This article presents an experimental prototype line developed at the Institute for Sustainable Technologies - PIB in Radom for the processing of fibres in a closed water system as an element in the process of an innovative technology for the manufacture of flax fibre originating from traditional varieties of fibre plants and new varieties of flax. The paper discusses the concept of this technological stage, describes the features of the proposed technical solution, and presents the purpose, construction and the operation of the line. Lastly, it provides conditions for fibre degumming aiming to provide more efficient fibres separating and dividing.
PL
W artykule przedstawiono opracowany w Instytucie Technologii Eksploatacji - PIB w Radomiu prototyp doświadczalnej linii technologicznej do przetwarzania włókna w zamkniętym obiegu wodnym jako element w procesie innowacyjnej technologii wytwarzania włókna lnianego pochodzącego z tradycyjnych odmian roślin włóknistych oraz nowych odmian lnu. Omówiono koncepcję tego etapu technologii, scharakteryzowano cechy zaproponowanego rozwiązania technicznego, zaprezentowano przeznaczenie, budowę oraz zasadę działania linii. Podano warunki prowadzenia procesów rozklejania i odklejania.
The commonly used flax process of decortication allows the mechanical extraction of fibre from plant stems without prior retting. The one-type fibre obtained in this process is characterised by very low quality, as it is poorly divided, has high linear mass and high amounts of impurities. This paper presents a description of a newly developed method of obtaining high quality flax cottonized fibre from low quality decorticated fibre by application of a wet degumming process for fibre. The experiment involved studying the parameters of flax fibres after each step of the technological process i.e. after decortication, wet degumming and final mechanical cottonisation. The study covered tests of the following fiber parameters: linear mass, length, impurities, chemical composition as well as thermogravimetric analysis, Fourier transform infrared spectroscopy analysis and scanning electron microscopy images. The results confirm the efficiency of the method applied for obtaining high quality fibre from decorticated flax fibre.
PL
Powszechnie stosowany proces dekortykacji lnu umożliwia mechaniczne wydobycie włókna z łodyg roślin z pominięciem procesu roszenia. Pozyskane w ten sposób włókno jednopostaciowe charakteryzuje się bardzo niską jakością, jest źle podzielone, posiada wysoką masę liniową i dużą ilość zanieczyszczeń. Niniejszy artykuł zawiera opis opracowanej nowej metody uzyskania wysokiej jakości kotoniny lnianej z niskiej jakości włókna dekortykowanego, poprzez zastosowanie mokrego procesu odklejania włókna. W przeprowadzonym eksperymencie badano parametry włókna lnianego po każdym etapie procesu technologicznego, tzn. po dekortykacji, po procesie mokrego odklejania oraz po końcowej mechanicznej kotonizacji. Badano masę liniową, długość, ilość zanieczyszczeń, skład chemiczny włókna oraz przeprowadzono analizę TGA, FTiR oraz SEM. Wyniki badań potwierdzają skuteczność zastosowanej metody w celu uzyskania wysokiej jakości włókna z dekortykowanego włókna lnianego.
Flax fibres are known as favourable to human skin, and linen clothing positively influences some physiological parameters, guaranteeing optimal comfort for users. The advantages of linen are not only related to ensuring proper breathability for human skin and to a lack of allergic activity, but also to flax fibre antibacterial properties, whose are not precisely described in available literature. This paper describes the examination of flax fibres extracted from Polish flax varieties: Artemida, Modran, Sara, Nike and Luna in terms of their antibacterial activity. The fibres were extracted from stems with the application of two different methods: dew and water retting. The extraction method had an influence on the chemical composition of the fibres, resulting in different levels of fibre antibacterial properties. The biological activity of the flax fibres was estimated using clinical strains of Staphylococcus aureus. The flax fibres extracted by the dew retting method from the varieties MODRAN, SARA and NIKE showed the highest amount of lignin content in their chemical composition and the strongest antibacterial activity in comparison to other fibres tested.
PL
Odzież lniana jest ceniona ze względu na jej pozytywne oddziaływanie na wybrane parametry fizjologiczne człowieka oraz gwarantowanie optymalnego komfortu w warunkach codziennego użytkowania zwłaszcza w strefach gorącego klimatu. Zalety odzieży lnianej nie tylko ograniczają się do zapewnienia prawidłowej oddychalności, przewiewności oraz braku działania alergizującego, włókno lnu posiada również korzystne w kontakcie ze skórą człowieka właściwości antyoksydacyjne oraz antybakteryjne. Artykuł opisuje badania właściwości antybakteryjnych włókna wydobytego z polskich odmian roślin lnu włóknistego: Artemida, Modran, Sara, Nike oraz Luna. Włókno wydobyto z łodyg roślin z wykorzystaniem metody słania oraz roszenia wodnego. Badania właściwości antybakteryjnych prowadzone były zgodnie z normą PN-EN-ISO 20645:2006 z wykorzystaniem bakterii Staphylococcus aureus. Badania wykazały, że metoda ekstrakcji włókna wpływa na ich aktywność antybakteryjną uwarunkowaną składem chemicznym lnu. Włókno wydobyte z odmian lnu MODRAN, SARA oraz NIKE z wykorzystaniem metody słania wykazuje najwyższą aktywność antybakteryjną oraz zawiera najwięcej lignin w swoim składzie.
This paper describes the examination of raw flax fibres in terms of their antioxidant activity. Fibres originating from five varieties of flax plants cultivated in Poland: Artemida, Modran, Sara, Nike and Luna were extracted with the application of different methods: dew retting and water retting. The extraction method has an influence on the fibre chemical composition, resulting in different levels of fibre antioxidant properties. The antioxidant activity of flax fibres was evaluated with the application of ferric ion reducing antioxidant power (FRAP). The results of the study indicated differences in the bioactivity of flax fibres linked with the method of their extraction applied as well as the lignin and phenolic acid content in the fibre chemical composition.
PL
W artykule opisano badania włókien lnianych w zakresie ich aktywności antyoksydacyjnej. Badano włókna pochodzące z pięciu odmian lnu włóknistego uprawianego w Polsce: Artemida, Modran, Sara, Nike oraz Luna, które wydobyto ze słomy z wykorzystaniem dwóch metod: roszenia wodnego oraz metody słania. W pracy wykazano związek między zastosowaną metodą roszenia, a składem chemicznym włókna oraz jego aktywnością antyoksydacyjną. Właściwości antyoksydacyjne włókna określone zostały na podstawie badania ich zdolności do redukowania jonów żelaza (Ferric Ion Reducing Antioxidant Power, FRAP). Rezultaty badań dowiodły, że poziom aktywności biologicznej włókna lnianego jest ściśle związany z zawartością lignin oraz obecnością kwasów fenolowych we włóknie, które są ściśle związane z zastosowaną metodą roszenia oraz odmianą lnu włóknistego.
Bast fibres have been used as fillers in plastics for many years, most often in the form of very short fibres or mats. If it is desired to produce composites with high mechanical properties the short fibres need to be replaced by continuous forms such as roving, yarn and fabrics to improve the mechanical parameters, e.g. tensile strength or flexural strength of composites reinforced with natural fibres. This study, conducted within FP7 project No 214467 NATEX: “Aligned Natural Fibres and Textiles for Use in Structural Composite Applications”, covers the development of composites reinforced with fabrics prepared from flax fibres. The current article describes a study on blended yarns containing flax and polymers prepared by using different spinning methods and their application in the production of fabrics suitable for composite reinforcement. The results of the study showed that the way the flax and polymer fibres are distributed in the yarn cross section influences the mechanical parameters of composites.
PL
Len oraz inne włókna łykowe wykorzystuje się jako wzmocnienia kompozytów od wielu lat. Nie mniej jednak najczęściej wykorzystywano do niedawna rozdrobnione włókna, których długość nie przekraczała kilku milimetrów. W celu poprawy właściwości mechanicznych kompozytów wzmocnionych włóknami naturalnymi, luźną masę krótkich włókien zastąpiono ciągłymi wyrobami, w postaci przędz, niedoprzędów lub tkanin. Badania nad opracowaniem struktury przędz i tkanin właściwych do wzmocnienia kompozytów przeprowadzone były początkowo przy wykorzystaniu jako surowców 100% lnu i 100% konopi i opublikowane w FIBRES & TEXTILES in Eastern Europe. Obecny artykuł opisuje badania tkanin wytworzonych z przędz mieszankowych z włókien lnu i polimerów termoplastycznych, otrzymanych z wykorzystaniem różnych systemów przędzenia, oraz ich przydatności do stosowania jako wzmocnienie kompozytów strukturalnych.
Identyfikacja włókien jest podstawową metodą do uzyskania informacji o włóknie, jego strukturze i budowie, co pomaga w określeniu ich własności użytkowych oraz możliwości wykorzystania. Artykuł zawiera opis metod służących do identyfikacji włókna. Zaliczamy do nich metody spektroskopowe, rozpuszczalność włókien, próbę palenia, topnienia, metody spektroskopii absorpcyjnej oraz termograwimetryczne.
EN
Fibre identification is a basic method of obtaining information on the fibre and its structure what helps in determine the fibre usable features and its potential applications. The paper presents the methods used for fibre identification such as: microscopic methods, chemical solubility test, burning test, melting point test, thermogravimetry and absorption spectroscopy.
7
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
In the over-saturated global textile market , consumers have growing expectations towards its goods. The producers who develop new technologies for giving textiles additional functions can gain a considerable advantage in the clothing market. This trend is forcing scientists to investigate new methods of clothing evaluation because present physical-mechanical tests do not guarantee the creation of a multi-faceted opinion on the properties of a textile. One of the new methods applied for clothes investigation was developed at the Institute of Natural Fibres. This method involves the use of electromyographic EMG medical records for the determination of the influence of clothing on muscle activity. The results of the study showed that everyday clothing can be the cause of an increased tendency to tiredness. The aim of the current study was the investigation of the influence of different types of sportswear on the physiological parameters and energy cost of volunteers in sports conditions. The garments tested were prepared with the application of cellulosic and synthetic fibres. This paper presents the results of the experiment conducted within the studies. The volunteers taking part in the experiment were asked to wear test clothes made from 100% TENCEL® /fibres, 100% polyester fibres, or a TENCEL® /polyester blend and do 10-minutes of physical exercise on a running track. Physiological as well as respiratory and circulatory system parameters for estimation of the energy cost of physical effort were monitored in the case of each subject wearing different types of sportswear. The results of the study show statistically significant differences in the parameters measured for the different types of sportswear tested. Especially, the energy cost of the volunteers’ physical effort was lowest with garments made from a TENCEL® /polyester blend. This effect can be connected to better moisture management, which supported the body’s temperature regulation, leading to a lower energy cost of the given performance.
PL
Celem badań było wyznaczenie kosztu energetycznego standardowego wysiłku fizycznego z użyciem różnych typów odzieży, w które ubrane były badane osoby. Badano trzy rodzaje odzieży: wytworzoną z włókien celulozowych TENCEL ® /, z włókien poliestrowych oraz z mieszanek tych włókien. Ochotnicy biorący udział w eksperymencie, ubrani w badany rodzaj odzieży, pokonywali wysiłek fizyczny polegający na 10 – minutowym biegu na bieżni. Przed rozpoczęciem biegu, bezpośrednio po zejściu z bieżni, jak również po okresie stabilizacji pulsu, badana była wilgotność i temperatura skóry. W sposób ciągły rejestrowano również kształtowanie się parametrów charakteryzujących funkcję układu oddechowego posługując się przenośnym analizatorem gazów. Badane parametry pozwoliły na określenie, metodą kalorymetrii pośredniej w układzie otwartym, wydatku energetycznego wysiłku fizycznego. Rezultaty badań pokazały, iż rodzaj noszonej odzieży może mieć wpływ na wartość kosztu energetycznego wysiłku fizycznego. Najniższą wartość tego parametru zarejestrowano u ochotników ubranych w odzież wytworzoną z mieszanki włókien TENCEL ® / poliester.
8
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W pracy przeprowadzono analizę wpływu składu surowcowego odzieży na parametry elektromiograficzne mięśni użytkownika. Materiał badań stanowiła odzież wykonana z tkanin lnianych, poliestrowych oraz mieszankowych Iniano - poliestrowych. Analizie poddano odpowiedzialne za kreowanie komfortu właściwości tkanin przeznaczonych na odzież oraz parametry mikroklimatu w strefie skóra - odzież. Parametry elektromiograficzne mięśni obu kończyn górnych rejestrowano metodą EMG przed i po pięciogodzinnym osłonięciu ciała badaną odzieżą. Analizę wyników badań przeprowadzono z użyciem metod statystycznych dla zmiennych powiązanych i niezależnych. W oparciu o rezultaty badań stwierdzono, iż odzież wytworzona z tkanin poliestrowych jest przyczyną zmian parametrów elektromiograficznych mięśni, świadczących o wystąpieniu zjawiska desynchronizacji jednostek ruchowych. W przypadku odzieży lnianej, zmian o charakterze desynchronizacji, nie stwierdzono.
EN
The aim of the doctoral research was to prove the hypothesis claiming that clothing made of different raw materials, due to their different ability to effect sweating intensity, skin temperature and collecting electrostatic charges on the clothing surface, to various extent influences myographic parameters of user's muscles. During the study the fabric properties responsible for creating comfort and microclimate parameters in the skin-clothing sphere were analyzed. It was assumed that hygienic and electrostatic parameters, by creating specific microclimate, in certain ambient conditions and physical activity of the user's can affect the electromyographic records of muscle moving units. These fabric properties depend on numerous factors, such as: raw material composition, fibre properties, type of yarn used in production and fabric structure. In order to reduce the number of variables, the study focused only on the influence of raw material composition on muscle tension, where tests were done on similar parameters of yarn, fabric and clothing for all types of tested raw materials. The verification of the hypothesis required testing clothes both for fabric properties and electromyographic testing of selected volunteers in the conditions of wearing the clothing. The clothes were made of two basic kinds of raw material: flax and polyester fibres as well as their blends - in ratio 75% flax/25% polyester fibre, 50% flax/50% polyester fibre and 25% flax/75% polyester fibre. For selected research material methodology was chosen to study the effect of clothing on electromyographic parameters of muscles. The records were taken from muscles of upper limbs of the same group of subjects before and after 5-hour-covering the bodies with the tested clothing. In the study values of electromyographic records were compared according to statistical methods used for dependent and independent variables. As a result of the tests the phenomenon of influence of clothing made of specific raw material on myographic parameters of muscles was identified. Drawing from the results, the following conclusions can be made: 1. Clothing made of linen fabrics cause change in electromyographic parameters of users' muscles to minimal extent. The slight changes that occur result from natural increase of human skin temperature, what happe during covering the body with clothes. The changes do not have desynchronizating character. 2. Clothing made of polyester fabrics is a clear cause of changes in myographic records of muscles in the subjects after 5-hour-covering the bodies with the tested clothing, what proves existence of desynchronization of muscle units. 3. Threshold value of polyester share in the blend with linen fibres is 25%. Clothing of such composition of raw materials does not cause desynchronization of healthy muscle units and at the same time provides optimal comfort for the user. The results of the study demonstrated that the hypothesis is justified.
10
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The study presented in this paper is a continuation of earlier research on the effect of clothes on the electromiographic parameters of muscles. It is assumed that the changes observed in the EMG recording of the forearm muscles tested could be caused by a rise in skin temperature under the fabric, and also by an electrostatic field generated due to the accumulation of electrostatic charges on the surface of the clothes. The tests conducted allowed the determination of temperature distribution and the determination of the electrostatic field potential caused by charges accumulated on the surface of the clothes. The distribution of temperature was tested by the touch-less method, specifically by a thermo-vision camera. The tests discussed were conducted directly on the fabric in use. The tests were conducted on 100% flax (linen) and 100% polyester (PES) men's shirts.
PL
Przedstawiona praca stanowi kontynuację wcześniejszych badań nad wpływem odzieży na parametry elektromiograficzne mięśni. Przypuszcza się, iż zaobserwowane zmiany w zapisie EMG badanych mięśni przedramienia mogą być spowodowane wzrostem temperatury skóry pod powierzchnią odzieży oraz polem elektrostatycznym, powstałym na skutek gromadzenia się na powierzchni odzieży ładunków: Zbadano rozkład temperatury oraz wyznaczono potencjał pola elektrostatycznego, wytworzony przez ładunki zgromadzone na powierzchni odzież)'. Rozkład temperatury wyznaczano bezstykowo - metodą termowizyjną. Przedstawione badania były przeprowadzane bezpośrednio na odzieży, podczas jej użytkowania. Materiał badawczy stanowiły koszule męskie 100% len i 100% PES.
11
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The present paper deals with new health aspects of clothing. These research studies were undertaken to determine the influence of natural and synthetic fibres which temporarily cover the forearm muscles on the activity of the motor units in these muscles. The electrophysiological parameters of motor units were measured with electromyographical methods. The results of the tests showed that temporarily covering the examined muscles in the forearm with synthetic clothing changed the pattern of the motor units’ activity. Covering the forearm with natural clothing evoked no such effect.
PL
W artykule opisano nowe zjawisko, jakim jest wpływ odzieży na stan czynnościowy mięśni użytkownika. Badano parametry elektromiograficzne mięśni osłoniętych odzieżą lnianą, a następnie poliestrową. Badania przeprowadzono przy pomocy aparatu EMG. Rezultaty prac pokazały, że czasowe osłonięcie mięśni przedramienia odzieżą poliestrową częściowo zmienia zapis EMG badanych jednostek ruchowych. W przypadku osłonięcia przedramienia odzieżą lnianą, zjawiska takiego nie zauważono.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.