Purpose: The changing financial situation of enterprises under the influence of various political, economic, social, etc. decisions is the cause of interest of many researchers. The aim of the research is to assess the financial situation of non-financial enterprises in Polish voivodships, taking into account the division into the private sector and the public sector in 2010-2020, and an attempt to classify the analyzed voivodeships into separate classes. Design/methodology/approach: Czekanowski's method was used to achieve the goal, which allows for the comparison of the examined objects in terms of the analyzed phenomenon. The visualization of this method is an ordered Czekanowski diagram, on the basis of which it is possible to group objects and observe whether their geographic location influences the results of grouping. Findings: The conducted analysis made it possible to group voivodeships in terms of the financial situation of enterprises, both for the public and private sectors. In the analyzed period, among the voivodships of Poland, several groups of similar voivodships can be distinguished in terms of the financial situation of enterprises. A voivodship was also selected, which differs from the rest of the voivodships – it is characterized by a lack of similarity in terms of the considered features, both in the whole analyzed period. It was also shown that the lockdown resulting from the SARS-CoV-2 pandemic had a significant impact on the financial results of Polish enterprises in the first half of 2020. Research limitations/implications: Using the MaCzek computer program to construct Czekanowski's diagrams, in some cases isolating similar objects in an unambiguous manner was difficult and hindered interpretation. Originality/value: Showing that the application of Czekanowski's method to the analysis of the financial situation of public and private sector enterprises in Poland is possible and allows for the assessment of the similarity of voivodeships. The article and the application of the method is useful for entrepreneurs and investors.
Several studies in the literature indicate the link between socio-psychological factors at work with the degree of satisfaction or perceived happiness. However, there are still few analyzes that expressly address this relationship in the public sector workers, compared to those in the private sector. This paper aims to find out if the public sector employees are happier than the private sector, by associating happiness to some of these factors in Spain. Results show that employees in the public sector are indeed happier than those in private one. In terms of pay, safety and perceived stress levels, there are association relationships to employee happiness. This research provides very useful information for those firm managers who are responsible for human resources policies related to these factors: salary, security and stress.
PL
Liczne badania w literaturze wskazują na związek między czynnikami społeczno-psychologicznymi w pracy a stopniem satysfakcji lub postrzeganego szczęścia. Jednak nadal istnieje niewiele analiz, które wyraźnie odnoszą się do tej relacji w przypadku pracowników sektora publicznego w porównaniu z pracownikami sektora prywatnego. Celem tego artykułu jest ustalenie, czy pracownicy sektora publicznego są szczęśliwsi niż sektor prywatny, łącząc szczęście z niektórymi z tych czynników w Hiszpanii. Wyniki pokazują, że pracownicy sektora publicznego są rzeczywiście szczęśliwsi niż ci w sektorze prywatnym. Jeśli chodzi o płace, bezpieczeństwo i odczuwany poziom stresu, istnieją powiązania ze szczęściem pracowników. Badanie to dostarcza bardzo przydatnych informacji dla menedżerów firm, którzy są odpowiedzialni za politykę kadrową związaną z tymi czynnikami: wynagrodzeniem, bezpieczeństwem i stresem.
3
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Partnership of public and private sectors (hereinafter – PPP) has been becoming the object of scientific research more and more frequently in Lithuania and Poland. It is analyzed with regard to various approaches. Similarly to other countries, the demand for investments to improve quality of public services and their development is growing. However, public sector has limited possibilities to allocate sufficient financing for this purpose; therefore new means and possibilities are searched for to achieve these goals. In the authors’ opinion, the PPP implementation is still innovation in Lithuania and Poland, although more and more projects have been implemented in the institutions of public sector in cooperation with public sector in attempt to regulate legally the area of contractual relations between the public and private sectors. The article has analyzed theoretical aspects of PPP and presented description of different roles of various interest groups in the PPP process. With regard to the data of theoretical analysis and empiric data, the PPP forms were named and justified, and the practical possibilities of application of the aforementioned forms were suggested.
PL
Partnerstwo publiczno-prywatne (PPP) jest formą współpracy umożliwiającą intensyfikację rozwoju społeczno gospodarczego. Stało się ono alternatywą dla świadczenia usług publicznych zarówno na poziomie narodowym, jak i lokalnym, a ponadto, w kontekście Polski jest jedną z metod współfinansowania wielu inwestycji samorządowych z zakresu infrastruktury transportowej, energetycznej, czy kulturowo-sportowej. Artykuł przedstawia teoretyczne aspekty funkcjonowania PPP w Polsce i na Litwie, przedstawia dane liczbowe informujące o skali współpracy między sektorem publicznym i prywatnym. Celem artykułu jest przedstawienie istoty PPP w Polsce i na Litwie oraz wskazanie praktycznych rekomendacji dla dalszego istnienia tej formy współpracy międzysektorowej.
The article is devoted to the role and the place of the public sector and publicly owned enterprises in the modern economy. The analysis shows also, that the public sector still occupies an important place in the market economy countries. Mostly the main role of the public sector is to produce public goods. However, the state acts as the subject property relations, causing debate among scientists and practitioners on the future of the state in the economy as owner, its limits and optimal participation in relation to the market. Substantiate, it is not easy to assess quantitatively the role of the public sector in the economy due to the diversity in definitional approaches and the discrepancy in the international statistics, which determines the public sector of economy of the polish and foreign scientists to this definitions are described; the definition of the state economic sector in terms of the authors of this article is given. The types of publicly owned enterprises are analyzed from the perspective of “cleanliness” participation of the state and the de facto corporate control, affecting to implementation of the fundamental rights of ownership of the enterprises. The article is analyzed the role of the public sector of the items contribution to the GDP and employment (in relation to private enterprises) and includes the problem of optimization the public and private sectors in the modern economy. The study showed no indication optimum state participation in the economy. It has been proven that the desirability of the operation of publicly owned enterprises can be considered only in comparison of these processes in different countries from the point of view of their influence on economic progress; moreover, the participation of the public sector not can be optimally fixed once and for all, because the economy is always carried out a dynamic process of redistribution of property between the public and private sectors. It was found that the market economy is still impossible without the state support, but its role should not extend beyond the level of necessity.
The current workforce in Malaysia is experiencing changing employee demographics. Generation Y, those age 34 years and below (born in 1980 – 1999), makes up to nearly half of the labour force today. They will be playing a vital role in the Malaysian labour market by helping to spearhead the country’s future economic growth. However, a dilemma confronting leaders today is the limited understanding when leading the Gen Y and it is ironic that organisation’s future vitality is dependent on its ability to work effectively with Gen Ys. Although Gen Y characteristics and needs are documented in existing literature, leadership preferences and approaches that best support such needs are not clear. Thus, the purpose of this qualitative study was to explore the leadership dimensions preferred by Malaysian Gen Y employees in the private sector. In this study, participants were purposely selected based on certain criteria. In depth semi structured interviews were conducted with the intention to obtain real life experiences of the participants. It was found that the participants of the study preferred leaders who are (i) competent and knowledgeable; (ii) give guidance and develop employees; (iii) personable and caring; (iv) trust and respectful of other; (v) provide direction; and (vi) lead by example.
PL
Obecnie rynek pracy w Malezji doświadcza zmian demograficznych. Generacja Y, czyli osoby w wieku 34 lat i poniżej (rocznik 1980 - 1999), stanowią obecnie prawie połowę siły roboczej. Będą oni odgrywać istotną rolę na malezyjskim rynku pracy, pomagając przewodzić przyszłemu wzrostowi gospodarczemu kraju. Jednak dylemat, przed którym stają dziś liderzy, to ograniczone rozumienie dotyczące kierowania pokoleniem Y. Przyszła witalność organizacji zależy od zdolności do efektywnej pracy z pokoleniem Y. Chociaż cechy i potrzeby pokolenia Y są udokumentowane w istniejącej literaturze, jednak preferencje przywódcze i podejścia menadżerskie, które najlepiej wspierają takie potrzeby nie są jasne. W związku z tym, celem niniejszego studium jakościowego było zbadanie wymiarów przywództwa preferowanych przez malezyjskich pracowników pokolenia Y w sektorze prywatnym. W badaniu, celowo wybrano uczestników na podstawie określonych kryteriów. Przeprowadzono dogłębnie, częściowo ustrukturyzowane wywiady z zamiarem zidentyfikowania prawdziwych doświadczeń życiowych uczestników. Stwierdzono, że uczestnicy badania preferują liderów, którzy są (i) kompetentni i doświadczeni; (ii) udzielają wskazówek i rozwijają pracowników; (iii) są ujmujący i opiekuńczy; (iv) są zaufani i szanujący innych; (V) ukierunkowują; (vi) służą dobrym przykładem.
Jednym z wyznaczników pracy architekta krajobrazu jest kategoria własności, która odnosi się do obiektu pracy zawodowej. Wyróżnia on trzy główne obszary działania zawodowego: przestrzeń prywatną, prywatno-publiczną oraz publiczną. Kategorie te mogą być inaczej wyrażone, bardziej rozdrobnione, jednak zasada jest podobna.
W referacie prezentuje się przykładowe rodzaje ryzyka, związanego z realizacją inwestycji infrastrukturalnych wg modelu Design-Build-Operate oraz wskazuje ich możliwy podział pomiędzy partnera publicznego i prywatnego.
EN
The paper presents an example of the risks related to infrastructural investments by model Design-Build-Operate and points possible separation between public and private partners.
8
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
[...] W kontekście analizy procesów liberalizacji rynku miejskiego transportu zbiorowego i efektywności stosowanych rozwiązań organizacyjnych warto zwrócić uwagę na miejsce i rolę sektora prywatnego w działalności przewozowej. M. Friedman uważał bowiem, że, "porównując prywatne i rządowe sieci autostrad, prywatną i państwową straż pożarną, prywatne i państwowe służby wywozu śmieci, pracę prywatnych i państwowych biur dojdziemy do wniosku, że w jakąkolwiek działalność zaangażuje się rząd, ma ona tendencję do tego, aby kosztować z grubsza dwa razy tyle, co ta sama działalność prowadzona przez prywatne przedsiębiorstwa". Efektywność ekonomiczna sektora prywatnego ma szczególne znaczenie obecnie, w warunkach kryzysu gospodarczego i ograniczeń finansowych sektora publicznego. Realizacja zadań w sferze działalności użyteczności publicznej przez prywatnych operatorów stanowi możliwość redukcji wydatków budżetowych. Czy twierdzenie M. Friedmana jest słuszne w odniesieniu do prywatnych przewoźników działających na rynku komunikacji miejskiej? Artykuł jest próbą odpowiedzi na pytanie o właściwą rolę i miejsce operatorów prywatnych na rynku transportu zbiorowego, w aspekcie efektywności ekonomicznej systemów zarządczo-organizacyjnych. Problem ten wpisuje się w trwający ponad sto lat spór ekonomistów odnośnie do najbardziej właściwej roli państwa w gospodarce.
EN
The article attempts to answer the question about the proper role and place of private operators in the market of urban public transport. This problem has been presented in terms of economic efficiency of two different organizational arrangements: competition in the transport activity and operation of separate units of transport organizer and a solution when the carrier, usually communal, has a monopoly position in the market, while meeting the tasks of the carrier and organizer. The article discusses the results of the analysis carried out by the author and the conclusions of previous studies by other authors, which indicate a higher economic efficiency of organizational solutions using the mechanism of competition, including competition from private operators. Next, a share of private carriers in an operational work of urban public transport was set, in the country scale and in a system based on competition. The results were analyzed by comparing them with the participation of private sector in the global production of other spheres of public activity, as to such certified is public transport. The analysis made it possible to formulate the following conclusion: in the cities where by the organizational solution the conditions for competition was made, the involvement of private transport companies reached a level corresponding to a different public spheres. Thus, the proper place and role of private operators in public transport can be considered that which is determined by the system based on competition.
9
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W artykule przedstawiono tematykę związaną z pojęciem partnerstwa publiczno-prywatnego, jako nową formułę współpracy pomiędzy podmiotem publicznym a partnerem biznesowym. Dokonano przybliżenia podstawowych założeń partnerstwa publiczno-prywatnego, omówiono możliwości jego zastosowania przy realizacji inwestycji publicznych, na przykładach zrealizowanych w niektórych krajach Europy.
EN
The article provides an overview of the concept of private-public partnership as a new form of cooperation between a public entity and a business partner with a view to accomplishing the objectives falling within competence of the public sector. It discusses basic assumptions behind the private-public partnership, the possibility of adopting PPP in the area of public investments and the resulting benefits.
Artykuł porusza temat polityki fiskalnej ukierunkowanej na wsparcie działalności badawczo-rozwojowej sektora prywatnego. W pierwszej części omówiono znaczenie innowacyjności w osiąganiu przewagi konkurencyjnej, a także znaczenie państwa w tworzeniu środowiska sprzyjającego innowacjom. W artykule przedstawiono ponadto mechanizmy fiskalne wspierające badania i rozwój przedsiębiorstw stosowane w różnych krajach, a także system funkcjonujący w Polsce.
EN
The article concerns the topic of fiscal policy oriented towards the support of research and development activity within the private sector. In the initial part of the study, the significance of innovativeness in achieving the competitive advantage as well as the role of the state in creating the innovation-friendly environment is described. Moreover, the article presents fiscal mechanisms supporting research and development implemented in various countries as well as the Polish system.
Podjęta transformacja zmieniła relacje między państwem a prywatnymi podmiotami gospdarczymi. Stosunki te kształtują polityka, prawo i rynek. W specyficznych warunkach transformacji ekonomia nie ma gotowych rozwiązań, które pomogłyby stworzyć nowe relacje do nowych warunków. Warunki te zmienia także globalizacja.
EN
The transformation has changed the interactions between the state and private units and companies. These relationships are formed by politics, law and market. Unfortunately, we do not posses fixed solutions to the problems appearing during the transformation. Such solutions would provide an insight into the new interactions adjusted to the present day situation. What is more, we have to take into consideration the process of globalization, which has a significant influence on the present day situation.
13
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The socio-economic changes which occurred in Poland in the late 1980s have presented the Polish economy with serious challenges. As a result of abandoning the central planning system and phasing in the mechanisms of the market economy, the economic environment saw a sweeping change in the rules of the game. Consequently, the structures, systems and operating procedures that had exited so far became ineffective under the new conditions. The transition to the market economy required basing the national economy on business entities applying market principles, on private ownership and economic liberty. Due to the existing structure of the economy, whereby stateowned enterprises predominated, and to the overly limited capital resources, the transformation of the Polish economy towards the market principles relied not so much on expanding the private sector as on transforming state-owned enterprises. Unfortunately, the enterprises were mostly unready for independent decision-making and hence for defining independently their own development policies and goals. Furthermore, it transpired that in order to maintain or, in most cases, achieve competitiveness, the enterprises had to be injected with capital, technology and the knowledge of domestic and foreign markets as well as of management and organisation methods. This could not be delivered by the State as the owner, hence the necessity to privatise.
PL
Przemiany społeczno-gospodarcze, które dokonały się w Polsce pod koniec lat osiemdziesiątych, postawiły przed polską gospodarką poważne wyzwania. Rezygnacja z modelu centralnego planowania i wprowadzenie zasad gospodarki rynkowej spowodowały, że w otoczeniu nastąpiła całkowita zmiana reguł gry, skutkiem czego dotychczasowe struktury, systemy i procedury działania w nowych warunkach okazały się niesprawne. Przejście do gospodarki rynkowej wymagało oparcia gospodarki na podmiotach działających według zasad rynku, prywatnej własności i wolności ekonomicznej. Ze względu na istniejącą strukturę gospodarki, w której dominowały przedsiębiorstwa państwowe jak i na zbyt szczupłe zasoby kapitału transformację gospodarki w kierunku rynkowym oparto nie tyle na budowie i rozbudowie sektora prywatnego, ile na transformacji przedsiębiorstw państwowych. Niestety w większości przypadków przedsiębiorstwa te nie były przygotowane do samodzielnego decydowania i co za tym idzie samodzielnego określenia dróg rozwoju. Ponadto okazało się, że dla zachowania, a w większości przypadków do budowy zdolności konkurencyjnej, niezbędne było zapewnienie przedsiębiorstwom dopływu kapitału, technologii wiedzy o rynkach krajowych i zagranicznych, metodach organizacji i zarządzania, czego państwo jako właściciel nie było w stanie zabezpieczyć, dlatego też pojawiła się konieczność ich prywatyzacji.
14
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW