Artykuł powstał na podstawie pracy dyplomowej realizowanej w Wojskowej Akademii Technicznej. Omówiono w nim zagadnienia zwarć dwufazowych na linii wysokiego napięcia. Przedstawiono przebiegi prądów i napięć podczas zwarcia dwufazowego oraz reakcję zabezpieczenia odległościowego na zwarcie jednofazowe. Badaniu zostały poddane dwa rodzaje zabezpieczeń - cyfrowe oraz elektromechaniczne, które reprezentują dwa różne typy charakterystyk rozruchowych.
EN
The article is based on the diploma thesis carried out at the Military University of Technology. It discusses the issue of two-phase short circuits on high voltage lines. The paper presents the waveforms of currents and voltages during a two-phase short as well as the reaction of a distance protection device to a single-phase short. Two types of protections were examined: digital and electromechanical, which represent two different types of start-up characteristics.
Wne oraz elektryczne cienkich warstw na bazie dwutlenku tytanu w powiązaniu z ich składem oraz strukturą. Powłoki otrzymano rozpylając targety Ti-Co o różnej zawartości tytanu i kobaltu wynoszącej: 1) 95% at. Ti oraz 5% at. Co, 2) 85% at. Ti oraz 15% at. Co, 3) 50% at. Ti oraz 50% at. Co. Analiza właściwości optycznych powłok tlenkowych, pokazała, że charakteryzowały się one dużą przeźroczystością tj. 59% ÷ 78%. Położenie krawędzi optycznej absorpcji lcutoff rosło z 279 nm do 289 nm wraz ze wzrostem ilości Co w targecie. Optyczna przerwa energetyczna dla cienkich warstw była w zakresie od 3,13 eV do 1,93 eV. Analiza właściwości elektrycznych pokazała, że rezystywność powłok była na poziomie 108Ω•cm.
EN
The aim concern the influence of cobalt on selected optical and electrical properties of thin films based on titanium dioxide in relation to their composition and structure. The coatings were obtained by sputtering Ti-Co targets with different titanium and cobalt content, equal to: 1) 95% at. Ti and 5% at. Co, 2) 85% at. Ti and 15% at. Co, 3) 50% at. Ti and 50% at. Co. The analysis of optical properties of oxide coatings showed that they were characterized by high transparency, i.e. 59% ÷ 78%. The position of the optical absorption edge increased from 279 nm to 289 nm as the amount of Co in the target increased. The optical gap for thin films ranged from 3.13 eV to 1.93 eV. The analysis of the electrical properties showed that the resistivity of the coatings was at the level of 108Ω•cm.
W referacie, który powstał na podstawie badań wykonanych na potrzeby pracy dyplomowej zrealizowanej w Wojskowej Akademii Technicznej omówiono zagadnienie zwarć jednofazowych na linii wysokiego napięcia. Przedstawiono przebiegi napięć i prądów podczas zwarcia bezpośredniego oraz reakcję zabezpieczeń podimpedancyjnych na tego rodzaju zakłócenie. Badaniu zostały poddane dwa rodzaje zabezpieczeń, reprezentujących dwie różne charakterystyki rozruchowe: zabezpieczenie cyfrowe oraz elektromechaniczne.
EN
In the paper, which is a summary of a part of the diploma thesis realized at the Military University of Technology - the issue of single- phase short circuits on high voltage lines was discussed. The courses of voltages and currents during a direct short circuit are presented, as well as the reaction of subimpedance protections to such a disturbance. Two types of protections, representing two different start-up characteristics were tested: digital and electromechanical.
W artykule omówiono problematykę lokalizacji miejsca uszkodzenia, na skutek zwarć i przerw zupełnych jak i zwarć i przerw niezupełnych, w kablach elektroenergetycznych. Przedstawiono kilka metod lokalizacyjnych, ich porównanie i sposoby zastosowania. Wyszczególniono i przedstawiono najczęstsze przyczyny uszkodzeń lokalizowanych kabli, ich rodzaje i sposoby naprawy. Większość metod sprawdza się w przypadku zastosowania przynajmniej trzech metod lokalizacyjnych łącznie. Przedstawione w artykule sposoby naprawy wykrytych uszkodzeń są sposobami praktycznymi, wykonywanymi na co dzień przez monterów i konserwatorów.
EN
The paper discussed the problem of the location of the damage site as a result of short-circuits and complete breaks as well as short-circuits and incomplete breaks in power cables. Several localization methods are presented, their comparison and methods of application. The most frequent causes of damage to localized cables and their types are listed and presented and ways to repair. Most methods work well when using at least three localization methods together. The methods of repairing the detected defects presented in this paper are practical methods.
W artykule przedstawiono dwa popularne programy do symulacji systemów elektroenergetycznych EMTP-ATP oraz Matlab/Simulink. Stabelaryzowano gotowe modele urządzeń elektroenergetycznych oraz dokonano ich porównania. Ponadto zbudowano model sieci testowej, na podstawie którego przeprowadzono badania symulacyjne. Porównano i przeanalizowano otrzymane wyniki.
EN
The paper presents two popular simulation programs for power systems: EMTP-ATP and Matlab/Simulink. The ready-made models of electrical power devices were tabulated and compared. In addition, a model of the test grid was constructed, based on which simulations were performed. The results obtained were compared and analyzed.
6
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
This paper presents the results of an analysis of signals recorded in different inter-turn short- circuit states in the stator windings of a squirrel-cage motor operating under a constant load. The analysis was carried out in a time-frequency domain using a simple orthonormal wavelet base that can be used in a real system without the need to acquire specialist software. The choice of analytical was associated with the existence of a periodic energy flow between adjacent frequency bands, thus making it difficult to diagnose the Fourier analysis. The aim of the study was to gather data necessary for the development of a real-time diagnostic system. Magnetic axial flux, the zero voltage signal, the shortcircuit current, vibration acceleration, sound pressure, electromechanical torque, currents and phase voltages were tested as diagnostic criteria. The paper presents the main results of the analyses of magnetic axial flux signal and conclusions.
PL
W artykule przedstawiono wyniki analiz sygnałów zarejestrowanych w różnych stanach zwarć międzyzwojowych w uzwojeniach stojana silnika indukcyjnego pracującego pod stałym obciążeniem. Analizy przeprowadzono w domenie czasowo-częstotliwościowej, wykorzystując proste ortonormalne bazy falkowe, które można zastosować w układzie rzeczywistym bez potrzeby użycia specjalistycznego oprogramowania. Wybór metody badań był związany z istnieniem okresowych przepływów energii pomiędzy sąsiednimi pasmami częstotliwości, co utrudnia diagnozowanie przy wykorzystaniu analiz Fouriera. Celem przeprowadzonych badań było przyszłe wykorzystanie ich wyników do budowy działającego w czasie rzeczywistym systemu diagnostycznego. Jako sygnały diagnostyczne, których analiza pozwoli na sformułowanie diagnozy co do przyczyn asymetrii zasilania przetestowano m.in. sygnały proporcjonalne do strumienia poosiowego, napięcia zerowego, prądu w zwartych zwojach, przyspieszenia drgań, ciśnienia akustycznego, momentu elektromechanicznego oraz prądów i napięć fazowych. W artykule przedstawiono wyniki analiz sygnału proporcjonalnego do strumienia poosiowego oraz sformułowano wnioski.
Doświadczenia wykonane na Politechnice Krakowskiej, przedstawione w artykule pokazują, że uproszczenia przyjmowane przy budowie modeli symulacyjnych często powodują niezgodność wyników symulacyjnych z rzeczywistymi przebiegami stanu systemu. Badania przeprowadzono przy użyciu skonstruowanego wcześniej rzeczywistego pięciowęzłowego modelu laboratoryjnego systemu elektroenergetycznego. Dla zbudowanego modelu wykonano pełny proces identyfikacyjny parametrów tak, aby możliwa była budowa jego ekwiwalentu komputerowego. Model laboratoryjny na podstawie, którego zbudowano ekwiwalent symulacyjny jest układem pięciowęzłowym o strukturze zamkniętej i składa się z czterech węzłów generacyjno- odbiorczych oraz jednego węzła odbiorczego. Doświadczenia przedstawione w artykule maja na celu badanie procesów dynamicznych zachodzących w trakcie i po zwarciu.
EN
The dynamic processes occurring in power systems and system response to the disturbances are usually assessed using simulation methods. The structures of the simulation models are usually built using simplified equivalent circuits of real power system elements. In real life, to validate the results of the simulation one has to compare simulation results with data acquired from real system. The research work led at Cracow University of Technology and included in this paper shows that simplification and assumptions taken under consideration during computer model development are the source of the model errors. The research was performed using the developed laboratory model of the power system. For this model, full parameter identification procedures were performed, what was necessary to develop computer model using Matlab software. The laboratory model is a five node closed loop structure model including four generation load nodes and a single load node. The parameters of the laboratory models were selected using power based scaling. The models of the lines were designed as chain models in which each link of the PI structure is modeling about 30 km of 400 kV line. The research program conducted with the use of the lab model includes the investigation of system behavior during dynamic responses to the disturbances.
8
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W artykule przedstawiono rodzaje zwarć. W obliczeniach wielkości zwarciowych posługujemy się normami, które zostały wymienione w artykule. Opisane są wielkości charakterystyczne prądu zwarciowego: prąd zwarciowy początkowy Iκ”, prąd zwarciowy udarowy ip, prąd wyłączeniowy symetryczny Ib , prąd zwarciowy ustalony Iκ, zastępczy cieplny prąd zwarciowy Ith. Źródłem prądu zwarciowego oprócz generatorów są silniki synchroniczne, asynchroniczne i kompensatory synchroniczne. W przykładzie obliczeniowym pokazano, kiedy należy uwzględniać wpływ silników przyłączonych do sieci. Obliczając prądy zwarciowe należy przeliczać impedancje z jednego poziomu na inny, najczęściej na poziom napięcia w miejscu zwarcia. W artykule przedstawiono cel obliczeń zwarciowych. Zwarciu zwykle towarzyszy przepływ prądu o wartości znacznie większej niż w warunkach znamionowych. Prądy zwarciowe mogą wywierać działania cieplne i dynamiczne. Cieplne działanie prądów zwarciowych objawia się zniszczeniem lub stopieniem przewodów, izolacji, urządzeń elektrycznych. Duża wartość prądów zwarciowych przyczynia się do powstania sił dynamicznych, które są groźne dla konstrukcji urządzeń elektrycznych oraz izolatorów. W sieciach z punktem neutralnym izolowanym prądy zwarcia doziemnego nie osiągają dużych wartości, ale ich działanie stwarza niebezpieczeństwo przepięć oraz możliwość porażenia w miejscu zwarcia. W obliczeniach zwarciowych pomija się wszystkie nieliniowości w obwodach zastępczych, parametry poprzeczne elementów obwodu, prądy obciążeniowe, a napięcie w punkcie sieci elektroenergetycznej jest równe napięciu znamionowemu, pomija się regulację przekładni transformatorów. W tworzeniu modeli matematycznych systemu elektroenergetycznego uproszczenia powinny dawać wartości prądów zwarciowych większe od tych, które można zarejestrować i zmierzyć. W celu ograniczenia skutków zwarć należy dobierać urządzenia do wartości prądów zwarciowych, stosować szybkie i skuteczne zabezpieczenia, stosować dławiki oraz zmianę konfiguracji sieci.
EN
The article treats of types of short circuits. The norms used in the calculation of short circuits values are all mentioned in this article. The paper also describes parameters characteristic of short circuit current: Iκ” - initial symmetrical short-circuit current , ip - maximum current, Ib - short-circuit breaking current, Iκ - steady-state short-circuit current, Ith - thermal short-circuit current. The source of short circuit current lies not only in generators but also in synchronous and asynchronous machines, and synchronous compensators. The sample calculation given in the article shows when the influence of machines connected to the network should be taken into account. When calculating short circuit current the impedance from one level to another must be counted. Most frequently, it is the level of the current at the short circuit point that should be allowed for. The present article discusses the aim of the short circuit calculations. The short circuit itself is usually accompanied by current flows the value of which is much bigger than in the nominal conditions. Short circuit currents may exert thermal and dynamic effects. Thermal effects lead to damaging or melting of wires, and insulation of electric devices. The high value of short circuit currents contributes to the occurrence of dynamic forces which pose a threat to the construction of electric devices and insulators. In the networks with the insulated neutral point the ground short circuit currents do not reach very high values, but their occurrence constitute a danger of over-voltage and electric shock. In the short circuit calculations all the non-linear elements in the replacement circuits, as well as the cross parameters of the circuit and load currents, are neglected. The current at the point of electrical power grid equals the nominal currant. The actual position of the transformer regulator does not have to be taken into account. In creating mathematical models of the electrical power system the calculated values of the short circuit current should be higher than those which can be measured. In order to reduce the adverse effects of short circuits all the electric devices should be chosen according to the value of the short circuit current. What is more, choke coils, network configuration, and effective protection ought to be applied.
9
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
In the paper are derived analytical expressions for calculation of values of transient resistances of electric arc in the case of interphase short circuits and also is performed numerical MATLAB simulation of electric arc in transient process. Modelling and simulation of electric network and arc was conducted in MATLAB Simulink surrounding, within the mathematical program MATLAB for simulation of transient processes. Empirical approach based on experiment was used in forming of analytical model of arc. Analysis was performed for two-phase and three-phase short circuits in the network, and real parameters of arc impedance are presented in Tables. Model has practical application because all parameters used in analysis can be obtained by measurement.
