Dostępne obecnie aplikacje graficzne i moc obliczeniowa komputerów pozwalają na tworzenie złożonych modeli oraz animacji komputerowych. Powyższe aplikacje znalazły szerokie zastosowanie m.in. w architekturze do wirtualnej rekonstrukcji obiektów historycznych. Na podstawie archiwalnych map i zdjęć, tworzone są komputerowe modele obiektów, które pozwalają na odtworzenie i zobrazowanie istniejącej kiedyś zabudowy. Modelowanie komputerowe umożliwia również w stosunkowo krótkim czasie na wielowariantową koncepcję rekonstrukcji obiektu, co jest nieodzownym elementem wyboru optymalnej wersji rzeczywistej rekonstrukcji. W artykule przedstawiono komputerowe wizualizacje zabudowy Dzielnicy Żydowskiej w Przemyślu. Na podstawie dostępnych archiwalnych map i zdjęć zlokalizowano oraz zwymiarowano przedwojenne obiekty wchodzące w skład zabudowy Dzielnicy Żydowskiej. Przy wykorzystaniu zaawansowanej aplikacji graficznej 3ds Max Studio zwizualizowana została zabudowa Dzielnicy Żydowskiej, w skład której wchodziły m.in. Synagoga Tempel, Stara Synagoga, Sąd Grodzki oraz liczne zespoły kamienic. W artykule przedstawiono utworzone modele wybranych obiektów, rekonstrukcję komputerową całej Dzielnicy Żydowskiej, jak również przykład współczesnej aranżacji przestrzennej rekonstruowanej dzielnicy.
EN
The currently available graphic applications and the computing power of the computers allow you to create complex models and computer animations. These applications are widely used, among others, in architecture for the reconstruction of historical buildings. On the basis of archival maps and images, the computer models of the buildings are created, which allow you to reconstruct and illustrate the once existing buildings. Computer modelling also enables, in a relatively short time, the multi-variant concept of the building reconstruction, what is an indispensable element of choosing the optimal version of the real reconstruction. The article presents the computer reconstruction of the buildings of the Jewish District in Przemyśl. On the basis of the available archival maps and photos it was possible to locate and dimension the pre-war buildings belonging to the buildings of the Jewish District. By using the advanced graphics application of 3ds Max Studio the buildings of the Jewish District were reconstructed, which included, among others, the Tempel Synagogue, the Old Synagogue, the Grodzki Court and numerous complexes of tenement houses. The article presents the created models of the selected objects, the computer reconstruction of the whole Jewish District, as well as the example of the modern spatial arrangement of the reconstructed district.
Zadaniem iluminacji jest kreowanie nocnego obrazu oświetlanego obiektu, który powinien być spójny z obrazem dziennym. Iluminacja pełni też funkcję estetyczną, co powoduje, że może przyczyniać się do uatrakcyjnienia nocnego obrazu obiektu. Możliwe jest wyeksponowanie charakterystycznych detali w budynkach zabytkowych, które stanowią ciekawe obiekty iluminacji. Osiągnięcie atrakcyjnego efektu wizualnego możliwe jest na wiele sposobów. Autorzy zaproponowali koncepcję iluminacji dla obiektu, jakim jest Letni Pałac Lubomirskich w Rzeszowie. Dokonano oceny widoczności obiektu z głównych kierunków obserwacji, które zależą od uwarunkowań lokalizacyjnych. Przedstawiono dwa wybrane warianty iluminacji, różniące się zastosowanym sprzętem oświetleniowym. W jednym zastosowano oprawy o asymetrycznym rozsyle światłości, montowane w bliskim sąsiedztwie elewacji lub na niej. Drugi wariant wykorzystuje oprawy obrotowo symetryczne montowane w większej odległości. Wykonano wizualizacje oświetlenia budynku w obu wariantach oraz dokonano oceny widoczności i równomierności oświetlenia poszczególnych partii elewacji oraz poziomu wyeksponowania detali. Wybór odpowiedniego wariantu jest uzależniony od subiektywnej oceny wizualnej oraz od warunków ekonomicznych związanych z ilością i rodzajem specyfikowanego sprzętu oświetleniowego. Bez względu na ostateczną formę prawidłowo zaprojektowana iluminacja może w znaczącym stopniu uatrakcyjnić nocne postrzeganie obiektu oraz nadać mu nowy wizerunek.
EN
The task of illumination is to create the night image of illuminated object, which should be consistent with the daylight image. Illumination also serves an aesthetic function, which means that it can contribute to the attractiveness of the night image of the object. It is possible to expose specific details in historic buildings that are interesting objects of illumination. Achieving an attractive visual effect is possible in many ways. The authors proposed the concept of illumination for the object, which is the Summer Lubomirski Palace in Rzeszow. The evaluation of the visibility of the object of the main directions of observation, which depends on the location conditions. There was shown two options of illumination, varying the applied lighting equipment. In one there was used luminaires with asymmetrical light distribution, mounted in close proximity to the facade or directly on the wall. The second variant uses the rotationally symmetrical luminaires mounted at a greater distance. There was taken visualizations of lighting a building in both variants and evaluated the visibility and uniformity of illumination of individual parts of the facade and the level of visibility of details. Choosing the right option depends on the subjective assessment of visual and economic conditions related to the amount and type of the specified lighting equipment. Regardless of the final form properly designed illumination can significantly attractive night perception of the object and give it a new image.
