System otwartych komȯr (Open Stope) jest najbardziej rozpowszechniony w górnictwie podziemnym w Kanadzie, Stanach Zjednoczonych i w Australii ze względu na dużą wydajność, niskie koszty górnicze i wysokie bezpieczeństwo pracy. W systemie tym, w samych komorach może dochodzić do niewielkich obwałów, z uwagi na brak konieczności przebywania w nich załogi, ale dobrane wymiary komór powinny zapewnić kontrolę zubożenia eksploatacyjnego na jak najniższym poziomie. W niniejszym artykule omówiono różne warianty tego systemu eksploatacji oraz przedstawiono metodę wymiarowania otwartych komór. Szczególną uwagę zwrócono na konieczność prawidłowego oszacowania strat eksploatacyjnych i zubożenia eksploatacyjnego rudy, które to przy nieodpowiednio dobranych wymiarach komór mogą być znaczne. Zagadnienie to jest szczególnie istotne, gdyż zgodnie z normą kanadyjską 43-101 [2] należy koniecznie, na etapie studiów techniczno-ekonomicznych projektów górniczych, oszacować i uwzględnić w rachunkach zasobów eksploatacyjnych (wydobywanych; mineral reseves) wszystkie źródła zubożenia rudy i strat złoża. Metoda szacowania strat eksploatacyjnych i zubożenia eksploatacyjnego, przedstawiona w niniejszym artykule, jest z tego punktu widzenia szczególnie przydatna, gdyż powinna umożliwić poprawne szacowanie, zwłaszcza zubożenia eksploatacyjnego, w celu poprawy jakości opracowywanych studiów techniczno-ekonomicznych (feasibilty study) projektów górniczych. Symulacje wykonane w różnych warunkach geomechanicznych i technicznych, dotyczące systemu eksploatacji otwartych komór, stosowanych w złożach o dużym upadzie, wykazują bardzo poważny wpływ zubożenia rudy i strat złoża na wielkość i jakość zasobów eksploatacyjnych. Fakt ten uzasadnia i czyni koniecznym podjęcie bardziej systematycznych wysiłków, w celu zagwarantowania, by prace podjęte, by zagospodarować złoża, oraz studia techniczno-ekonomiczne były wykonywane w należyty sposób z myślą o optymalizacji eksploatacji i o zaoferowaniu inwestorom korzystnych zysków nawet w tych okresach, w których ceny metali mogą okazać się niższe od dzisiejszych.
EN
Open stope is the most widespread system in underground mining in Canada, the United States and Australia due to high efficiency, low mining costs and occupational safety. This system allows slight roof falls in the stopes themselves, as the crew is not required to stay inside them. Still, well-selected chamber dimensions should allow mining-related dilution to be kept at the lowest possible level. Different variants of this mining system is discussed and a method of open stope dimensioning is presented in this paper. The attention is especially drawn to the need for correct estimation of mining-related ore impoverishment and losses, as these may be considerable as a result of improper stope dimensioning. This issue is particularly important, as in the light of the Canadian standard 43-101 [3], feasibility studies of mining projects must estimate and take into account in their mineral reserve calculations all sources of ore dilution and deposit loss. The estimation method of mining-related losses and dilution, presented in this paper, is particularly useful in that context, for it should allow a correct estimation of mining-related dilution, in particular, in order to improve the quality of feasibility studies for mining projects. Simulations under various geotechnical and technical conditions, carried out on open stope systems used in deposits with a considerable dip, have pointed to a significant influence of ore dilution and deposit losses on the volume and quality of mineral reserves. This calls for more systematic efforts to ensure that deposit development and feasibility studies are conducted properly to optimise mining and offer investors large profits even at a time when the prices of metals are lower than today.
