W pracy przedstawiono przebieg i wyniki badań eksperymentalnych nośności konstrukcji powłokowej modelu podziemnego obiektu magazynowego. W przeprowadzonych badaniach wytrzymałościowych określono nośność konstrukcji modelu w wyniku oddziaływania ustalonego obciążenia siłą skupioną, a także wskazano na wielkości odkształceń elementów konstrukcyjnych modelu i zasypu gruntowego pod wpływem tego obciążenia. Ponadto określono wartość maksymalnego obciążenia, w wyniku którego uwidoczniły się na wewnętrznej powierzchni powłoki modelu, uszkodzenia w postaci rys i pęknięć. Badania eksperymentalne miały na celu potwierdzenie deklarowanej przez Producenta nośności konstrukcji i posłużą do wypracowania wniosków, mających na celu optymalizację technologii wytwarzania innych wyrobów przez producenta – Piwniczki Sp. z o.o.
EN
The paper presents the course and results of experimental tests of the load-bearing capacity of the shell structure of a model of an underground warehouse facility. In the strength tests carried out, the load-bearing capacity of the model structure was determined as a result of the impact of a fixed concentrated force load, and the amounts of deformation of the model’s structural elements and the soil backfill under the influence of this load were also indicated. In addition, the value of the maximum load was determined, as a result of which damage in the form of scratches and cracks was visible on the inner surface of the model coating. The experimental tests were aimed at confirming the load-bearing capacity of the structure declared by the manufacturer and will be used to develop conclusions aimed at optimizing the technology of producing other products by the manufacturer – Piwniczki Sp. z o.o.
Unlike in conventional bridges, the backfill and the roadway pavement have a major bearing on the load capacity of buried corrugated metal structures. In the soil-steel structure model one can distinguish two structural subsystems: the shell made of corrugated steel plates and the soil backfill with the road pavement. The interaction between them is modelled as a contact (interfacial) interaction, i.e. forces normal and tangent to the surface of the shell. The normal interactions are variable during both construction and service life. Two algorithms are presented. In the first algorithm on the basis of unit strains the internal forces in the shell are determined and consequently the contact interactions are calculated. A large number of measuring points distributed on the circumferential section of the shell is needed for the calculations. In the second algorithm the collocation condition, according to which the result obtained from the shell geometry model must agree with the measured displacement of the structure’s collocation point, is used. When there are more such points, the estimated result is more precise. The advantage of both algorithms is that they take into account the physical characteristics of the soil in the backfill layers, but above all the backfill laying and compacting technology. The results of such analyses can be the basis for comparing the effectiveness of conventional geotechnical models.
PL
Charakterystyczną cechą konstrukcji gruntowo-powłokowych, w odróżnieniu od klasycznych mostów, jest duży wpływ zasypki gruntowej i nawierzchni jezdni jako elementów nośnych obiektu. W modelu obiektu gruntowo-powłokowego wyróżnia się dwa podukłady konstrukcyjne: powłokę z blachy falistej oraz zasypkę gruntową z nawierzchnią. Współdziałanie pomiędzy nimi modeluje się jako oddziaływanie kontaktowe, czyli siły o kierunku normalnym i stycznym do powierzchni powłoki. Oddziaływania te są zmienne w czasie budowy jak również podczas eksploatacji. W pracy podano dwa algorytmy wyznaczania sił kontaktowych. W pierwszym na podstawie odkształceń jednostkowych określa się siły wewnętrzne w powłoce a stąd oddziaływania kontaktowe. Do obliczeń niezbędna jest duża liczba punktów pomiarowych rozmieszczonych na paśmie obwodowym powłoki. W drugim algorytmie wykorzystuje się warunek kolokacji polegający na tym, że wynik obliczeń uzyskany z modelu geometrii powłoki ma być zgodny w rezultatem pomiaru przemieszczenia punktu kolokacyjnego obiektu. Gdy takich punktów jest więcej oszacowanie wyniku jest dokładniejsze. Zaletą obydwu algorytmów jest uwzględnienie cech fizycznych gruntu w warstwach zasypki a przede wszystkim technologii jej układania i zagęszczania. Wyniki tych analiz mogą być podstawą do porównań skuteczności klasycznych modeli geotechnicznych. Chociaż zależność między siłami kontaktowymi a deformacją powłoki jest znana, to procedury określenia oddziaływań kontaktowych na podstawie doświadczalnie wyznaczonych odkształceń czy też przemieszczeń powłoki nie są ściśle opisane. Celem pracy było przedstawienie takich procedur na przykładzie dwóch różnych obiektów gruntowo-powłokowych.
