoru, mimo prac konserwatorskich. Proces zatrzymała rewaloryzacja, adaptacja eremu do współczesnej funkcji i prace konserwatorskie, od 2001 r. organizowane przez dyr. ks. Rektora W. Kowalewskiego. W 2008 r. otworzono Relaksacyjno -Kontemplacyjne Centrum Terapeutyczne SpeS, zachowując sacrum kościoła i kamedulską tradycję. Pustelnia pełni dziś funkcję religijną, kulturotwórczą i społeczną. Zachowano autentyczne wartości zabytku. Organizuje się - zwiedzanie kościoła, Muzeum i Galerii Kamedulskiej, dla pielgrzymów - uroczystości kościelne, a dla gości - imprezy plenerowe, sympozja i pobyt (ogrody, wysoki standard hotelu i restauracji, sauna). Zabytek i współczesne atrakcje promowane są w Internecie, we własnych wydawnictwach i folderach.
EN
The recognition of the Congregation of the Camaldolese Hermits Monte Corona monastery in Rytwiany as a Monument of History in 2018 was fully justified. Built from the funds of Tęczyński Foundation (1617-1637) and finished by the Opaliński family, the hermitage is distinguished by its Italian program, composition, architecture and baroque decoration and furnishings of the church. Since 1819, the condition of the monastery's buildings deteriorated despite conservation works. The process was halted by revalorization, adaptation of the hermitage to its contemporary function and conservation works, organized since 2001 by Rector W. Kowalewski. In 2008, the Relaxation and Contemplation Therapy Centre SpeS was opened, while preserving the sacrum of the church and the Camaldolese tradition. Today, the hermitage has a religious, cultural and social function. The authentic values of the monument have been preserved. It organises visits to the church, the Museum and the Camaldolese Gallery, church ceremonies for pilgrims, and open-air events, symposiums and stays for guests (gardens, high standard hotel and restaurant, sauna). The monument and contemporary attractions are promoted on the Internet, in their own publications and folders.
PL
Wniosek Burmistrza Trzebiatowa w sprawie uznania zespołu staromiejskiego w Trzebiatowie za Pomnik Historii został przekazany Ministrowi Kultury i Dziedzictwa Narodowego w kwietniu 2011 r. Do tej pory nie nastąpiło rozstrzygnięcie w tej sprawie. Trzebiatów to miasto położone w powiecie gryfickim, w województwie zachodniopomorskim. Podstawą do złożenia wniosku o przyznanie tytułu Pomnika Historii były: • Zachowany średniowieczny układ urbanistyczny zespołu staromiejskiego z czytelnym podziałem katastralnym; • Zachowana historyczna zabudowa w obrębie murów obronnych, • Wpis terenu Starego Miasta do rejestru zabytków; • 40 obiektów w granicach Starego Miasta wpisano do rejestru; • Na terenie Starego Miasta obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego w formie planu rewaloryzacji, uchwalony przez Radę Miasta Trzebiatowa w 1996 r. Przywołano procedury uznania i kryteria wyboru Pomnika Historii. Przedstawiono zarys historii miasta oraz działania konserwatorskie i planistyczne, wskazując przy tym jego wartości materialne i niematerialne. W konkluzji wyrażono przekonanie, że wymienione wartości spełniają kryteria wyboru postawione przez MKiDN.
EN
The Mayor of Trzebiatów's application to recognize the Old Town Complex in Trzebiatów as a Monument to History was submitted to the Minister of Culture and National Heritage in April 2011. Trzebiatów is a town located in the poviat (district) of Gryfice, in the Zachodniopomorskie Voivodeship. The basis for submitting the application for the title of the Monument of History was the following: - Preserved medieval urban layout of the Old Town complex with a clear cadastral division; - Preserved historical buildings within the defensive walls, - Entry of the Old Town area into the register of historical monuments; - 40 objects within the Old Town boundaries are entered into the historical monuments register; - In the Old Town there is a local spatial development plan in the form of a revaluation plan, adopted by the Trzebiatów City Council in 1996. The outline of the city's history as well as conservation and planning activities are presented, indicating at the same time its material and non-material values. The conclusion expressed the conviction that these values meet the selection criteria set by the Ministry of Culture and National Heritage.
PL
Istotny wzrost liczby pomników historii w ostatnich latach rodzi nowe wyzwania, związane z potrzebą stworzenia sprawnego mechanizmu monitoringu stanu zachowania, jak i zarządzania pomnikami historii. Niniejszy artykuł stanowi omówienie system monitoringu pomników historii, który został wprowadzony na podstawie wytycznych Generalnego Konserwatora Zabytków z dnia 19 listopada 2018 r. Jego wdrożenie ma umożliwić stałą, regularną obserwację stanu zachowania, jak i procesów zachodzących w zabytkach uznanych za pomnik historii oraz ich otoczeniu. które mogą mieć wpływ na jego stan zachowania.
EN
The significant increase in the number of historic monuments observed in the recent years poses new challenges, entailing the need to create an efficient mechanism for monitoring and managing their condition. This article discusses a system for monitoring historic monuments, which was introduced following the Guidelines of the General Conservator of Monuments dated 19 November 2018. The system aims to enable continual and regular observation concerning the preservation of and the processes which may affect the state of preservation of monuments and their surroundings that have been recognised as historic monuments.
PL
W 2015 roku układ urbanistyczny śródmieścia Gdyni został uznany przez Prezydenta RP za Pomnik Historii. Kilka lat wcześniej, w 2007 r. zespół ten został wpisany do rejestru zabytków. Śródmieście zostało zaprojektowane i zrealizowane w znacznej części w latach 20. i 30. XX wieku. Wyjątkowym walorem jest unikatowy w skali europejskiej zespół zabudowy modernistycznej o różnych funkcjach. Jest to przez cały czas, tętniąca życiem centralna dzielnica miasta, w której nieuniknione są różne przekształcenia. Wprowadzenie ochrony konserwatorskiej sprawiło, że rozwój i modernizacja tej części miasta, musi się odbywać w harmonii z zachowaniem walorów dziedzictwa kulturowego. Polskie prawo nie przewiduje specjalnych procedur dotyczących ochrony i zarządzania terenami Pomników Historii. Jednakże w celu zaplanowania zrównoważonego rozwoju i ochrony walorów tego szczególnego obszaru, planuje się wykorzystać rekomendację UNESCO, w sprawie historycznego krajobrazu miejskiego.
EN
In 2015, the urban layout of the city center of Gdynia was recognized by the President of the Republic of Poland as a Monument of History. A few years earlier, in 2007, the complex was entered into the register of monuments. The city center was designed and built in the 1920s and 1930s. Of outstanding value is the unique in the European scale complex of modernist buildings with various functions. It is all the time a vibrant central district of the city, in which various transformations are inevitable. The introduction of conservation protection has meant that the development and modernization of this part of the city must be carried out in harmony with the preservation of the cultural heritage. Polish law does not provide for special procedures for the protection and management of the areas of Monuments of History. However, in order to plan the sustainable development and protection of the values of this special area, it is planned to use the UNESCO recommendation on the historical urban landscape.
20
Content available remote Realizacja badań archeologicznych na inwestycjach drogowych – teoria i praktyka
PL
W artykule zamieszczono informacje dotyczące założeń sytemu badań archeologicznych realizowanych przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA) na inwestycjach drogowych. Zostały omówione najważniejsze rodzaje badań archeologicznych oraz wskazane cele, które są przed nimi postawione.
EN
The article contains information on the assumptions of the archeological research system implemented by the General Directorate for National Roads and Motorways (GDDKiA) on road investments. The most important types of archaeological research were discussed as well as the goals which are set before them.
first rewind previous Strona / 7 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.