In the article a short historical outline of noise control conferences organized in Poland is given. Those conferences with the participation of Polish specialists have been organized since 1964; since 1976 they have been evolved into International Noise Control Conferences. Silhouettes of four Polish scientists, which have made a large contribution to the noise and vibration control in Poland, are presented. Also the current state of threats by noise and vibrations have been briefly mentioned. The significance of such conferences has been emphasized.
A new method of combined assessment of the influence of vibrations (hand-arm and whole-body) and noise hazards simultaneously acting on employees is presented in the paper. The method has been developed on the basis of tests performed in selected means of road transportation. The investigations have shown that separate estimation of individual factors leads to unreasonable omission of a certain part of energy influencing the employee. The suggested assessment method is based on the grounds of adding all kinds of the vibroacoustic energy. The application of this method allows one to take into consideration vibrations and noise occurring simultaneously, and due to this, the significant difference between results of the hazard assessment at workplaces in comparison to results obtained by previously used standardised methods is revealed.
PL
W artykule przedstawiono nową metodę oceny łącznej drgań (miejscowych i ogólnych) i hałasu działających równocześnie na pracowników. Opracowano ją na podstawie wyników badań przeprowadzonych w wybranych środkach transportu drogowego. Badania wykazały, że niezależna ocena działających poszczególnych czynników wiąże się z nieuzasadnionym pomijaniem w ocenie części energii wibroakustycznej docierającej do pracownika. Proponowana metoda oceny opiera się na zasadzie sumowania energii wibroakustycznej. Zastosowanie opisanej metody pozwala na uwzględnienie jednoczesnego działania drgań i hałasu; powoduje to istotne różnice wyników oceny narażenia czynnikami wibroakustycznymi na stanowisku pracy w stosunku do wyników uzyskanych dotychczasowymi metodami znormalizowanymi.
W artykule przedstawione zostały zagadnienia stosowania metod wzajemnościowych i inwersyjnych w badaniach procesów wibroakustycznych. Przeprowadzono krótką analizę porównawczą tych metod. Metody wzajemnościowe i inwersyjne są coraz częściej stosowane przez wibroakustyków. W wielu przypadkach są jedynymi, które umożliwiają przeprowadzenie efektywnych badań.
EN
The problem of employment of correlation and inversion methods in order to investigate vibroacoustic processes was presented. The short comparative analysis of presented methods was achieved. Correlation and inversion methods are applied more and more often by vibroacoustic specialists. In many cases these methods are the only ones which enable to make effective investigations.
World known Polish scientist, physicist Professor Wojciech Rubinowicz (1889-1974) contributed immensely to the development of the theory of active methods of noise reduction. Prof. W. Rubinowicz was dealing mainly with optical phenomena, however it should be emphasised, that light waves and acoustic phenomena can be described by similar theoretical equations. Already in 1917 W. Rubinowicz developed the theory of the edge wave, which later on was named the Rubinowicz Edge Wave. He proved the equivalence of Fresnel's and Young's ideas concerning diffraction phenomena. He developed the mathematical description of the Kirchhoff’s diffraction theory. Phenomena of mutual interference of light waves incident on screen edge and the effect in the form of wave compensation in certain zones were described. An incident wave on the screen surface (edge) can compensate itself with the wave of the same structure but phase shifted by π angle, which can cause the total extinction of light. Works of the Polish scientist, which constituted the new approach to the wave phenomena can be considered the starting point in the development of the active method theory.
PL
Światowej sławy polski naukowiec, fizyk, Profesor Wojciech Rubinowicz (1889-1974) przyczynił się ogromnie do opracowania teorii aktywnych metod redukcji hałasu. Prof. W. Rubinowicz zajmował się głównie zjawiskami optycznymi, jednakże należy podkreślić, że fale światła i zjawiska akustyczne mogą być opisywane przez zbliżone zależności teoretyczne. Już w roku 1917 W. Rubinowicz opracował teorię fali brzegowej, która otrzymała później nazwę teorii fali brzegowej Rubinowicza. Dowiódł równoważności idei Fresnela i Younga dotyczących zjawiska dyfrakcji. Opracował opis matematyczny teorii dyfrakcji Kirchhoffa. Opisał zjawisko wzajemnej interferencji fal światła zachodzącej na krawędzi ekranu oraz efekt kompensacji fal w pewnych obszarach. Fala wypadkowa na płaszczyźnie ekranu (krawędzi) kompensuje się z falą o tej samej strukturze, ale w fazie przesuniętej o kąt π, co powoduje jej całkowite wygaśnięcie. Praca polskiego naukowca, która stanowi nowe podejście do zjawisk falowych, może być rozważana jako punkt wyjściowy w rozwoju teorii metod aktywnych.
With the present development of digital registration and methods for processing speech it is possible to make effective objective acoustic diagnostics for medical purposes. These methods are useful as all pathologies and diseases of the human vocal tract influence the quality of a patient’s speech signal. Diagnostics of the voice organ can be defined as an unambiguous recognition of the current condition of a specific voice source. Such recognition is based on an evaluation of essential acoustic parameters of the speech signal. This requires creating a vibroacoustic model of selected deformations of Polish speech in relation to specific human larynx diseases. An analysis of speech and parameter mapping in 29-dimensional space is reviewed in this study. Speech parameters were extracted in time, frequency and cepstral (quefrency) domains resulting in diagrams that qualified symptoms and conditions of selected human larynx diseases. The paper presents graphically selected human larynx diseases.
7
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Dotychczasowe badania jakości akustycznej obiektów sakralnych odbywają się przy użyciu metod klasycznych oraz oceny poszczególnych parametrów akustycznych tych wnętrz. Metody klasyczne są przeznaczone do badania sal typu audytoria lub sale koncertowe i operowe, a także z uwagi na brak typowej metody są stosowane do oceny obiektów sakralnych. Zmierzone parametry akustyczne: pogłosowe, parametry zrozumiałości mowy, jakości brzmienia muzyki określają pojedyncze cechy akustyczne danego wnętrza. Autorzy proponują dokonanie oceny jakości za pomocą metody wskaźnikowej, która określa jakość akustyczną wnętrza sakralnego przy pomocy wskaźnika jednoliczbowego. Globalny wskaźnik jest funkcją kilku wskaźników cząstkowych i pozwala przybliżyć oszacowanie warunków akustycznych panujących w danym wnętrzu. W referacie przedstawiono analizę porównawczą oceny obiektów kultu religijnego przy wykorzystaniu różnych metod.
EN
The research of acoustic quality of sacral object are performed by using classic methods and assessment of particular acoustic parameters of such interiors. Classic methods are developed for assessing auditoriums or concert halls and opera houses. There is a lack of uniform, specific method allowing to assess the acoustic quality of sacral object therefore the classic methods are adapted. Measured acoustic parameters: reverberation, intelligibility of speech, music sound quality allow to assess individual acoustic properties of interior. The Authors propose to assess quality by using index method. Acoustic properties are being deter-mined in a complete way by means of just one number. The global index is a function of several partial indices and allows to approximate assessment of acoustic conditions in sacral interior. In paper the comparative analysis of acoustic assessment of sacral buildings by using different methods are shown.
8
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The basic problems concerning the inversion methods are presented in the paper. The inverse methods have a great applications in many fields of sciences (geophysics, medicine, mechanics, vibroacoustics, oceanography). The paper presented also the contribution of polish scientists in inversion methods.