W klasycznym rozumieniu rewitalizacja obejmuje szereg działań zmierzających do przekształcenia na korzyść wyodrębnionego obszaru, który z różnych względów uległ degradacji. Kierunki tych przekształceń bywają różne, jednak w dużej mierze dotyczą obszarów historycznych, zniszczonych w czasie II Wojny Światowej. Współcześnie, na etapie planowania prac rewitalizacyjnych zabudowy historycznej, korzysta się z szeregu inżynierskich aplikacji graficznych, pozwalających wizualizować rozpatrywane koncepcje rewitalizacyjne. Dynamiczny postęp w rozwoju oprogramowania narzędziowego oraz możliwości obliczeniowych sprzętu komputerowego tworzy nową jakość w możliwościach wizualizacji obiektów architektonicznych. Celem podjętych i prezentowanych w artykule prac było ukazanie możliwości wykorzystania współczesnych, zaawansowanych aplikacji graficznych w pracach rewitalizacyjnych historycznej zabudowy Przemyśla. Do prac szczegółowych wytypowano wstępnie dwa obiekty istniejące niegdyś w śródmieściu: kamienicę nr 4, usytuowaną przy Placu na Bramie oraz Pasaż Gansa położony przy ulicy Mickiewicza. Na bazie istniejącej dokumentacji fotograficznej – najczęściej pocztówek, odtworzono formę przestrzenną elewacji tych obiektów wraz z bogatym wystrojem architektonicznym. Korzystając z szerokich możliwości modelowania cech powierzchni pokrywających elewacje oraz pokrycia dachowe, odwzorowano z dużym przybliżeniem stan materiałów ścian zewnętrznych i dachów rozpatrywanych obiektów. Wreszcie na etapie modelowania światła dziennego rozpatrzono dwa przypadki oświetlenia naturalnego: oświetlenie kierunkowe, występujące w porze bezchmurnej oraz rozproszone, występujące podczas jednorodnego zachmurzenia. Utworzone w toku pracy wizualizacje zostały naniesione na współczesne zdjęcia miejsc lokalizacji tych obiektów. Uzyskany efekt wizualny pozwala dokonać oceny trafności celu odtworzenia historycznych obiektów w otoczeniu współczesnej zabudowy oraz planować ich współczesną funkcję.
EN
In the classic sense, revitalisation includes a number of actions aimed to transform the isolated area for the benefit, which for various reasons has been degraded. The directions of these transformations can be different, however, they largely concern the historical areas, damaged during World War II. Today, at the planning stage of the revitalisation works of the historic buildings, we use a series of engineering graphic applications, which allow to visualise the considered revitalisation concepts. The dynamic progress in the development of the tool software and computing capabilities creates a new quality in the capabilities to visualise the architectural objects. The aim of the undertaken and presented works in the article was to show the possibilities for using the modern, advanced graphic applications in the revitalisation works of the historic buildings of Przemyśl. For the detailed works two buildings have been initially selected, which have once existed in the downtown: tenement house no. 4, located by the Square on the Gate and the Gans Passage located at Mickiewicz Street. On the basis of the existing photographic documentation – usually postcards, the spatial form of these elevations was restored, with the rich architectural interior. Using the extensive possibilities for modelling the features of the surfaces covering the facades and the roofing, the condition of the materials of the exterior walls and the roofs of the considered objects was closely mapped. Finally, at the stage of modelling the daylight, two cases of natural lighting were considered: directional light, occurring in the cloudless time, and distributed, occurring during a uniform cloud cover. Visualisation created in the workflow have been applied to the contemporary photos of the locations of these buildings. The obtained visual effect allows to make the assessment of the relevance of the aim to restore the historical buildings surrounded by the modern buildings and to plan their contemporary function.
The aim of this document is to present the topic of modeling district heating systems in order to enable optimization of their operation, with special focus on thermal energy storage in the pipelines. Two mathematical models for simulation of transient behavior of district heating networks have been described, and their results have been compared in a case study. The operational optimization in a DH system, especially if this system is supplied from a combined heat and power plant, is a difficult and complicated task. Finding a global financial optimum requires considering long periods of time and including thermal energy storage possibilities into consideration. One of the most interesting options for thermal energy storage is utilization of thermal inertia of the network itself. This approach requires no additional investment, while providing significant possibilities for heat load shifting. It is not feasible to use full topological models of the networks, comprising thousands of substations and network sections, for the purpose of operational optimization with thermal energy storage, because such models require long calculation times. In order to optimize planned thermal energy storage actions, it is necessary to model the transient behavior of the network in a very simple way – allowing for fast and reliable calculations. Two approaches to building such models have been presented. Both have been tested by comparing the results of simulation of the behavior of the same network. The characteristic features, advantages and disadvantages of both kinds of models have been identified. The results can prove useful for district heating system operators in the near future.
Evolution of energy market and development of IT result in new challenges for operational optimization in modern district heating networks. Among the solutions which can help in such optimization, thermal load shifting with the use of inertia of buildings has been identified as one which requires additional research. Two mathematical models for simulation of transient behavior of buildings connected to DH systems have been described, and the more simplified model has been validated by comparing results. The simplified model for simulation of building’s behavior can be used in global operational optimization of DH systems, and the methodology demonstrated in this article can help DH operators in assessing, what kind of power limitation can be used under certain conditions for a group of buildings with certain properties, in order not to affect the comfort of the customers nor make significant errors in simulation. The results can prove useful for DH system operators in the near future.
PL
Przemiany rynku energii oraz postęp w dziedzinie IT prowadzą do nowych wyzwań związanych z optymalizacją pracy systemow ciepłowniczych. Wśród rozwiązań stanowiących odpowiedź na te wyzwania, przesuwanie obciążeń cieplnych z wykorzystaniem bezwładności cieplnej budynków zostało zidentyfikowane jako zagadnienie wymagające dalszych badań. Opisano dwa modele matematyczne służące do symulacji zachowania się w stanach nieustalonych budynków podłączonych do sieci ciepłowniczej. Bardziej uproszczony model został zweryfikowany poprzez porównanie wyników. Model uproszczony może zostać wykorzystany w globalnej optymalizacji pracy systemów ciepłowniczych. Zaprezentowana metoda może pomóc operatorom systemów ciepłowniczych w ocenie, jakie ograniczenie mocy cieplnej może być zastosowane wobec grupy budynków o określonych właściwościach przy określonych warunkach zewnętrznych, aby nie naruszyć komfortu cieplnego mieszkańców i nie popełnić znacznych błędów w obliczeniach. Wyniki mogą okazać się przydatne dla dyspozytorów systemów ciepłowniczych w niedalekiej przyszłości.
W artykule omówione zostały właściwości układów optycznych aktualnie stosowanych w oprawach drogowych, pod kątem uzyskiwania użytecznego strumienia świetlnego. Wskazano główne wady istniejących rozwiązań, takie jak imisja światłem i straty strumienia w otoczeniu. Przeprowadzono analizę możliwości poprawy rozsyłu światłości opraw drogowych ze źródłami LED. Podjęto próbę opracowania układu optycznego z wykorzystaniem narzędzi symulacyjnych, który umożliwia uzyskanie większego użytecznego strumienia świetlnego, niż obecnie stosowane rozwiązania.
EN
In the paper there was discussed characteristics of optical systems currently used in the street lighting luminaires, in terms of obtaining usable luminous flux. It was identified the main drawbacks of existing solutions, such as light imission and luminous flux losses in environment. There was performed an analysis possibility of improvement of street lighting luminaire's light distribution with LED sources. An attempt was made to develop the optical system using simulation tools, which allows to obtain greater usable light output than currently used solutions.
Zgodność założeń symulacyjnych z wynikami rzeczywistymi jest niezmiernie ważna, szczególnie w kontekście projektu oświetlenia drogowego. Bezpieczeństwo ruchu motorowego, jak również pieszych w porze nocnej jest uzależnione od prawidłowego oświetlenia, spełniającego wszystkie parametry określone w normie. Wiarygodność projektu symulacyjnego uzależniona jest od dostarczanych przez producentów, cyfrowych modeli opraw oświetleniowych, w których odwzorowuje się rozsył światłości w przestrzeni danej oprawy oświetleniowej. W artykule podjęto próbę zweryfikowania wiarygodności brył fotometrycznych opraw oświetleniowych stosowanych w środowisku symulacyjnym. Wybrano dwa rodzaje opraw oświetleniowych dla których przy użyciu goniometru ramiennego wyznaczono ich bryły fotometryczne. Następnie z wykorzystaniem otrzymanych brył zmierzono wartość natężenia oświetlenia w oprogramowaniu symulacyjnym oraz w warunkach rzeczywistych. Zmierzone wartości porównano ze sobą i sformułowano końcowe wnioski.
EN
Compliance of simulation assumptions with the actual results is extremely important, especially in the context of the road lighting project. Safety of the motor traffic, as well as the pedestrian, at night depends on the proper lighting, meeting all parameters specified in the standard. Credibility of the simulation project depends on the digital models of lighting fixtures provided by the manufacturers, which reproduce the distribution of light in the space of the given lighting fixture. The article attempts to verify the reliability of photometric solids of the lighting fixtures used in the simulation environment. Two types of lighting fixtures were selected, for which the photometric solids were determined using a goniometer. Then, using the obtained solids, the value of the lighting intensity in the simulation software was measured in the actual conditions. The measured values were compared with each other and the final conclusions were formulated.
Bezpieczeństwo użytkowników ruchu drogowego jest istotnym aspektem, który zależy od wielu czynników. Jednym z nich w warunkach nocnych jest oświetlenie drogowe, które w celu zapewnienia warunków bezpiecznej komunikacji i prawidłowego postrzegania obiektów poruszających się po drodze lub znajdujących się w jej obrębie, powinno spełniać określone wymagania w zakresie poziomu natężenia oświetlenia lub luminancji na powierzchni drogi oraz ich równomierności. Spełnienie osiąga się już na etapie projektowania oświetlenia drogi przez odpowiedni dobór sprzętu oświetleniowego oraz jego lokalizacji. Na etapie realizacji projektu może się to okazać niemożliwe do spełnienia i mogą wystąpić rozbieżności między założeniami projektowymi a stanem rzeczywistym. Mogą one wpływać na pogorszenie bezpieczeństwa komunikacyjnego, w skrajnych przypadkach może powstawać zjawisko olśnienia przykrego, które może stwarzać zagrożenie dla użytkowników drogi. Autorzy podejmują próbę oceny rzeczywistych warunków oświetleniowych na przykładzie wybranych dróg, których oświetlenie zostało zmodernizowane w ostatnich latach. W analizowanych przypadkach stwierdzono nieznaczne odstępstwa w zakresie równomierności wzdłużnej na dwóch ulicach. Znamienny może być fakt, że wystąpiły one na drogach oświetlonych oprawami wykorzystującymi lampy wyładowcze sodowe i metalohalogenkowe. Jedną z przyczyn mogą być uwarunkowania konstrukcyjne opraw z wyładowczymi źródłami światła.
