W pracy poddano ocenie możliwości wykorzystania odpadów z szyb samochodowych klejonych typu VSG oraz złomu ceramicznego w procesie spieniania. Próbki poddano procesowi spieniania z zastosowaniem dobranych eksperymentalnie, optymalnych parametrów temperaturowych. Otrzymane szkło piankowe zbadano pod kątem mikrostruktury. Oceniono wpływ obecności złomu ceramicznego na proces tworzenia się piany w trakcie spieniania stłuczki szklanej.
EN
In the paper the possibilities of using waste from laminated car glass type VSG in the foaming process with the addition of ceramic scrap were assessed. The samples were subjected to the foaming process using experimentally selected optimal temperature parameters. The microstructure of the obtained foam glass was examined. The influence of the ceramic scrap on the process of foam formation was determined.
Rigid polyurethane foams (RPF) were synthesized with the use different type of blowing agents (methylal, isopentane, cyclopentane, mixture of isopentane and cyclopentane, carbon dioxide). The effects of blowing agent type on the foaming process, cellular structure, mechanical properties and changes of thermal conductivity during one year aging are described. As expected, the highest reactivity confirmed by the fastest decrease of the dielectric polarization and highest maximum of temperature was observed for polyurethane system blown with carbon dioxide. A small difference in the reactivity of systems foamed with physical blowing agents was also noticed – the most reactive was composition with cyclopentane. Cellular structure of foams blown by carbon dioxide was characterized by smaller cells size than foams where physical blowing agent were used. The lowest thermal conductivity after 360 days was observed for polyurethane systems foamed with isopentane and mixture of isopentane and cyclopentane. Regardless of the measurement time the highest thermal conductivity was characteristic for the materials blown with water and methylal. The foams with isopentane were characterized by the highest compressive strength.
PL
Sztywne pianki poliuretanowe (RPF) otrzymano z zastosowaniem różnych czynników spieniających (metylal, izopentan, cyklopentan,mieszanina izopentanu i cyklopentanu oraz ditlenek węgla). Analizowano wpływ rodzaju poroforów na proces spieniania, strukturę komórkową pianki, jej właściwości mechaniczne oraz zmiany właściwości termoizolacyjnych w ciągu jednego roku. Jak oczekiwano, największą reaktywnością charakteryzował się system spieniony za pomocą ditlenku węgla, czego potwierdzeniem są: najszybsze zmniejszenie polaryzacji dielektrycznej oraz najwyższa maksymalna temperatura w procesie spieniania. Niewielkie zmiany reaktywności zaobserwowano w wypadku systemów poliuretanowych spienianych z udziałem różnych czynników fizycznych – największą reaktywnością odznaczał się układ z cyklopentanem. Struktura komórkowa pianek otrzymanych z udziałem ditlenku węgla jako czynnika spieniającego charakteryzowała się komórkami o rozmiarach mniejszych niż rozmiary komórek w materiałach piankowych wytworzonych z zastosowaniem fizycznych czynników spieniających. Najmniejszy współczynnik przewodzenia ciepła po upływie 360 dni wykazywały pianki poliuretanowe spieniane za pomocą izopentanu oraz mieszaniny izopentanu i cyklopentanu. Niezależnie od czasu pomiaru największe wartości współczynnika przewodzenia ciepła zaobserwowano w wypadku materiałów piankowych otrzymanych z zastosowaniem wody i metylalu, natomiast największą wytrzymałość mechaniczną wykazywały pianki wytworzone z udziałem izopentanu.
W pracy poddano ocenie możliwości spieniania popiołów lotnych powstałych przy spalaniu 100% biomasy oraz zestawów zawierających oprócz popiołu lotnego również stłuczkę szklaną ze szkła opakowaniowego. Wybrane zestawy poddano procesowi spieniania z wykorzystaniem dobranych eksperymentalnie, optymalnych parametrów temperaturowych. Otrzymane szkło piankowe zbadano pod kątem mikrostruktury i właściwości fizycznych. Przeprowadzone badania pozwoliły ocenić skłonność do spieniania zarówno samego popiołu lotnego, jak i przy współudziale stłuczki szklanej. Stwierdzono, iż zasadniczy wpływ na tworzenie się porowatej struktury ma udział wprowadzonego odpadu amorficznego w postaci stłuczki szklanej oraz temperatura procesu. Obecność fazy amorficznej sprzyja wzrostowi udziału porów zamkniętych, a tym samym ma wpływ na istotne parametry fizyczne, tj. gęstość, porowatość i nasiąkliwość.
EN
The paper evaluates the possibility of foaming of fly ash resulting from the 100% of the biomass combustion, and kits containing fly ash and packaging glass cullet as well. The selected sets were subjected to the foaming process using experimentally the selected optimum temperature-time parameters. The resulting foam glass was tested for physical properties and microstructure. The study allowed to assess the foaming tendency of both the fly ash, and the material containing the glass cullet. It has been found that the packaging glass cullet and the process temperature have a significant influence on the porous structure formation. The amorphic phase favors the increase in the proportion of closed pores and thus affects the important physical parameters, i.e. the density, porosity, and water absorption.
W pracy zbadano wpływ stopnia rozdrobnienia surowca spieniającego – wapienia – na porowatość szkła piankowego. Spienianiu poddano zestawy surowcowe składające się z wapienia o różnym stopniu rozdrobnienia oraz bezbarwnej opakowaniowej stłuczki szklanej o uziarnieniu 0,063 mm. Zbadano mikrostrukturę oraz określono podstawowe właściwości fizyczne otrzymanego szkła piankowego. Przeprowadzone badania pozwoliły określić kształt i wielkość porów. Określono optymalną porowatość oraz stopień rozdrobnienia surowca spieniającego.
EN
The influence degree of grinding of foaming raw material (limestone) on porosity of foam glass was investigated. Materials batches of different degree of grinding limestone and glass cullet (particle size of 0.063 mm) were foamed. The microstructure and the basic physical properties of the resulting foam glass was analyzed. The study allowed to examined the shape and size of pores. The optimal degree of grinding of the foaming raw material has been determined.
A literature review and own investigations have been a base for presenting various methods of the synthesis of bio-polyols from renewable raw materials as well as their potential applications in the formulations of flexible and rigid polyurethane foams (Table 1). A characteristics of selected bio-polyols (Table 2) and their effect on foaming process of different polyurethane compositions are shown (Fig. 1, Table 3). Examples of the influence of selected bio-polyols on cell structures and physical and mechanical properties of both flexible (Fig. 2) and rigid (Table 4) foams are also presented.
PL
Na podstawie przeglądu literatury i badań własnych omówiono różne metody wytwarzania bio-polioli z surowców odnawialnych oraz możliwości ich zastosowania w syntezie elastycznych isztywnych pianek poliuretanowych (tabela 1). Zaprezentowano charakterystykę wybranych bio-polioli (tabela 2) oraz ich wpływ na przebieg procesu spieniania różnych kompozycji poliuretanowych (rys.1, tabela 3). Podano przykłady wpływu wybranych bio-polioli na strukturę komórkową i właściwości fizyczne i mechaniczne modyfikowanych pianek elastycznych (rys. 2) i sztywnych (tabela 4).
In this paper, the analysis of the foaming process of flexible polyurethane modified with the addition of silica nanoparticles is presented. Flexible polyurethane foams (FPURF) were obtained using petrochemical components and a rapeseed-oil-based polyol (used in an amount of 20 wt %). Nanosilica was added to the polyurethane system in the amount of 0.5, 1.0 and 1.5 php (parts per hundred polyols). The characteristic parameters of the foaming process, such as the growth velocity of foamed materials, the core temperature and dielectric polarization, were measured using a Foamat device. It was observed that polyurethane-forming reactions slowed down as an effect of the increase of nanosilica content in the polyurethane composition. Consequently, the temperature in the core of the reaction mixture containing 1.5 php nanosilica was lower by approx. 35 °C compared to the reference material. Moreover, the influence of the method of homogenization of the nanofiller with polyols on the selected properties of prepared foams was analyzed. The following properties of flexible polyurethane foams were determined: apparent density, resilience, compressive strength, hardness, hysteresis and support factor. The introduction of nanosilica filler to the polyurethane formulation caused an increase in the apparent density from 24.6 kg/m3 for the reference foam to 28.5 kg/m3 for the foam containing 1.5 php of nanosilica. However, this nanofiller did not significantly affect the cell structure of foamed materials. The foams obtained with the nanosilica additive of 1.0 php had the most preferred properties, such as a slightly higher value of resilience, lower hardness and higher support factor than the reference foam without nanosilica.
PL
Analizowano proces spieniania elastycznych poliuretanów modyfikowanych dodatkiem nanokrzemionki. Elastyczne pianki poliuretanowe (FPURF) otrzymywano z zastosowaniem poliolu pochodzenia petrochemicznego oraz poliolu wytworzonego z udziałem 20 % mas. oleju rzepakowego. Nanokrzemionka była dodawana do kompozycji poliuretanowej w ilości 0,5, 1,0 i 1,5 php [masa napełniacza (g) na 100 g mieszaniny polioli]. Charakterystyczne parametry procesu spieniania, takie jak: szybkość wzrostu pianki, temperatura wrdzeniu mieszaniny reakcyjnej oraz polaryzacja dielektryczna, mierzono za pomocą urządzenia Foamat. Zaobserwowano, że reakcje tworzenia poliuretanu ulegały spowolnieniu wraz ze wzrostem udziału masowego krzemionki w kompozycji poliuretanowej. Konsekwencją tego była niższa o ok. 35 °C temperatura w rdzeniu materiału zawierającego 1,5 php nanokrzemionki, w porównaniu z temperaturą w rdzeniu pianki referencyjnej. Określono też wpływ sposobu homogenizacji nanonapełniacza z poliolem na wybrane właściwości otrzymywanych pianek. Analizowano następujące właściwości fizyko-mechaniczne: gęstość pozorną, odbojność, wytrzymałość na ściskanie, twardość, histerezę i współczynnik komfortu. Dodatek krzemionki do kompozycji poliuretanowej spowodował wzrost gęstości pozornej z 24,6 kg/m3 pianki referencyjnej do 28,5 kg/m3 pianki zawierającej 1,5 php nanokrzemionki. Dodatek nanokrzemionki nie wpłynął w istotnym stopniu na strukturę komórkową pianek, jednak materiały wytworzone z udziałem nanokrzemionki w ilości 1,0 php charakteryzowały się najkorzystniejszymi właściwościami, m.in. nieznacznie większą odbojnością, mniejszą twardością i większym współczynnikiem komfortu niż pianki niezawierające nanokrzemionki.
Two biopolyols have been synthesized from rapeseed oil and applied to obtain rigid and flexible polyurethane foams. Biopolyols were prepared using a two-step method of epoxidation and opening of the oxirane rings. It was found that, regardless of the type of prepared foams, the addition of biopolyols to the polyurethane composition reduces its reactivity, which was confirmed by changes of the dielectric polarization, as well as the reduction of the maximum temperature in the foam core during the foaming process. In the case of the rigid polyurethane polyol, biomodification caused a decrease of the apparent density of the foams, but the foam involving biopolyol had a higher compressive strength. An increase of added ground walnut shells in rigid polyurethane foams also improved their mechanical properties. The introduction of a biopolyol based on rapeseed oil and ultra-fine cellulose to the polyurethane formulation resulted in high resilience flexible foams with improved comfort factor.
PL
Z oleju rzepakowego zsyntetyzowano dwa rodzaje biopolioli, które zastosowano następnie do wytworzenia sztywnych i elastycznych pianek poliuretanowych. Biopoliole otrzymywano dwuetapową metodą epoksydacji i otwarcia pierścieni oksiranowych. Stwierdzono, że — niezależnie od rodzaju pianek — użyty biopoliol wpływa na zmniejszenie reaktywności systemu poliuretanowego, co potwierdzają zmiany polaryzacji dielektrycznej, a także obniżenie maksymalnej temperatury w rdzeniu pianek w trakcie procesu spieniania. W przypadku sztywnych pianek poliuretanowych modyfikacja biopoliolem spowodowała zmniejszenie gęstości pozornej pianek i poprawę ich wytrzymałości na ściskanie. Wprowadzenie napełniacza w postaci zmielonych skorup orzecha do kompozycji pianek sztywnych również poprawiło ich właściwości mechaniczne. Zastosowanie modyfikacji biopoliolem z oleju rzepakowego oraz dodatkiem ultradrobnych cząstek celulozy umożliwiło wytworzenie pianek elastycznych o zwiększonej wartości współczynnika komfortu z zachowaniem dużej odbojności.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.