The ant species Lasius (Lasius) brunneus (Latr.) and L. (Dendrolasius) fuliginosus (Latr.) are known mutualists of the myrmecophilous giant tree aphids of the genus Stomaphis Walk. Species of the Lasius subgenus Chthonolasius Ruzs., which live cryptically underground, have not been considered regular mutualists of those aphids. They often nest close to the known mutualists with which they are through their mutual colony developments intimately interrelated – as temporary social parasites of L. brunneus or temporary hosts of L. fuliginosus. Such a constellation raises the question about contacts of L. (Chthonolasius) species with Stomaphis aphids. Here, we describe modes of interaction between L. (Chthonolasius) umbratus (Nyl.) and S. graffii Cholod. which is usually hosted by L. (L.) brunneus. Our field data from Poland and elsewhere in Europe, together with published information, support our view that also L. (Ch.) umbratus and other underground-living species of the subgenus Chthonolasius are true mutualists of Stomaphis which take care of the aphids. Such ants differ by their protective behaviour from ants which prey on or only exploit aphids. The co-occurrence of L. (Chthonolasius) species with Stomaphis aphids has hitherto been relatively rarely reported, which probably is due to the cryptic lifestyle of these ants. We discuss the complex interrelations among the above Lasius F. species which belong to separate levels of social parasitism, and their relations with Stomaphis aphids. We also suggest that L. (Chthonolasius) species, which in the socially-parasitic hierarchy are located between Lasius s. str. and L. (Dendrolasius), may serve as transmitters of Stomaphis aphids from the former to the latter species.
W celu zmniejszania emisji gazów szklarniowych prowadzone są różne działania mające na celu ograniczenie tego zjawiska, m.in. prace nad nowymi materiałami. W artykule zostały opisane próby laboratoryjne polegające na przygotowaniu różnych mieszanek betonowych z dodatkiem paździerza konopnego, które zostały uformowane do postaci kostek, a następnie wysezonowane i przetestowane pod względem wytrzymałości. Na ich postawie została zweryfikowana wytrzymałość próbek betonowych w zależności od ilości dodanego paździerza konopnego. Największą wytrzymałość miały próbki zawierające paździerz w ilości 20–40%. Ogólna ocena prób wskazuje, że paździerz konopny może stanowić dobry i ekologiczny zamiennik surowcowy w prefabrykatach betonowych.
EN
Various measures are being introduced to reduce greenhouse gas emissions. Among others, reducing emissions by working on new materials. The paper describes laboratory tests involving the preparation of various concrete mixtures with the addition of hemp shive, which were formed into cubes and then seasoned and tested for strength. On this basis, the strength of concrete samples was verified depending on the amount of hemp shive added. The samples containing 20–40% hemp shive had the highest strength. The overall evaluation of the samples indicates that hemp shive may be a good and ecological raw material substitute in precast concrete products.
W pracy przedstawiono metodę napromieniania płuc pacjentów chorych na COVID-19. Wszelkie badania obrazowe, wymagane do zrealizowania radioterapii, są wykonywane na akceleratorze liniowym. Zastosowany plan leczenia jest planem 2D, natomiast rozkład dawki 3D otrzymuje się w oparciu o badanie tomografii stożkowej CBCT (Cone Beam Computed Tomography) wykonywane po napromienieniu pacjenta. Po tym badaniu pacjent może opuścić szpital. Celem takiego sposobu napromienienia jest skrócenie czasu pobytu pacjenta w placówce oraz ograniczenie jego kontaktu z personelem do niezbędnego minimum. W czasie napromienienia pacjenta mierzona jest mapa fluencji. Cały proces jest wykonywany z zachowaniem wszystkich procedur QA oraz zasad ochrony epidemiologicznej. Całość leczenia jest dokumentowana w postaci elektronicznej, jak i papierowej, generowanej na podstawie planu 3D.
EN
The paper presents a method of lung irradiation in COVID-19 patients. All imaging tests required for radiotherapy are performed on a linear accelerator. The treatment plan used is a 2D plan, while the 3D dose distribution is based on the Cone Beam Computed Tomography (CBCT) scan performed after the patient’s irradiation. After this examination, the patient can leave the hospital. The purpose of this method of irradiation is to shorten the patient’s stay in the facility and to limit his contact with the staff to the necessary minimum. During the irradiation of the patient, the fluency map is measured. The entire process is carried out in compliance with all QA procedures and the principles of epidemiological protection. The entire treatment is documented in electronic and paper form, generated on the basis of a 3D plan.
This paper presents a novel approach to the design of explainable recommender systems. It is based on the Wang–Mendel algorithm of fuzzy rule generation. A method for the learning and reduction of the fuzzy recommender is proposed along with feature encoding. Three criteria, including the Akaike information criterion, are used for evaluating an optimal balance between recommender accuracy and interpretability. Simulation results verify the effectiveness of the presented recommender system and illustrate its performance on the MovieLens 10M dataset.
W artykule przedstawiono postęp techniczny, jaki dokonał się w dziedzinie anten stosowanych w urządzeniach radiolokacyjnych pracujących w pasmie C, projektowanych w Biurze Systemów Rozpoznania Radioelektronicznego PIT-RADWAR S.A. Zaprezentowano trzy generacje anten z elektronicznie sterowanym położeniem wiązki (ESPW), w tym dwa rodzaje anten aktywnych. Przedstawiono również osiągnięcia w rozwoju modułów nadawczo-odbiorczych, które są zastosowane w opisanych antenach aktywnych. Przedstawiony postęp reprezentuje poziom rozwoju krajowej techniki antenowej, który nie ustępuje najnowszym światowym trendom panującym w tej dziedzinie.
EN
This paper presents technical progress that has been made in the field of antennas used in radars operated at C-band designed in PIT-RADWAR S.A., Remote Sensing Division. Three generations of antennas with Electronically Scanned Array (ESA) were presented, including two types of active antennas. Achievements in the development of transceiver modules that are used in the described active antennas are shown, too. The presented progress represents the level of development of the national antenna technology, which is in line with the latest global trends in this field.
W artykule przedstawiono postęp techniczny w radarach wielofunkcyjnych, działających w pasmie C, które zostały zaprojektowane oraz są w fazie opracowywania w PIT-RADWAR S.A. Zaprezentowane innowacje są zgodne ze światowymi kierunkami rozwoju radiolokacji, opierającymi się na realizacji koncepcji tzw. radaru programowalnego. Opracowywane urządzenia, pod względem zastosowanych rozwiązań technicznych oraz parametrów funkcjonalnych, należą do najbardziej zaawansowanych produktów krajowego przemysłu elektronicznego. Oprócz charakterystyk projektowanych stacji radiolokacyjnych, w artykule omówiono najważniejsze innowacje techniczne wdrożone w tych urządzeniach. Zdobyte doświadczenia i kompetencje oraz opracowane nowe skalowalne rozwiązania pozwalają na rozwój oferty produktowej radarów pasma C, konkurencyjnej do rozwiązań proponowanych przez innych producentów.
EN
This paper presents technical progress in multi-function radars operating at the C band, designed or under development at PIT-RADWAR S.A. Presented technologies are multi-purpose, scalable and implementing the software-defined radar concepts. The developed radars, in terms of the technical solutions and functional parameters, are among the most technically advanced products of Polish electronics industry. In addition to the characteristics of designed radars, the article also presents the most important technology innovations introduced in those radars. The acquired experience and competences, as well as, designed new scalable solutions allow the development of a range of C band radars, competitive to solutions offered by other manufacturers.
Zapewnienie świadomości sytuacyjnej podczas operacji wojskowych wymaga użycia sensorów, pozwalających na wykrywanie różnych rodzajów obiektów. Równocześnie sposób działania sensorów, rodzaj, dokładność i wiarygodność dostarczanych przez nie danych są zróżnicowane, co tworzy możliwość poprawy wynikowej informacji poprzez łączenie (fuzję) danych z różnych źródeł. Dotychczas użytkowane systemy stosują zazwyczaj podejście oparte na prezentacji informacji z sensorów na wspólnym ekranie, ewentualnie ograniczonej na podstawie kryterium jakości poszczególnych źródeł. Fuzja danych, polegająca na wytworzeniu nowej użytecznej informacji poprzez łączenie danych z różnych sensorów, była jak dotąd stosowana w ograniczonym zakresie. W artykule omówiono zagadnienia budowy wieloradarowego systemu rozpoznania opartego na sieci sensorów oraz fuzji/ łączenia danych i informacji. Przedstawiono wyniki analiz i eksperymentów opartych na modelowaniu matematycznym i symulacjach komputerowych, które potwierdzają możliwości techniczne uzyskania poprawy parametrów systemu wykrywania zagrożeń typu RAM w przypadku zastosowania metod łączenia danych radarowych, w porównaniu do analogicznych wskaźników dotyczących pojedynczych sensorów w sieci. Poprawa ta dotyczy w szczególności szybkości i pewności wykrycia zagrożenia oraz dokładności oszacowania parametrów trajektorii balistycznych. W pracy poddano dyskusji zagadnienia praktycznej implementacji sieci sensorów, w szczególności pokazano możliwy sposób jej zdefiniowania w ramach modeli odniesienia JDL w zakresie metod fuzji danych oraz ISO/OSI w zakresie organizacji sieci. W zakresie poszczególnych technologii krytycznych osiągnięto poziomy gotowości technologii w zakresie TRL 3 i 4.
EN
Assuring situational awareness during military operations requires detection capability of wide range of different targets. At the same time principles of sensors’ operations, type, accuracy and reliability of produced measurement data vary, which makes allowances for improving quality and accuracy of resulting information via fusion of data from different sources. Legacy systems typically provide common data presentation from sensors, eventually selecting those supposed to represent best accuracy, which can be decided based on known characteristics of data sources. Applications of data fusion, which relies on producing new information from combining data from different sensors, are still rare in currently operated systems. In this work selected aspects of multi-radar surveillance and reconnaissance systems based on data and information fusion within sensor networks are discussed. Representative results of carried out analyses and experiments involving modeling and simulations are presented that confirm technical capability of achieving improved performance of RAM surveillance and detection system with data fusion applied, as compared to respective measures relating to separate sensors in the considered network. The observed improvement specifically concerns improved detection time and reliability, as well as accuracy of parametric identification of ballistic trajectory models. Practical implementation aspects of sensor networks architectures are discussed, including their definition within the frameworks of the JDL model with respect to data fusion methods and the ISO/OSI model to characterize network topologies and organization. With respect to the discussed component critical technologies levels TRL 3 and 4 are demonstrated within the framework of the technology readiness levels model.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.