The paper presents the essence of airport pavements’ durability in terms of its condition’s evaluation. It features a discussion of selected research methods for the most important pavement parameters. It was proposed to expand the existing pavement condition evaluation process with selected verification methods. The use of geo-radar measurements in connection with the specification of the pavement concrete’s durability and concrete pavement’s internal structure analysis seems to be a necessary element supplementing the currently used evaluation procedure.
EN
W artykule przedstawiono istotę trwałości nawierzchni lotniskowych w kontekście oceny stanu nawierzchni. W ramach rozważań omówiono wybrane metody badawcze dla najważniejszych parametrów nawierzchniowych. Zaproponowano rozszerzenie istniejącego procesu oceny stanu nawierzchni o wybrane metody weryfikacyjne. Wykorzystanie pomiarów georadarowych w powiązaniu z określeniem wytrzymałości betonu w nawierzchni i analizą struktury wewnętrznej kompozytu betonowego wydaje się nieodzownym elementem uzupełniającym stosowaną obecnie procedurę oceny.
Diagnostyka stanu technicznego nawierzchni jest we wszystkich rozwiniętych gospodarkach niezbędnym elementem racjonalnego zarządzania kapitałem „zamrożonym” w infrastrukturze drogowej. Początkowo, jeszcze do lat 80. ubiegłego stulecia, jej jedynym celem było dostarczenie danych dla celów planowania zabiegów utrzymaniowych. Z czasem zauważono, że diagnostyka dostarcza wielu danych, które mogą wspomagać zarządcę w realizacji innych zadań managerskich, wychodzących daleko poza wąsko rozumiane planowanie remontów. Znaczenie diagnostyki stale wzrasta, a jej wyniki znajdują zastosowanie nawet w dziedzinach wykraczających poza bezpośredni zakres działań zarządców dróg. Wśród wielu zastosowań można wymienić: wycenę majątku, weryfikację stosowanych technologii oraz materiałów budowlanych, opracowywanie modeli degradacji nawierzchni czy badania w przemyśle samochodowym. Tym należy wytłumaczyć tak znaczący postęp techniczny, jaki wciąż jest dokonywany w odniesieniu do technik pomiarowych oraz metod analizy danych.
W artykule po krótce przedstawiono historię i obecny stan kontraktów typu „projektuj – buduj – utrzymuj” (DBO) w polskim drogownictwie. Wyjaśniono, dlaczego dla partnera prywatnego tak istotna jest zdolność do prognozowania stanu nawierzchni, a więc posiadanie modeli degradacji i poprawy stanu nawierzchni w wyniku robót drogowych. Poruszony jest temat dotychczasowych projektów badawczych w tym zakresie, inicjowanych przez GDDP i GDDKiA w związku z próbami zaimplementowania w Polsce systemów zarządzania nawierzchniami. Dokonano przeglądu istniejących modeli degradacji i ich krytycznej oceny, z której wynika potrzeba uruchomienia i konsekwentnej realizacji wieloletniego planu badań nawierzchni drogowych, podlegającego ścisłemu reżimowi badań naukowych. Rozważane są plan takiego projektu i założenia dotyczące zakresu i metodologii pomiarów, metodologii przetwarzania i statystycznej analizy danych.
EN
The article briefly presents the history and current state of the design–build–operate (DBO) contracts in the Polish road construction. It explains why the ability of the private partner to predict the condition of the surface, and thus to own the models of the degradation and improvement of the surface condition as a result of road works, is so important. The subject of current research projects in this area, initiated by GDDP and GDDKiA, is discussed in connection with the attempts to implement surface management systems in Poland. The existing models of degradation are reviewed and critically evaluated, which shows the need to launch and consistently implement a multi-annual road pavement test plan, subject to the strict regime of scientific research. The plan of such a project and assumptions regarding the scope and methodology of measurements, processing methodology and statistical data analysis are considered.
Szacuje się, że w odniesieniu do krajowego ruchu samochodowego odcinki dróg samorządowych stanowią 50-70% całej długości pokonywanej trasy (1). Niewystarczające finansowanie tych dróg oraz nieprzystosowanie ich do przenoszenia wciąż wzrastającego obciążenia ruchem drogowym spowodowały znaczną degradację wielu odcinków dróg samorządowych. Sytuację w tym zakresie potwierdza raport Najwyższej Izby Kontroli z marca 2011 roku (2).
EN
It is estimated that, comparing to national traffic, local roads account for 50% - 70% of the entire length of the traveled route (1). Inadequate funding and unsuitability of roads for ever-increasing traffic load, caused a significant deterioration in many sections of local roads. Such worrying state of the matters is confirmed by the Supreme Audit Office report of March 2011 (2).
5
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Raport przedstawia stan nawierzchni sieci dróg krajowych (16 640 km) pod względem następujących cech: spękania, równość podłużna, głębokość kolein, stan powierzchni, szorstkość. Degradacja nawierzchni postępuje nadal. Dla jej zahamowania konieczne jest 4-krotne zwiększenie nakładów na roboty nawierzchniowe.
6
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW