W przeprowadzonych doświadczeniach zbadano wpływ reakcji wodorotlenków sodu i potasu z krzemionką na mechaniczne właściwości betonu, a mianowicie wytrzymałość na ściskanie i zginanie, na rozłupywanie przy rozciąganiu, moduł elastyczności oraz wytrzymałość, badaną metodą „pull-out”. Uwzględniono także wpływ geometrii próbek na rozszerzalność związaną z tą reakcją kruszywa. Uzyskane wyniki potwierdziły, że ta rozszerzalność przekraczająca 0,04% powoduje znaczne pogorszenie właściwości mechanicznych betonu, jednak z różną prędkością. Ponadto te doświadczenia wykazały, że geometria próbek ma znaczny wpływ na szybkość tej reakcji.
EN
In this experimental study the effect of alkali silica reaction [ASR] on the mechanical properties of concrete namely compressive strength, flexural strength, splitting tensile strength, modulus of elasticity and pull-out strength is presented. The effect of the specimens’ geometry on ASR expansion has also been studied. The results confirm that ASR expansion of over 0.04% causes significant losses in the mechanical properties of concrete, albeit at differing rates. Moreover, this study proves that the specimen geometry has an important role on ASR expansion rate.
2
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Węgiel znajdujący się w złożu doznaje naprężeń wynikających z występowania naprężeń geostatycznych oraz zmian objętościowych, towarzyszących procesom sorpcji/desorpcji gazów. Zmiany wymiarów węgla będące następstwem procesów sorpcyjnych stanowią efekt wypadkowy kilku zjawisk, w tym: pęcznienia matrycy węglowej towarzyszącej sorpcji, kontrakcji węgla pod wpływem ciśnienia gazu wolnego w szczelinach i porach oraz przegrupowania elementów struktury węgla. Występujące w górotworze wahania temperatury mogą powodować zaburzenie równowagi sorpcyjnej gazów obecnych w złożu węgla (pochodzenia endogenicznego czy też wtłoczonego/zdeponowanego CO2). Naruszenie równowagi wywoływać będzie zmiany objętościowe masy węglowej, co powodować może zmiany stanu naprężenia górotworu i w konsekwencji prowadzić do niekontrolowanego rozszczelnienia magazynu gazu (w przypadku sekwestracji CO2) czy też wyrzutu skalno-gazowego w przypadku eksploatacji górniczej złoża. Stąd też analiza wpływu temperatury na zjawiska sorpcyjno-dylatometryczne będzie mieć istotne znaczenie. Istnieje mało doniesień literaturowych pokazujących jaki jest wpływ temperatury na zmiany objętościowe węgla kamiennego towarzyszące sorpcji gazów kopalnianych. W pracy przedstawiono wyniki pomiarów dylatometrycznych dla dwóch próbek węgla, pochodzących z różnych pokładów w kopalni „Pniówek”. Zostały zmierzone zmiany objętościowe układów węgiel- -CH4, węgiel-CO2 podczas zmiany temperatury układu. Stwierdzono odmienny charakter zachowania się układu w zależności od rodzaju użytego gazu. Uzyskane wyniki wskazują również, że głębokość zalegania oraz skład petrograficzny mają wpływ na zmiany objętościowe układu węgiel-gaz podczas zmian temperatury.
EN
Coal seams are imposed by effective stress emerging from vertical overburden pressure, horizontal lateral earth pressure and extensively from gas sorption/desorption-induced volumetric changes. The range of contingent dimension changes of coal resulting from sorption processes is a combined effect of several phenomena, including sorption-induced swelling of coal matrix, contraction of coal microporous regions caused by free gas pressure in pores and cleats and coal structural re-arrangement. Temperature fluctuations emerging in coalbeds may result in significant changes in sorption conditions followed by equilibrium disturbance for accumulated gases. The equilibrium disturbance can cause volumetric changes in coal mass that may be further transferred to stresses in rock strata and a repercussion can lead to an uncontrolled loss of gas reservoir sealing (in CO2 sequestration case) or sudden gas, rock and coal outburst in case of operating underground coal mines. Hence conducting analyses of the temperature influence on sorption and dilatometric phenomena will be of significance. Nonetheless, the influence of temperature variation on mine gases sorption-induced coal’s overall dimensions changes remains an unexplored research area. In this study the results of dilatometric tests performed on 2 hard coal samples obtained from different seams of Polish coal mine Pniówek are presented. Measurements of temperature-induced changes of coal samples overall dimensions and volume in coal-methane and coal-carbon dioxide systems were conducted. The influence of the type of gas on the nature of coal-gas system response to temperature change effect was acknowledged. The results also show that the depth of the coal seam and the petrographic composition of coal relate to character of volumetric changes of coal-gas system caused by temperature changes.
4
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The study of the sorption/desorption kinetics and equilibrium states of single CO2 and CH4 gases, mutually displacing an earlier sorbed one, as well as the studies of coal dilatation/contraction accompanying the sorption processes under low gas pressures are presented in this paper. The aim of the work was to find the correlation between the properties of the hard coal and the progress of the process of methane liberation. Based on the results obtained it seems worth stressing that there exists a need to carry out parallel sorption/dilatation investigations during structural studies of hard coals. Moreover, the results of the sorption investigations may be used for the analysis of the stress in exploited rock masses.
PL
W prezentowanej pracy przedstawiono wyniki badań kinetyki i statyki procesów sorpcji: pojedynczych gazów CO2 i CH4, przy zmianie kolejności sorbowanych gazów oraz rozszerzania/kontrakcji węgli towarzyszącym procesom sorpcyjnym w zakresie niskich ciśnień gazów. Celem pracy jest znalezienie powiązań pomiędzy właściwościami węgli kamiennych a przebiegiem procesu uwalniania metanu. Na podstawie uzyskanych wyników stwierdzono konieczność prowadzenia równolegle badań sorpcyjno-dylatomctrycznych w przypadku badań strukturalnych węgli kamiennych oraz wykorzystania wyników badań sorpcyjnych do analizy naprężeń w górotworze podczas eksploatacji górniczej.
5
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The paper presents a study of the sorption /desorption kinetics and equilibrium states with displacement of sorbate gases, as well as the dilatation/ contraction of coal accompanying the sorption processes under low pressures of the gases. In order to find a correlation between the properties of hard coal and the process of methane liberation in the course of time. Based on the results obtained it seems worth stressing that there exists a need to carry out parallel sorption dilatation studies as part of the structural study of hard coal.
PL
W prezentowanej pracy przedstawiono wyniki badań kinetyki i statyki procesów sorpcji CO2 i CH4, przy zmianie kolejności sorbowanych gazów oraz rozszerzania/kontrakcji węgli towarzyszącym procesom sorpcyjnym w zakresie niskich ciśnień gazów. Celem pracy jest znalezienie powiązań pomiędzy właściwościami węgli kamiennych, a przebiegiem procesu uwalniania metanu. Na podstawie uzyskanych wyników stwierdzono konieczność prowadzenia równolegle badań sorpcyjno-dylatometrycznych w przypadku badań strukturalnych węgli kamiennych.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.