EN
Safety of road users is an important aspect, which depends on many factors. One of them at night is road lighting, which in order to provide secure communication and accurate perception of objects moving on the road, should fulfill specific requirements in terms on illuminance or luminance on the road surface and their uniformity. The fulfillment is achieved at the design stage of the road illumination by appropriate selection of lighting equipment and its location. During the implementation phase of the project it may be impossible to fulfill, and some discrepancies between design assumptions and actual status may occur. They can affect the deterioration of traffic safety, and in extreme cases unpleasant glare can arise, which may pose a threat to road users. The authors attempt to assess the real lighting conditions, based on selected roads, where lighting was upgraded in recent years. In the analyzed cases there was insignificant deviations in terms of longitudinal uniformity on two streets, illuminated by sodium and metal-halide lamps. One of the reasons for this may be the structural conditions of luminaires with discharge light sources.
9
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W obiektach przemysłowych, jak hale produkcyjne, rola oświetlenia jest szczególnie ważna dla zapewnienia właściwych warunków pracy wzrokowej. W dużych halach, gdzie występują znacznej wielkości powierzchnie przeszklone w celu wykorzystania światła naturalnego, pojawia się problem współpracy oświetlenia sztucznego i dziennego, objawiający się nierównomiernym rozkładem izoluksów w strefach przyokiennych. W artykule przedstawiono praktyczną realizację adaptacyjnego systemu oświetlenia z wykorzystaniem lamp w technologii LED oraz systemu DALI (Digital Addressable Lighting Interface) na przykładzie hali produkcyjnej oraz analizę korzyści wynikających z przedstawionego rozwiązania. Jest to system przeznaczony do dynamicznego sterowania oświetleniem w obiektach przemysłowych, biurowych i innych, w których konieczna jest regulacja poziomu natężenia oświetlenia w zależności od warunków oświetlenia dziennego, czy też wyodrębnienie wśród lamp różnych stref użytkowych. W prezentowanym przykładzie modernizacji instalacji oświetleniowej zastąpiono 720 lamp rtęciowych przez 192 lampy typu LED. Spowodowało to poprawę warunków oświetleniowych oraz ograniczenie zużycia energii pobieranej przez źródła światła. Uzyskano możliwość wyrównania rozkładu natężenia oświetlenia w strefach przyokiennych. Przedstawiony w artykule adaptacyjny system sterowania oświetleniem wykorzystujący wydajne oprawy w technologii LED oraz dostosowujący poziom natężenia oświetlenia do warunków oświetlenia dziennego jest nowoczesnym rozwiązaniem, które pozwala na znaczne ograniczenie zużycia energii, a przez to zmniejszenie kosztów eksploatacji instalacji oświetleniowej, co jest istotne w obiektach przemysłowych, ze względu na ilość pracujących opraw.
EN
In industrial building objects, for example production halls, magazines, a role of the lighting is particularly important to provide appropriate visual work conditions. In large halls, where occur big window surfaces for optimal utilization of natural light, there appears a problem of artificial light and daylight cooperation, which causes irregular distribution of illuminance near windows. In this paper there is shown a practical implementation of adaptive lighting system, based on LED technology and DALI system. The example bases on production hall. An analysis of presented application advantages was processed. The discussed system is designed for dynamic lighting control in industrial or office objects, where is needed illuminance regulation according to daylight conditions or division lighting system for some specified areas. In presented object during modernization 720 mercury lamps was replaced by 192 LED luminaires. It caused an improvement of lighting conditions and reduction of energy consumption of light sources. The adaptive lighting system shown in this paper, which uses high efficient LED luminaires and adjusting illuminance level for daylight conditions is a modern solution. It allows for significant energy consumption reduction, hence utilization costs decrease of illuminating installation, which is really important in industrial objects, in view of amount of used luminaires.
Niskociśnieniowe rtęciowe lampy wyładowcze są podstawowym źródłem światła w oświetleniu przemysłowym. W ostatnich latach coraz powszechniejsze staje się stosowanie elektronicznych układów stabilizacyjno-zapłonowych zamiast stateczników elektromagnetycznych. W znacznym stopniu rośnie także liczba odbiorników nieliniowych pracujących w sieci zasilającej. Nagromadzenie dużej liczby odbiorników nieliniowych może prowadzić do odkształcenia napięcia w sieci. Odkształcenia generowane przez odbiorniki nieliniowe mogą powodować zakłócenia w pracy innych urządzeń, m.in. aparatury zabezpieczeniowej, czy innych odbiorników, np. lamp fluorescencyjnych zasilanych przez stateczniki elektroniczne. W artykule omówiono wpływ kształtu napięcia sieci zasilającej na parametry świetlne i elektryczne niskociśnieniowych rtęciowych lamp wyładowczych zasilanych przez elektroniczne układy stabilizacyjno-zapłonowe.
EN
Low-pressure mercury-vapor discharge lamps are fundamental light sources in industry lighting. Last years the usage of electronic ballasts instead of electromagnetic ballasts becomes more common. The number of non-linear loads in grid is significantly increasing. Accumulation of a large number of non-linear loads can lead to distortion of the mains voltage. Deformation generated by non-linear loads may cause disruption of other devices in mains, e.g. fluorescent lamps driven by electronic ballasts. This paper discusses the impact of the mains voltage waveform for luminous and electrical parameters of electronic ballasted low-pressure mercury-vapor discharge lamps.
