W artykule przedstawiono wyniki badań, których celem było opracowanie nowej metody modyfikacji olejów roślinnych w celu otrzymania bazy olejowej o pożądanych właściwościach fizykochemicznych, które umożliwią zastosowanie tych olejów jako bazy w proekologicznych środkach smarnych. Poszukiwano możliwości modyfikacji oleju roślinnego celem uzyskania baz olejowych o wyższych klasach lepkości. Proces polegał na utlenianiu olejów tlenem w obecności katalizatora i z zastosowaniem nadkrytycznego dwutlenku węgla. Zbadano wpływ temperatury, ilości dodatku katalizatora, stężenia tlenu oraz ilości użytego dwutlenku węgla w procesie modyfikacji oleju rzepakowego. W wyniku modyfikacji olejów roślinnych uzyskano bazy olejowe o wyższych wartościach lepkości niż olej bez modyfikacji. Stwierdzono istotny wpływ warunków procesu prowadzonego wyłącznie w atmosferze tlenu oraz w warunkach nadkrytycznego dwutlenku węgla. Zaobserwowano, że prowadząc proces w atmosferze tlenu i obecności dwutlenku węgla, można sterować właściwościami smarnymi oleju o przeznaczeniu na bazę olejową środka smarnego. Efektem modyfikacji jest produkt o celowo zmienionych właściwościach w porównaniu z właściwościami oleju wyjściowego.
EN
The research results were presented concerning the development of vegetable oil modification in order to obtain a base oil with desired physicochemical properties allowing the use of such oils as the base oil in pro-ecological lubricating agents. The possibilities to modify vegetable oil to obtain base oils with a higher viscosity class were presented. The process consisted of the oxidation of oils with oxygen in the presence of NHPI as a catalyst and with the use of supercritical carbon dioxide. The influence of temperature, catalyst amount, oxygen pressure, and amount of carbon dioxide in the rape-seed oil modification process were studied. As a result of vegetable oil modification, base oils with viscosity values higher than oil without modification were obtained. The significant influence of the conditions of the process carried out in a pure oxygen atmosphere and in supercritical carbon dioxide conditions was found. It was observed that it is possible to control lubricating properties of oil intended as base oil for a lubricating agent, if the process is carried out in an oxygen atmosphere and in the presence of carbon dioxide. A product with purposely changed properties in comparison with the properties of initial oil is the effect of modification.
2
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Przedstawiono jeden ze sposobów modyfikacji oleju roślinnego. Modyfikowano olej abisyński w procesie utleniania tlenem pod ciśnieniem. Zbadano wpływ temperatury, dodatku katalizatora i rozpuszczalnika na przebieg procesu oraz właściwości uzyskanego produktu. W celu obniżenia temperatury reakcji zastosowano N-hydroksyftalimid, który jest katalizatorem reakcji wolnorodnikowych. Zastosowanie jako rozpuszczalnika ditlenku węgla w warunkach nadkrytycznych miało na celu rozcieńczenie układu i w wyniku tego oczekiwano otrzymania produktu o jednorodnych i powtarzalnych właściwościach. W celu oceny aplikacyjnej otrzymanego produktu określono jego podstawowe właściwości fizyczno-chemiczne.
EN
Two com. vegetable oils were modified by O₂ oxidn. in supercrit. CO₂ solvent at 80-120°C under pressure 150 bar in presence of N‑hydroxyphthalimide as a free-radical catalyst. Use of the CO₂ solvent resulted in decreasing viscosity, peroxide value and acid no. of the oils.
3
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Smary na bazie oleju roślinnego wydają się być atrakcyjną alternatywą dla konwencjonalnych smarów opartych na ropie naftowej oraz na olejach mineralnych lub syntetycznych. Nadal jednak nie zdominowały rynku ze względu na niektóre parametry trybologiczne, które nie są odpowiednie do wszystkich zastosowań. Wyzwania w tej dziedzinie mają na celu poprawę właściwości olejów roślinnych bez pogorszenia ich parametrów środowiskowych. Modyfikacja chemiczna olejów roślinnych rozwiązuje problemy strukturalne związane z tymi olejami, co z kolei przekłada się na zwiększoną ich stabilność termiczną i trwałość oksydacyjną. Również dodatek olejów syntetycznych lub mineralnych znacznie poprawia właściwości smarne takich produktów. Określono wpływ modyfikacji chemicznej oraz składu wybranych olejów roślinnych na zmianę ich biodegradowalności.
EN
Two common vegetable oils were modified by oxidn. according to J. Iłowska et al. (2018) and studied for biodegrdn. in a mixt. with lubricating oils (1.7:1 or 1.5:1 by vol.). The vegetable oils were totally biodegradable also after addn. of limited amt. of mineral oil (40%).
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.