W artykule omówiono główne problemy z podejściem do zagospodarowania den dolin rzecznych, w tym dolnej Wisły. Wzrost dynamiki odpływu wód, warunkowanego zmianami globalnymi klimatu, a także coraz większą ingerencją człowieka (rolnictwo, urbanizacja, przemysł), skutkuje tym, że mamy do czynienia ze wzrostem ilości i wysokości wezbrań z jednoczesnym potęgowaniem się susz. Z kolei podstawową zasadą prawidłowo funkcjonującego systemu rzecznego jest to, by umożliwić swobodny odpływ nadmiaru wód, zwłaszcza podczas wezbrań. I tak korytem następuje odpływ wód najczęściej trwających, tj. od niżówek poprzez stany (pochodne przepływy) średnie do tzw. stanów pełnokorytowych, zaś wody wezbraniowe są odprowadzane, specjalnie wykształconym przez rzekę, poziomem (równina) zalewowym. Tymczasem powierzchnia międzywala jest traktowana jako korytarz ekologiczny, obszar specjalnej ochrony ptaków (OSO) – Dyrektywa Ptasia, oraz specjalne obszary ochrony siedlisk (SOO) – Dyrektywa Siedliskowa. Utrzymanie roślinności na międzywalu powoduje zagrożenie w momencie występowanie zwiększonych przepływów wody, przyczyniając się do wezbrań o charakterze powodzi. W ocenie autorów złą praktyką jest m.in. zachowanie drzewostanu i zakrzewienia na powierzchni równiny zalewowej międzywala, które dzięki „zaszłościom” historycznym i gospodarczym (nie prowadzono wyrębu i wycinki) dziś uniemożliwiają prawidłowe funkcjonowanie tej makroformy korytowej (odcinki zatorogenne, utrudniające spływ wód wezbraniowych).
EN
The article discusses main problems related to the approach to development of river valley bottoms, including that of lower Vistula. Increased water outflow dynamics, determined by the global climate change, as well as growing human influence (agriculture, urbanization, industry) lead to escalation of the number and height of floods with simultaneous accumulation of droughts. On the other hand, the basic principle of a correctly functioning river system is to enable free outflow of the excess of waters, especially during floods. The most frequent water stages, i.e. from low water, thorough average water (derived flows), to the so-called bankfull stages, flow downstream the riverbed, whereas high water stages flow into the flood plain shaped by the river. The surface of the inter-embankment zone is treated as an ecological corridor, the area of special protection of birds (SPA) – the Birds Directive, and the area of special protection of habitats (SAC) – the Habitats Directive. Conservation of vegetation in the inter-embankment zone is dangerous at the moment of increased water flows, contributing to the occurrence of high water stages with flood characteristics. The authors consider it to be a wrong practice to preserve wood stands and bushes in the inter-embankment flood plain which, due to historical and economic reasons (no felling nor logging were carried out), prevent today the correct functioning of this riverbed macro-form (sections generating jams, hindering the outflow of flood waters).
Artykuł przedstawia analizę i ocenę skutków ekologicznych wynikających z realizacji polityki przestrzennej gminy. Analiza skutków ekologicznych bazuje na skonfrontowaniu zasięgu stref miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy z wyznaczonym obszarem Natura 2000. W tym celu dokonano analizy wzajemnego pokrywania się wyżej wspomnianych stref. Zadanie to wykonano przy pomocy narzędzi geoprocessingu w programie QGIS. W kolejnym etapie dokonano oceny skutków ekologicznych przedsięwzięcia lokalizacji obszaru chronionego w konfrontacji z ustaleniami planu miejscowego. Ocenę przedsięwzięcia przeprowadzono metodą SWOT, umożliwiającą kompleksową a zarazem wiarygodną analizę strategiczną. Obok zdefiniowania mocnych stron, słabych stron, szans oraz zagrożeń dokonano również oceny wartości poszczególnych czynników składających się na analizę. W tym celu zastosowano metodę sędziów kompetentnych. Metoda SWOT oraz jej empiryczny aspekt zostały zaadaptowane w pracy na potrzeby oceny skutków ekologicznych wynikających z konfrontacji dwóch zagadnień: lokalizacji obszaru chronionego z ustaleniami polityki przestrzennej gminy. Przeprowadzone badania pozwoliły na określenie najbardziej optymalnej strategii, która powinna być stosowana przez władze gminy w przypadku konieczności uwzględnienia w polityce przestrzennej obszarów chronionych.
EN
The article presents an analysis and assessment of the environmental effects arising from the implementation of the municipality's spatial policy, including the consequences related to the adoption of the local development plan and urban planning of the municipality to the Natura 2000 area. In particular, the authors focused on how both zones cover each other. This was made with GIS tools in QGIS programme. On the other side, the article presents the estimation of ecological aspects of Natura 2000 localisation combined with the spatial local development plan arrangements. The estimation was made using SWOT analysis, which enables entirety and authentic analysis. There were defined four groups of features: strengths, weaknesses, opportunities and threats. All of the features were estimated with values. The SWOT analysis was adopted to estimate the ecological aspects which are to see as consequences of spatial policy in the commune level. This make possible to choose the most optimal strategy, to use by the commune to be noticed during the spatial policy process in case of ecological area localisation.
W artykule zaprezentowano stanowisko Autora dotyczące zagadnień związanych z restrukturyzacją przemysłu górniczego, prowadzącą najczęściej do koncentracji wydobycia i tworzenia wielkich koncernów oraz do likwidacji nieefektywnych jednostek wydobywczych. Autor kładzie nacisk na aspekty techniczne tych procesów, problemy związane z bezpieczeństwem robót i ochroną środowiska oraz omawia zagadnienia socjalnei ekonomiczne. Uwagi kierowane są nie tylko do kadry zatrudnionej w dużych państwowych kopalniach, ale także do obecnych i przyszłych właścicieli i menedżerów zakładów wydobywczych różnych kopalin, którzy . rozpoczynając działalność wydobywczą . nie zawsze są świadomi obowiązku, jaki na nich ciąży . a mianowicie likwidacji zakładu po zakończeniu eksploatacji.
EN
The article presents the viewpoint if the Author on problems associated with restructuring of hard coal mining industry, leading, most often, to production concentration and establishment of large concerns as well as liquidation if noneffective production units. The Author puts stress on technical aspects of those processes, problems associated with work safety and environment protection and discusses social and economic issues. Comments are directed not only towards personnel employed at large, sate-owned, but also to present and future owners and managers of production units of various fossil minerals and raw materials, who-while commencing their extraction activity - are not always aware about obligation imposed on them namely liquidation of the plant after production termination.
4
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The influence of NBC weapons use on the natural environment has been discussed in the article. The effects of using nuclear, biological and chemical weapons on the environment were described basing on data collected from military conflicts, experimental training fields and experiments. Also the information relating to natural calamities or man – caused disasters was used while elaborating the material. Using the NBC weapons threatens the humanity and the whole globe with tragic and distant consequences - this is the overall conclusion of the influence of NBC weapons use on the natural environment.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.