W artykule przedstawiono wyniki badań związane ze skutecznością postrzegania rowerzysty porą nocną. Podstawą bezpieczeństwa ruchu rowerzysty w porze nocnej, jak również innych użytkowników drogi jest prawidłowo zaprojektowane oświetlenie. Normy definiują odpowiednie poziomy natężenia oświetlenia oraz luminancji, które powinny być spełnione dla danej grupy sytuacji oświetleniowej. Podczas badań szczególną uwagę zwrócono na kontrast, czyli różnicę poziomów luminancji pomiędzy obserwowanym przedmiotem a jego tłem. Do badań wytypowano dwa miejsca, w których trasa rowerowa krzyżowała się z drogą ruchu samochodowego. Następnie przy wykorzystaniu matrycowego miernika luminancji, dla wytypowanych sytuacji wyznaczono kontrast luminancji pomiędzy sylwetką rowerzysty a jego tłem. Na koniec oceniono wpływ poziomu kontrastu na skuteczność widzenia porą nocną.
EN
The article presents research results related to the effectiveness of noticing the rider at night. The basis of the rider’s movement safety at night, as well as other road users, is the properly designed lighting. Standards define the appropriate levels of lighting intensity and luminance, which should be fulfilled for the given group of the lighting situation. During the research, special attention was paid to the contrast, that is the difference of luminance levels between the observed object and its background. Two places were chosen for the research, in which the bike path intersected with the traffic road. Then, using the matrix luminance meter, for the selected situations there was determined the luminance contrast between the rider’s silhouette and his background. At the end, there was estimated the influence of the contrast level on the effectiveness of seeing at night.
Mosty podwieszone stanowią często okazałe budowle, które pełnią nie tylko funkcję połączenia pomiędzy brzegami rzeki, ale także stanowią wyróżniający element krajobrazu. Z tego względu ważne jest, aby posiadały także spójny obraz nocny, który zapewnia właściwie zaprojektowana iluminacja. Projektowanie iluminacji jest sztuką, która wymaga znajomości zasad i doświadczenia. Zdarzają się błędy w oświetlaniu poszczególnych elementów konstrukcji, co skutkuje tym, że obraz nocny obiektu jest zniekształcony. Ze względu na duże gabaryty obiektów konieczne jest stosowanie dużej ilości sprzętu oświetleniowego, jednak często zdarza się, że jest on instalowany w sposób nieprzemyślany, nieefektywny. Celem autorów jest zwrócenie uwagi na kluczowe aspekty w iluminacji mostów, wskazanie często popełnianych błędów, przeprowadzenie analizy sposobu oświetlania konkretnych elementów mostów i zaproponowanie rozwiązań pozwalających na efektywne wykorzystanie sprzętu oświetleniowego do wyeksponowania najważniejszych elementów iluminowanego obiektu.
EN
Suspended bridges are often magnificent buildings, which are not only the connection between the banks of the river, but also a distinctive part of the landscape. For this reason it is important to have a consistent picture of the night, which provides well-designed illumination. Illumination design is an art, that requires knowledge of the principles and experience. Sometimes there are errors in the lighting of the individual components, which results in that the night image of the object is distorted. Due to the large size of objects it is necessary to use a large quantity of lighting equipment, but it often happens that it is installed ineffective. The aim of this paper is to highlight the key aspects of the illumination of bridges, an indication of often errors, an analysis of how to illuminate specific elements of bridges and propose solutions for the efficient use of lighting equipment for displaying the most important elements of illuminated object.
Artykuł obejmuje zagadnienia związane z iluminacją obiektów architektonicznych ze szklanymi elementami elewacji. Dokonano oceny wpływu powierzchni o wysokim poziomie gładkości, będących elementami obiektu, na możliwość eksponowania go w porze nocnej. Analizie poddano wariant oświetlenia dekoracyjnego z rozmieszczeniem opraw oświetleniowych na zewnątrz elewacji oraz oddziaływanie świetlne na obserwatora z wewnątrz obiektu. Szczególnej analizie poddano chętnie wykorzystywany we współczesnym projektowaniu architektonicznym przypadek pełnej elewacji szklanej, bez dodatkowych elementów wystroju, realizujących odbicie lambertowskie, oraz bez możliwości iluminacji obiektu od wewnątrz. Dla wybranego obiektu rzeczywistego zaproponowano zintegrowany system iluminacji, wykorzystujący półprzewodnikowe źródła światła. Ekspozycja świetlna realizowana jest przez oddziaływanie na obserwatora składowej bezpośredniej strumienia świetlnego zespołu opraw iluminacyjnych, bez zastosowania klasycznego dla iluminacji odbicia światła od elewacji. Przedstawiono możliwość wykorzystania tego systemu do iluminacji statycznej, iluminacji dynamicznej oraz jako wielkoformatowego ekranu do prezentacji okazjonalnych.
EN
Article includes issues related to the illumination of architectural objects with facade elements of glass. There was made the appraisal of the influence of the surface with a high level of smoothness, which were elements of the object, to the possibility of displaying it at night. The one analyzed variant is a decorative lighting luminaires with the location of the luminaire cases outside of the facade and also the impact of light on the observer from inside the building. The particular analysis was made over the glass facade, often used in contemporary architectural design, with no additional features, which implements lambertowski reflection, and without the possibility of illumination the object from the inside. For the chosen object was proposed integrated illumination system that uses semiconductor light source. Light exposure is realized by acting on the observer by the component of the direct flux band of lighting illumination, without the use of classical for illumination, light reflection from the facade. The paper presents the possibility of using this system for static illumination, dynamic illumination and as as a large-screen for the occasional presentation.
Obecnie we wszystkich dziedzinach gospodarki dominującym trendem są działania proekologiczne zmierzające do ograniczenia konsumpcji energii, które wynikają z rosnącej konsumpcji energii oraz wzrostu cen energii na światowych rynkach. W związku z tym konieczne jest wprowadzanie urządzeń o wysokiej sprawności. Zagadnienie efektywności energetycznej dotyczy również sektora oświetleniowego. Istotną rolę odgrywa poprawa efektywności oświetlenia drogowego ze względu na dużą liczbę tego typu odbiorników energii. Nawet niewielka jednostkowa poprawa sprawności oprawy przekłada się za znaczące ograniczenie globalnej konsumpcji energii. Celem niniejszej pracy jest analiza możliwości poprawy efektywności energetycznej opraw oświetlenia drogowego oraz próba sformułowania miarodajnego kryterium oceny tej efektywności. Kierunkiem rozwojowym w poprawie efektywności energetycznej opraw jest projektowanie układów optycznych w sposób gwarantujący dopasowanie plamy świetlnej do geometrii oświetlanej powierzchni, co pozwoli na maksymalne wykorzystanie strumienia świetlnego, emitowanego przez oprawę.
EN
Currently, in all areas of the economy the mainstream is environmental action to reduce energy consumption that result from increasing energy consumption and rising energy prices on world markets. Therefore, it is necessary the introduction of high efficiency devices. The issue of energy efficiency also applies to the lighting sector of industry. Improving the efficiency of road lighting plays an important role due to the large number of this type of energy consumers. Even a small unit improvement in efficiency translates into a significant restriction of global energy consumption. The aim of this study is to analyze the possibility of improving the energy efficiency of road lighting luminaires and an attempt to formulate a conclusive criterion for assessing the efficiency. The direction of development in improving the energy efficiency of lighting devices is the design of optical systems in a manner that guarantees fit the shape of light field to the geometry of the illuminated surface. This allows for maximum use of the luminous flux emitted by the luminaire.
15
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Celem pracy było sformalizowanie koncepcji inteligentnego systemu ciepłowniczego, i w szczególności oszacowanie korzyści z wykorzystywania elastyczności systemu ciepłowniczego w celu ulepszonej współpracy z systemem elektroenergetycznym. Najwięcej uwagi poświęcono elektrociepłowniom, które stanowią ogniwo łączące rynek ciepła i rynek energii elektrycznej. Dwa czynniki są niezbędne do osiągnięcia korzyści z przesuwania obciążenia w czasie: elastyczność pracy i efektywna strategia sprzedaży energii po stronie elektrociepłowni, oraz możliwość magazynowania ciepła po stronie sieci ciepłowniczej. W pracy przedstawiono krótką analizę polskiego rynku energii elektrycznej, i przedyskutowano elastyczność elektrociepłowni wykorzystujących różne technologie. Studium przypadku oparte na historycznych danych dotyczących pracy dużej elektrociepłowni, przeprowadzone w niniejszej pracy, ukazuje możliwości oszczędności paliwa i zwiększenia zysku z handlu energią elektryczną dzięki przesuwaniu obciążenia cieplnego. Przedyskutowano różne sposoby magazynowania ciepła w zbiornikach, rurociągach oraz budynkach, a następnie przeprowadzono studium przypadku poświęcone możliwościom magazynowania ciepła w dużym systemie ciepłowniczym. Szczególną uwagę poświęcono rozwiązaniu polegającemu na magazynowaniu ciepła w rurociągach, ponieważ nie wymaga ono dodatkowych inwestycji, a umożliwia akumulację znacznych ilości energii – o ile możliwa jest odpowiednia kontrola oraz planowanie pracy systemu.
EN
The aim of this article is to formalize the Smart District Heating Concept, and especially to evaluate the opportunities and benefits from increasing and utilizing the flexibility of district heating system for better interaction with electricity market. This study puts special emphasis on cogeneration plants as an interface between heat market and electricity market. Two factors are needed for the successful introduction of load shifting: operational flexibility as well as an effective strategy for energy sale on the part of Combined Heat and Power (CHP) plant, and heat storage capability on the part of district heating network. This article provides a brief review of the Polish electricity market, and discusses flexibilities connected with different CHP technologies. A case study based on historical operational data from a heat and power plant, performed in this work, shows possibilities of fuel savings and increased revenue from electricity sale due to load shifting. Different options for heat storage in reservoirs, pipelines and buildings are discussed, followed by a case study dedicated to thermal energy storage possibilities in a big district heating system. Special attention is devoted to the solution using the volume of the grid, as it requires no additional investment while offering remarkable storage capabilities – provided that proper control and operation planning are in place. The article summarizes the research made by the author during a master thesis internship at Heat-Tech Center Dalkia Warszawa. The internship is a part of “Zrób dyplom z Heat-Tech Center” program, aiming to support master and bachelor theses devoted to the topics connected with district heating.
