W ostatnich latach wysokowydajne pod względem technicznym i efektywne ekonomicznie podziemne kompleksy eksploatacyjne odgrywają coraz większą rolę na świecie. Kompleksowe systemy wydobywcze stanowią najbardziej efektywną metodę eksploatacji, zdolną do produkcji kilku milionów ton rocznie z jednej ściany. Eksploatacja grubych pokładów jest w pełni realizowana przez kombajny ścianowe, które pracują efektywnie nawet w trudnych warunkach geologicznych. Adekwatnie do wydajnie pracujących kombajnów w grubych pokładach strugi zapewniają najwyższą wydajność w pokładach cienkich i średnich. Współczesne kompleksy strugowe są zaprojektowane do eksploatacji pokładów o grubości od poniżej jednego metra do ponad dwóch metrów (czasami nawet do trzech metrów, jak w kopalni Ibbenbüren w Niemczech), zdolnych do urabiania wyłącznie węgla w pokładzie, bez konieczności przycinania skał ze spągu lub stropu. Wszystkie nowoczesne kompleksy strugowe są zdalnie sterowane z chodnika przyścianowego lub bezpośrednio z powierzchni. Ze względu na zasadę działania, zdalne sterowanie, aplikację zaawansowanych systemów napędowych oraz wysoki poziom automatyzacji, kompleksy strugowe pracują w dzisiejszych czasach bardzo wydajnie oraz bezpiecznie. W artykule opisano niektóre ważne aplikacje strugowe o wysokiej wydajności oraz przewidywany przyszły rozwój technologii strugowej.
EN
Nowadays, technically efficient and economically effective underground mining systems play more and more important role worldwide. Longwall mining systems present the most effective extraction method, capable of producing several million tones of output from a single longwall face annually. The extraction of thick seams is fully occupied by shearers, which operate effectively even under difficult geological conditions. In thin seams in contrast plows deliver the highest efficiency. Contemporary plow systems are designed to extract seams with thickness below three feet up to six feet (sometimes up to ten feet – Ibbenbüren Mine in Germany), capable to stay in a seam without cutting the adjoining rock in the roof or floor. Modern plow systems are remotely controlled either from an entry or from the surface. Due to the principle of operation, remote control capability, sophisticated power supply, and unique level of automation the plow systems are capable to operate very efficiently and safely. This paper describes some important high-performance plow applications worldwide and anticipates the future development of the plow technology.
Praca dotyczy wytworzenia nieorganicznych szkieł krzemianowych i borokrzemianowych o składach zbliżonych do składu szkieł gospodarczych, barwionych na niebiesko i zielono przy zastosowaniu odpowiednio dobranych, pod względem jakościowym i ilościowym, związków metali przejściowych: CoO i K2Cr2O7. Przeprowadzono charakterystykę optyczną dla otrzymanych szkieł określając wpływ jonów barwiących na przebieg krzywych transmisyjnych i absorpcyjnych. Praca prezentuje ogólnie znane i najpowszechniej wykorzystywane metody do opisu graficznej i liczbowej charakterystyki barwy badanych szkieł barwnych w oparciu o przestrzenie trójwymiarowe: układ CIE XYZ i CIE Lab.
EN
The paper concerns the fabrication of inorganic silicate and borosilicate glasses based on the chemical compositions of the industrial glasses. The examinated glasses were coloured on the green and blue by doped of chosen transition metal compounds: CoO and K2Cr2O7. Optical characteristics of coloured glasses were used to determine influence of the colouring ions on the transmission and absorption spectra. This paper presents the most often used methods to define graphical and numerical characteristics of coloured glasses based on colour spaces: CIE XYZ and CIE Lab.
3
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Analiza histogramów wskazuje na silną zależność pomiędzy budową pionową a przestrzennym rozkładem odbić skanowania laserowego. Pomimo przeszkody jaką są korony drzew górnego piętra, wystarczająco mocna wiązka dociera do wnętrza drzewostanu, gdzie odbija się od roślinności podokapowej. Na rysunku 3 oraz 4 można zaobserwować, że drzewostany z klasy 2 charakteryzują się znaczną liczbą odbić podokapowych reprezentowanych przez drugie (mniejsze) ekstremum lokalne. Prawie jednakową liczbą odbić w całym zasięgu wysokości drzewostanu wykazują powierzchnie z klasy 3. Maksimum globalne funkcji określającej kształt histogramu reprezentuje odbicia od koron piętra górnego. Oczywistym jest zatem, że dla drzewostanów z klasy 1 nie ma dużej liczby odbić, z wyjątkiem koron drzew dominujących. Porównując histogramy dla wariantu pierwszego oraz drugiego zauważa się podkreślenie różnic pomiędzy poszczególnymi klasami. Nie ma znaczących różnic pomiędzy histogramami dla przedziałów jedno- oraz dwumetrowych. Można zatem stwierdzić, że w analizie budowy pionowej drzewostanu warstwy jednometrowe są za szczegółowe, rozwarstwienie co dwa metry jest wystarczające. Chcąc przeprowadzać szczegółowe pomiary np. wysokości drzewostanu, wysokości koron, czy wysokości podrostu i podszytu należy korzystać z podziału na mniej niż jednometrowe warstwy poziome. Analiza histogramu dla każdej powierzchni z osobna nasunęła następujące spostrzeżenia: czytelne rezultaty otrzyma się w drzewostanach gdzie górne piętro w obszarze pola podstawowego jest równomierne; udział luk w polu podstawowym zaburza wartości wyznaczanych parametrów; zbyt małe pole podstawowe powoduje zachwianie wyników, ze względu na niereprezentatywną próbę. Wobec powyższego należy stwierdzić, że analizując histogram pionowego rozkładu punktów można z łatwością wyznaczyć drzewostany z różnym udziałem i pokryciem wysokiej roślinności podokapowej.
EN
Airborne laser scanning is one of the main research subjects in the field of applications of geomatics for the needs of forestry. The analysis of spatial distribution of reflections is a developmental theme and still subject to detailed investigation. Vertical stand structure is a parameter used in practice simultaneously and, at the same time, offering a very detailed analysis such as the spatial distribution of biomass in the forest complex. This paper presents a simple way to identify areas of homogeneous forest stands in terms of vertical structure. The analysis uses square sample plots and designated parts of point clouds were normalized. Afterwards, such parameters as share reflections in two - and one-meter horizontal layers (it was the basis to create histograms of reflections), the skewness and standard deviation of height points distribution were computed. All parameters were determined for two variants: 1 . after removal of the point that represent terrain and low vegetation (0.5 m above the terrain model), 2 . without removing any points. Each sample plot was assigned to one of three classes: class 1 . single-story stands without undergrowth or brushwood; class 2 . single-story stands with undergrowth of up to 1 / 3 of the stand, class 3 . stands with a strong brushwood / undergrowth, with height above 1 / 3 of the stand height or two-story stand. The analysis revealed that after the removal of redundant points (variant 1), using simple parameters such as skewness and standard deviation we can determine location of stands without undergrowth or brushwood. The analysis of histograms could be used to distinguish each class separately.
4
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Lotniczy skaning laserwoy w urządzaniu lasu. Podczas klasycznych prac urządzania lasu, wykonywanych w ramach kolekcji rewizji planów dla Nadleśnictwa Żedania (Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych w Białymstoki), miejscowy Oddział Biura Urządzania Lasu i Geodezji Leśnej przeprowadził eksperyment polegający na analizie możliwości wsparcia prac z zakresu inwentaryzacji zasobów leśnych i planowania gospodarki leśnej technikami geomatycznymi opartymi na lotniczym skaningu laserowym.
EN
Airborne laser scanning in forest management. Standard forest management work were carried out within the revision of plans for Żednia Forest District (Regional Board of National Forests in Białystok). The local division of Forest Management and Geodesy Bureau has conducted an experiment to investigate the possibility to support inventory of forest resources and forest managemetn planning with geomatic methods based on airbornelaser scanning.
5
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W artykule przedstawiono wyniki badania, którego celem była analiza porównawcza liczby drzew wyznaczonych automatycznie na podstawie danych lotniczego skanowania laserowego oraz rzeczywistej liczby drzew obliczonej na powierzchniach próbnych. Dane LIDAR pozyskano z użyciem skanera Optech ALTM 3100. W analizie wykorzystano wysokościowe modele koron o rozdzielczości z zakresu 0,3 m do 1,0 m. W pracach skorzystano z aplikacji „Tiffs", której moduł „Canopy" jest stosowany m.in. do wyznaczania wierzchołków drzew w oparciu o algorytm zlewniowy i filtr Gaussa. Terenem badań był fragment Nadleśnictwa Żednia w Puszczy Knyszyńskiej. Na podstawie wyników eksperymentu stwierdzono, że można określić liczbę drzew górnego piętra drzewostanu z dokładnością ok. 90-100%, osiągając przy tym współczynnik determinacji (R2) nawet 0,92. Drzewostany mieszane ze znacznym udziałem gatunków liściastych wymagają odrębnego podejścia, ponieważ mają one zróżnicowane kształty i formy koron, co negatywnie wpływa na skuteczność automatycznego wyznaczania liczby drzew. Najlepsze rezultaty uzyskano stosując modele koron drzew o rozdzielczości 0,5-0,6 m. Należy stwierdzić, że dane lotniczego skanowania laserowego dają możliwość w pełni automatycznego i wiarygodnego określania liczby drzew na dowolnie dużym obszarze bez potrzeby prowadzenia prac terenowych.
EN
Purpose of this investigation was a comparative analysis of tree number automatic delineated from LIDAR data with tree number obtained from terrestrial sample plot. Data were collected by Optech ALTM 3100 device. Different resolution canopy height models were examined, in range 0,3 to 1,0 m. In this investigation application "Tiffs" was used which module "Canopy" is utilized, among other things, to determine the number of trees in forest areas based on watershed algorithm and Gaussian smoothing filter. Study area was a part of primeval forest "Puszcza Knyszyńska". Research result shows that we can define tree number of higher stand layer with accuracy of 90-100%, reaching coefficient of determination (R2) 0,92. Mixed stands with a substantial share of deciduous species require specific approaches. They indicate considerable variation in shape and form of the crown which adversely affects the number of trees found in comparison with reference data. The best results were reached using a model of resolution in range of 0,5-0,6 m. Summarizing, we can say that laser scanning data gives the possibility of full automatic, believable tree number to any large area without necessity of field work.
Zagłębie Ruhry w zachodniej części Niemiec, znane było w przeszłości z dużej liczby zakładów przemysłowych, np. hut żelaza i stalowni, kopalń węgla i związanych z nimi koksowni oraz zakładów petrochemicznych. W ciągu ostatnich lat powtórne wykorzystanie wszystkich terenów poprzemysłowych - często położonych w dzielnicach miast, bardzo interesujących pod względem handlowym - jest realizowane na coraz większą skalę. Po dokonaniu przeglądu procedur i metod rekultywacji w Zagłębiu Ruhry w przeszłości, dla lepszego zrozumienia problemów przedstawiono przykłady obecnie prowadzonych oraz zrealizowanych projektów w dziedzinie odzysku i rekultywacji terenu. Zaprezentowano rozwiązania o charakterze zintegrowanym i innowacyjnym, spełniającym wymagania prawne w zakresie środków naprawczych, stanu środowiska i sytuacji geotechnicznej, wdrożenia działań naprawczych, optymalnego planowania i wdrażania systemu wykorzystania terenu.
EN
The Ruhre Basin in the west part of Germany was well-known due to having numerous industrial plants in the past, e.g. steel works, iron works, coal mines with coke plants and petrochemical plants. In recent years a reuse of all post industrial areas - often placed in a centre of cities - very interesting for the trade purposes is realized for a bigger scale. After a presentation of procedures and methods of reclamation, which were realized in the past in the Rhure Basin, some examples of the currently realized projects on reclamation and restoration were given for a better understanding of the problems. Some solutions of the integrated and innovative character, which satisfy legal requirements for improvement measures, environmental and geotechnical conditions, implementation of improvement actions, optimal planning and implementation of the system for reuse of post-industrial area, were presented.
8
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W artykule przedstawiono nowoczesne systemy diagnostyki uszkodzeń maszyn stosowanych w przemyśle węglowym oraz podano przykłady zastosowań w górnictwie i innych przemysłach.
EN
State-of-the-art machine failure diagnosis systems used in the coal mining industry were presented and their examples of use in the mining and other industries were given.