Budowa drogi ekspresowej S5 to największa inwestycja drogowa realizowana na terenie województwa kujawsko-pomorskiego o znaczeniu europejskim. Teren budowy został poddany badaniom archeologicznym, podczas których odkryto m.in. cmentarzysko birytualne (występują dwa różne obrządki pogrzebowe – szkieletowy i ciałopalny) pochodzące z okresu wpływów rzymskich epoki żelaza (200 lat p.n.e. – 375 r. n.e.) identyfikowane z przedstawicielami ludności kultury wielbarskiej, a także pozostałości po wojnie obronnej 1939 roku. Podczas realizacji drogi ekspresowej S5 zastosowane zostaną innowacyjne rozwiązania dotychczas nie występujące w naszym województwie, m.in. górne przejścia dla zwierząt wykonywane w technologii prefabrykowanej konstrukcji stalowej współpracującej z gruntem, pierwsza w regionie nawierzchnia jezdni głównych w technologii betonu cementowego oraz innowacyjne obiekty inżynierskie.
EN
Construction of the S5 major road constitutes the greatest road investment of European significance carried out on the territory of the kujawsko-pomorskie voivodeship. The construction area underwent archaeological tests, which revealed, among other things, a biritual burial ground (two different funeral rites – skeleton and cremation ritual), which date back to the period of Roman influence from the iron age (200 BC – 375 AC and have been identified as rites of the Wielbark culture, as well as remains from the defensive war in 1939. Construction of the S5 major road will entail use of innovative solutions which have never before been used in our voivodeship, such as, among other things, upper passageways for animals, carried out using the technology of prefabricated steel constructions cooperating with the soil, first main road surface in the region constructed using the cement concrete technology as well as innovative engineering facilities.
Ze względu na budowę i przebudowę infrastruktury komunikacyjnej w Polsce (drogi kołowe i kolejowe) zrealizowano, i w dalszym ciągu buduje się, wiele obiektów inżynierskich w technologii gruntowo-powłokowej. Brak wcześniejszej tradycji, niekonwencjonalne przeznaczenie tych obiektów oraz brak odpowiednich zaleceń projektowania, budowy i utrzymania sprawia, że obiekty te budowane są według projektów indywidualnych. Jak uczy nas praktyka ostatnich lat, zdaniem autora referatu, rozwiązania projektowe i sposób budowy, który wymaga specjalistycznego podejścia, powoduje nierzadko problemy utrzymaniowe tych konstrukcji w trakcie eksploatacji. Wynika to m.in. z pomijania istotnych czynników wynikających z warunków eksploatacji tych obiektów, m.in. zjawiska zmęczenia, zarówno konstrukcyjnej powłoki stalowej z blach falistych, jak również ośrodka gruntowego.
EN
Due to construction and reconstruction of the communication infrastructure in Poland (roads and railways), many engineering facilities have been built and are still built in the ground and membrane technology. Lack of previous tradition, unconventional purpose of these facilities and lack of appropriate recommendations regarding the design, construction and maintenance means that these facilities are built according to individual projects. As the practice of recent years teaches us, according to the author of the article, design solutions and constructions methods which require a specialized approach, often cause maintenance problems with these constructions during their exploitation. This results, among other things, from omission of significant factors resulting from operating conditions of these facilities, including the fatigue phenomena, both of the constructional steel coating made of corrugated sheets as well as of the ground centre.
Mosty o konstrukcji gruntowo-powłokowej są atrakcyjne, m.in. ze względu na specyficzne walory architektoniczne. Wiadukt tego typu został wzniesiony między innymi w ciągu drogi krajowej nr 16 Grudziądz-Olsztyn na obwodnicy Ostródy. Charakteryzuje się on unikalnym rozmiarem, niespotykanym dla tego typu konstrukcji. W artykule zaprezentowano wybrane wyniki powierzchniowego pomiaru przemieszczeń 3D z wykorzystaniem skanera laserowego.
EN
he article presents the results of load tests performed on a soil-shell structure. The object in question was built as part of the construction of the main road DK16 in the vicinity of Ostróda. The bridge has a record-breaking span for its technology, which is almost 26 m. In case of such an innovative solution, the range of studies related to the load test has been significantly expanded. The research included, among others, a surface measurement of 3D displacements using a laser scanner. The obtained results allow to closely track the spatial response of the structure to the induced loads.
6
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W pracy przedstawiono wyniki badań polowych prototypowej konstrukcji, w postaci nisko-profilowego łuku stalowego wykonanego z blach falistych, zabudowanego w gruncie, służącej w zamyśle jako przejście dla zwierząt. Omawiana konstrukcja o rozpiętości 17,7 m, wysokości 5,5 m i długości ponad 15 m, wykonana została bez jakichkolwiek elementów usztywniających. Celem badań było wyznaczenie stanu odkształceń (naprężeń) i przemieszczeń w powłoce stalowej w trakcie procesu jej zasypywania oraz określenie wpływ czasu na mierzone wielkości podczas tego procesu, jak i po jego zakończeniu. Do pomiaru przemieszczeń zastosowano geodezję precyzyjną (tachimetr). Pomiarów odkształceń dokonano przy pomocy tensometrów elektrooporowych naklejanych bezpośrednio na stalowej konstrukcji w kierunku obwodowym i wzdłużnym. Na podstawie doświadczalnie wyznaczonych odkształceń obliczono naprężenia i siły wewnętrzne (momenty gnące i siły osiowe) w określonych przekrojach poprzecznych badanego obiektu. Wyniki badań mogą być przydatne w odniesieniu do podobnych konstrukcji o dużych rozpiętościach, bez dodatkowych elementów usztywniających.
EN
This paper presents the results of field tests carried out on a prototype structure in the form of a low-profile steel arch made from corrugated plates, covered with soil, which was intended as a wildlife overpass. The considered structure 17.7 m in span, 5.5 m high and over 15 m long, was made without any stiffening components. The aim of the tests was to determine the state of strain (stress) and displacement in the steel shell in the course of backfilling and the influence of time on the measured quantities during and after this process. The precision (total station) surveying method was used to measure displacements. Strains were measured by electrical resistance strain gauges stuck directly on the steel structure in the circumferential and longitudinal directions. Stresses and internal forces (bending moments and axial forces) in the particular cross sections of the tested object were calculated on the basis of the experimentally determined strains. The presented test results can constitute an element of boosting the knowledge about deformations and loads of similar large-span structures, without any stiffening components, during or after the backfilling process.
Mosty sklepione i zintegrowane oraz obiekty gruntowo-powłokowe tworzą zbliżoną do siebie grupę konstrukcji, charakteryzującą się tym, że nie stosuje się w nich łożysk, urządzeń dylatacyjnych. Nie występują w tych obiektach również przyczółki i płyty przejściowe. W przypadku mostowych obiektów gruntowo-powłokowych dodatkową zaletą jest prosta i szybka budowa, co wpłynęło na ich rozpowszechnienie w budownictwie komunikacyjnym. W niniejszej pracy porównuje się parametry techniczne obiektów budowanych z blach falistych i prefabrykatów betonowych.
