Krzewy róż od wielu lat są powszechnie stosowane w zieleni publicznej. Intensywna hodowla i wprowadzanie do uprawy nowych, udoskonalonych odmian, zwłaszcza przeznaczonych do sadzenia na terenach miejskich, sprawia, że asortyment róż ulega nieustannym zmianom.
Róże (rodzaj Rosa) w stanie naturalnym występują na półkuli północnej, głównie w strefie klimatu umiarkowanego. W Europie można spotkać ok. 30 rodzimych gatunków, a w Polsce – 16.
Miasto stanowi specyficzne i niezbyt przyjazne środowisko dla bytowania organizmów żywych, a róże, wszak uznane za rośliny delikatne i kapryśne, jak na królowe kwiatów przystało, nie zawsze są chętnie sadzone, bo i nie odpowiadają stawianym im wymogom. Niemniej wśród ogromnej różnorodności gatunków i odmian można znaleźć te najwłaściwsze.
Niebywała uczta zmysłów dla miłośników ogrodów, a zwłaszcza dla pasjonatów róż to Świąteczne Dni Ogrodu Różanego – impreza organizowana w niemieckim Forst (Lausitz).
Konkurs Przedłużający Kwitnienie Róż – Międzynarodowy Konkurs Nowych Odmian Róż Roeulx w Belgii Najstarsze rosarium na świecie – l’Hay-les-Roses we Francji Rosarium w Parku Bagatelle w Paryżu Wielkie Jury Międzynarodowe, w tym reprezentantka Polski, na Międzynarodowym Konkursie Nowych Odmian Róż Bagatelle w 2014 r. w Paryżu Fot. 4xM. Jeleniewska-Jankowska Róża nie bez powodu często określana jest mianem „królowej kwiatów”. Decydują o tym jej walory dekoracyjne, kolor, kształt i zapach kwiatów, ale też pokrój, forma i oryginalność krzewu, która oceniana jest przez specjalistów z całego świata: ogrodników, architektów krajobrazu i ekspertów od zapachu. Cel międzynarodowych konkursów nowych odmian róż to nagrodzenie odmian, które wyróżniają się spośród innych – zapachem, pokrojem, kolorystyką, przedłużonym kwitnieniem czy też odpornością na choroby. Tego typu konkursy odbywają się co roku w różnych krajach. Ich głównym celem jest wybranie najlepszych odmian, ale stanowią również okazję do wymiany kontaktów i doświadczeń. Zazwyczaj dotyczą nowych odmian róż, których nie ma jeszcze w sprzedaży i nie zostały nazwane. Konkursy mają swój regulamin, który określa termin nadsyłania krzewów, ich ilość oraz niezbędne informacje dotyczące grupy użytkowej. Krzewy nadsyłane są anonimowo i oznaczane są cyfrą. Dane hodowcy znajdują się w oddzielnej kopercie.
Since the Middle Ages, the name rose gardens has been used in reference to gardens where roses were grown. However, they began to thrive at the turn of the 19th century when rose growing developed significantly, and as a result many new rose varieties were created. These began to be widely introduced into gardens. Usually they were found in public gardens and parks. Roses were exhibited due to the variety of their forms and the habit of the shrubs as well as the colour and scent of the flowers. The first rosariums were established in France and Germany. One of the most important examples of horticultural art is the oldest rosarium Roseraie du Val-de-Marne in l'Hay-les-Roses near Paris. It was designed by Édouard André and commissioned by Jules Gravereaux, who was a great lover of roses. It was a breakthrough moment in the history of gardens, because a garden dedicated chiefly to roses was established.
PL
Już od średniowiecza ogrodami różanymi zwano te, w których uprawiano róże. Jednak ich szczególny rozkwit nastąpił na przełomie XIX i XX wieku, kiedy znacząco rozwinęła się hodowla róż. Powstało wtedy wiele nowych odmian, które zaczęto masowo wprowadzać do ogrodów. Znalazło to swój wyraz zwłaszcza w ogrodach i parkach publicznych. Róże eksponowano ze względu na różnorodność formy i pokrój krzewów, barwę oraz zapach kwiatów. Pierwsze rosaria powstały na terenie Francji i Niemiec. Jednym z najważniejszych przykładów w sztuce ogrodowej jest najstarsze rosarium Roseraie du Val-de-Marne w l'Hay-les-Roses pod Paryżem. Powstało według projektu Édouarda Françoisa André, na zlecenie wielkiego miłośnika róż Juliusza Gravereaux. To moment przełomowy w historii ogrodów, gdyż powstaje ogród poświęcony głównie różom.
Experiments were carried out to determine the effect of vegetable oils: corn, olive, rapeseed, sunflower, soybean, and grape; vegetable oils recommended as adjuvants: Dedal 90 EC (90 % vegetable oil) and Olejan 80 EC (85 % rapeseed oil); and mineral oils: Atpolan 80 EC (76 % SN oil), Ikar 95 EC (95 % SAE petroleum oil), Olemix 84 EC (84 % DSA petroleum oil), Promanal 60 EC (60 % petroleum oil), used at a concentration of 1 % for spraying rose bushes 9 times at 7-day intervals in order to control the black spot disease caused by Diplocarpon rosae. The results do not allow the drawing of a clear conclusion as to which of the tested vegetable or mineral oils showed the highest effectiveness in inhibiting the development of the symptoms of black spot and the fungus D. rosae. It was found that the percentage effectiveness of the tested oils relative to the control depended on the type of oil, the time of observation and the experiment. Depending on the experiment and the time of observation, different percentage rates of the inhibition in the development of disease symptoms were obtained. After spraying the roses 3 times, the effectiveness of the tested oils ranged from 35.8 % (sunflower oil) to 77.8 % (Atpolan 80 EC); after 6 applications, it was from 26.8 % (olive oil) to 55 % (Olejan 85 EC); and after a total of 9 treatments, it was from 29.5 % (corn oil, soybean oil and Olemix 84 EC) to 58.6 % (olive oil). There was no evidence of phytotoxicity of the tested oils to the variety of rose on which the experiments were conducted.
PL
W przeprowadzonych badaniach polowych określano wpływ olei roślinnych (kukurydziany, olej z oliwek, rzepakowy, słonecznikowy, sojowy, winogronowy) lub olei roślinnych polecanych jako adjuwanty: Dedal 90 EC (90 % vegetable oil), Olejan 80 EC (85 % rape oil) oraz olei mineralnych Atpolan 80 EC (76 % SN oil), Ikar 95 EC (95 % SAE petroleum oil), Olemix 84 EC (84 % DSA petroleum oil), Promanal 60 EC 184 Adam T. Wojdyła (60 % petroleum oil) stosowanych w stęż. 1 % do 9-krotnego opryskiwania krzewów róż w odstępach 7-dniowych w zwalczaniu czarnej plamistości powodowanej przez Diplocarpon rosae. Uzyskane wyniki nie pozwalają na wyciągnięcie jednoznacznego wniosku, który z badanych olei roślinnych lub mineralnych wykazywał najwyższą skuteczność w ograniczaniu rozwoju objawów czarnej plamistości oraz grzyba D. rosae. Stwierdzono, że procentowa skuteczność badanych olei względem kontroli była uzależniona od rodzaju oleju, terminu obserwacji oraz doświadczenia. W zależności od doświadczenia i terminu obserwacji stwierdzono zróżnicowane procentowe ograniczanie rozwoju objawów chorobowych. Po 3-krotnym opryskiwaniu róż skuteczność badanych olei wahała się od 35,8 % (sunflower oil) do 77,8 % (Atpolan 80 EC), po 6-krotnym opryskiwaniu od 26,8 % (olive oil) do 55 % (Olejan 85 EC) oraz po 9-krotnym opryskiwaniu od 29,5 % (corn oil, soybean oil and Olemix 84 EC) do 58,6 % (olive oil). Nie stwierdzono fitotoksyczności badanych olei w stosunku do odmiany róż, na której prowadzono doświadczenia.
Róża określana mianem królowej kwiatów, od wieków zachwyca swoim pięknem, wzbudza zainteresowanie różnorodnością barw, zmysłowym zapachem i dekoracyjnymi owocami. Coraz częściej można ją spotkać w ciągach komunikacyjnych i na miejskich terenach zieleni.
Łatwość wytwarzania nowych typów, gatunków i odmian sprawia, że róża może być wykorzystywana na wiele sposobów. Szeroka gama barw, typów kwiatów, kształtów, zapachów, pędów (z kolcami lub bez) sprawia, że każdy może dobrać odmianę do swego upodobania. Być może dlatego dziwi fakt, że jako "królowa kwiatów" jest tak rzadko sadzona na polskich terenach zieleni.
Królują w ogrodach, ale powinny też na stałe zagościć na terenach zieleni miejskiej. Tym bardziej że rynku jest coraz więcej gatunków i odmian odpornych na niesprzyjające warunki siedliskowe.
Doświadczenie przeprowadzono w laboratoryjnej suszarce fontannowej przy temperaturze czynnika suszącego w zakresie 60-90°C. Prędkość przepływu czynnika suszącego na wlocie wynosiła ok. 1 m*s-1 (przemieszanie złoża v=4 m*-s-1), a początkowa grubość warstwy surowca 0,05 m. Wzrost temperatury czynnika suszącego od 60 do 90°C spowodował w warunkach doświadczenia - zwiększenie średniej szybkości suszenia oraz wzrost wartości średniego objętościowego strumienia odparowanej wody o ok. 50%. Wyniki przedstawiono w postaci wykresów oraz równań korelacyjnych.
EN
The experiment was carried out in a laboratory fountain drier at drying medium temperature variable within range 60-90°C. Drying medium flow velocity at inlet was approximately 1m*s-1 (bed movement v=4 m*s-1), and initial material layer thickness: 0.05m. In experimental conditions, drying medium temperature increase from 60 to 90°C caused growth in average drying rate and rise of the value of average volumetric evaporated water stream by approximately 50%. Obtained results are shown in form of diagrams and correlation equations.
W pracy przedstawiono przebieg krzywych suszenia owoców dzikiej róży. Suszenie prowadzono w warunkach mikrofalowo-próżniowych. Zakres mocy mikrofal ustalono na poziomie 480W a ciśnienie na poziomie 2-4; 4-6; 6-8 kPa. W przebiegu suszenia wyróżniono dwa okresy, które opisano równaniami empirycznymi wykorzystując program TC 3D. Określono również wpływ metody suszenia na stopień zachowania witaminy C.
EN
The paper presents trajectories of drying curves for wild rose fruits. Drying was carried out in microwave-vacuum conditions. Power range for microwaves was set at the level of 480W, and pressure at 2-4; 4-6; 6-8 kPa. Two periods were distinguished during drying process. These periods were described by empirical equations using the TC 3D application. Moreover, the researchers determined the impact of the drying method on vitamin C retaining degree.
14
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The aim of conducted studies was to assess the effect of the application of Effective Microorganisms (EM) on changes in contents of available and readily soluble forms of nutrients in the peat substrate as well as growth, development and yielding of rose (Rosa x hybrida) and gerbera (Gerbera jamesonii) grown on the substrate. Effective Microorganisms were applied before the vegetation season in the form inoculum at 3 g preparationź5 dm–3 substrate and in foliar application as plant spraying (repeated three times, with an aqueous solution at a concentration of 0.1%). In the conducted studies the effect of EM, applied both to the roots and as foliar application, was found on changes in contents of available nutrients in the substrate, at the simultaneous substrate acidification, in relation to the control combination. The significantly highest yield of flowers in case of both examined species was recorded at the application of the EM inoculum to the roots. This had a positive effect on the number or formed shoots and the diameter of flowers (in case of roses) and the number of formed inflorescences (in case of gerberas). Foliar application of Effective Microorganisms had a positive effect on the diameter of flowers in roses and the number of formed inflorescences and the number of leaves in case of gerberas. Results of conducted analyses indicate that Effective Microorganisms may be useful in the cultivation of roses and gerberas, due to their positive and at the same time significant effect on growth and yielding of these plants.
PL
Celem przeprowadzonych badań była ocena wpływu stosowania Efektywnych Mikroorganizmów (EM) na zmiany zawartości dostępnych i łatwo rozpuszczalnych form składników pokarmowych w substracie torfowym, a także wzrost, rozwój i plonowanie uprawianych w nim róży (Rosa x hybrida) i gerbery (Gerbera jamesonii). Efektywne Mikroorganizmy zastosowano przedwegetacyjnie w formie szczepionki w dawce 3 g preparatuź5 dm–3 podłoża oraz dolistnie w formie opryskiwania roślin (3-krotnie roztworem wodnym o stężeniu 0,1%). W przeprowadzonych badaniach stwierdzono wpływ EM, aplikowanych zarówno w formie dokorzeniowej, jak i dolistnej na zmiany zawartości dostępnych form składników pokarmowych w podłożu, przy jednoczesnym zakwaszeniu podłoża, w stosunku do kombinacji kontrolnej. Istotnie największy plon kwiatów, w przypadku obydwu badanych gatunków, uzyskano przy dokorzeniowym stosowaniu szczepionki EM. Wpływała ona pozytywnie na ilość wytwarzanych pędów oraz średnicę kwiatów (w przypadku róży) oraz liczbę wytworzonych kwiatostanów (w przypadku gerbery). Aplikowanie dolistne Efektywnych Mikroorganizmów oddziaływało pozytywnie na średnicę kwiatów róży oraz liczbę wytworzonych kwiatostanów oraz liści w przypadku gerbery. Wyniki przeprowadzonych badań wskazują, iż Efektywne Mikroorganizmy mogą być przydatne w uprawie róży i gerbery ze względu na ich pozytywny i zarazem duży wpływ na wzrost i plonowanie tych roślin.
Krzewy liściaste to bardzo różnorodna grupa, której liczne rodzaje, gatunki i ich odmiany znajdują szerokie zastosowanie na terenach zieleni. Asortyment krzewów stale się poszerza i spośród dostępnych na rynku roślin stworzyć można rozmaite nasadzenia i kompozycje odpowiednie do potrzeb.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.