Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 17

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
Wyszukiwano:
w słowach kluczowych:  likwidacja szybów
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
PL
Artykuł dotyczy zagadnienia doboru materiałów zasypowych do likwidowanych szybów górniczych. Materiały te charakteryzować się powinny określonymi własnościami, zapewniającymi bezpieczeństwo zarówno podczas, jak i po zakończeniu procesu likwidacji szybu. Jedną z takich własności jest wodoprzepuszczalność, na którą wpływ ma skład ziarnowy danego materiału. W artykule przedstawiono wyniki badań laboratoryjnych oraz dołowych, których celem była ocena zmian składu ziarnowego żużla stalowniczego i granitu. Dokonano oceny degradacji ziarnowej tych materiałów z uwagi na ich zrzut do likwidowanego szybu Żeromski w ZG „Piekary”. Przedstawiono degradację ziarnową dla dwóch głębokości zrzutu do szybu, tj. 190 m i i 303 m. Artykuł przedstawia również wyniki obliczeń numerycznych przeprowadzonych za pomocą programu PFC3D, których celem była ocena zmian składu ziarnowego żużla i granitu, dla większych głębokości zrzutu do likwidowanego szybu (do 1000 m).
EN
This paper presents the issue of filling material selection used for mine shafts closure. These filling materials should be characterized by certain properties that provide security both during and after the shaft closure. One such property is the water permeability which is affected by the grain size distribution of the material. The paper presents the results of laboratory and underground tests of filling materials, whose aim was to assess the changes in grain size composition of metallurgical slag and granite. An assessment of grain degradation was made due to the dropping into the shaft “Żeromski” in “Piekary” colliery. The tests were performed in the active part of the shaft over its length up to a depth of 190 and 303 m. This paper also presents the results of numerical calculations performed by the use of PFC3D, whose aim was to assess the changes in grain composition of metallurgical slag and granite for larger heights of dropping to the shaft (up to 1000 m).
PL
Jest to pierwszy artykuł z cyklu prezentującego bardzo bogatą problematykę pod umownym tytułem polskie doświadczenia w likwidacji szybów. Prezentowany w artykule materiał powinien być, dla inżynierów górników oraz inżynierów zajmujących się rewitalizacją środowiska i przekształcaniem terenów pogórniczych i poprzemysłowych, odpowiednim źródłem informacji o wielu zdarzeniach, które mogą zaistnieć w trakcie likwidacji zakładów górniczych. Istoty likwidacji szybów i całej kopalni nie można zrozumieć bez zapoznania się z podstawowymi uwarunkowaniami ich powstawania, pełnionej przez nie funkcji i całej historii związanej z tymi obiektami.
EN
It is the first article in a series presenting a very wide contractual issues under the conventional title of the Polish experiences in liquidation of shafts. Material presented in the article should be, for mining engineers and engineers involved in environmental regeneration and transformation of post mining areas and redevelopment, the appropriate source of information on many events that may occur during mines closure. One cannot understand the essence of liquidation of the mine shafts and the whole mine without getting acquainted with the basic determinants of their foundation, the function fulfilled, and the entire history associated with these objects.
PL
Zaprezentowano czynności głównie dla zobrazowania stopnia trudności i zagrożeń, które pojawić się mogą w trakcie robót likwidacyjnych. W większości przypadków likwidacji prostych urządzeń wyposażenia mechanicznego czynności te są praktycznie nieopłacalne. W tym artykule wskazano na konieczność wykonania licznych zabiegów przygotowawczych pozwalających na bezpieczną likwidację. Należą do nich prace związane głównie z likwidacją górniczego wyciągu szybowego.
EN
The activities primarily to illustrate a degree of the difficulty and hazards were presented which can occur in the course of liquidation works. In most cases of the liquidation of simple mechanical equipment pieces the said activities are practically unprofitable. This article pointed out to the need of execution of numerous preparatory procedures allowing for a safe decommissioning. These include works related primarily with decommissioning of the shaft's hoisting equipment.
PL
Głowica szybu ma szczególną budowę w przypadku szybów wentylacyjnych i podsadzkowych. Jej odmienność względem szybów wydobywczych i pomocniczych, polega na konieczności wprowadzenia do rury szybowej kanału wentylacyjnego - w przypadku szybu wentylacyjnego lub umożliwieniu funkcjonowania w strefie przypowierzchniowej urządzeń podsadzkowych - w przypadku szybu podsadzkowego. W artykule opisano urządzenia powierzchniowe szybu wentylacyjnego, likwidację kanału wentylacyjnego przy szybie wentylacyjnym. W kolejnych podrozdziałach scharakteryzowano podstawowe elementy systemu podsadzkowego przykładowego zlikwidowanego szybu oraz podano sposób ich likwidacji.
EN
The head of the shaft has a special structure in the case of ventilation and backfilling shafts. Its difference as against coal wining and auxiliary shafts consists in the necessity of introduction of ventilation duct into the shaft's pipe - in case of a ventilation shaft or providing a possibility for operation of backfilling facilities in the superficial zone of the shaft in case of a backfilling shaft. The article describes surface devices of a ventilation shaft, liquidation of a ventilation duct at a ventilation shaft. Sequent subsections characterize the basic elements of an exemplary backfilling system of a liquidated shaft and provide a way of its removal.
PL
Głowica szybu jest najbardziej skomplikowanym jego elementem, musi zagwarantować wszystkie funkcje szybu. W artykule scharakteryzowano wybrane elementy głowicy szybu — najważniejsze z punktu widzenia jego funkcjonowania, jak również jego likwidacji. W czasie likwidacji wszystkie kanary przypowierzchniowe wychodzące z szybu muszą być bezwzględnie odpowiednio zabezpieczone. Nie mogą one stać się miejscem migracji gazów do atmosfery, ani też migracji wody z powierzchni terenu do rury szybowej. Solidność prac likwidacyjnych wylotu szybu na powierzchnię, w tym odpowiedniego zamknięcia jego zrębu, decyduje o bezpieczeństwie powierzchni, która najczęściej jest przekazana innemu podmiotowi gospodarczemu lub władzy lokalnej.
EN
The head of the shaft is its most complicated element and must ensure all functions of the shaft. The paper describes selected elements of the shaft's head - the most important from the viewpoint of its functioning, as well as its liquidation. During the liquidation all of the ducts coming from the subsurface of the shaft must be absolutely secured. They must not become a place of migration of gases into the atmosphere, or the migration of water from the surface to the shaft's pipe. Reliability of liquidation works on the outlet of the shaft to the surface, including the proper closure of the frame, decide about the safety of the surface which is usually transferred to another operator or a local authority.
PL
Zaprezentowany problem projektowania i budowy kolumny zasypowej likwidowanego szybu wskazuje na potrzebę uwzględnienia w tym procesie bardzo wielu elementów. Kolumna zasypowa musi gwarantować stabilne podparcie obudowy szybu. Zaproponowane i opatentowane rozwiązanie korków oporowych agregowanych betonem, tworzących z nielikwidowanym zbrojeniem szybowym trwałą przestrzenną konstrukcję nośną, można uznać za rozwiązanie optymalne. Budowa kolumny zasypowej musi korespondować również z innymi zagadnieniami, jak wentylacja likwidowanego szybu w czasie samego procesu likwidacji, jak również w długim horyzoncie czasowym po likwidacji.
EN
Herein presented problem of designing and construction of the backfill column of the liquidated shaft indicates to the need of taking the account of many elements in this process. Backfill column must ensure a stable support of the shaffs lining. Proposed and patented solutions of resistance plugs, solidified with concrete, forming with non liquidated reinforcement of the shaft a lasting spatial supporting structure can be considered as an optimal solution. Construction of the backfill column must also correspond to other issues, such as ventilation of the liquidated shaft during the liquidation process itself, as well as in the long term after the shaft's liquidation.
PL
W Polsce zawarty w tytule problem regulowany jest przez wiele aktów prawnych wielokrotnie nowelizowanych i dostosowanych do wymogów prawa Unii Europejskiej. W artykule omówiono m.in.: Wymogi ustawy "Prawo geologiczne i górnicze", Likwidację kopalni a problem rozliczenia zasobów; Likwidację szybów - regulacje szczegółowe; Plan ruchu likwidowanego zakładu górniczego; Wymogi formalno­prawne względem środowiska; Regulacja prawne dotyczące finansowania procesu likwidacji kopalń.
EN
In Poland the problem contained in the title of the article is regulated by a number of legal acts repeatedly amended and adapted to the requirements of the European Union's law. The article discusses, among others: the requirements of the Act "Geological and Mining Law", liquidation of the mine and accounting for resources; liquidation of shafts - detailed regulations, operation plan of the mine being liquidated; formal-legal requirements with regard to the environment; the legal regulation concerning the financing of the process of mine's closure.
8
Content available remote Likwidacja kopalń i problem metanu
PL
Metan jest bardzo istotnym surowcem energetycznym współczesnego świata. Zlikwidowane kopalnie są natomiast wielkim jego rezerwuarem, zwłaszcza w przypadku kopalń metanowych. Gospodarcze wykorzystanie tych znaczących ilości surowca energetycznego jest obecnie przedmiotem licznych badań. Likwidacja kopalni metanowej nastręcza wiele problemów dla samego procesu likwidacyjnego, jak również generuje określone zagrożenia dla otoczenia zlikwidowanych szybów. Artykuł prezentuje wybrane zagadnienia dotyczące zagrożeń w czasie likwidacji oraz sposobu ich eliminowania na okres po likwidacji. Praca uwzględnia doświadczenia krajów europejskich, które mają za sobą likwidacje dużych kompleksów wydobywczych. Szczególnie cenne są doświadczenia polskie, zgromadzone w okresie najbardziej intensywnej likwidacji zakładów górniczych, w tym całkowitej likwidacji silnie metanowych kopalń zagłębia wałbrzyskiego oraz szczególnie zagrożonej metanem kopalni „1 Maja”.
EN
Methane is a very essential raw material for the contemporary world. On the other hand closed mines are its great reservoir, especially in the case of gassy mines. The economic use of these considerable quantities of energy raw material is currently the subject of numerous investigations. The closure of a gassy mine is the cause of many problems for the closure process itself and generates determined hazards for the surroundings of backfilled shafts. The article presents selected problems concerning hazards during the closure operations and the way of hazard elimination for the period after mine closure. The work takes into consideration the experiences of other countries, where the closure of big extractive complexes took place. Particularly valuable are Polish experiences, collected in the period of most intensive mine closure activities, including the entire closure of strongly gassy mines of the Wałbrzych Coal Basin and the “1 Maja” mine, especially threatened by methane.
PL
Znaczące zmiany w potencjale wydobywczym polskiego przemysłu górniczego charakteryzowały się dużą liczbą zlikwidowanych zakładów górniczych oraz szczególnie dużą liczbą zlikwidowanych szybów. W polskim górnictwie w ostatnich 30 latach zlikwidowano całkowicie 35 kopalń węgla kamiennego, co pociągnęło za sobą konieczność likwidacji 392 szybów, z czego 41 w kopalniach rud metali oraz siedem w kopalniach soli. Pozostałe zlikwidowane szyby należały do kopalń węgla kamiennego. W tej sytuacji polskie górnictwo było w ostatnim półwieczu najpierw doskonałym poligonem dla polskiej szkoły budowy szybów i nieco później podobnym poligonem ich masowej likwidacji. Artykuł niniejszy jest wstępnym etapem oceny rozwiązań projektowych zastosowanych przy realizacji tych wielkich przemian.
EN
The significant changes in the mining potentials of the Polish mining industry can be characterized by a substantial number of mines that were closed down and particularly by a big number of shafts that were liquidated. In the past 30 years 35 hard coal mines have been closed down, which resulted in the necessity to liquidate 392 shafts, including 41 shafts in metal ore mines and seven in salt mines. The remaining ones were located in hard coal mines. Thus, in the past 50 years the Polish mining industry has been first the place of a massive construction of shafts and then of a similarly massive liquidation. Such experience should not be forgotten and must be passed on to the future generations of engineers responsible for the Polish mining industry. The paper constitutes a preliminary evaluation of the design solutions that were applied in this period of substantial transformation.
PL
Znaczące zmiany w potencjale wydobywczym polskiego przemysłu górniczego charakteryzowały się dużą liczbą zlikwidowanych zakładów górniczych oraz szczególnie dużą ilością zlikwidowanych szybów. W polskim górnictwie na przestrzeni ostatnich 30 lat zlikwidowano całkowicie 35 kopalń węgla kamiennego, co pociągnęło za sobą konieczność likwidacji 392 szybów, z czego 41 w kopalniach rud metali oraz 7 w kopalniach soli. Pozostałe zlikwidowane szyby należały do kopalń węgla kamiennego. W tej sytuacji polskie górnictwo było w ostatnim półwieczu najpierw doskonałym poligonem dla polskiej szkoły budowy szybów i nieco później podobnym poligonem ich masowej likwidacji. Warto ten wielki bagaż doświadczeń odnotować i zachować dla przyszłych pokoleń inżynierów kreujących obraz i kształt polskiego górnictwa. Praca niniejsza jest wstępnym etapem przeprowadzenia oceny rozwiązań projektowych zastosowanych przy realizacji tych wielkich przemian.
EN
The significant changes in the mining potentials of the Polish mining industry can be characterized by a substantial number of mines that were closed down and particularly by a big number of shafts that were liquidated. In the past 30 years 35 hard coal mines have been closed down, which resulted in the necessity to liquidate 392 shafts, including 41 shafts in metal ore mines and 7 in salt mines. The remaining ones were located in hard coal mines. Thus, in the past 50 years the Polish mining industry has been first the place of a massive construction of shafts and then of a similarly massive liquidation. Such experience should not be forgotten and must be passed on to the future generations of engineers responsible for the Polish mining industry. The paper constitutes a preliminary evaluation of the design solutions that were applied in this period of substantial transformation.
11
Content available remote Zagęszczanie zasypu w trakcie likwidacji szybu
PL
Nieczynne szyby kopalniane likwiduje się zwykle przez wypełnienie rury szybowej gruzem kamiennym pochodzącym z hałdy kopalnianej lub odpowiednio granulowanym i wytrzymałym materiałem skalnym. Wsypywany materiał pod wpływem energii kinetycznej spadania zagęszcza się, tworząc stabilną kolumnę zasypową. W przypadku szybu z dopływem wody, jego likwidacja przez zasypanie wymaga użycia materiałów zapewniających przepływ wód ociekowych przez zasyp. Przy niskiej przepuszczalności podsadzki, w szybie tworzy się praktycznie nieprzepuszczalny korek, powyżej którego sypanie materiału odbywa się już w warunkach nadmiaru wody. Sypany do wody materiał nie ulega zagęszczeniu, a odpowiednio wysoki słup luźnego i uwodnionego materiału może doprowadzić do przerwania izolacyjnego korka i wypłynięcia uwodnionej podsadzki do wyrobisk górniczych. W artykule przeprowadzono analizę fizyki zjawiska, która może być przydatna przy doborze materiałów i technologii likwidacji nieczynnych szybów kopalnianych.
EN
Inoperative mine shafts are usually liquidated by filling the shaft kolumn with stone Derbis from the mine refuje dum por properly granulatem and resistant rock material. The poured in material thickens under the impact of kinetic energy of the fall creating a stable backfill column. In case of a shaft with an inflow of water its liquidation by backfilling needs use of materials ensuring flow of water through the backfill. At the low permeability of stowing a practically impermeable plug occurs in the shaft and pouring of material over it takes place under conditions of water excess. The material poured into water does not thicken and adequately high column of the loose and watered material can break the insulating plug and cause outflow of watered filling into mining workings. An analysis of the phenomen physics have been carried out which can be useful at selection of materials and technology of inoperative mine shafts liquidation.
PL
Artykuł analizuje sposób likwidacji szybów Czyżowice byłej KWK "Anna" oraz przebieg ubytków zasypu po jej zakończeniu. W wyniku analizy stwierdzono, że przyczyną znacznych sumarycznie ubytków zasypu (9 - 13% głębokości) było użycie do zasypu nieodpowiednich materiałów i niewłaściwe formowanie kolumny zasypowej. W połączeniu z dopływem wody spowodowało to uplastycznienie zasypu i jego płynięcie do nieodciętych od rur szybowych wyrobisk korytarzowych.
EN
The paper analyses the way liquidation of the shafts at Czyzowice coalfield as well as the progress of their backfilling decrements after the liquidation. In the result of the analysis is has been stated, that use of unproper filling materials as well as an unsuitable technology of backfilling column forming are the causes of substantial cumulative decrements of the shafts backfilling (9& 13% of their depth). Together with water inflow into the shaft holes it causes plastification of backfilling material and its drifting into underground galleries, which-additionally-have not been separated from the shaft holes.
PL
Wraz z zaprzestaniem eksploatacji w kopalni i związaną z tym likwidacją wyrobisk udostępniających przestaje istnieć możliwość jakiejkolwiek kontroli stanu ich obudowy. Tym samym pojawia się problem określenia długotrwałej ich stateczności w warunkach oddziaływania procesów geologii dynamicznej i ich trwałego zabezpieczenia, takiego by w dowolnej perspektywie czasu nie stwarzały zagrożenia dla powierzchni. Trudno oszacować zachodzące w górotworze zmiany, których skutki dla powierzchni, w postaci zapadlisk, mogą pojawić się nawet po upływie dziesiątków czy setek lat. W pracy przedstawiono bardzo ciekawe wyniki obserwacji i prac zabezpieczających wokół zlikwidowanego szybu w Bochum - Wattenscheid, w pobliżu którego po prawie stu latach powstały groźne i bardzo rozległe zapadliska, pomimo przeprowadzenia wcześniej w jego zasypie odpowiednich zabiegów zabezpieczających. Wyniki pracy winny być przestrogą dla wszystkich instytucji zajmujących się obecnie likwidacją szybów oraz dla projektujących wykorzystanie terenu wokół zlikwidowanych szybów.
EN
After ending of the mine operation all galleries and shafts lining can not be any more checked by the miner's teams. In such case the problem of its long-term stability in condition of the dynamic geological and others processes is very difficult for description. From the land owner point of view surface destruction hazard is very important. The results of some underground process can be observed at the surface even dozens of hundred of the years. A very interesting results of the observations and protection works around closed down in 1906 year mining shaft "Wattenscheid" in Bochum (Germany) has been shown in the paper. In some day of the year 2000 two very large craters were created at the surface near the forgotten shaft even in the years of 1980 some protection injections has been done. Showed in the paper example should be a warning for all designer of shaft liquidation and post-mining land owner.
PL
Likwidacja szybów wydechowych kopalni uwolniła uwięzioną część pokładów węgla o wysokich parametrach fizyko-chemicznych. Istniejące udostępnienia pokładów uwięzionych w filarach ochronnych umożliwia przedłużenie żywotności kopalni o około 3 lat. Szacowane nakłady i uzyskana wielkość produkcji wskazują na celowość działań ponownego przygotowania pokładów do eksploatacji. Przewidywana cena i wzrost popytu na wysokogatunkowe węgle koksujące wskazuje na opłacalność produkcji.
EN
Jas-Mos mine functions as an independent productive unit with two separate mining sections. Liquidation of outtake shafts has liberated part of coal seams of high quality physical and chemical parameters. Possible exploitation of seams in safety pillars would allow prolongation life of mine by about 3 years. Estimated expenditures and expected production level show that re-development of the seam is worth doing. Expected price and increase of demand for high quality coking coal indicates that the production will be profitable.
15
Content available remote Likwidacja szybu kopalnianego o dużym dopływie wody
PL
W artykule przedstawiono sposób technicznej likwidacji szybu o dużym dopływie wody w ilości 2,0 m3/min, pochodzącej z drenażu warstw nadkładu, a gromadzonej we wnęce szybowej na głębokości 170,0 metrów. Projekt polega na przejęciu całego dopływu wody odwiertem przez szyb sąsiedni, po czym rurę szybową wypełnia się wodną mieszaniną popiołów lotnych z elektrowni z dodatkiem stabilizującego geosetu. Kontrola skuteczności procesu wypełniania likwidowanego szybu materiałem o gęstej konsystencji realizowana jest cyklicznie opuszczanym urządzeniem audiowizualnym.
EN
The paper presents the method of technical liquidation of the shaft "Barbara II" with high water inflow, amounting to 2.0 m3/min, originating from overburden layer drainage, collected in the shaft cavity on the level of 170.0 meters. An original solution has been given, consisting in taking over the entire water inflow by a borehole through the neighbouring shaft and directing it to an underground fire reservoir; the reclaimed in this manner shaft structure is filled by means of a water mixture of fly ashes from power plants with a stabilizing geoset additive. The control of the efficiency of the process of liquidated shaft filling by use of material with dense consistence is realized serially by means of a lowered audiovisual device.
PL
W projektach likwidacji szybów zawsze powinno się uwzględniać nadrzędne zasady bezpieczeństwa i ochrony środowiska. W artykule, Autorka akcentuje zwłaszcza konieczność właściwego doboru materiału zasypowego i jego rozmieszczenia w szybie, by zagwarantować stateczność kolumny zasypowej. W celu umożliwienia efektywnych działań projektowych w tym zakresie, za uzasadnione uznaje się prowadzenie badań "in situ" zasypów szybowych (po wprowadzeniu materiału do szybu), głównie pod kątem określenia ich granulacji oraz wodoprzepuszczalności. Skutki niewłaściwie prowadzonej likwidacji mogą zagrozić bezpieczeństwu danej kopalni, sąsiednich zakładów górniczych, jak i powierzchni terenu.
EN
The supreme principles of safety and environment protection should always be taken account of in designs of shaft liquidation. In the article the author especially stresses the necessity and a proper selection of filling material and its distribution in the shaft in order to guarantee the stability of the filling column. In order to allow for effective design activity in this respect it is reckoned justified to carry out ,,in-situ" exploration of shaft's fillings (after introduction of the material into the shaft), mainly with the view of determination of its grain size and water permeability. The effects of incorrectly conducted liquidation may endanger the safety of a given mine, adjacent mines and the surface of the terrain.
PL
W artykule przedstawiono uwarunkowania powstania zatoru z materiału zasypowego w likwidowanym szybie. Omówiono sposób likwidacji zagrożenia wodnego wraz ze sposobem likwidacji szybu.
EN
The paper presents conditions for occurring of fill material jams in mining shafts during their liquidation. The method for elimination of water hazard has been discussed together with a method of liquidation of a shaft.
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.