9
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W artykule przedstawiono analizy przeprowadzone dla wiaduktu WK-15 Pomorskiej Kolei Metropolitalnej wykonanego w technologii łuków prefabrykowanych przykrytych gruntem (system TechSpan). W celu weryfikacji obliczeń numerycznych wykonano próbne obciążenie konstrukcji. Przedstawiono wyniki pomiarów naprężeń i przemieszczeń konstrukcji. Odniesiono się krytycznie do zastosowanego modelu obliczeniowego.
EN
The paper presents analysis made for viaduct WK-15 of Pomeranian Metropolitan Railway line. Viaduct was designed as precast concrete arch sunk in the ground (TechSpan system). To verify numerical calculations, the test load was realized. The results of stress and displacements measurements are presented in relation to theoretical analysis.
Do oceny pracy powłoki w obiekcie gruntowo-powłokowym jest przydatna metodyka z zastosowaniem obciążenia zmieniającego położenie. Umożliwia ona ustalenie liczby skutecznych osi obciążenia pojazdu, oddziałujących na powłokę. Jako podstawę oceny jakości robót budowlanych zaproponowano sztywność obiektu wyznaczoną na podstawie ugięć powłoki podczas badania odbiorczego. Jak wykazano w przykładach, może być ona lepsza w ocenie niż przyjmowany w normach wskaźnik geometryczny w postaci proporcji ugięcia do rozpiętości stosowany do układów belkowych.
EN
The methodology implementing movable loads can be useful for the assessment of structural behaviour of shell in soil-steel structures. It enables to determine the number of effective vehicle axle loads acting on the shell. The paper proposes the structural stiffness determined on the basis of shell deflection measured during load testing as the basis for assessing the quality of construction works. The examples given in this paper prove that this method can be better for the evaluation than the index defined in standards as the span/deflection ratio used in the case of beam bridges.
The paper presents the application of the finite element method into the modelling of soil arching. The phenomenon plays fundamental role in soil-shell flexible structures behaviour. To evaluate the influence of arching on a pressure reduction, a plain strain trapdoor under a shallow layer of backfill was simulated. The Coulomb-Mohr plasticity condition and the nonassociated flow rule were used for the soil model. The research examines the impact of the internal friction angle and the influence of the backfill layer thickness on the value of soil arching. The carried out analyses indicate that the reduction of pressures acting on a structure depends on the value of the internal friction angle, which confirms the earlier research. For a shallow backfill layer however, the reduction is only a local phenomenon and can influence only a part of the structure.
PL
W artykule przedstawiono próbę modelowania numerycznego zjawiska przesklepienia gruntu w płytkiej warstwie zasypki. Zjawisko to ma podstawowe znaczenie w podatnych konstrukcjach gruntowo-powłokowych. W wyniku przesklepienia parcie gruntu na konstrukcję podatną jest znacznie mniejsze niż parcie na analogiczną konstrukcję sztywną. Redukcja parcia nad poddającą się obciążeniom wiotką konstrukcją wiąże się z redystrybucją naprężeń w gruncie na strefy zasypki, które nie podlegają deformacjom. W celu zbadania istoty zjawiska redystrybucji naprężeń analizowany jest układ o bardzo uproszczonej geometrii – tzw. problem zapadni. Zadanie rozwiązano z wykorzystaniem metody elementów skończonych. W rozwiązaniu przyjęto warunki płaskiego stanu odkształcenia. Założono sprężysto-plastyczny model zasypki gruntowej z warunkiem plastyczności Coulomba-Mohra i niestowarzyszonym prawem płynięcia. Jako miarę redukcji parcia wywołanego przesklepieniem przyjęto stosunek aktualnego parcia do parcia geostatycznego działającego na konstrukcję niepodatną. Badano wpływ kąta tarcia wewnętrznego i grubości warstwy zasypki na wartość redukcji parcia. Wzrost kąta tarcia skutkuje większą redukcją parcia gruntu, co potwierdza wcześniejsze wyniki badań. Przy małej grubości warstwy zasypki efekt redukcji parcia ma charakter lokalny i może być ograniczony jedynie do małych obszarów gruntu nie obejmując swym zasięgiem całej konstrukcji podatnej.
13
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW