Wielokierunkowa ingerencja człowieka w systemy rzeczne poprzez m.in. obwałowanie równin zalewowych, regulacje koryt, budowę zapór i powstanie zbiorników, a także budowę lokalnej infrastruktury hydrotechnicznej (ujęcia wód, zrzuty wód, porty, mariny itp.), doprowadziła do przestrzennego i czasowego zróżnicowania procesów rzecznych, co nie tylko nie „ulepszyło" gospodarki człowieka, ale ją pogorszyło. Takim przykładem jest system rzeczny Wisły, który na tle innych rzek przedstawia się bardzo niekorzystnie, o czym świadczy głównie wieloodcinkowa zmienność koryta (klasy drogi wodnej) wraz z układem łach i plos. To sprawia, że zgodnie z zasadami procesów korytowych należy ten system jak najszybciej ujednolicić. W jaki sposób? W jakim kierunku powinna zmierzać rewitalizacja dna doliny Wisły? Czy jej kaskadyzacja?
EN
Multidirectional interference of the man with river systems through such interventions as embankment of flood plains, riverbeds regulations, construction of dams and creation of reservoirs or building local hydrotechnical infrastructure (water intakes, water discharges, harbours, marinas etc.) led to spatial and time differentiation of the river processes, what not only did not "improve” the man’s economy, but also deteriorated its state. One of such examples is the Vistula's River system which, when compared to other rivers, is perceived in a highly unfavourable light, which is evidenced mainly by multi-sectional variability of the riverbed (waterway class) with a system of shoals and pools. According to the rules of riverbed processes, this system should be unified as soon as possible. How? What should be the direction of the lower Vistula bottom renewal? Should it be construction of stepped falls?
Prawo budowlane [Ustawa... 1994] w art. 7 zalicza do przepisów techniczno-budowlanych warunki techniczne użytkowania obiektów budowlanych, które powinni określić - w drodze rozporządzenia ~ właściwi ministrowie dla danego rodzaju budowli. Dla budowli i urządzeń hydrotechnicznych istotnych dla rolnictwa do tej pory nie ma takiego rozporządzenia. Uzupełniając tę lukę opracowano niniejszy artykuł. Podano w nim podstawowe informacje dotyczące warunków technicznych użytkowania budowli i urządzeń hydrotechnicznych istotnych dla rolnictwa, przy zachowaniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane [Ustawa... 1994], ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne [Ustawa... 2001], rozporządzenia ministra środowiska z dnia 20 kwietnia 2007 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane gospodarki wodnej i ich usytuowanie [Rozporządzenie... 2007]. Określono również okresy trwania tego rodzaju budowli dla przeciętnych warunków ich użytkowania. Artykuł, który jest oczywiście propozycją autorską, stanowi pierwszą część obszernej tematyki dotyczącej warunków technicznych użytkowania budowli wodno-melioracyjnych.
EN
According to Article 7 of the Construction Law [Act of... 1994], technical conditions of use of structures to be set - by way of ordinance - by ministers competent for a given type of construction constitute part of technical and construction regulations. Hydrotechnical structures and facilities of high importance for the agriculture still lack such regulation. This article was elaborated in order to close this gap. It contains basic information on technical conditions of use of the hydrotechnical structures and facilities of high importance for the agriculture, while preserving the provisions of the Act of 1994, Construction Law [Act of.... 1994], Act of 18 July 200, Water Law [Act of... 2001], ordinance of the Minister of Environment of 20 April 2007 on technical conditions to be fulfilled by water management structures and their location [Ordinance of... 2007]. It also sets the useful life period of such constructions for average conditions of use. The article, being a proposal of its authors, constitutes part of a wide subject matter concerning technical conditions of use of the water and melioration structures.
3
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The value of water systems in Ukrainian historic gardens and parks (founded in the 17th–19th centuries), which are formed on the natural beds of rivers and creeks, is disclosed on the example of their general planning structure and composite construction. The main principles of garden art works in these parks had a strong influence on the methodology of planning contemporary green areas, particularly in and around the “energy independence” of water systems. The modern trend of the integrated approach in architectural-landscape organization of streamside territories are shown in the author’s projects proposals.
PL
Wartości systemów wodnych w ukraińskich historycznych ogrodach i parkach (zakładanych w XVIII i XIX w.), które uformowane zostały w naturalnych korytach rzek i potoków, zostały ukazane na przykładach ich ogólnej struktury planistycznej i konstrukcji kompozycji. Główne zasady dzieł sztuki ogrodowej tych parków miały wielki wpływ na współczesną metodologię planowania trenów zielonych, a zwłaszcza zagadnień związanych z wykorzystaniem systemów wodnych jako niezależnych źródeł energii. Nowoczesne trendy zintegrowanego podejścia do architektoniczno-krajobrazowego planowania terenów przystrumienowych zostaną przedstawione na przykładach autorskich projektów.