PL
W artykule opisano sposób wyznaczenia wyrażenia określającego wartości chwilowe rezystancji łuków elektrycznych w przypadku zwarć międzyfazowych w sieci elektroenergetycznej. Przedstawiono wyniki badań symulacyjnych w programie Matlab. Stworzono empiryczny model łuku elektrycznego, którego wszystkie parametry mogą zostać uzyskane w pomiarach.
Artykuł zawiera wyniki badań w ramach projektu wykorzystania cewki do pomiaru strumienia unipolarnego dla uzyskania sygnału diagnostycznego niosącego informacje: o niesymetriach elektrycznych maszyny (zwarcia zwojowe, defekty klatki); o prędkości obrotowej wirnika. Zwarcia zwojowe mogą być wykrywane zarówno w czasie rozruchu (kiedy to ujawniają się najczęściej), jak i w stanie ustalonym. Wykrywanie defektów klatki w stanie ustalonym ma charakter badania porównawczego oraz w miarę rozwoju defektu klatki. Dla napędów standardowych, które są zasilane z sieci i pracują w układach otwartych można poprzez pomiar napięcia odwzorowującego strumień unipolarny dokonywać w razie potrzeby pomiaru i rejestracji prędkości obrotowej, co przeważnie prawie nigdy nie jest zapewniane w warunkach przemysłowych, również dla potrzeb pomiaru stanów dynamicznych i zmienności obrotów. W pracy pokazano, że prosta w swej konstrukcji, tania cewka może być bardzo przydatnym narzędziem diagnostycznym. Diagnozowanie maszyn tą metodą stanowić może cenne uzupełnienie, jak również potwierdzenie wyników badań zrealizowanych przy użyciu innych środków.
EN
The article contains the results of research within the project to use unipolar (axial) flux coil to obtain diagnostic signal carrying the information of: electrical asymmetries of machinery (inter-turn stator short-circuits, cage damages); rotational speed of the rotor. Inter-turn stator short-circuits can be detected both at starting process time (when they appear most often), as well as in steady states. Detection of rotor cage defects in steady states has a character of a comparative study, and over time, as the defects develop. For standard drives that are powered from the network and work in open systems, by measuring the voltage following a unipolar flux, it is possible as necessary to make measurement and recording of motor speed, which usually is almost never provided under industrial conditions, also for the purpose of measurement of dynamic states and variability of rotation. The study shows that a simple in its construction, cheap coil can be a very useful diagnostic tool. Diagnosing machines using this method can be a valuable supplement, as well as confirmation of the results of studies carried out by other means.
11
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W artykule przedstawiona jest metoda klasyfikacji zwarć w sieciach elektroenergetycznych, w której wykorzystuje się technikę wnioskowania rozmytego. Decyzja układu klasyfikującego rodzaj zwarcia jest podejmowana na podstawie analizy rozmytych relacji kątowych pomiędzy wektorami składowych symetrycznych prądów mierzonych w stacji. Zalety proponowanej procedury identyfikacji zwarcia potwierdzone zostały przeprowadzonymi obszernymi badaniami symulacyjnymi, które są zamieszczone w pracy. Pokazano główne korzyści wynikające ze stosowania tego rozwiązania w automatyce zabezpieczeniowej.
EN
Fuzzy logic based fault type classification algorithm for transmission lines is presented in the paper. The fuzzy relations between angles of 3-phase currents symmetrical components are used to detect of a faulty phase. Two different criterion values are used: an angle between negative- and positive-sequence currents, and angle between zero- and negative-sequence currents. It was shown that the proposed method has good accuracy within satisfactory decision period. Attached examples illustrate basic characteristics of the proposed method. It is specially suited for high fault resistance.
Wybór metody weryfikacji wytrzymałości zwarciowej, rzutujący znacząco na cenę transformatora powinien być przedmiotem ustaleń między zamawiającym i producentem przy zawieraniu kontraktu. Dokonując wyboru należy mieć na uwadze fakt, że próba zwarciowa jest próbą specjalną, obciążają zwykle kosztami klienta. Producent transformatorów nie może natomiast oczekiwać, aby norma IEC 60076-5:2000 mogła wyręczyć go w opracowywaniu i doskonaleniu własnych metod obliczeniowych.
EN
Choice of verification method of short circuit strength influencing consi-derable the price of a transformer should be a matter of an agreement in a contract between a client and a manufacturer. Choosing it one should know that short circuit test is a special test charging with costs the client usually. The manufacturer however can not expect that the IEC 60076--5:2000 standard relieves him of elaboration and making better it calculation methods.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.