16
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Współczesne instalacje iluminacyjne coraz częściej wyposaża się w oprawy oświetleniowe ze źródłami LED. Cechuje je, obok niskiego poboru energii oraz dużej trwałości, zaleta możliwości sterowania barwą i wartością strumienia emitowanego w oświetlaną przestrzeń. Pozwala to tworzyć bardzo atrakcyjne sekwencje gry światłocienia przez przemyślane rozświetlanie lub przyciemnianie wybranych stref iluminowanego obiektu. Nowością jest możliwość rezygnacji z niekiedy kłopotliwego prowadzenia instalacji sterującej do grup opraw iluminacyjnych. Zastosowanie systemu bezprzewodowego umożliwia z jednej strony rezygnację z tworzenia sieci sterującej a z drugiej pozwala sterować całością instalacji z poza iluminowanego obiektu. Jako obiekt do zastosowania tego typu dynamicznej instalacji iluminacyjnej został wybrany Ratusz Rzeszowski. W przygotowanym referacie autorzy zestawili najważniejsze etapy realizacji instalacji iluminacyjnej, pozwalającej na bezprzewodowe sterowanie oprawami oświetleniowymi, wyposażonymi w źródła światła typu LED. Instalacja została skonfigurowana z uwzględnieniem obowiązujących wytycznych iluminacyjnych, odpowiadających formie przestrzennej Ratusza Rzeszowskiego. Zostały skonfigurowane dwie zasadnicze grupy opraw oświetleniowych: oprawy iluminujące konturowo dedykowane do oświetlenia elewacji oraz oprawy do iluminacji punkowej. Zrealizowana instalacja zawiera elementy sterowania bezprzewodowego na etapie komunikacji baterii opraw oświetleniowych z jednostką zarządzającą oraz sterownikiem TCP. Odpowiednio do wybranego rozlokowania sprzętu oświetleniowego, przygotowano system sterowania bezprzewodowego. Korzystając z narzędziowej aplikacji PHAROS wykonano etap informatycznej identyfikacji opraw oświetleniowych, założono dla nich tryby pracy (ściemniania lub rozjaśniania oraz zmiany barwy), a także synchronizację z zaproponowaną ścieżką dźwiękową. Finalnie zaproponowano szereg dynamicznych sekwencji typu „obraz-dźwięk”. Przykładowe statyczne dwa ujęcia uruchomionej instalacji iluminacyjnej zamieszczono w referacie.
EN
Modern illumination systems are increasingly equipped with luminaires based on LED light sources. In addition to low power consumption and high durability, they are characterized by another advantage, the ability to control the color and value of the luminous flux emitted in the illuminated space. It allows to create very attractive sequences of light play through the thought brightens or darken the selected zones of illuminated object. A new feature is the ability for renouncement of sometimes troublesome conducting of control installation for illumination luminaire groups. Use of the wireless system allows on the one hand resignation from the creation of the control network and on the other hand allows to control the whole installation from outside the illuminated object. As an application object for presented type of dynamic illumination was chosen Rzeszow town hall. In this paper authors combined the most important stages of installation, which allows for wireless control of luminaires equipped with LED light sources. The installation was set up, according to existing illumination guidelines, corresponding to a spatial form of town hall. There was configured two main groups of luminaires: contour illuminating lamps, dedicated to illuminate facades and point illuminating lamps. Installation contains wireless control elements for communication between TPC control unit and battery of luminaires. Respectively to chosen equipment location there was prepared wireless control system using PHAROS application. There was specified work modes of lamps, like dimming or brightening, color change and synchronization with soundtrack. Finally authors proposed a series of dynamic "image-sound" sequences.
17
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Oświetlenie drogowe jest jednym z ważniejszych czynników bezpieczeństwa ruchu i bezpieczeństwa publicznego. Obecnie zdecydowaną większość oświetlenia drogowego stanowią oprawy z wyładowczymi źródłami światła. Gwałtowny rozwój energooszczędnej technologii LED, jak również dyrektywy unijne o wymianie mało wydajnych źródeł na źródła energooszczędne, spowodowały, że coraz częściej oprawy w technologii LED stosowane są również do oświetlenia drogowego. Oprawy LED posiadają wiele zalet m.in. wysoka skuteczność świetlna, długa żywotność często przekraczająca 50 000 godzin, odporność na wstrząsy mechaniczne czy duża energooszczędność, pozwalająca na uzyskanie do 80% oszczędności w zużyciu energii elektrycznej, w porównaniu do tradycyjnych źródeł światła wytwarzających przybliżoną wartość strumienia świetlnego. Dodatkowo diody LED są źródłami niskonapięciowymi, dzięki czemu do ich zasilania mogą być użyte źródła, które pozyskują energię z odnawialnych źródeł. Połączenie energii uzyskanej z turbiny wiatrowej i panelu fotowoltaicznego do zasilania opraw drogowych nosi nazwę hybrydowego systemu oświetlenia. Systemy takie, zasilane z energii wiatru i energii słonecznej, mogą być autonomicznymi systemami oświetlenia drogowego. Rozwiązania takie są szczególnie przydatne w miejscach, gdzie nie ma infrastruktury elektroenergetycznej i nie ma możliwości zasilania z sieci elektrycznej. W artykule przedstawiono budowę oraz zasadę działania hybrydowego systemu oświetlenia drogowego. Szczegółowo omówiono wraz z przykładowymi parametrami, elementy wchodzące w skład takiego systemu. Przedstawiono możliwość wykorzystania wymienionych systemów w warunkach klimatycznych Polski, jak również opisano aspekt optymalnego doboru poszczególnych elementów, gwarantujących prawidłowe działanie systemu hybrydowego. Szacuje się, że w ciągu następnych kilkunastu lat, wraz z sukcesywnym rozwojem technologii LED oraz systemów odnawialnych źródeł energii, systemy hybrydowe staną się w jeszcze większym stopniu konkurencyjnym i alternatywnym rozwiązaniem dla tradycyjnych opraw drogowych.
EN
Road lighting is one of the most important factors of traffic safety and public safety. Currently, the vast majority of road lighting are the framings with discharge light sources. The rapid development of energy-efficient LED technology, as well as EU directives on the replacement of inefficient sources with energy-efficient sources that more and more often the framings in LED technology are also used for the road lighting. LED framings have many advantages, among others, the high luminous efficiency, long life often exceeding 50 000 hours, resistance to mechanical vibration or high energy efficiency, which allows to obtain up to 80% of savings in electricity consumption, compared to traditional light sources producing the approximate value of the luminous flux. In addition, LEDs are low-voltage sources, so to power them we can use sources, which obtain energy from renewable sources. The combination of energy obtained from a wind turbine and photovoltaic panel to power road framings is called the hybrid lighting system. Such system, powered by wind energy and solar energy, can be the autonomous systems of road lighting. Such solutions are especially useful in places, where there is no electricity infrastructure and there is no possibility of powering from the mains. The article presents the construction and principle of operation of the hybrid system of road lighting. There are in detail discussed the elements comprising such system, with the examples of parameters. There is presented the possibility of using the mentioned systems in climatic conditions of Poland, as well as there is described the aspect of the optimal selection of particular elements, guaranteeing the proper operation of the hybrid system. It is estimated that over several next years, with the gradual development of LED technology and systems of renewable energy sources, hybrid systems will become an even more competitive and alternative solution for traditional road framings.
Artykuł przedstawia analizę warunków zasilania niskociśnieniowych rtęciowych lamp wyładowczych zasilanych przez elektroniczne układy stabilizacyjno-zapłonowe, które coraz częściej zastępują powszechnie stosowane układy elektromagnetyczne. Omówiony został wpływ warunków zasilania na parametry świetlne lamp fluorescencyjnych oraz przeprowadzone sondażowe badania wybranych układów. Wyniki badań pokazują, że powszechne na rynku układy elektroniczne pomimo, że zapewniają znacznie lepsze warunki zasilania lamp od układów elektromagnetycznych, to jednak wykazują pewne odstępstwa od warunków idealnych w zakresie kształtu prądu lampy oraz skuteczności świetlnej układu statecznik-lampa.
EN
Paper presents the analysis of supply conditions of low-pressure mercury-vapor discharge lamps, which are powered with electronic ballasts, replacing traditional electromagnetic ballasts. It was discussed the impact of supply conditions on light performance of fluorescent lamps and research of selected devices was conducted. Experimental results shows, that electronic ballasts available on a market have some derogation from ideal conditions, like lamp current waveform or total luminous efficacy which can be improved.
W artykule, metodą symulacyjną, wyznaczono najbardziej korzystny kąt pochylenia panelu fotowoltaicznego dla wybranych miejscowości w Polsce, a następnie zasymulowano jednoosiowy, nadążny system ruchu za Słońcem. Roczną energię, uzyskaną przy wykorzystaniu systemu nadążnego, porównano z energią, uzyskaną z panelu fotowoltaicznego, który był zamontowany w stałej pozycji nakierowania.
EN
The paper presents the results of simulation research on the optimal tilt angle of photovoltaic panels in selected cities of Poland. The simulation was performed using the specialized computer software - Insel, which allowed simulating the work of the renewable energy sources. For the survey simulation there was selected a monocrystalline silicon photovoltaic panel of 185 W power and 14,49 % efficiency. The optimal tilt angle of panels, at which the biggest value of energy was obtained, based on the simulation, was respectively: 24° for Warsaw, 27° for Wroclaw, 30° for Gdansk and Poznan and 38° for Rzeszow. In the second part of the paper there is described the simulation of a single-axis solar-tracking system performed with use of a computer application. The simulation was made for the same cities of Poland, as that for the optimal value of the tilt angle of the photovoltaic module. The researched solar-tracking system tracked the movement of the Sun in the vertical axis, while in the horizontal axis there was set the permanent optimal value of the panel tilt, determined based on the simulation. The application of the mentioned solar-tracking system caused the growth of the obtained energy from 18% (Warsaw) to 26% (Gdansk), depending on the place of the panel location.
W artykule przedstawiono problem związany z zastępowaniem źródeł żarowych przez źródła energooszczędne, głównie lampy fluorescencyjne, zgodnie z rozporządzeniem Komisji (WE) NR 244/2009. Promieniowanie ultrafioletowe emitowane przez źródła wyładowcze może stanowić zagrożenie dla użytkowników. Przeprowadzono badania sondażowe wybranych źródeł światła, które wykazały, że świetlówki dostępne na rynku nie stanowią istotnego zagrożenia ze względu na emisję UV, a produkty azjatyckie nie wykazują zwiększonego poziomu emisji w porównaniu do produktów europejskich.
EN
In this paper there is presented the problem of replacing incandescent light sources by energy saving sources, especially by compact fluorescent lamps, in accordance with European Commission Regulation No 244/2009 [1]. Section 2 describes the principle of operation of a fluorescent lamp (Fig. 1). This lamp is a source of ultraviolet radiation (Tab. 1) [3] which can be a health threat for users. The UV spectrum has many effects, both beneficial and damaging, to human health. Section 3 characterizes these effects such as the production of vitamin D, the treatment of skin conditions, but also acute and chronic effects especially on the skin and eyes. Section 4 describes normative conditions of UV emission level and functionality conditions of compact fluorescent lamps according to the European Commission Regulation. Section 5 presents the detailed research method and results. There were measured two parameters: ultraviolet irradiance and illuminance, which were used to calculate the UV radiation emission level. For research there were used 20 W power compact fluorescent lamps with about 1200 lm luminous flux. The characteristics of UV emission depending on the radiating angle, the source distance and the voltage (Figs. 4-8) were obtained. There was performed a comparison of emission of different lamps, according to the producer, construction and color temperature (Figs. 9, 10). The research shows that the lamps offered in the market are not a crucial health threat for users, because their emission level is lower than that specified in regulations. Also the emission level of Asian products is not much higher than that of European products.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.