W ostatnich siedemdziesięciu latach, tj. od chwili powstania "Przeglądu Mechanicznego", zaobserwować można w wielu krajach świata gwałtowny rozwój różnych działów mechaniki. Rozwój taki obserwujemy również w naszym kraju. Należy przypomnieć słowa wybitnego polskiego uczonego profesora Maksymiliana Tytusa Hubera zamieszczone w Polskiej Encyklopedii Mechaniki w roku 1946: "Spośród nauk przyrodniczych, które stanowią fundament wszelkich gałęzi techniki współczesnej, na pierwszy plan wybija się jedna z najstarszych nauk ścisłych zwana mechaniką". Do rozwoju mechaniki w Polsce przyczyniło się wielu polskich uczonych. Wśród nich można wymienić: Stefana Banacha, Władysława Bogusza, Włodzimierza Burzyńskiego, Romana Ciesielskiego, Romana Gutowskiego, Maksymiliana Tytusa Hubera, Feliksa Jasińskiego, Sylwestra Kaliskiego, Jerzego Litwiniszyna, Witolda Nowackiego, Wacława Olszaka, Zbigniewa Osińskiego, Antoniego Przeborskiego , Wojciecha Rubinowicza, Antoniego Sawczuka, Stefana Ziembę i wielu innych. Podstawą nauk mechanicznych jest mechanika teoretyczna. Jako dyscyplina naukowa obejmuje ona prawa i metody badania ruchów układów rzeczywistych pod wpływem sił za pomocą specjalnych modeli fizycznych zbudowanych dla swych potrzeb. Mechanika teoretyczna spełniła podstawową rolę w rozwoju wszelkich działów przemysłu oraz środków transportu i komunikacji. Zastosowania metod mechaniki teoretycznej wyłoniły nowe zagadnienia, które były rozwiązywane i stworzyły podstawę do dalszego postępu technicznego. Niektóre działy mechaniki, jak np.: teoria drgań, stateczność ruchu, teoria żyroskopów, teoria automatycznej regulacji, dynamika maszyn, wibroakustyka, mechanotronika, wyodrębniły się z mechaniki teoretycznej w odrębne dyscypliny. Mają one trwałe sprzężenie zwrotne z mechaniką teoretyczną.
10
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W referacie przedstawiono zadania wibroakustyki i jej działu diagnostyki wibroakustycznej. Pokazano, że badania procesów wibroakustycznych związane są z zadaniami diagnostyki. Przedstawiono nowe metody badań procesów wibroakustycznych, głównie zasadę wzajemności i metody inwersyjne.
EN
Tasks of flutter-acoustic and its brunch flutter-acoustic diagnostic were presented in the paper. There was shown that research of flutter-acoustic processes were connected with diagnostics tasks. New methods of flutter-acoustic processes research are presented, mainly the mutuality principle and inversion methods.
11
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Omawiając charakterystykę działalności naukowej Profesora M.T.Hubera , Prof. Wacław Olszak [ 1 ] pisze : „ Osiągnięcia naukowe i wyniki prac badawczych Profesora Maksymiliana Tytusa Hubera stanowią zdobycze, które w historii mechaniki stosowanej są jej trwałym dorobkiem o nieprzemijającej wartości. Ocena ta jest słuszna nie tylko w skali rozwoju mechaniki na naszym rodzinnym gruncie, lecz również i na wielu odcinkach jej rozwoju w skali światowej”. Dorobek naukowy Prof.M.T.Hubera obejmuje prawie całą szeroko pojętą mechanikę w tym mechanikę ogólną i teorię drgań. Wprawdzie liczba prac M.T.Hubera z dziedziny mechaniki ogólnej i teorii drgań jest stosunkowo mała w porównaniu z ilością prac z takich dziedzin jak zagadnienia wytężenia, teoria sprężystości, teoria płyt, stateczność układów sprężystych itp., niemniej prace te stanowią cenną pozycję w polskiej literaturze i przyczyniły się do rozwoju mechaniki w Polsce.
EN
The current year marks the 100 years anniversary of the publishing of the main scientific paper of Professor Huber: “Strain energy as the measure of material effort”. The work was completed in Kraków in the year 1903. The hypothesis of deviatoric strain energy and the conditions for reaching the yield strength value of the material were there formulated. Prof. Huber was the first scientist who divided the energy of elastic strain into two components: volumetric and deviatoric, one responsible for the volumetric change without changing the shape and another responsible for the change of shape without changing the volume. One can quote Hubert’s words: “ Thus, considering that the volumetric strain during compression does not influence the cracking hazard we can state - with the high probability - that the deviatoric strain energy is the measure of material effort”. Professor Huber was dealing with all fields of mechanics. His works encompass mechanics of solids as well as the mechanics of deformable bodies. He was interested in the wide range of problems, such as material effort, theory of elasticity, theory of plates, stability of elastic systems, theory of vibrations, reinforced concrete structures, machine designs, aeronautics, armoured constructions etc. His works devoted to mechanics carried o lot of importance for the Polish science. In 1928 Prof. Huber said: “There is no doubt that the mechanics is a leader of sciences which constitute the bridge between pure science – aimed at broadening the knowledge itself regardless of its usefulness for the humanity - and the technology aimed at utilising material and natural forces for the cultural reasons. In its historic development mechanics was a natural foundation for other sciences dealing with inanimative nature - called physics”. Professor Huber stated in his papers the scope and tasks of mechanics, defined basic ideas, dependencies and interactions. He described the differences between theoretical and technical mechanics. When discussing problems of models, schemes and pictures he repeatedly expressed the opinion that in order to find out how accurate are all the approximations and simplifications introduced – the proper experiments should be carried out. He emphasised also the necessity of the proper interpretation of experimental results. He is an author of the basic text-book “General and Technical Mechanics” – studied by several generations of students. Many works of Professor Huber were dealing with the problem of friction. He pointed out that the relevant symptom of friction is the loss of energy. Some part of professor Huber’s research concerned vibrations. He introduced the classic formulation of vibrating systems – having either one or several degrees of freedom. He discussed problems of vibration of rods, transverse and torsional vibrations of shafts with concentrated masses and the critical velocity of shafts. He was also interested in practical aspects of technological implementations. Publications of Professor Hubert constitute valuable positions in the Polish technical bibliography and have contributed immensely to the development of mechanics in Poland.
12
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Działalność naukowa Profesora M. T. Hubera obejmowała praktycznie wszystkie dziedziny mechaniki. Pewna część publikacji Profesora Hubera dotyczyła drgań mechanicznych. Wyprowadził on klasyczne równania opisujące układ drgający o jednym i wielu stopniach swobody. Rozpatrywał problemy drganiowe prętów i belek. Zajmował się również drganiami giętymi wałów z ciężkimi masami skupionymi oraz drganiami skrętnymi. Referat przedstawia osiągnięcia Profesora Huberta z zakresu drgań mechanicznych.
EN
Professor Hubert was dealing with all fields of mechanisms. Some part of Professor Huber's research concerned vibrations. He introduced the classic formulation of vibrating systems - having either one or several degrees of freedom. He discussed problems of vibration of rods, transverse and torsional vibrations of shafts with concerned masses and the critical velocity of shafts. He was also interested in practical aspect of technological implementations. The paper presents contribution of Professor Huber to development of mechanical vibrations.
W artykule przedstawiono rozwój ochrony środowiska przed hałasem w Polsce, stan zagrożenia hałasem komunalnym, przemysłowym, pochodzącym od ruchu drogowego, komunikacji lotniczej i kolejowej oraz metody zwalczania tego czynnika. Przedstawiono przepisy regulujące problemy hałasu w Polsce i w Unii Europejskiej, postulując potrzebę lepszej koordynacji działań i szerszej edukacji społeczeństwa w omawianej dziedzinie.
EN
This paper presents the development of the protection of the environment against noise in Poland, the problem of hazard posed by municipal and industrial noise as well as noise emitted by road traffic, aircraft and trains. Also presented are methods of controlling that factor. Polish and European Union regulations are presented. The need for better coordination and broader education of the society in this matter is suggested.