Surface mine production scheduling is complicated by tine fact that tine operations in most open pit mines are conducted on multiple benches and often involve the simultaneous excavation of both ore and waste. These production schedules and plans are used to maintain and maximize the expected profit, determine tine future investment in mining, optimize the return on investment, evaluate alternative investment options, and conserve and develop the mine's resources. The geometrical pit volumes, pit expansion rates and the volume of materials to be handled at any given time on the different benches in a multi-bench, multi-face open pit mine have to be calculated to determine the equipment requirements.
PL
Sporządzanie harmonogramów produkcji w kopalniach odkrywkowych jest skomplikowane, ponieważ urabianie w większości wyrobisk odkrywkowych prowadzone jest na wielu poziomach (półkach) i często wiąże się ono z jednoczesnym urabianiem zarówno skał nadkładu, jak i rudy. Te harmonogramy i plany produkcji są wykorzystywane do: utrzymania i maksymalizacji oczekiwanego zysku, określania przyszłych wydatków inwestycyjnych, optymalizacji stopy zwrotu z inwestycji, oceny alternatywnych opcji inwestycyjnych oraz utrzymania i udostępnienia zasobów eksploatacyjnych. Geometryczne objętości odkrywki, objętości robót udostępniających, objętości urabianej i transportowanej skały płonnej oraz rudy w danym momencie na różnych poziomach wielopoziomowej kopalni i na wielu frontach urabiania muszą być obliczane, w celu określenia wymagań sprzętowych. W artykule wykorzystano algorytmy Matlab w obliczeniach geometrycznych i równania różniczkowe cząstkowe typu parabolicznego (PDE) dla określenia objętości odkrywek i prędkości postępu robót wybierkowych w przypadku frontów eksploatacji typu eliptycznego i kołowego w hipotetycznej kopalni piasków roponośnych. Otrzymane wyniki obliczeń geometrycznych z użyciem algorytmów Matlab są niemal takie same jak te, uzyskane od PDE dla różnych konfiguracji odkrywek. Tak więc równania PDE mogą być z powodzeniem stosowane w obliczeniach objętości, aby otrzymać te same wartości, które uzyskano w wyniku obliczeń geometrycznych. Jednak obliczenia z użyciem PDE do określenia prędkości postępu robot wybierkowych we wszystkich kierunkach są zwykle zakończone, gdy warunki brzegowe wzdłuż małej osi lub krótszych wymiarów są osiągnięte. Należy również zauważyć, że generalnie obliczenia PDE mają tendencję do zawyżania urobionych objętości w przypadku pogłębiania odkrywki w stosunku do obliczeń geometrycznych. Wyniki analizy ekonomicznej wskazują, że zarówno obecny system wydobycia (CMS), jak i cykliczny «koparka-przenośnik» (CycEx CBCS) są opłacalne przy wysokich wartościach zaktualizowanych netto (≥3,20 $ x1010), wskaźnikach rentowności (> 19%) i wewnętrznych stopach zwrotu (> 29,02%) oraz bardzo krótkich zaktualizowanych okresach zwrotu nakładów inwestycyjnych ≤ 3,24 miesięcy). Opcja CycEx CBCS jest bardziej opłacalna niż opcja CMS. Jej wartość zaktualizowana netto jest 1,27 razy większa od opcji CMS. Wskaźnik rentowności i wewnętrzna stopa zwrotu z opcji CBCS CycEx są odpowiednio 2,24 i 1,13 razy wyższe w porównaniu z opcją CMS. Ponadto, zaktualizowany okres zwrotu nakładów inwestycyjnych opcji CycEx CBCS jest prawie o połowę krótszy od tego dla opcji CMS. W przypadku opcji CMS koszt operacyjny wynosi 1,386 $/tonę (2,774 $/baryłkę), natomiast w przypadku opcji CBCS CycEx wynosi on 0,779 $/tonę (1,558 $/baryłkę). Tak więc jednostkowy koszt operacyjny opcji CMS jest około 1,78 razy wyższy od tego dla CBCS CycEx). Te wyniki pokazują, że opcja CycEx CBCS jest wyraźcie lepszym rozwiązaniem dla firm górniczych wydobywających złoża piasków olejowych i inwestujących w nie.
Koszty urabiania skał i warunki pracy są kluczowymi czynnikami rzutującymi na rentowność podziemnej eksploatacji złóż. Są one nieodłącznie związane ze sposobem urabiania skał. W artykule przedstawione jest studium techniczno-ekonomiczne eksploatacji złoża rudy niklu systemem komorowym z podsadzką, z zastosowaniem tradycyjnej techniki urabiania (wiercenie i strzelanie) oraz urabiania kombajnem typu TM60, w warunkach kopalń regionu Sudbury należących do Falconbridge w Kanadzie. W studium wykorzystano wyniki prób urabiania mechanicznego zwięzłych skał z zastosowaniem kombajnu TM60 w kopalni niklu Brichtree, należącej do Inco. Otrzymane wyniki są bardzo zachęcające i potwierdzają przewagę ekonomiczną zastosowania urabiania mechanicznego zwięzłych skał, w niektórych sytuacjach górniczych, przedstawionych w niniejszym artykule.
EN
tional mining based on drill and blast technology, and mechanical mining by means of a roadheader. A study has been done with regards to the conditions encountered in Falconbridge nickel mines in the Sudbury basin and it has been based on the results obtained during industrial trials of a TM-60 roadheader in the INCO's Birchtree mine in Manitoba. The obtained results are Mining cost and working conditions are key factors affecting profitability in underground mining. They are closely related to rock excavation technology. This paper presents technical and economical study for two technologies of underground cut-and-fill nickel mining: conven-encouraging. They indicate that, in some hard rock mining situations such as those discussed in this paper, mechanical excavation is more advantageous in terms of the cost than conventional technologies.
For many hard rock mines with near surface deposits, the surface crown pillars form the first line of protection for the immediate underground workings. Underground stopes are typically contained by a crown pillar, which protects the level above, rib pillars, and a sill pillar through which the ore collection system is cut. This paper discusses the mining of these pillars using the case history of a well known mine, with particular emphasis on the overall stability of the mined out upper part of the mine areas. An area of interest is a well known mining camp located in the Canadian Shield, where the underground mining has progressed bellow 1,220 m (4000 ft) level in the ultramafic high grade sulphide type of ore body.
PL
Powierzchniowe filary stropowe tworzą pierwszą linię zabezpieczeń dla najbliższych wyrobisk podziemnych w wielu kopalniach zwięzłych surowców skalnych z pokładami przypowierzchniowymi. Przodki kopalniane są zazwyczaj ograniczone filarem stropowym, który zabezpiecza poziom wyższy, filary żebrowe oraz filar spągowy, przez który wykuty jest układ odbioru rudy. W niniejszym artykule przedyskutowano eksploatację górniczą tych filarów na podstawie opisu przypadku dobrze znanej kopalni, ze szczególnym uwzględnieniem stabilności wyeksploatowanej górnej części terenów górniczych. Przedmiotem zainteresowania jest dobrze znany ośrodek górniczy położony w Canadian Shield, gdzie eksploatacja podziemna zeszła poniżej poziomu 1220 m w ultramaficznym wysokoprocentowym złożu rudy typu siarczkowego.
W miarę schodzenia z wybieraniem złóż na coraz to większe głębokości intensyfikują się zagrożenia naturalne wynikające zwłaszcza z wysokich temperatur i ciśnień górotworu. Powoduje to konieczność doskonalenia istniejących technik wybierania złóż oraz proponowania nowatorskich rozwiązań w celu zapewnienia bezpieczeństwa pracujących załóg, jak również opłacalności ekonomicznej eksploatacji. W artykule przedstawiono niektóre wskaźniki wypadków w kopalniach rud miedzi KGHM Polska Miedź S.A. (w skrócie KGHM) oraz w podziemnych kopalniach rud metali w Kanadzie i w Australii. Omówiono podstawowe światowe techniki i kierunki rozwoju w dziedzinie wybierania złóż w trudnych warunkach geotechnicznych. Szczególną uwagę zwrócono na modernizację systemów eksploatacji w kierunku wyższego stopnia mechanizacji z wykorzystaniem zdalnego sterowania maszyn i pozwalających na ograniczenie obecności załóg w przestrzeni roboczej wyrobisk wybierkowych oraz umożliwiających w ten sposób poprawienie warunków pracy, jak również obniżki kosztów eksploatacji.
EN
As the depth of worked ore deposits increases, the natural threats related mainly with high temperature and rock mass pressure become increasingly serious. This implies the necessity to improve existing techniques for deposit working and to propose innovative solutions aimed at ensuring safety of miners and economic profitability of mining. The paper presents some figures on accidents which took place at copper ore mines of KGHM Polska Miedź S.A. and in underground metal ore mines in Canada and Australia. The main techniques used in the world for working deposits in difficult geo-technical conditions and development trends in this field have been outlined. Particular attention was drawn to modernization of exploitation systems focused on reaching higher degree of mechanization, i.e. remote control of machines and equipment and limited presence of people in the working zone of excavations thus contributing to the improvement of working conditions and to the reduction of exploitation costs.
Ore haulage by dump trucks constitutes a significant portion of the total operating costs of oil sands plants. With the current and future projected trends in commodity markets, it has become critical for companies to lower mining costs in order to stay competitive. Slurry pipeline transportation is an effective means for reducing haulage cost. Even the small amount of air (gas) content within the slurry may affect the efficiency of the pipeline pumps dramatically. A greater understanding and knowledge is required in this area to optimize an efficient hydro-transport system. There has been three different study approaches tried and concluded by the authors so far. The focus of study was on the average behavior of a multi-phase state within the piping loop and pipeline rather than its micromechanics of the disperse phase. In this phase of study, the emitted audible noise spectrums of the slurry flow in the running pipelines were measured and recorded (a passive approach). Its existing resonance frequencies were identified and then were related to its air (gas) content. The test results are then presented and discussed at the end.
PL
Transport rudy wywrotkami powoduje generowanie znacznej części całkowitych kosztów operacyjnych zakładu wydobywczego piasku roponośnego. Przy obecnych i projektowanych przyszłych trendach na rynku surowców, minimalizacja kosztów okazała się być bardzo ważnym elementem aby pozostać konkurencyjnym na tym rynku. Transport zawiesiny rurociągiem to efektywny sposób na zmniejszenie kosztów transportu. Nawet mała ilość powietrza (gazu) w szlamie może wpłynąć znacząco na wydajność pomp. Potrzebne są lepsze zrozumienie i wiedza w tej dziedzinie aby móc zoptymalizować efektywny hydrotransport. Dotychczas autorzy wykonali w tej dziedzinie trzy analizy o różnym podejściu do zagadnienia. Położono nacisk na zbadanie zachowania się wielofazowej substancji i pętli rurociągu oraz w mniejszym stopniu mikromechaniki fazy rozproszonej. Na tym etapie badań zmierzono i zarejestrowano spektrum emitowanego przez przepływ szlamu w rurociągu, hałasu (podejście pasywne). Zidentyfikowano jego częstotliwości rezonansowe a następnie powiązano je z zawartością powietrza (gazu). W artykule zaprezentowano i omówiono wyniki badań.
Umbilical to the tar sands growth are the huge earth moving equipment. This is evident at commercial tar sands operators where this equipment sustains a variety of numerous surface mining activities and operations. The performance and eventually the life of this equipment need to be improved, to keep these mining operations competitive and compliance with emerging technology. Additionally, the oil sands environment is a recipe for extreme wear in tracks assemblies, links, bushing and track pad and rollers for crawlers and subsequently high maintenance costs. Nevertheless, this equipment operation is an established and pragmatic technology supporting tarsands extraction and handling. In this paper, the authors discuss the development of multiple multi-variable mathematical relationships between dozer's blade resistance and forces distribution to track rollers. Not only is it a distinctive optimum technique for predicting the blade fill and geometry, but also for track rollers resistance of earth moving equipment such as bulldozers. The results of this project show that the maximum magnitudes of the force differences between #1 and #8 track rollers occurs for OEM dozer with current blade (based on our analysis), the largest difference for each blade fill over 90 kN. Additional supporting in "middle" of track assemblies, spanned by positive drive sprocket carrier roller, provides extra improvement for the links, bushings and segments with about 10% (test with star rollers).
PL
Podstawową sprawą dla rozwoju wydobycia piasków roponośnych jest wielkogabarytowy sprzęt do przemieszczania mas ziemi. Dla firm wydobywających takie piaski sprzęt ten wykorzystywany jest do różnorodnych zadań i operacji. Wydajność oraz żywotność tego sprzętu jest ciągle zwiększana. Środowisko piasków roponośnych jest przyczyną wyjątkowego zużycia zespołów gąsienicowych, ogniw, tulei i podkładek oraz rolek pojazdów gąsienicowych a w konsekwencji wysokich kosztów konserwacji. Niemniej jednak praca tego sprzętu to ustalona i pragmatyczna technologia wspierająca wydobycie i transport piasków roponośnych. W artykule autorzy omawiają rozwinięcie matematycznych zależności z wieloma zmiennymi pomiędzy oporem lemiesza spycharki a rozkładem sił na rolkach gąsienicy. Jest to optymalna technika dla prognozowania geometrii i pojemności lemiesza oraz odporności rolek gąsienic w sprzęcie do przemieszczania mas ziemi. Wyniki wskazują że im większa różnica sił pomiędzy rolkami gąsienicy #1 i #8 dla spycharki OEM z aktualnym lemieszem (w oparciu o dokonaną analizę) tym większa różnica dla wypełnienia każdego lemiesza powyżej 90 kN. Dodatkowe podparcie w środku zespołu gąsienicowego, połączonego rolką prowadzącą z zębami daje bardzo korzystne ulepszenie ogniw, tulei i innych elementów o około 10% (testy na rolkach gwiaździstych).
8
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W artykule podjęto próbę analizy oraz zweryfikowania możliwości zastosowania paliw typu biodiesel do napędu maszyn górniczych w podziemnych kopalniach rud miedzi. Dokonano analizy obowiązujących wytycznych dotyczących norm toksyczności w krajach Unii Europejskiej, Stanach Zjednoczonych i Kanadzie z uwzględnieniem tendencji zachodzących zmian, szczególnie w przemyśle górniczym. Zebrano i przeanalizowano dostępne materiały obejmujące omawiane zagadnienia. Określono wstępne uwarunkowania dotyczące badań i prób celem doboru optymalnych własności biopaliwa do zastosowania w warunkach kopalnianych.
EN
An attempt to perform analysis and verification of a possible application of the bio-diesel-type fuels to drive self-propelled mining machines in underground copper ore mines is presented in the article. Analysis of guidelines concerning toxicity standards valid in European Union countries, United States and Canada, taking into account current trends particularly in mining industry, was performed. Available documentation concerning research and tests to select optimal properties of biofuel to be used in mining environment was determined.
W miarę schodzenia z wybieraniem złóż na coraz to większe głębokości intensyfikują się zagrożenia naturalne wynikające zwłaszcza z wysokich temperatur i ciśnień górotworu. Powoduje to konieczność doskonalenia istniejących technik wybierania złóż oraz proponowania nowatorskich rozwiązań w celu zapewnienia bezpieczeństwa pracujących załóg jak również opłacalności ekonomicznej eksploatacji. W artykule omówiono podstawowe techniki i kierunki rozwoju w dziedzinie wybierania złóż w trudnych warunkach geotechnicznych. Szczególną uwagę zwrócono na profilaktykę przeciw tąpaniową oraz na mechanizację i zdalne sterowanie maszyn pozwalające na ograniczenie obecności załóg w przestrzeni eksploatacyjnej i umożliwiające w ten sposób poprawienie warunków pracy jak również obniżki kosztów eksploatacji.
EN
The Ievel of natural hazards resulting from deposit extraction increase when the mining operations go down to the bigger depth. It causes the necessity of improving the mining technologies as well as implementing the most modern solution in order to ensure the safety work conditions and the cost effective production. The paper describes the basic techniques and developments in deposit extraction in difficult geotechnical conditions. The special attention was paid to rock bumps prevention and to mechanisation and remote control of equipment what makes posssible employing number of workers within the mining area, what in turn improves the working conditions and reduces mining costs.
Omówione zostały trzy podstawowe metody koncepcji obudów; jedna z nich w oparciu o typy potencjalnych zawałów i dwie pozostałe w oparciu o inżynierskie klasyfikacje jakości masywów skalnych. Przeprowadzona została również analiza statyczna głównych przyczyn i charakterystyk zaistniałych zawałów w kopalniach LGOM w latach 1990-1999. W oparciu o powyższą analizę zaproponowano opracowanie nowej klasyfikacji skał dla warunków stropowych LGOM w aspekcie ich stateczności oraz w aspekcie doboru obudowy kotwiowej z punktu widzenia technicznego i ekonomicznego. Przedstawiono podstawowe założenia do nowej klasyfikacji jakości masywu skalnego.
EN
Three basic concepts of the roof bolting were presented, one is connected with types of potential cavings and the other ones with engineering classification of the rock-mass. Moreover the statistical analysis of the main causes and characteristies of oceurred (1990-1999) in the LGOM mines cavings was made. On the strength of this analysis, development of the new classification of rock for the roof conditions in the LGOM mines in the aspect of their stability and the roof-bolting selection from the technical and economical point of view, was proposed. The basic assumptions for the new classification of the rock mass quality were presented.
Przedmiotem niniejszego opracowania jest metoda postępowania, pozwalająca na selekcję i ocenę projektów geologicznych i górniczych pod względem technicznym i ekonomicznym. Postępowanie obejmuje ocenę kolejno następujących po sobie etapów prowadzenia prac geologicznych, określenia wielkości bazy zasobowej, określenia optymalnych parametrów systemów eksploatacji i przeróbki rudy oraz oceny nakładów inwestycyjnych i kosztów produkcji. Pozwala także na oszacowanie ryzyka związanego z przedsięwzięciami inwestycyjnymi. Każdy z etapów wymaga oddzielnego studium techniczno - ekonomicznego, który daje podstawę do podjęcia decyzji dotyczącej dalszego kierunku prac. Zakres opracowania obejmuje sposoby pozyskiwania informacji, zestawienia kosztów, klasyfikacje, przykłady obliczeniowe i porównania różnych projektów. Proponowana metoda oceny projektów dostosowana jest do norm i zasad postępowania obowiązujących w światowych kompaniach górniczych.
EN
The subject of the paper is a method enabling the selection and evaluation of geological and mining projects from the technical and economical point of view. The procedure involves the evaluation of the consecutive stages of carrying out geological research, determination of the resource magnitude, determination of the optimal parameters of mining and ore processing systems as well as evaluation of the investments and costs. It enables also to evaluate the risk connected with investing. Every stage needs the separate technical and economic study, which gives the basis for making decision on the further works direction. The scope of the study includes the methods of collecting the information, cost breakdowns, classifications, calculation examples and comparison of the different projects. The proposed method of projects evaluation is conformed with standards and regulations binding in the world wide mining companies.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.