W artykule przedstawiono zmiany wynikające z wprowadzenia nowych norm europejskich EN 15947, dotyczących wyrobów pirotechnicznych widowiskowych, w stosunku do polskich norm PN-EN 14035. Opisano procedury oceny bezpieczeństwa wyrobów pirotechnicznych, określone w Dyrektywie 2007/23/WE i podniesiono niektóre aspekty prawne, związane z implementacją przepisów unijnych do prawodawstwa polskiego. Przedstawiono także różnice pomiędzy klasyfikacją wyrobów w Dyrektywie oraz innych obowiązujących przepisach, szczególnie w Umowie ADR.
EN
In the article the changes, resulting from introduction of the new series of the European Standards EN 15947, concerning fireworks, in relation to the series of Polish Standards PN-EN 14035, are presented. The procedures of safety evaluation of the fireworks, determined by the EU Directive 2007/23/EC, are described and some legal aspects, connected with implementation of the Union provisions, are raised. The differences between the categorization of these goods in the said Directive and classification in other binding laws, particularly in the ADR Agreement, were also submitted.
2
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W artykule dokonano przeglądu i analizy znormalizowanych metod i wymagań w zakresie badania trwałości/stałości fzykochemicznej mieszanin i wyrobów pirotechnicznych na podstawie norm polskich (PN), w tym wprowadzających normy europejskie (PN-EN), dotyczące obronności i bezpieczeństwa państwa (PN-V), z zakresu chemii (PN-C), resortowej dokumentacji normalizacyjnej w postaci norm obronnych (NO) oraz na podstawie normalizacyjnych dokumentów NATO obejmujących publikację sojuszniczą z zakresu uzbrojenia i amunicji, a ściśle z zakresu materiałów wysokoenergetycznych mających zastosowanie w amunicji wojskowej - AOP-7 (AOP-Allied Ordnance Publication) oraz porozumienia normalizacyjne (STANAG-i – Standardization Agreements). W grupie materiałów pirotechnicznych omówiono m.in. problematykę badania i oceny stałości fzykochemicznej mieszanin pirotechnicznych miotających, w tym stałych heterogenicznych paliw rakietowych i prochów czarnych. W zbiorze wyrobów pirotechnicznych przedyskutowano zagadnienia badania i oceny fzykochemicznej trwałości/stałości m.in. w odniesieniu do wyrobów pirotechniki widowiskowej, lontów prochowych, smugaczy artyleryjskich i granatnikowych oraz środków dymotwórczych. Wykazano także potrzebę prowadzenia prac badawczych i normalizacyjnych w celu dalszego uporządkowania, uzupełniania i precyzowania zakresu badań fzykochemicznej stałości ww. materiałów oraz wyrobów a także wymagań, kryteriów oceny oraz prognozowania tej stałości.
W artykule dokonano analizy znormalizowanych metod i wymagań w zakresie badań trwałości/stałości fizykochemicznej, obejmujących mieszaniny i wyroby pirotechniczne przeznaczone do zastosowań wojskowych, na podstawie norm polskich, resortowej dokumentacji normalizacyjnej w postaci norm obronnych oraz na podstawie standaryzacyjnych dokumentów NATO obejmujących publikację sojuszniczą z zakresu uzbrojenia AOP-7 oraz porozumienia standaryzacyjne 4556 i 4515. W grupie materiałów pirotechnicznych omówiono m.in. problematykę badania i oceny stałości fizykochemicznej mieszanin pirotechnicznych miotających, w tym stałych heterogenicznych paliw rakietowych i prochów czarnych. W zbiorze wyrobów pirotechnicznych przedyskutowano zagadnienia badania i oceny fizykochemicznej trwałości/stałości m.in. w odniesieniu do lontów prochowych, smugaczy artyleryjskich i granatnikowych oraz środków dymnych w postaci granatów i świec dymnych.
EN
The analysis of standardised methods and requirements for testing physical – chemical durability/stability of pyrotechnic mixtures and articles designated for the military use according with the Polish standard, branch standard documentation in the form of defence standards and standard NATO documentation including the allied publication for armament AOP-7 and STANAGS 4556 and 4515 is presented in the paper. A more detailed stress was put in the paper on issues like testing and evaluation of physical – chemical stability for projecting pyrotechnic compounds including heterogeneous rocket propellants and black powders. For pyrotechnic articles the discussion was carried out for safety fuse, artillery and grenade tracers, and for smoke ordnance like grenades and smoke pots.
W artykule przedstawiono składniki niektórych fajerwerków - ogni sztucznych oraz ich rodzaje: mieszanki oświetlające, sygnalizujące, pozorujące. Dla w/w mieszanek podano przykłady reakcji spalania i obliczono ilości wydzielonych do atmosfery produktów. Zwrócono uwagę na szkodliwe właściwości niektórych produktów spalania oraz omówiono ich szkodliwy wpływ na organizm ludzki.
EN
Components of fireworks of different types were presented. Combustion of fireworks of various kinds and released products were described. Influence of some combustion products on human health, as well as their properties were analysed.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.